Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Bảo hộ tác phẩm nước ngoài công bố lần đầu tại Việt Nam
“Tôi là một họa sĩ người Pháp đang sinh sống và làm việc tại Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh sơn dầu độc đáo lấy cảm hứng từ văn hóa Việt Nam và dự định triển lãm, sau đó xuất bản thành sách ảnh lần đầu tiên tại đây. Tôi muốn biết liệu tác phẩm của tôi có được pháp luật Việt Nam bảo hộ quyền tác giả hay không, và tôi cần làm gì để đảm bảo các quyền đó?”
Thù lao đối với tác phẩm nghệ thuật và quyền lợi tác giả
“Tôi là một nhiếp ảnh gia ở TP. Hồ Chí Minh, năm nay 32 tuổi. Vừa rồi, tôi có thực hiện một bộ ảnh quảng bá du lịch cho Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch của tỉnh. Trong hợp đồng có ghi rõ mức thù lao, nhưng khi nhận thanh toán, tôi thấy có một số khoản bị trừ và cách tính không giống như tôi nghĩ. Tôi muốn hỏi, liệu việc tính toán thù lao này có đúng quy định pháp luật không và tôi có quyền lợi gì khi làm việc với cơ quan nhà nước không ạ?”
Bảo hộ quyền tác giả tác phẩm điện ảnh
“Chào luật sư, tôi là một đạo diễn trẻ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi vừa hoàn thành bộ phim đầu tay của mình và đang chuẩn bị phát hành. Tôi rất lo lắng về việc tác phẩm của mình có thể bị sao chép hoặc sử dụng trái phép. Luật pháp Việt Nam bảo vệ 'tác phẩm điện ảnh' như thế nào và tôi cần làm gì để đảm bảo quyền của mình được bảo vệ?”
Chuyển chất liệu tác phẩm nhiếp ảnh
“Chào chuyên gia, tôi là một nghệ sĩ nhiếp ảnh ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Tôi đang có dự định thực hiện một dự án nghệ thuật công cộng, trong đó tôi muốn biến những bức ảnh của mình thành các bức tranh tường khổ lớn hoặc in lên các chất liệu đặc biệt để trưng bày ngoài trời. Tôi không rõ việc này có cần phải xin phép hay tuân thủ quy định nào về 'chuyển chất liệu' không, đặc biệt là khi tác phẩm của tôi sẽ được thể hiện dưới dạng khác và trưng bày công khai?”
Hoạt động Phát hành Xuất bản phẩm và Quy định Pháp luật liên quan
“Chị Mai ở Hà Nội, làm chủ một cửa hàng sách nhỏ, đang muốn mở rộng kinh doanh bằng cách tự "phát hành" một cuốn cẩm nang du lịch địa phương do chính chị biên soạn. Chị không rõ liệu việc này có cần phải xin phép gì không, có bị đánh thuế thu nhập cá nhân cho tác phẩm của mình không, và có liên quan gì đến các quy định về đầu tư hay quy hoạch mà chị thường nghe nói đến không. Chị rất băn khoăn về các thủ tục pháp lý.”
Bản quyền và Quy định liên quan đến Tác phẩm
“Chào chuyên gia, tôi là chị Minh, một họa sĩ tự do ở Quận 1, TP.HCM. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh minh họa cho sách thiếu nhi và đang chuẩn bị xuất bản. Tôi muốn biết liệu những tác phẩm của tôi có được bảo vệ bản quyền không, và tôi cần lưu ý gì khi in ấn để đảm bảo quyền của mình? Tôi nghe nói có nhiều trường hợp tranh chấp bản quyền nên khá lo lắng.”
Quyền tác giả: Phạm vi bảo hộ và Giám định
“Chị Mai, một họa sĩ trẻ ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội, vừa hoàn thành một bức tranh sơn dầu rất tâm đắc. Chị lo lắng nếu có người khác sao chép hoặc sử dụng tác phẩm của mình mà không xin phép thì chị có được pháp luật bảo vệ không và cần làm gì để bảo vệ **quyền tác giả** của mình?”
Đồng tác giả và xét tặng Giải thưởng Nhà nước về Văn học, Nghệ thuật
“Tôi là anh Nguyễn Văn Hùng, một nhà biên kịch ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi và một đồng nghiệp đã hoàn thành kịch bản phim dài tập và nhận được một số giải thưởng nhỏ. Chúng tôi đang băn khoăn không biết liệu với tư cách đồng tác giả, tác phẩm của chúng tôi có đủ điều kiện để được xét tặng các giải thưởng lớn hơn như 'Giải thưởng Nhà nước' về văn học, nghệ thuật hay không, và cần chuẩn bị hồ sơ như thế nào.”
