Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Giải quyết tranh chấp đất đai
“Chào luật sư, tôi là Chú Tám, một nông dân ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gia đình tôi đã canh tác mảnh đất này hơn 40 năm. Gần đây, ông hàng xóm cạnh bên bỗng nhiên cho rằng một phần ranh đất của tôi, khoảng vài mét vuông trồng rau, thực chất là của ông ấy và đòi lấn sang. Tôi không biết phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình, có cách nào giải quyết êm đẹp mà không phải kiện tụng phức tạp không?”
Hành vi cạnh tranh không lành mạnh và quyền tự bảo vệ doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi có một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, có một cửa hàng đối thủ ở gần đó liên tục tung tin đồn thất thiệt về chất lượng sản phẩm của tôi, thậm chí còn sao chép một số mẫu mã độc quyền của tôi. Tôi rất lo lắng vì việc này ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh thu và uy tín. Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Dấu thời gian trong giao dịch điện tử và bảo vệ bản quyền
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng thiết kế đồ họa nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi có một số tranh chấp về bản quyền thiết kế với đối tác, họ nói tôi sao chép ý tưởng của họ trong khi tôi đã hoàn thành thiết kế đó từ lâu. Tôi nghe nói có 'dấu thời gian' gì đó có thể giúp chứng minh thời điểm tôi tạo ra tài liệu. Luật sư cho tôi hỏi dấu thời gian là gì và làm sao để tôi có thể sử dụng nó để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Thành lập và vai trò của Công đoàn cơ sở tại doanh nghiệp
“Chào chuyên gia, tôi là N.V.T, tổ trưởng sản xuất tại một công ty may mặc ở Thuận An, Bình Dương. Công ty tôi có khoảng 150 công nhân. Gần đây, nhiều anh chị em công nhân muốn thành lập một tổ chức công đoàn cơ sở để bảo vệ quyền lợi của mình. Tôi muốn hỏi chuyên gia về quy trình thành lập và những vai trò chính của Công đoàn cơ sở là gì ạ? Chúng tôi nên bắt đầu từ đâu?”
Vai trò của Tổ chức đại diện tập thể lao động tại cơ sở
“Tôi là công nhân ở một nhà máy may mặc tại Bình Dương. Gần đây, công ty có ý định cắt giảm một số phúc lợi của chúng tôi. Tôi nghe nói có 'tổ chức đại diện tập thể lao động' gì đó có thể giúp. Vậy tổ chức này là ai, và họ có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của chúng tôi trong trường hợp này?”
Giải quyết tranh chấp đất đai
“Tôi là chị Hạnh, một tiểu thương ở Quận 9, TP.HCM. Gia đình tôi đã sinh sống và sử dụng mảnh đất này hơn 30 năm rồi. Gần đây, hàng xóm của tôi lại đòi lấn chiếm một phần đất mà gia đình tôi vẫn canh tác, nói là đất của họ. Giờ tôi không biết phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình.”
Tranh chấp Lao động Tập thể về Quyền
“Chào chuyên gia, tôi là tổ trưởng tổ sản xuất ở một công ty may mặc tại Quận Tân Bình. Gần đây, công ty chúng tôi có thay đổi một số quy định về tiền lương và phụ cấp, nhưng lại không thông báo rõ ràng, khiến tập thể công nhân rất bức xúc. Chúng tôi cho rằng công ty đang giải thích sai thỏa ước lao động tập thể đã ký. Chúng tôi muốn biết liệu đây có phải là tranh chấp lao động tập thể về quyền không và cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Điều độ hệ thống điện trong vận hành lưới điện quốc gia
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở quận Bình Tân, TP.HCM. Gần đây, xưởng tôi hay gặp tình trạng điện chập chờn, đôi khi còn mất điện đột ngột làm ảnh hưởng đến máy móc và tiến độ sản xuất. Tôi nghe nói có khái niệm 'Điều độ hệ thống điện' liên quan đến việc vận hành lưới điện. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về khái niệm này và liệu những vấn đề tôi đang gặp phải có liên quan đến việc điều độ không? Tôi cần biết để tìm hiểu xem có cách nào để bảo vệ quyền lợi của mình không.”
