Dịch vụ y tế tư nhân và quy định về mục đích sinh lợi trong Bảo hiểm y tế
“Tôi là chủ một phòng khám tư nhân nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Phòng khám của tôi có nhận bệnh nhân có thẻ bảo hiểm y tế. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'dịch vụ có mục đích sinh lợi' và 'dịch vụ không có mục đích sinh lợi' trong y tế. Tôi băn khoăn không biết phòng khám của tôi, khi cung cấp dịch vụ khám chữa bệnh cho người có BHYT, có được xem là 'dịch vụ có mục đích sinh lợi' không? Và liệu việc này có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của bệnh nhân hay quy định pháp luật về BHYT mà phòng khám tôi phải tuân thủ không?”
Trả lời
1. Phân biệt Dịch vụ có mục đích sinh lợi và Dịch vụ không có mục đích sinh lợi trong BHYT
Theo quy định của pháp luật, dịch vụ có mục đích sinh lợi được hiểu là dịch vụ nhằm tạo ra lợi nhuận cho tổ chức, cá nhân cung ứng dịch vụ. Ngược lại, dịch vụ không có mục đích sinh lợi là dịch vụ vì lợi ích xã hội, không nhằm mục đích kiếm lời. Đối với lĩnh vực bảo hiểm y tế (BHYT), điều quan trọng cần lưu ý là Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2001 (VBHN) không áp dụng đối với bảo hiểm y tế mang tính kinh doanh
[1]. Điều này có nghĩa là, hệ thống BHYT do Nhà nước quản lý và tổ chức hoạt động theo nguyên tắc không vì mục đích lợi nhuận, nhằm đảm bảo an sinh xã hội cho người dân.2. Phòng khám tư nhân và việc cung cấp dịch vụ BHYT
Phòng khám tư nhân của Ông N.V.K, về bản chất là một cơ sở kinh doanh, hoạt động nhằm mục đích tạo ra lợi nhuận. Tuy nhiên, khi phòng khám của Ông tham gia vào hệ thống khám chữa bệnh BHYT và tiếp nhận bệnh nhân có thẻ BHYT, các dịch vụ y tế được cung cấp cho đối tượng này sẽ phải tuân thủ các quy định của Luật Bảo hiểm y tế. Mặc dù phòng khám vẫn có lợi nhuận từ hoạt động chung, nhưng việc thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT được thực hiện theo các mức giá và quy định của quỹ BHYT, không nhằm mục đích kinh doanh bảo hiểm y tế theo nghĩa của việc cung cấp sản phẩm bảo hiểm.
3. Ảnh hưởng đến quyền lợi bệnh nhân và tuân thủ pháp luật
Việc phòng khám của Ông là cơ sở có mục đích sinh lợi không làm ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của bệnh nhân có thẻ BHYT, miễn là phòng khám tuân thủ đúng các quy định về khám chữa bệnh BHYT, bao gồm danh mục dịch vụ, thuốc, vật tư y tế được BHYT chi trả và mức giá thanh toán. Bệnh nhân vẫn sẽ được hưởng các quyền lợi theo thẻ BHYT của mình. Phòng khám cần lưu ý đến các quy định liên quan đến hoạt động quảng cáo dịch vụ y tế
[2], đảm bảo thông tin minh bạch, chính xác và không gây hiểu lầm về phạm vi chi trả của BHYT. Trong trường hợp có bất kỳ sự khác biệt nào giữa quy định của Luật Bảo hiểm y tế và các luật khác liên quan đến hoạt động của phòng khám, nguyên tắc áp dụng pháp luật cần được xem xét kỹ lưỡng để đảm bảo tuân thủ đúng quy định [3].