Bảo hộ quyền tác giả đối với tác phẩm thiết kế đồ họa
“Chào luật sư, tôi là một nhà thiết kế đồ họa tự do ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây tôi có thiết kế một logo cho một công ty khởi nghiệp. Tôi lo lắng không biết nếu công ty đó dùng logo của tôi mà không ghi rõ tên tác giả, hoặc tự ý chỉnh sửa mà không được phép thì tôi có quyền gì để bảo vệ tác phẩm của mình không? Làm sao để tôi bảo vệ được công sức sáng tạo của mình?”
Bảo hộ Tác phẩm điện ảnh và quyền tác giả
“Chào luật sư, tôi là một đạo diễn trẻ ở TP.HCM, vừa hoàn thành một phim ngắn độc lập và muốn biết liệu tác phẩm của mình có được pháp luật bảo hộ quyền tác giả hay không. Cụ thể, 'tác phẩm điện ảnh' được định nghĩa thế nào trong các quy định hiện hành và tôi cần làm gì để đăng ký bản quyền cho phim của mình? Ngoài ra, có những thủ tục hành chính chung nào mà một nhà làm phim độc lập như tôi cần lưu ý khi phát hành không?”
Quy định về Đồng tác giả trong Giải thưởng Văn học, Nghệ thuật
“Chị Linh ở Hà Nội, là một nhạc sĩ. Chị và một người bạn đã cùng sáng tác một ca khúc rất thành công. Giờ đây, ca khúc này được đề cử cho Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật. Chị Linh băn khoăn không biết liệu cả hai người có được công nhận là đồng tác giả và cùng được xét giải hay không, hay chỉ một người đại diện?”
Khuyến khích giới thiệu, quảng bá tác phẩm văn học
“Chào luật sư, tôi là chị M.T.H, hiện đang là chủ một nhà sách nhỏ ở quận 1, TP.HCM. Gần đây, nhà sách của tôi có tổ chức một vài buổi giao lưu, giới thiệu sách mới của các tác giả trẻ Việt Nam. Tôi cũng muốn đưa các tác phẩm này ra nước ngoài tham gia các hội chợ sách quốc tế nhưng không biết có chính sách hỗ trợ nào từ nhà nước không, hay có quy định gì mà tôi cần lưu ý để việc quảng bá được thuận lợi và đúng luật không?”
Quyền tác giả đối với tác phẩm di cảo
“Chào luật sư, bố tôi vừa mất cách đây 3 tháng. Ông là một nhà văn và để lại nhiều bản thảo chưa từng được công bố. Gia đình chúng tôi muốn xuất bản những tác phẩm này để tưởng nhớ ông và cũng để chia sẻ với độc giả. Tôi nghe nói về 'tác phẩm di cảo' nhưng không rõ liệu các bản thảo của bố tôi có được coi là di cảo không và chúng tôi cần làm gì để xuất bản hợp pháp? Chúng tôi ở quận Đống Đa, Hà Nội.”
Quy định pháp luật về chuyển chất liệu tác phẩm nhiếp ảnh
“Chị Mai, một họa sĩ tự do ở quận Tây Hồ, Hà Nội, năm nay 32 tuổi, đang rất tâm đắc với ý tưởng biến một bức ảnh phong cảnh nổi tiếng của một nhiếp ảnh gia Việt Nam thành một bức tranh sơn dầu khổ lớn để bán tại triển lãm cá nhân. Chị nghe nói việc này có thể liên quan đến bản quyền nhưng không rõ cụ thể phải làm thế nào để hợp pháp, đặc biệt là khi chị muốn bán tác phẩm này.”
Quyền tác giả và phân chia tiền bản quyền đối với tác phẩm
“Chị là họa sĩ tự do ở Quận 3, TP.HCM. Chị và một người bạn cùng nhau vẽ một bộ tranh minh họa cho một cuốn sách thiếu nhi. Bây giờ cuốn sách bán rất chạy và nhà xuất bản muốn trả tiền bản quyền. Chị và bạn đang tranh cãi về việc chia tiền thế nào vì ban đầu chỉ thỏa thuận miệng. Chị muốn biết pháp luật quy định thế nào về tác phẩm và việc phân chia tiền bản quyền trong trường hợp này, đặc biệt khi cả hai đều đóng góp công sức.”
Quy định về liên hoan tác phẩm nhiếp ảnh
“Tôi là Anh N.T.K, một nhiếp ảnh gia tự do ở TP.HCM, muốn tổ chức một buổi liên hoan tác phẩm nhiếp ảnh nhỏ cho cộng đồng yêu nhiếp ảnh tại quận 1. Tôi không biết liệu có cần phải thông báo hay xin phép gì không, và nếu không làm đúng thì có bị phạt không?”
