Phân biệt đối xử trong lao động

Trả lời

1. Phân biệt đối xử trong lao động là gì?

Theo quy định pháp luật, phân biệt đối xử trong lao động là hành vi phân biệt, loại trừ hoặc ưu tiên dựa trên nhiều yếu tố như chủng tộc, màu da, nguồn gốc quốc gia, dân tộc, giới tính, độ tuổi, tình trạng thai sản, tình trạng hôn nhân, tôn giáo, tín ngưỡng, chính kiến, khuyết tật, trách nhiệm gia đình hoặc trên cơ sở tình trạng nhiễm HIV, hoặc vì lý do thành lập, gia nhập và hoạt động công đoàn, tổ chức của người lao động tại doanh nghiệp. Hành vi này có tác động làm ảnh hưởng đến bình đẳng về cơ hội việc làm hoặc nghề nghiệp.

Trong trường hợp của chị Hạnh, việc công ty chấm dứt hợp đồng lao động với lý do 'cơ cấu lại nhân sự' ngay khi chị đang mang thai tháng thứ 5, trong khi chị vẫn hoàn thành tốt công việc, có dấu hiệu của hành vi phân biệt đối xử dựa trên tình trạng thai sản.

2. Quy định pháp luật về hành vi bị nghiêm cấm trong lao động

Hệ thống pháp luật Việt Nam được xây dựng trên nhiều văn bản khác nhau, từ các nghị quyết của Quốc hội về việc phê chuẩn các thành viên Chính phủ ^[1] đến các quy định chuyên ngành của Bộ Tài chính về hải quan ^[2], tất cả đều nhằm mục đích quản lý và điều hành đất nước, trong đó có việc bảo vệ quyền lợi người lao động. Cụ thể, Bộ luật Lao động 2019 đã quy định rõ ràng về các hành vi bị nghiêm cấm trong lĩnh vực lao động.

Điều 8 Bộ luật Lao động 2019 quy định rõ ràng rằng phân biệt đối xử trong lao động là một trong những hành vi bị nghiêm cấm ^[3]. Tình trạng thai sản là một trong những căn cứ không được phép để phân biệt đối xử. Do đó, nếu công ty chị chấm dứt hợp đồng vì lý do chị đang mang thai, đây là hành vi vi phạm pháp luật lao động.

3. Các bước chị Hạnh cần thực hiện

Để bảo vệ quyền lợi của mình, chị Hạnh có thể thực hiện các bước sau:

* Thu thập bằng chứng: Chị nên thu thập các bằng chứng liên quan đến việc chấm dứt hợp đồng, bao gồm văn bản thông báo chấm dứt hợp đồng, các email, tin nhắn, hoặc bất kỳ tài liệu nào cho thấy hiệu suất làm việc tốt của chị trước đó, cũng như thời điểm chị thông báo về việc mang thai cho công ty. * Đối thoại với công ty: Chị có thể yêu cầu một cuộc họp với đại diện công ty (ví dụ: phòng nhân sự, ban giám đốc) để làm rõ lý do chấm dứt hợp đồng và bày tỏ quan điểm của mình về việc bị phân biệt đối xử. Có thể có sự hiểu lầm hoặc công ty sẽ đưa ra giải thích khác. * Gửi đơn khiếu nại: Nếu việc đối thoại không hiệu quả, chị có quyền gửi đơn khiếu nại đến Thanh tra Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tại TP.HCM hoặc Liên đoàn Lao động quận/thành phố nơi công ty đặt trụ sở. Các cơ quan này sẽ tiếp nhận và giải quyết khiếu nại về các vi phạm pháp luật lao động. * Khởi kiện tại Tòa án: Trong trường hợp các biện pháp trên không giải quyết được vấn đề, chị có thể cân nhắc khởi kiện vụ việc ra Tòa án nhân dân có thẩm quyền để yêu cầu công ty bồi thường thiệt hại và/hoặc nhận lại chị vào làm việc.