Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Phân loại và quản lý thông tin trên mạng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công online ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi thấy có nhiều thông tin về việc bảo vệ dữ liệu khách hàng. Tôi muốn hỏi là những dữ liệu mà tôi thu thập từ khách hàng trên website và fanpage của mình có được xem là 'thông tin trên mạng' không? Và liệu có những loại thông tin nào khác mà tôi cần lưu ý để tuân thủ pháp luật?”
Phạm vi điều chỉnh đối với cá nhân hoạt động khoa học và công nghệ
“Chào luật sư, tôi là một kỹ sư công nghệ sinh học, đang làm việc tại một startup ở TP.HCM chuyên về các giải pháp nông nghiệp thông minh. Chúng tôi đang nghiên cứu một loại phân bón hữu cơ mới. Tôi không rõ liệu mình có được xem là **cá nhân hoạt động khoa học và công nghệ** theo quy định pháp luật không và có những quy định nào điều chỉnh hoạt động của chúng tôi không? Tôi cần biết để đảm bảo tuân thủ pháp luật.”
Xác định chết não và quyền hiến mô, bộ phận cơ thể người
“Chào luật sư, gia đình tôi đang rất hoang mang. Con trai tôi, 22 tuổi, vừa bị tai nạn giao thông nghiêm trọng ở quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Các bác sĩ thông báo cháu đã "chết não" và có đề cập đến việc hiến tạng. Tôi không hiểu rõ "chết não" là gì theo pháp luật và liệu gia đình có quyền quyết định việc hiến tạng của cháu hay không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Giá dịch vụ phụ trợ hệ thống điện và hợp đồng cung cấp
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một nhà máy điện mặt trời ở Bình Thuận. Gần đây, tôi nghe nói về cái gọi là giá dịch vụ phụ trợ hệ thống điện nhưng không rõ nó là gì và có ảnh hưởng thế nào đến hợp đồng mua bán điện của nhà máy tôi. Liệu nhà máy của tôi có phải cung cấp dịch vụ này không, và nếu có thì giá cả sẽ được tính toán ra sao? Tôi đang lo lắng vì đây là một chi phí hoặc nguồn thu mới mà tôi chưa nắm rõ.”
Giải thích thuật ngữ Sản xuất trong kinh doanh
“Chào luật sư, tôi ở Hóc Môn, TP.HCM, đang có ý định mở một cơ sở nhỏ để rang, xay, đóng gói cà phê bán ra thị trường. Tôi nghe nói nếu là 'sản xuất' thì phải xin nhiều giấy phép lắm, mà tôi chỉ nghĩ mình là 'chế biến' thôi. Vậy hoạt động của tôi có được xem là 'sản xuất' theo quy định pháp luật không ạ? Tôi lo lắng không biết mình có cần những thủ tục gì đặc biệt không.”
Các loại phương tiện giao thông đường bộ
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Đồng Nai. Tôi có một chiếc xe tự chế dùng để chở nông sản ra chợ, trông nó giống xe công nông nhưng tôi tự lắp ráp từ các bộ phận cũ. Gần đây tôi thấy công an hay kiểm tra các loại xe này. Tôi muốn hỏi chiếc xe của tôi có được coi là phương tiện giao thông đường bộ theo luật không? Nếu có thì tôi cần phải tuân thủ những quy định gì để không bị phạt?”
Quy định về giá dịch vụ kết nối viễn thông
“Chào luật sư, tôi là Anh Hùng, chủ một công ty cung cấp dịch vụ Internet nhỏ ở huyện Củ Chi, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy chi phí phải trả cho việc kết nối viễn thông với các nhà mạng lớn để cung cấp dịch vụ cho khách hàng của mình khá cao. Điều này làm công ty tôi rất khó cạnh tranh. Tôi muốn hỏi liệu giá dịch vụ kết nối viễn thông có được Nhà nước quản lý hay không, hay hoàn toàn do các nhà mạng tự thỏa thuận?”
Hoạt động và trách nhiệm của Đơn vị điện lực
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi đang có ý định lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để tự dùng và bán phần dư lên lưới. Tôi nghe nói phải làm việc với 'đơn vị điện lực' nhưng không rõ họ là ai, bao gồm những thành phần nào và có trách nhiệm gì trong việc này. Liệu có phải chỉ là EVN không hay còn ai khác nữa?”