Hoạt động sản xuất phim và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là một đạo diễn trẻ ở TP.HCM, đang ấp ủ dự án phim điện ảnh đầu tay. Tôi muốn hỏi rõ hơn về khái niệm **sản xuất phim** theo quy định pháp luật. Cụ thể, quá trình này bắt đầu từ đâu và kết thúc khi nào? Và sau khi phim hoàn thành thì có những quy định gì về việc lưu trữ tác phẩm của mình không?”
Khái niệm và quyền của Tác giả tác phẩm văn học, nghệ thuật
“Tôi là một họa sĩ tự do ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một bộ tranh sơn dầu về phong cảnh Việt Nam và đang muốn tham gia một số giải thưởng nghệ thuật. Tôi không biết liệu mình có được xem là tác giả theo luật để nộp hồ sơ không, và tác phẩm của tôi có đủ điều kiện không? Tôi cũng thắc mắc về quyền của mình với các tác phẩm đó.”
Triển lãm tác phẩm nhiếp ảnh
“Chào luật sư, tôi là một nhiếp ảnh gia tự do ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang có ý định tổ chức một triển lãm tác phẩm nhiếp ảnh cá nhân, cả online lẫn offline, để giới thiệu bộ ảnh về đời sống đô thị. Tôi muốn hỏi là tôi cần chuẩn bị những giấy tờ gì, có cần xin phép không, và có những điều gì cần lưu ý để tránh vi phạm pháp luật khi trưng bày ảnh của mình?”
Bảo hộ quyền tác giả cho tác phẩm sáng tạo
“Chị là một nhà thiết kế đồ họa tự do ở Quận 3, TP.HCM. Chị vừa hoàn thành một bộ nhận diện thương hiệu cho một khách hàng lớn, bao gồm logo, slogan và các mẫu thiết kế bao bì. Chị nghe nói về "quyền tác giả" nhưng không rõ nó bảo vệ những gì và làm sao để đảm bảo không ai khác sao chép tác phẩm của mình. Chị lo lắng về việc mất công sức và ý tưởng.”
Tác phẩm nước ngoài công bố lần đầu tại Việt Nam
“Tôi là một nhà văn người Mỹ gốc Việt, đang sống ở Thành phố Hồ Chí Minh. Tôi có một tác phẩm tiểu thuyết mới viết bằng tiếng Việt và muốn xuất bản tại Việt Nam đầu tiên, trước khi công bố ở bất kỳ quốc gia nào khác. Tôi muốn hiểu rõ hơn về khái niệm 'tác phẩm của tổ chức, cá nhân nước ngoài được công bố lần đầu tiên tại Việt Nam' theo luật sở hữu trí tuệ để đảm bảo quyền lợi của mình. Liệu việc này có giúp tôi bảo vệ tác phẩm tốt hơn tại Việt Nam không?”
Tác phẩm di cảo và thời hạn bảo hộ quyền tác giả
“Chào luật sư, tôi là con gái của một nhà văn đã mất cách đây 5 năm ở TP.HCM. Bố tôi có để lại một bản thảo tiểu thuyết chưa từng được công bố. Giờ tôi muốn xuất bản tác phẩm này thì không biết tác phẩm của bố tôi có được bảo hộ bản quyền không và thời hạn bảo hộ là bao lâu? Tôi lo lắng nếu xuất bản thì có ai đó sẽ sao chép.”
Cụm công trình văn học, nghệ thuật trong xét tặng giải thưởng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một nhà văn ở Quận 3, TP.HCM. Tôi có một tập truyện ngắn và một tiểu thuyết đều cùng chủ đề về cuộc sống người dân miền Tây, đã xuất bản trong 5 năm gần đây. Tôi đang định làm hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật. Không biết liệu tôi có thể gộp cả tập truyện ngắn và tiểu thuyết này lại thành một "cụm công trình văn học, nghệ thuật" để xét giải không? Hay tôi phải chọn một trong hai?”
Bảo hộ bản gốc tác phẩm và xử lý hành vi xâm phạm quyền tác giả
“Chị L.T.L, một nhà thiết kế đồ họa tự do ở Quận 3, TP.HCM, vừa phát hiện một công ty quảng cáo lớn đã sử dụng gần như toàn bộ thiết kế logo mà chị đã tạo ra cho một khách hàng cũ của mình. Chị có lưu giữ file thiết kế gốc và các bản nháp ban đầu. Chị muốn biết liệu tác phẩm của chị có được coi là "bản gốc" và chị có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình không.”