Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Đối tượng nhận viện trợ của Việt Nam theo Nghị định 305/2025/NĐ-CP
“Chị H.T.L, cán bộ đối ngoại của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Lào Cai, đang băn khoăn về Nghị định 305/2025/NĐ-CP mới ban hành. Tỉnh Lào Cai thường có các chương trình hợp tác với các tỉnh biên giới của Trung Quốc. Chị muốn biết liệu một cơ quan cấp tỉnh của Trung Quốc có được xem là "Bên tiếp nhận viện trợ" theo quy định mới này không, và nếu có thì viện trợ có thể được thực hiện dưới những hình thức nào?”
Bản chất pháp lý và trách nhiệm của Chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam
“Chị L.T.M, chủ một doanh nghiệp xuất nhập khẩu ở Quận 1, TP.HCM, đang chuẩn bị ký hợp đồng vay vốn với một "chi nhánh ngân hàng nước ngoài". Chị hơi băn khoăn vì nghe nói chi nhánh này không có tư cách pháp nhân. Liệu việc ký kết có rủi ro gì không, và nếu có tranh chấp thì ai sẽ chịu trách nhiệm cuối cùng?”
Dự án vay vốn theo Hiệp định Chính phủ
“Tôi là Anh Hùng, chủ một trang trại ở Huyện Củ Chi, TP.HCM, đang muốn mở rộng quy mô chăn nuôi và chế biến nông sản sạch. Tôi nghe nói có các dự án vay vốn từ nước ngoài thông qua Chính phủ Việt Nam với lãi suất ưu đãi. Tôi không biết liệu dự án của mình có thể tiếp cận nguồn vốn này không và cần điều kiện gì để được hỗ trợ?”
Môi trường có kiểm soát trong hoạt động lai tạo và bảo tồn giống
“Chào luật sư, tôi đang có ý định xây dựng một khu vực riêng biệt ở trang trại tại Lâm Đồng để thử nghiệm lai tạo một giống cây ăn quả mới. Tôi muốn đảm bảo giống cây này không bị lây lan ra ngoài môi trường tự nhiên, cũng như không bị các loại sâu bệnh từ bên ngoài xâm nhập. Tôi nghe nói có khái niệm 'môi trường có kiểm soát' nhưng không rõ nó áp dụng thế nào cho trường hợp của tôi và tôi cần tuân thủ những quy định gì để tránh rủi ro pháp lý.”
Giao kết hợp đồng dân sự vắng mặt trong quan hệ quốc tế
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, đang làm thiết kế đồ họa tự do ở quận 10, TP.HCM. Gần đây tôi có nhận được một dự án lớn từ một công ty ở Singapore, họ muốn tôi thiết kế toàn bộ nhận diện thương hiệu cho họ. Vì khoảng cách địa lý, chúng tôi dự định sẽ ký hợp đồng qua email và các nền tảng trực tuyến khác mà không gặp mặt trực tiếp. Tôi lo lắng không biết việc ký hợp đồng kiểu này có hợp pháp không, đặc biệt là khi đối tác là công ty nước ngoài? Liệu có rủi ro gì về mặt pháp lý nếu sau này có tranh chấp không?”
Đầu tư gián tiếp ra nước ngoài của thành viên Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Tôi là anh Hùng, chuyên viên phân tích tài chính tại một chi nhánh ngân hàng nước ngoài ở Trung tâm Tài chính Quốc tế tại TP.HCM. Ngân hàng chúng tôi đang xem xét các cơ hội đầu tư vào chứng khoán nước ngoài để đa dạng hóa danh mục. Tôi muốn hỏi, liệu chi nhánh của chúng tôi có được phép thực hiện các hoạt động đầu tư gián tiếp ra nước ngoài theo định nghĩa này không, và cần lưu ý những quy định pháp lý nào?”
Quy định pháp luật về tàu thuyền công vụ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là đội trưởng đội tuần tra biển của huyện Cần Giờ, TP.HCM. Chúng tôi thường xuyên sử dụng tàu để tuần tra, kiểm soát trên biển. Gần đây, có một số thắc mắc về việc tàu của chúng tôi có được coi là tàu thuyền công vụ hay không, và liệu chúng tôi có cần lưu ý gì đặc biệt khi thực hiện nhiệm vụ, nhất là khi gặp tàu nước ngoài không?”
Giám đốc điều hành nước ngoài tại Việt Nam
“Công ty em ở Quận 1, TP.HCM, là công ty con của một tập đoàn nước ngoài. Sắp tới, bên em muốn đưa một anh người Nhật sang làm **Giám đốc điều hành** chi nhánh mới. Em không rõ liệu anh ấy có cần giấy phép lao động hay thủ tục gì đặc biệt không ạ? Anh ấy sẽ điều hành trực tiếp mọi hoạt động của chi nhánh.”
