Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong tố tụng môi trường
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Gần đây, một công ty lớn gần xưởng tôi xả thải gây ô nhiễm nghiêm trọng, làm ảnh hưởng đến sức khỏe công nhân và chất lượng sản phẩm của tôi. Tôi muốn kiện công ty đó nhưng không biết mình có được Tòa án chấp nhận tham gia tố tụng với tư cách 'người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan' hay không, vì tôi không phải là người trực tiếp bị xả thải vào đất mà là bị ảnh hưởng gián tiếp qua môi trường chung.”
Nhà ở thuộc tài sản công và quyền lợi liên quan
“Chào luật sư, tôi là ông Hùng, 62 tuổi, sống ở một căn hộ tập thể cũ tại quận Ba Đình, Hà Nội từ những năm 80. Căn hộ này trước đây là của cơ quan cấp cho bố tôi, giờ tôi vẫn ở. Gần đây, có thông tin là Nhà nước sẽ có chủ trương sắp xếp lại các nhà ở thuộc tài sản công. Tôi muốn hỏi, liệu căn hộ của gia đình tôi có phải là **nhà ở thuộc tài sản công** không, và nếu đúng thì quyền lợi của chúng tôi sẽ thế nào ạ?”
Di sản tư liệu và quyền, nghĩa vụ của cá nhân
“Chào Tuvannhanh.com, gia đình tôi ở Huế có lưu giữ nhiều bộ tài liệu, thư từ, hình ảnh cổ của ông bà để lại từ thời nhà Nguyễn, trong đó có cả một số sắc phong, chiếu chỉ. Chúng tôi không biết những thứ này có được coi là di sản tư liệu theo luật không và nếu có thì gia đình tôi có quyền lợi và trách nhiệm gì trong việc bảo quản, khai thác chúng? Chúng tôi lo lắng không biết có bị Nhà nước thu hồi không.”
Quyền và nghĩa vụ của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong thi hành án dân sự
“Tôi là chủ một cửa hàng thời trang ở Quận 1, TP.HCM. Hiện tại, tôi đang vướng vào một vụ kiện tụng dân sự giữa chủ nhà và một bên khác liên quan đến tranh chấp hợp đồng thuê mặt bằng mà cửa hàng tôi đang kinh doanh. Mặc dù tôi không phải là nguyên đơn hay bị đơn, nhưng cửa hàng của tôi chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng nếu bản án yêu cầu trả lại mặt bằng. Tôi muốn biết liệu tôi có được coi là 'người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan' không và quyền lợi của tôi sẽ được bảo vệ như thế nào trong quá trình thi hành án?”
Phân biệt Tổ chức tín dụng thành viên và không thành viên tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xuất nhập khẩu nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang muốn mở rộng giao dịch quốc tế và nghe nói có các tổ chức tín dụng Việt Nam hoạt động ở Trung tâm Tài chính Quốc tế mới. Tôi không rõ là liệu ngân hàng tôi đang giao dịch có phải là 'thành viên' hay 'không thành viên' của Trung tâm này không, và điều đó có ảnh hưởng gì đến các giao dịch ngoại hối hay quyền lợi của công ty tôi không?”
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.K, chủ quán cà phê ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, UBND phường ra quyết định về việc quy hoạch lại vỉa hè khu vực tôi kinh doanh, khiến lượng khách của tôi giảm sút nghiêm trọng. Quyết định này không trực tiếp nhắm vào quán tôi mà là quy hoạch chung. Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình trong vụ việc này không, liệu tôi có được coi là người có liên quan không?”
Quy định về nghĩa vụ bảo hành ô tô
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng ở Hà Nội, mới mua một chiếc ô tô nhập khẩu nhưng xe gặp lỗi động cơ. Hãng xe cứ hẹn đi hẹn lại việc sửa chữa, tôi không biết họ có đang thực hiện đúng **nghĩa vụ bảo hành** không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quy định pháp luật về làm chậm lũ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Châu Phú, tỉnh An Giang. Mấy hôm nay nghe tin tức về mùa lũ sắp tới, rồi có thông tin là địa phương sẽ có các biện pháp làm chậm lũ để bảo vệ các khu vực trọng yếu. Tôi lo lắm, không biết việc làm chậm lũ này có ảnh hưởng gì đến đồng ruộng, hoa màu của gia đình tôi không? Ai có quyền quyết định những việc này và liệu có quy định gì để bảo vệ quyền lợi của nông dân chúng tôi không?”
Dự án cải tạo, xây dựng lại khu chung cư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là bà Hạnh, 65 tuổi, đang sống ở một căn hộ cũ tại khu tập thể Thành Công, quận Ba Đình, Hà Nội. Gần đây, tôi nghe nói khu nhà của tôi có thể nằm trong diện dự án đầu tư cải tạo, xây dựng lại khu chung cư. Tôi lo lắm, không biết dự án này nghĩa là gì, liệu nhà tôi có bị phá đi không, và quyền lợi của người dân như chúng tôi sẽ được đảm bảo ra sao? Tôi muốn hiểu rõ hơn về quy trình này.”
