Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Tư pháp người chưa thành niên
“Chào luật sư, tôi là một giáo viên tiểu học ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có một học sinh lớp 5 thường xuyên có hành vi gây rối, đánh bạn và có biểu hiện của việc trộm cắp vặt. Tôi rất lo lắng cho tương lai của em. Không biết trong trường hợp này, pháp luật có những quy định gì để hỗ trợ và xử lý các em chưa thành niên có hành vi vi phạm pháp luật như vậy ạ? Tôi muốn biết các biện pháp xử lý có thân thiện và phù hợp với lứa tuổi của các em không.”
Can thiệp bất hợp pháp vào tàu bay
“Chào luật sư, tôi là nhân viên văn phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Tuần trước, trên chuyến bay từ Hà Nội vào, có một hành khách liên tục la hét, gây rối và thậm chí định mở cửa thoát hiểm. Tổ bay phải khống chế người này. Tôi thắc mắc là những hành vi gây rối kiểu như vậy có được coi là 'can thiệp bất hợp pháp' không, và liệu nó có thể khiến máy bay bị ép hạ cánh khẩn cấp hay không? Liệu có ảnh hưởng đến an toàn bay nghiêm trọng đến mức đó không?”
Quy định về Áp giải người vi phạm pháp luật
“Tôi là chị Hạnh, một cán bộ văn phòng tại Quận 1, TP.HCM. Hôm trước tôi thấy một chiến sĩ công an áp giải một người đàn ông có vẻ vi phạm luật giao thông bằng xe máy. Tôi thắc mắc không biết công an có được phép áp giải người vi phạm bằng phương tiện như vậy không và trong những trường hợp nào thì hành vi áp giải là hợp pháp?”
Tố cáo vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước
“Tôi là chị H.T.L, kế toán ở Long Biên, Hà Nội. Gần đây tôi thấy một dự án xây dựng công cộng ở phường có vẻ không minh bạch trong việc sử dụng ngân sách. Tôi lo ngại có hành vi vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước. Tôi muốn tố cáo nhưng không biết bắt đầu từ đâu và liệu có được bảo vệ không?”
Quy định về xét nghiệm chất ma túy đối với người được giáo dục
“Chào luật sư, con trai tôi ở quận Thanh Xuân vừa bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã vì có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy. Tôi nghe nói cháu sẽ phải đi xét nghiệm ma túy định kỳ, không biết thông tin này có đúng không và quy định cụ thể thế nào? Cháu đang là sinh viên, tôi lo cháu sẽ bị ảnh hưởng việc học.”
Quy định về tệ nạn ma túy và trách nhiệm tố giác
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy khu phố mình có một vài nhóm thanh niên hay tụ tập, có vẻ sử dụng chất cấm. Tôi rất lo lắng cho an ninh khu vực và con cái mình. Tôi muốn biết, liệu những hành vi này có phải là tệ nạn ma túy không, và tôi có trách nhiệm gì khi phát hiện ra không?”
Tố cáo hành vi vi phạm của cựu cán bộ, công chức
“Chị N.T.H ở Hải Phòng muốn tố cáo một cựu Trưởng phòng Tài nguyên Môi trường huyện đã nhận hối lộ khi còn đương chức, gây thiệt hại cho gia đình chị trong việc cấp sổ đỏ. Hiện người này đã nghỉ hưu. Chị H. không biết liệu hành vi vi phạm của người đã nghỉ hưu có còn được xem xét giải quyết theo Luật Tố cáo hay không.”
Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật trong thực hiện nhiệm vụ, công vụ
“Tôi là một công dân sống ở TP.HCM, làm nghề kinh doanh tự do. Gần đây, tôi thấy một cán bộ địa chính ở phường có dấu hiệu nhận hối lộ khi giải quyết hồ sơ đất đai cho người dân. Tôi muốn tố cáo hành vi này nhưng không biết phải làm thế nào và gửi đến cơ quan nào để đảm bảo việc tố cáo của tôi được giải quyết đúng quy định pháp luật và tôi không bị gây khó dễ. Liệu có quy định nào về thẩm quyền giải quyết tố cáo hành vi vi phạm pháp luật của cán bộ công chức không?”