Xác định năng suất cao trong quy hoạch đất trồng lúa
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Sóc Trăng. Vừa rồi xã tôi đang làm hồ sơ để quy hoạch một số vùng đất lúa thành vùng chuyên canh lúa năng suất, chất lượng cao. Tôi nghe nói có tiêu chí về 'năng suất cao' nhưng không rõ họ tính toán thế nào, nhất là năm ngoái vụ hè thu nhà tôi bị ảnh hưởng hạn mặn nên năng suất thấp hơn bình thường. Liệu có bị ảnh hưởng không?”
Chủ thể di sản văn hóa phi vật thể và quyền lợi
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, sống ở làng nghề gốm Bát Tràng, Hà Nội. Làng tôi có nghề làm gốm truyền thống đã mấy trăm năm, được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể. Gần đây có nhiều đoàn đến quay phim, chụp ảnh, rồi cả người ngoài làng cũng muốn học nghề. Tôi muốn hỏi, liệu những người như tôi, những nghệ nhân trong làng, có được xem là chủ thể di sản văn hóa phi vật thể không? Và chúng tôi có quyền gì, trách nhiệm gì với cái nghề truyền thống này để bảo vệ nó?”
Bảo vệ ngành sản xuất nội địa khỏi trợ cấp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất thép ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, các sản phẩm thép nhập khẩu từ nước ngoài tràn vào thị trường với giá rất rẻ, thấp hơn cả chi phí sản xuất của chúng tôi. Doanh thu của xưởng tôi giảm sút nghiêm trọng, công nhân phải nghỉ việc bớt. Tôi nghe nói có thể là do hàng hóa đó được trợ cấp, vậy trường hợp của tôi có được coi là 'thiệt hại đáng kể' để yêu cầu cơ quan nhà nước can thiệp không?”
Đánh giá sự phù hợp với tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh linh kiện điện tử ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi nhập một lô hàng bo mạch chủ từ nước ngoài về để lắp ráp máy tính. Một đối tác yêu cầu tôi phải có 'đánh giá sự phù hợp' cho lô hàng này, nhưng tôi không rõ đây là gì và có bắt buộc phải làm không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Hoạt động của Chi nhánh cơ sở văn hóa nước ngoài tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một cơ sở văn hóa nước ngoài tại Hà Nội. Hiện tại, chúng tôi muốn mở rộng hoạt động và thành lập một chi nhánh tại Đà Nẵng để tổ chức thêm các sự kiện giao lưu văn hóa. Tôi đang băn khoăn không biết chi nhánh của chúng tôi sẽ được định nghĩa như thế nào theo pháp luật Việt Nam và cần những điều kiện gì để có thể hoạt động hợp pháp?”
Quá cảnh của người nước ngoài tại Việt Nam
“Chào chuyên gia, em là nhân viên đại lý du lịch ở TP.HCM. Khách của em là người nước ngoài, muốn quá cảnh vài tiếng ở sân bay Tân Sơn Nhất để bay tiếp đi Úc. Khách hỏi có cần xin visa không, và thủ tục thế nào. Em cũng nghe nói có 'quá cảnh' cho hàng hóa nên hơi bối rối không biết có liên quan gì không ạ?”
Quy định về chuyển giao công nghệ từ nước ngoài vào Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Chị L.T.M, chủ một xưởng sản xuất linh kiện điện tử ở TP.HCM. Hiện tại, tôi đang có kế hoạch nhập khẩu một dây chuyền sản xuất mới từ Hàn Quốc có tích hợp công nghệ AI và robot tự động để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Tôi nghe nói việc này cần phải tuân thủ các quy định về chuyển giao công nghệ nhưng không biết cụ thể là những gì và liệu công nghệ mà tôi muốn nhập có thuộc diện này không. Mong được tư vấn các bước cần làm để đảm bảo đúng pháp luật.”
Quy định về séc ngoại tệ và quyền của người thụ hưởng
“Chào chuyên gia, tôi là chủ cửa hàng thủ công mỹ nghệ ở Đà Nẵng. Gần đây, tôi nhận được một tờ séc bằng USD từ một đối tác nước ngoài để thanh toán tiền hàng. Tôi là người đang cầm tờ séc này và là người được ghi tên trên đó. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể thanh toán tờ séc này ở Việt Nam không, và có những quy định gì đặc biệt về việc chuyển nhượng tờ séc ngoại tệ này cho người khác không, vì tôi nghe nói séc ngoại tệ không được chuyển nhượng?”