Giao dịch từ xa và quyền lợi người tiêu dùng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là H.T.L, nhân viên văn phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi vừa mua một chiếc máy lọc không khí qua một trang web bán hàng trực tuyến. Khi nhận hàng, tôi thấy sản phẩm không đúng như mô tả và muốn trả lại nhưng người bán từ chối, nói rằng chính sách của họ không cho phép đổi trả. Tôi cảm thấy bị lừa dối vì không được kiểm tra hàng trước. Tôi phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình trong trường hợp này?”
Chính sách hỗ trợ thanh niên sau cai nghiện ma túy
“Tôi là Anh Hùng, 28 tuổi, ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Tôi vừa hoàn thành chương trình cai nghiện ma túy tự nguyện tại cộng đồng và đã được cấp giấy chứng nhận. Hiện tại, tôi đang rất muốn tìm việc làm để ổn định cuộc sống nhưng lo lắng về việc bị kỳ thị và không biết liệu có chính sách hỗ trợ nào dành cho những người như tôi không. Tôi muốn hỏi liệu có quy định pháp luật nào bảo vệ quyền lợi và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng cho 'thanh niên sau cai nghiện ma túy' như tôi không?”
Thẩm định giá nợ xấu của Công ty Quản lý tài sản
“Chào chuyên gia, tôi là Chị Lan, chủ một cửa hàng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có vay ngân hàng để kinh doanh nhưng do dịch bệnh, cửa hàng gặp khó khăn, khoản nợ của tôi đã thành nợ xấu và được Công ty Quản lý tài sản (AMC) mua lại. Tài sản bảo đảm của tôi là căn nhà đang ở. Tôi nghe nói tài sản này sắp bị đấu giá nhưng tôi không rõ quy trình thẩm định giá khởi điểm sẽ diễn ra như thế nào, liệu giá có bị ép xuống thấp không và quyền lợi của tôi có được bảo vệ trong quá trình này không?”
Giải quyết tranh chấp về quyền công đoàn
“Chào luật sư, tôi là công nhân tại một nhà máy giày ở Thuận An, Bình Dương. Tôi là thành viên ban chấp hành công đoàn cơ sở. Gần đây, công ty chúng tôi có một số chính sách mới mà theo tôi là vi phạm quyền lợi của người lao động và công đoàn, nhưng khi tôi đại diện công đoàn lên tiếng thì bị lãnh đạo gây khó dễ, thậm chí đe dọa cắt giảm phúc lợi cá nhân. Tôi muốn hỏi, nếu công ty tiếp tục gây khó khăn và không hợp tác, tranh chấp này sẽ được giải quyết như thế nào và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền công đoàn của mình?”
Thành viên sáng lập công ty
“Chào luật sư, tôi và mấy người bạn đang chuẩn bị thành lập một công ty TNHH ở Quận 1, TP.HCM. Có một người bạn góp vốn khá lớn nhưng lại bận việc nên chưa kịp ký vào bản Điều lệ đầu tiên. Vậy người bạn này có được coi là **thành viên sáng lập** của công ty không, và nếu không thì có ảnh hưởng gì tới quyền lợi của anh ấy không?”
Tranh chấp quyền công đoàn
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở một nhà máy may mặc tại khu công nghiệp ở Bình Dương. Gần đây, công đoàn cơ sở của chúng tôi muốn tổ chức một số hoạt động để bảo vệ quyền lợi người lao động nhưng ban giám đốc lại gây khó dễ, thậm chí còn đe dọa những thành viên tích cực. Chúng tôi không biết phải làm sao để giải quyết những tranh chấp về quyền công đoàn này một cách hợp pháp.”
Trách nhiệm vi phạm hợp đồng thương mại
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng thời trang nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi có ký hợp đồng mua vải với một nhà cung cấp để kịp sản xuất hàng cho mùa lễ. Nhưng đến hạn giao hàng mà họ vẫn chưa giao đủ số lượng, làm tôi bị chậm tiến độ và mất một số đơn hàng lớn. Giờ tôi muốn biết mình có thể làm gì để đòi quyền lợi, liệu đây có phải là vi phạm hợp đồng không và tôi có thể yêu cầu bồi thường thế nào?”
Chủ nợ có bảo đảm một phần trong phá sản
“Chị L.T.M ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Chị có cho một công ty đối tác vay 500 triệu đồng để nhập vải, có thế chấp bằng một lô hàng thành phẩm trị giá khoảng 300 triệu đồng. Nay công ty đó tuyên bố mất khả năng thanh toán, đã quá 4 tháng rồi mà họ không trả nợ. Chị muốn biết liệu chị có quyền nộp đơn yêu cầu mở thủ tục phá sản đối với công ty đó không, và quyền lợi của chị sẽ được giải quyết thế nào khi tài sản thế chấp không đủ bù đắp khoản nợ?”
