Quy định pháp luật về Mạng xã hội và xử lý tin giả
“Chào luật sư, tôi là Chị L.T.M, chủ một cửa hàng thời trang online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi rất lo lắng vì có nhiều người dùng mạng xã hội để đăng tải thông tin sai sự thật, vu khống về chất lượng sản phẩm của cửa hàng tôi. Điều này đã làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín và doanh thu. Tôi muốn biết liệu pháp luật có quy định nào để bảo vệ quyền lợi của tôi trong trường hợp này không, và những hành vi tung tin giả trên mạng xã hội có bị xử lý không?”
Trả lời
1. Mạng xã hội dưới góc độ pháp lý
Theo quy định hiện hành, mạng xã hội được hiểu là hệ thống thông tin cung cấp cho cộng đồng người sử dụng mạng các dịch vụ lưu trữ, cung cấp, sử dụng, tìm kiếm, chia sẻ và trao đổi thông tin với nhau. Các dịch vụ này bao gồm việc tạo trang thông tin điện tử cá nhân, diễn đàn (forum), trò chuyện (chat) trực tuyến, chia sẻ âm thanh, hình ảnh và các hình thức dịch vụ tương tự khác. Hoạt động của các tổ chức, cá nhân liên quan đến viễn thông tại Việt Nam, bao gồm cả việc sử dụng mạng xã hội, đều thuộc phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của các quy định pháp luật về viễn thông và internet
[1], [2].2. Quy định về hành vi tung tin sai sự thật trên Mạng xã hội
Việc sử dụng mạng xã hội để đăng tải thông tin sai sự thật, vu khống, bôi nhọ danh dự, uy tín của tổ chức, cá nhân là hành vi bị pháp luật nghiêm cấm. Mặc dù pháp luật khuyến khích việc sử dụng nền tảng số và mạng xã hội để truyền thông và tương tác
[3], nhưng việc lạm dụng chúng để gây thiệt hại cho người khác sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lý. Các hành vi này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ và hậu quả gây ra.3. Các bước Chị L.T.M có thể thực hiện
Để bảo vệ quyền lợi của mình khi bị tung tin sai sự thật trên mạng xã hội, Chị L.T.M có thể thực hiện các bước sau:
* Thu thập bằng chứng: Chụp ảnh màn hình (screenshot), lưu lại đường dẫn (link) các bài đăng, bình luận có nội dung sai sự thật. Ghi lại thời gian, tên tài khoản đăng tải thông tin. * Yêu cầu gỡ bỏ thông tin: Liên hệ trực tiếp với người đăng tải để yêu cầu họ gỡ bỏ thông tin sai sự thật. Nếu không hiệu quả, chị có thể báo cáo vi phạm lên chính nền tảng mạng xã hội đó (ví dụ: Facebook, TikTok, Zalo) để yêu cầu họ xem xét và gỡ bỏ. * Gửi đơn tố cáo đến cơ quan chức năng: Nếu các biện pháp trên không hiệu quả hoặc thiệt hại đã nghiêm trọng, chị có thể gửi đơn tố cáo kèm theo bằng chứng đến Sở Thông tin và Truyền thông, Công an địa phương hoặc các cơ quan có thẩm quyền khác để yêu cầu xử lý hành vi vi phạm pháp luật. Cơ quan chức năng sẽ tiến hành xác minh và xử lý theo quy định của pháp luật. * Khởi kiện dân sự: Trong trường hợp thiệt hại về uy tín và kinh tế là đáng kể, chị có thể cân nhắc khởi kiện dân sự tại Tòa án để yêu cầu bồi thường thiệt hại do hành vi tung tin sai sự thật gây ra.