Tố cáo hành vi vi phạm của người đã thôi công tác
“Tôi là anh N.V.H, ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có một thắc mắc về việc tố cáo. Khoảng 2 năm trước, một cán bộ địa chính ở phường đã gây khó khăn cho gia đình tôi trong quá trình xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, có dấu hiệu vòi vĩnh. Hiện tại, người cán bộ này đã nghỉ hưu và không còn công tác nữa. Tôi muốn biết liệu tôi có thể tố cáo hành vi vi phạm pháp luật của ông ta hay không, và nếu được thì cơ quan nào sẽ thụ lý giải quyết?”
Vi phạm hành chính có tổ chức
“Chào Tuvannhanh, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có nghe mấy người bạn kể về một vụ việc mà mấy cửa hàng nhỏ lẻ gần chợ đã cùng nhau nâng giá một số mặt hàng để trục lợi, rồi bị cơ quan quản lý thị trường phạt nặng. Họ bảo đây là 'vi phạm hành chính có tổ chức'. Tôi hơi lo lắng vì cũng có lúc tôi và mấy cửa hàng khác trong khu phố cùng nhau thỏa thuận bán một số sản phẩm giá tương đương để giữ khách. Liệu hành vi của chúng tôi có bị coi là **vi phạm hành chính có tổ chức** không? Nếu bị thì mức phạt có nặng hơn không?”
Đối tượng bị tố cáo sau khi thôi chức vụ
“Chị H.T.L là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở TP.HCM. Chị vừa phát hiện một cựu cán bộ thanh tra, người đã về hưu 6 tháng trước, từng gây khó dễ và vòi vĩnh tiền của chị trong quá trình thanh tra cách đây 1 năm. Chị muốn biết liệu có thể tố cáo hành vi này của người đó không khi họ đã không còn là cán bộ nữa.”
Trách nhiệm liên đới của người đứng đầu trong phòng, chống tham nhũng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị P.T.L, hiện là Giám đốc một Trung tâm trực thuộc Sở Y tế TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, một Phó Giám đốc của tôi, người trực tiếp phụ trách mảng mua sắm vật tư y tế, đã bị phát hiện có hành vi tham nhũng trong các gói thầu. Mặc dù tôi không trực tiếp chỉ đạo hay tham gia vào các quyết định mua sắm đó, nhưng tôi là người đứng đầu Trung tâm. Tôi có phải chịu trách nhiệm liên đới gì trong vụ việc này không?”
Quy định về Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật
“Tôi là anh Nguyễn Văn T, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở xã Bình Minh, huyện X, tỉnh Y. Gần đây, tôi thường xuyên thấy ông Trưởng thôn sử dụng xe công của xã để chở vật liệu xây dựng về nhà riêng, thậm chí còn nghe phong thanh ông ấy đã biển thủ một phần quỹ hỗ trợ người nghèo của thôn. Tôi rất bức xúc và muốn báo cáo sự việc này lên cấp trên, nhưng không biết hành vi của tôi có được coi là 'tố cáo' theo luật không và tôi có bị ông Trưởng thôn làm khó dễ gì sau này không? Tôi cần làm gì để đảm bảo an toàn cho mình?”
Hành vi cắt hớt trong giao thông vận tải đường sắt
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.T, công nhân dồn tàu ở ga Hà Nội. Gần đây, tôi thấy một số đồng nghiệp hay thực hiện việc **cắt hớt** toa xe khi tàu dồn đang chạy để tiết kiệm thời gian. Tôi lo lắng về sự an toàn và không biết hành vi này có vi phạm pháp luật không, và nếu có thì sẽ bị xử lý như thế nào. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Trách nhiệm liên đới của người đứng đầu khi cấp phó tham nhũng
“Ông Nguyễn Văn Hùng, Giám đốc một Sở tại TP.HCM, đang rất lo lắng. Gần đây, ông phát hiện một số dấu hiệu cho thấy Phó Giám đốc phụ trách mảng đầu tư công của Sở có thể đã có hành vi tham nhũng trong một dự án lớn. Ông Hùng muốn biết, với tư cách là người đứng đầu, liệu ông có phải chịu trách nhiệm liên đới gì không, và mức độ trách nhiệm sẽ được xác định như thế nào?”
Bảo vệ quyền lợi người chưa thành niên bị hại
“Chị H. ở Quận 1, TP.HCM có con gái 15 tuổi bị một nhóm thanh niên lớn hơn bắt nạt, gây thương tích nhẹ và hoảng loạn tinh thần. Chị muốn biết pháp luật bảo vệ con chị như thế nào, đặc biệt khi con chị còn nhỏ tuổi và là nạn nhân của hành vi này?”