Giải quyết khiếu nại của người tiêu dùng
“Chào luật sư, tôi là H.T.L, nhân viên văn phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Tuần trước tôi có mua một chiếc điện thoại mới tại cửa hàng X. Tuy nhiên, chỉ sau vài ngày sử dụng, máy đã phát sinh lỗi nghiêm trọng và không thể hoạt động được. Tôi đã mang ra cửa hàng để yêu cầu đổi trả hoặc sửa chữa nhưng họ cứ hẹn lần hẹn lựa, nói là phải chờ kiểm tra và không đưa ra thời hạn cụ thể. Tôi cảm thấy quyền lợi của mình đang bị xâm phạm. Luật sư cho tôi hỏi tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quy định về thức ăn chăn nuôi và thuốc thú y
“Chào luật sư, trang trại chăn nuôi của tôi ở Hậu Giang đang gặp vấn đề lớn. Gần đây, đàn heo và gà của tôi liên tục bị bệnh, dù tôi đã cho ăn đúng khẩu phần và tiêm phòng đầy đủ. Tôi nghi ngờ là do chất lượng thức ăn chăn nuôi hoặc thuốc thú y tôi mua không đảm bảo. Luật pháp có quy định gì về việc này không, và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quyền tài sản đối với dữ liệu số
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng online nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một cựu nhân viên đã nghỉ việc đang sử dụng danh sách khách hàng và thông tin mua sắm của cửa hàng tôi để bán hàng cho một đối thủ cạnh tranh. Tôi muốn hỏi liệu tôi có quyền sở hữu đối với những dữ liệu khách hàng này không? Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình theo pháp luật?”
Hành vi hành chính và quyền của doanh nghiệp trong thủ tục hải quan
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Hà Nội chuyên nhập khẩu hàng hóa. Gần đây, chúng tôi gặp khó khăn khi làm thủ tục thông quan một lô hàng sữa bột. Cán bộ hải quan yêu cầu bổ sung nhiều giấy tờ mà trước đây không có, khiến lô hàng bị chậm trễ và phát sinh chi phí lưu kho. Tôi muốn hỏi liệu hành động này của cán bộ hải quan có phải là một 'hành vi hành chính' không và chúng tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quản lý tổng hợp tài nguyên biển và hải đảo
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hưng, chủ một cơ sở nuôi trồng thủy sản nhỏ ở huyện đảo Lý Sơn, Quảng Ngãi. Gần đây, tôi thấy có nhiều dự án du lịch, điện gió trên biển được cấp phép ồ ạt, làm tôi lo lắng về môi trường biển và nguồn lợi thủy sản của mình. Tôi nghe nói có khái niệm 'Quản lý tổng hợp tài nguyên biển và hải đảo' nhưng không rõ nó có giúp bảo vệ lợi ích của người dân như chúng tôi không, và liệu các dự án đó có tuân thủ quy định này không? Tôi muốn biết làm sao để đóng góp ý kiến hoặc bảo vệ quyền lợi của mình.”
Cưỡng bức lao động và các quy định pháp luật liên quan
“Tôi là công nhân tại một xưởng may ở KCN Tân Bình, TP.HCM. Gần đây, chủ xưởng thường xuyên ép chúng tôi làm thêm giờ, không trả lương tăng ca đầy đủ, và còn đe dọa trừ lương, đuổi việc nếu không làm theo. Có lần, tôi bị giữ lại làm việc đến khuya mà không được về. Tôi muốn biết hành vi này có phải là cưỡng bức lao động không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Phòng vệ chính đáng trong pháp luật Việt Nam
“Tôi là anh N.V.H, làm nghề lái xe tải ở Bình Dương. Tối qua, trên đường về nhà, tôi thấy một nhóm người đang đánh đập dã man một bà cụ để cướp túi xách. Tôi không kìm được, lao vào can thiệp và có đẩy ngã một tên cướp khiến hắn bị thương. Giờ tôi lo lắng không biết hành động của mình có bị coi là vi phạm pháp luật không, liệu có được xem là phòng vệ chính đáng không?”
Quy hoạch và quyền lợi người dân về đất đai
“Chào chuyên gia, tôi là nông dân ở Hóc Môn, TP.HCM. Gần đây tôi nghe nói có quy hoạch mới ảnh hưởng đến đất nông nghiệp của gia đình tôi. Tôi không hiểu rõ 'quy hoạch' là gì và liệu đất của tôi có bị thu hồi không. Tôi lo lắng quá, không biết phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình.”