Báo cáo đề xuất cấp viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, hiện đang làm việc tại một tổ chức phi chính phủ ở TP.HCM. Sắp tới, tổ chức của tôi có kế hoạch hợp tác với một đối tác nước ngoài để đề xuất một dự án viện trợ từ Việt Nam sang một quốc gia láng giềng. Tôi đang băn khoăn không biết một Báo cáo đề xuất cấp viện trợ cần trình bày những nội dung gì và liệu dự án của chúng tôi có thuộc phạm vi điều chỉnh của quy định này không? Liệu chúng tôi có thể nhận tiền để tự thực hiện dự án không?”
Đình chỉ hiệu lực thỏa thuận quốc tế của tỉnh, thành
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Trưởng phòng Đối ngoại của Sở Ngoại vụ TP. Đà Nẵng. Hiện tại, chúng tôi đang có một thỏa thuận hợp tác quốc tế với một thành phố của Nhật Bản về du lịch. Tuy nhiên, do tình hình dịch bệnh và một số thay đổi trong chính sách địa phương, chúng tôi muốn tạm thời ngừng thực hiện một số điều khoản trong thỏa thuận này. Tôi không rõ liệu việc **đình chỉ hiệu lực** thỏa thuận quốc tế có được phép không và cần phải làm theo thủ tục nào?”
Ảnh hưởng của biện pháp xử lý hành chính đến quyền tham gia hoạt động
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị M., giám đốc một startup công nghệ ở TP.HCM. Tôi đang rất muốn đăng ký tham gia chương trình thử nghiệm có kiểm soát của nhà nước cho sản phẩm mới của mình. Tuy nhiên, năm ngoái tôi có bị xử phạt hành chính vì vi phạm quy định về an toàn mạng khi phát triển ứng dụng. Tôi lo lắng không biết liệu việc này có ảnh hưởng đến cơ hội của startup tôi không, đặc biệt là nếu tôi vẫn đang trong thời gian 'chưa được coi là chưa bị xử phạt' theo quy định.”
Cải tạo và mở rộng nghĩa trang theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một nghĩa trang tư nhân nhỏ ở ngoại thành Hà Nội, cụ thể là ở huyện Ba Vì. Nghĩa trang của gia đình tôi đã có từ lâu, giờ muốn mở rộng thêm diện tích và cải tạo lại một số khu vực để trông khang trang hơn, đáp ứng nhu cầu của người dân. Tôi không rõ việc **cải tạo và mở rộng nghĩa trang** này cần phải tuân thủ những quy định pháp luật nào, có cần xin phép hay không? Tôi lo lắng về các thủ tục hành chính phức tạp.”
Vùng đón trả hoa tiêu trong hoạt động hàng hải
“Chào luật sư, tôi là thuyền trưởng một tàu hàng quốc tế, lần đầu đến cảng Hải Phòng. Tôi nghe nói phải đón hoa tiêu ở một khu vực cụ thể. Tôi không rõ chính xác vùng đón trả hoa tiêu là gì và nếu tàu tôi không dừng đúng chỗ thì có bị phạt hay gặp rắc rối gì không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi để tránh sai sót. Tôi đang ở ngoài khơi Quảng Ninh.”
Hệ thống cơ sở dữ liệu người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM chuyên về tư vấn du học và thỉnh thoảng có giới thiệu lao động đi nước ngoài. Gần đây, tôi nghe nói có cái 'Hệ thống cơ sở dữ liệu về người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng' gì đó. Tôi muốn biết hệ thống này là gì, có liên quan gì đến trách nhiệm của doanh nghiệp như tôi không, và nếu không cập nhật thông tin thì có bị phạt gì không? Tôi lo lắng vì mình chưa rõ lắm về quy định này.”
Quản lý hoạt động ngoại hối và thanh toán bằng ngoại tệ
“Tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng kinh doanh đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có khách nước ngoài muốn thanh toán bằng ngoại tệ trực tiếp tại cửa hàng, hoặc chuyển khoản từ nước ngoài về. Tôi không rõ việc này có được phép không, và nếu có thì cần lưu ý gì để không vi phạm quy định pháp luật về hoạt động ngoại hối?”
Phiếu lý lịch tư pháp và thủ tục cấp
“Chào chuyên gia, tôi là một kỹ sư xây dựng ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang chuẩn bị hồ sơ để xin việc vào một công ty nước ngoài, họ yêu cầu phải có Phiếu lý lịch tư pháp. Hồi trẻ tôi có lỡ gây gổ đánh nhau và bị phạt hành chính, không biết liệu việc này có ảnh hưởng đến việc cấp phiếu không và tôi cần làm những thủ tục gì để xin phiếu này? Tôi nghe nói có nhiều loại phiếu, vậy tôi nên xin loại nào?”