Can thiệp bất hợp pháp vào tàu bay và biện pháp xử lý
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.H, một phi công đang làm việc tại sân bay Tân Sơn Nhất, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có nghe về Nghị định 139/2024/NĐ-CP liên quan đến việc xử lý tàu bay vi phạm. Tôi đặc biệt quan tâm đến trường hợp 'can thiệp bất hợp pháp vào tàu bay đang bay, uy hiếp đến an toàn bay'. Nếu máy bay của tôi đang bay trong vùng trời Việt Nam mà gặp phải tình huống này, thì theo quy định mới, liệu có bị ép hạ cánh không? Và cụ thể, hành vi nào sẽ được coi là 'can thiệp bất hợp pháp' để dẫn đến biện pháp cứng rắn như vậy?”
Vi phạm hành chính: Phân biệt với Tội phạm
“Anh Hùng, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Đống Đống Đa, Hà Nội, vừa bị phạt 2 triệu đồng vì lỗi không niêm yết giá một số mặt hàng. Anh rất lo lắng không biết đây có phải là hành vi phạm tội không và liệu có bị ghi vào lý lịch tư pháp hay không. Anh nghe nói vi phạm hành chính là nhẹ, nhưng vẫn băn khoăn về hậu quả.”
Thi hành biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh
“Chào luật sư, tôi là mẹ của một thanh niên 25 tuổi ở Quận 1, TP.HCM. Con tôi gần đây có biểu hiện tâm thần không ổn định sau một tai nạn, và đã gây ra một số hành vi nguy hiểm cho người xung quanh. Gia đình rất lo lắng. Chúng tôi nghe nói có biện pháp bắt buộc chữa bệnh theo quyết định của Tòa án. Luật sư cho tôi hỏi, nếu con tôi bị áp dụng biện pháp này thì việc thi hành sẽ diễn ra như thế nào và khi nào thì có thể kết thúc ạ?”
Cai nghiện ma túy
“Chào Tuvannhanh, tôi là chị L.T.M, ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Con trai tôi năm nay 22 tuổi, nó đang nghiện ma túy đá. Gia đình tôi rất lo lắng, không biết bắt đầu từ đâu để giúp con cai nghiện. Có phải đưa con đi cai nghiện bắt buộc không, hay có cách nào khác không ạ? Tôi muốn tìm hiểu về quy trình và các hỗ trợ pháp lý để giúp con tôi thoát khỏi vòng xoáy này.”
Miễn trách nhiệm hành chính do mất năng lực nhận thức
“Chào luật sư, em trai tôi ở Quận 10, TP.HCM, đang điều trị trầm cảm nặng. Gần đây, em ấy có hành vi gây rối trật tự công cộng và bị công an lập biên bản. Gia đình tôi rất lo lắng em trai sẽ bị đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc. Liệu có cách nào để em ấy không phải chịu hình thức xử lý này không?”
Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật
“Anh N.V.H, 38 tuổi, chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở Quận 7, TP.HCM, đang rất bức xúc. Anh nghi ngờ một công ty đối thủ đã sử dụng hóa đơn giả để trốn thuế, không chỉ gây thất thoát cho ngân sách nhà nước mà còn tạo lợi thế cạnh tranh không lành mạnh, khiến cửa hàng của anh bị ảnh hưởng doanh thu nghiêm trọng. Anh muốn biết liệu hành vi này có thể tố cáo được không và anh cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình.”
Quy định về phương pháp cắt hớt trong vận tải đường sắt
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, một công nhân đường sắt ở ga Đà Nẵng. Mấy hôm nay, tôi thấy có một số đồng nghiệp thực hiện việc **cắt hớt** toa xe khi đoàn tàu đang dồn dịch chuyển. Tôi nghe nói đây là hành vi nguy hiểm và có thể bị phạt. Luật sư cho tôi hỏi, hành vi này có vi phạm quy định pháp luật không và nếu có thì sẽ bị xử lý như thế nào? Tôi lo lắng cho sự an toàn của mọi người và cả bản thân.”
Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chị Mai, làm chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy có một cơ sở sản xuất nước đá gần nhà xả thải trực tiếp ra cống mà không qua xử lý, gây mùi hôi thối và ô nhiễm. Tôi muốn tố cáo hành vi này nhưng không biết có thuộc loại tố cáo nào và phải làm sao để cơ quan chức năng giải quyết. Liệu đây có phải là tố cáo hành vi vi phạm pháp luật về quản lý nhà nước không?”