Phân biệt đối xử trong lao động
“Chào chuyên gia, tôi là Chị Hạnh ở Quận 1, TP.HCM, là nhân viên văn phòng. Tôi đang mang thai tháng thứ 5 và vừa bị công ty thông báo chấm dứt hợp đồng với lý do 'cơ cấu lại nhân sự', dù trước đó tôi luôn hoàn thành tốt công việc. Tôi nghi ngờ mình bị phân biệt đối xử vì mang thai. Chuyên gia cho tôi hỏi liệu công ty có vi phạm pháp luật không và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Doanh nghiệp dự án PPP và trách nhiệm bảo đảm hợp đồng
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM, đang chuẩn bị ký hợp đồng thầu phụ cho một dự án PPP lớn. Tôi nghe nói về việc **doanh nghiệp dự án PPP** phải có bảo đảm thực hiện hợp đồng. Luật sư cho tôi hỏi, nếu doanh nghiệp dự án PPP không thực hiện đúng cam kết thì có bị mất khoản bảo đảm này không và tôi cần lưu ý gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Hành vi hành chính và quyền khiếu nại
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.H, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây, tôi có nộp hồ sơ xin gia hạn giấy phép kinh doanh tại phường. Cán bộ phụ trách cứ hẹn tôi hết lần này đến lần khác, viện lý do thiếu giấy tờ mặc dù tôi đã kiểm tra và nộp đủ theo quy định. Đã gần 2 tháng mà tôi vẫn chưa nhận được giấy phép mới, cũng không có văn bản nào từ chối chính thức. Tình trạng này khiến việc kinh doanh của tôi bị ảnh hưởng. Tôi muốn biết liệu đây có phải là một hành vi hành chính mà tôi có thể khiếu nại không và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Khái niệm và quyền lợi của Nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán
“Chào luật sư, tôi là một người làm văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có một khoản tiền nhàn rỗi và đã bắt đầu tham gia đầu tư chứng khoán được khoảng 6 tháng nay. Tôi nghe nhiều về các tranh chấp trên thị trường này và không biết liệu mình có được pháp luật công nhận là một **nhà đầu tư** hay không? Nếu có vấn đề gì xảy ra, tôi có thể dựa vào luật nào để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Bảo vệ quyền tác giả đối với nội dung số bị sao chép trái phép
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan Anh, chủ một cửa hàng bán khóa học online và sách điện tử ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây tôi phát hiện có một số trang web và cá nhân đã ngang nhiên sao chép toàn bộ nội dung các khóa học và sách điện tử của tôi, thậm chí còn bán lại với giá rẻ hơn. Tôi rất bức xúc và muốn biết hành vi sao chép này có vi phạm pháp luật không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quy định pháp luật về Mạng xã hội và xử lý tin giả
“Chào luật sư, tôi là Chị L.T.M, chủ một cửa hàng thời trang online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi rất lo lắng vì có nhiều người dùng mạng xã hội để đăng tải thông tin sai sự thật, vu khống về chất lượng sản phẩm của cửa hàng tôi. Điều này đã làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và doanh thu. Tôi muốn biết liệu pháp luật có quy định nào để bảo vệ quyền lợi của tôi trong trường hợp này không, và những hành vi tung tin giả trên mạng xã hội có bị xử lý không?”
Khoán trắng đất nông, lâm nghiệp
“Anh N.V.T ở Di Linh, Lâm Đồng, có mảnh đất được công ty lâm nghiệp địa phương giao khoán từ nhiều năm nay. Ban đầu tưởng sẽ được hỗ trợ đầu tư nhưng thực tế anh phải tự bỏ vốn, tự lo sản xuất từ cây giống đến thu hoạch. Công ty thì không đầu tư gì nhưng vẫn yêu cầu anh phải nộp sản phẩm theo hợp đồng. Anh T. muốn biết liệu việc "khoán trắng" như vậy có đúng quy định pháp luật không và anh có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình.”
Thành lập Nghiệp đoàn cơ sở
“Chào luật sư, tôi là một họa sĩ tự do ở Hà Nội. Chúng tôi có một nhóm khoảng 20 anh chị em làm nghề vẽ tranh dạo, tranh chân dung ở khu phố cổ. Gần đây, chúng tôi hay bị chèn ép về địa điểm, giá cả, mà không biết kêu ai. Chúng tôi muốn lập một tổ chức để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng chúng tôi không phải là nhân viên công ty nào cả. Liệu nhóm chúng tôi có thể thành lập nghiệp đoàn được không?”