Dịch vụ y tế tư nhân và quy định về mục đích sinh lợi trong Bảo hiểm y tế
“Tôi là chủ một phòng khám tư nhân nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Phòng khám của tôi có nhận bệnh nhân có thẻ bảo hiểm y tế. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'dịch vụ có mục đích sinh lợi' và 'dịch vụ không có mục đích sinh lợi' trong y tế. Tôi băn khoăn không biết phòng khám của tôi, khi cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh cho người có BHYT, có được xem là 'dịch vụ có mục đích sinh lợi' không? Và liệu việc này có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của bệnh nhân hay quy định pháp luật về BHYT mà phòng khám tôi phải tuân thủ không?”
Cưỡng bức lao động và quyền lợi của người lao động
“Chào luật sư, tôi là công nhân tại một xưởng may ở TP. Thuận An, Bình Dương. Gần đây, do áp lực đơn hàng, chủ xưởng liên tục yêu cầu chúng tôi làm việc 14-16 tiếng mỗi ngày, không cho nghỉ phép, và dọa sẽ trừ lương nặng nếu không tuân thủ. Tôi cảm thấy mình đang bị ép buộc làm việc quá sức và muốn tìm cách chấm dứt hợp đồng. Liệu tôi có thể đơn phương nghỉ việc mà không cần báo trước không, và tôi có quyền lợi gì không ạ?”
Quyền và nghĩa vụ của Người có tài sản bị trưng mua
“Chào luật sư, tôi là ông An, chủ một xưởng mộc ở ngoại thành Đà Nẵng. Mấy hôm nay, xã tôi có thông báo về việc trưng mua một phần đất và nhà xưởng của tôi để làm đường vành đai. Tôi nghe nói mình là 'người có tài sản trưng mua' nhưng không hiểu rõ lắm nghĩa vụ và quyền lợi của mình là gì. Đặc biệt là về việc bàn giao tài sản, tôi cần làm gì để đảm bảo quyền lợi của mình ạ? Tôi năm nay cũng hơn 50 rồi, lo lắng quá.”
Đăng ký quyền lợi quốc tế đối với tàu bay
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở TP.HCM đang muốn mua thêm một chiếc tàu bay mới để mở rộng tuyến bay. Chúng tôi đang tìm kiếm nguồn tài trợ quốc tế và bên cho thuê tài chính có nhắc đến 'quyền lợi quốc tế được đăng ký' theo Công ước Cape Town. Tôi không rõ khái niệm này là gì và nó có ảnh hưởng thế nào đến việc sở hữu và sử dụng tàu bay của chúng tôi sau này? Liệu có rủi ro gì nếu chúng tôi không đăng ký những quyền này không?”
Quy hoạch xây dựng và ảnh hưởng đến đất lâm nghiệp
“Tôi là Anh T.V.K, một nông dân ở huyện Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai. Gia đình tôi có một mảnh đất đang trồng cây ăn quả nhưng gần đây có thông tin khu vực này có thể nằm trong quy hoạch xây dựng rừng phòng hộ. Tôi muốn hỏi quy hoạch xây dựng là gì và nếu đất của tôi thuộc loại đất lâm nghiệp được quy hoạch như vậy thì quyền lợi và việc sử dụng đất của gia đình tôi sẽ bị ảnh hưởng như thế nào?”
Chế độ, quyền lợi của sĩ quan biệt phái
“Chào luật sư, tôi là chị H.T.L, nhân viên văn phòng ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Chồng tôi là sĩ quan quân đội, gần đây anh ấy nhận được quyết định điều động đi công tác tại một cơ quan dân sự bên ngoài quân đội. Tôi nghe nói đây là trường hợp **sĩ quan biệt phái**, nhưng không rõ chế độ, quyền lợi của anh ấy có thay đổi gì không và liệu có ảnh hưởng đến việc thăng quân hàm sau này không. Tôi muốn hiểu rõ hơn về tình trạng này.”
Cơ sở giáo dục ngoài công lập và quyền lợi nhà giáo
“Chị M.T.L ở quận Bình Thạnh, TP.HCM đang làm giáo viên mầm non tại một trường tư thục. Chị nghe nói Luật Nhà giáo 2025 sắp có hiệu lực sẽ có nhiều chính sách mới cho giáo viên. Chị muốn hỏi liệu trường tư thục của chị có được coi là "cơ sở giáo dục ngoài công lập" theo luật mới không, và nếu có thì giáo viên ở đó có được hưởng các quyền lợi như giáo viên trường công lập không? Chị cũng đang tìm hiểu về các chính sách hỗ trợ học phí cho con mình.”