Thử tương đương sinh học của thuốc
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty dược nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Chúng tôi đang muốn sản xuất một loại thuốc generic tương tự với thuốc gốc đã có trên thị trường. Tôi nghe nói phải làm cái 'thử tương đương sinh học' gì đó để chứng minh thuốc của mình có hiệu quả như thuốc gốc. Không biết cái này nghĩa là gì và có bắt buộc không, thủ tục có phức tạp không ạ?”
Quy định về hoạt động của tàu cá nước ngoài trong vùng biển Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty đánh bắt hải sản ở nước ngoài. Hiện tại, chúng tôi đang tìm kiếm cơ hội mở rộng hoạt động sang khu vực Đông Nam Á, cụ thể là muốn đưa đội tàu cá của mình vào khai thác ở vùng biển Việt Nam. Tôi nghe nói có nhiều quy định phức tạp lắm, nhất là về cái gọi là 'vùng biển Việt Nam' và các loại giấy phép. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về các điều kiện và thủ tục để tàu cá nước ngoài như chúng tôi có thể hoạt động hợp pháp tại đây không? Tôi muốn biết chính xác mình cần làm gì để tránh rủi ro pháp lý.”
Phân biệt đối xử với người nhiễm HIV
“Chào luật sư, tôi là chị H. ở Quận 3, TP.HCM, làm nhân viên văn phòng. Gần đây, đồng nghiệp và cả sếp đều bắt đầu xa lánh, thậm chí bóng gió muốn tôi nghỉ việc sau khi họ biết tôi nhiễm HIV. Tôi rất hoang mang và cảm thấy mình bị đối xử bất công. Xin hỏi pháp luật có bảo vệ tôi trong trường hợp này không và tôi phải làm gì?”
Phụ cấp cho nhà giáo có trình độ kỹ năng nghề cao
“Chào luật sư, tôi là giáo viên dạy thực hành tại trường Cao đẳng nghề ở TP.HCM. Tôi có chứng chỉ kỹ năng nghề quốc gia bậc 5 và đã dạy được hơn 10 năm rồi. Gần đây, tôi nghe nói có chính sách phụ cấp đặc thù cho những giáo viên có trình độ kỹ năng nghề cao như tôi, nhưng không rõ điều kiện cụ thể và mức hưởng thế nào. Liệu tôi có thuộc đối tượng được hưởng phụ cấp này không ạ?”
Đường cao tốc và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải ở Long An. Sắp tới có tuyến đường mới mở qua khu vực tôi hay đi, nghe nói là đường cao tốc. Tôi muốn hỏi đường cao tốc có những đặc điểm gì để tôi nhận biết và có quy định đặc biệt nào khi tham gia giao thông trên đó không, tránh vi phạm.”
Hoạt động kiểm định sản phẩm, hàng hóa
“Chào luật sư, tôi là Lan, chủ một cửa hàng bán đồ gia dụng ở Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây tôi nhập một lô hàng đồ dùng nhà bếp từ nước ngoài về. Hải quan yêu cầu tôi phải thực hiện 'kiểm định' sản phẩm. Tôi không rõ 'kiểm định' là gì và tôi có bắt buộc phải làm không, nếu không làm thì có bị phạt gì không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Đấu nối hệ thống điện quốc gia
“Chào luật sư, tôi đang có dự án điện mặt trời áp mái ở huyện Củ Chi, TP.HCM và muốn bán phần điện dư thừa lên lưới điện quốc gia. Tôi nghe nói có quy định về việc đấu nối nhưng không rõ thủ tục và liệu dự án của tôi có được hưởng ưu đãi gì không. Mong luật sư tư vấn giúp tôi cần làm gì để đấu nối thành công.”
Giấy chứng nhận xuất xưởng ô tô nhập khẩu
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng kinh doanh ô tô nhỏ ở quận Long Biên, Hà Nội. Tôi đang làm thủ tục nhập khẩu một chiếc ô tô từ châu Âu về Việt Nam. Khi làm hồ sơ, bên hải quan yêu cầu tôi phải nộp 'Giấy chứng nhận xuất xưởng'. Tôi không rõ đây là giấy tờ gì và có bắt buộc phải có không? Nếu không có thì có cách nào khác không ạ?”
Thủ tục cấp mã số AEP cho tàu bay
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty vận tải hàng không nhỏ ở TP.HCM. Công ty tôi vừa mua một chiếc máy bay cũ từ nước ngoài về để tăng cường đội bay. Giờ tôi muốn đăng ký các quyền lợi quốc tế đối với chiếc máy bay này để đảm bảo an toàn pháp lý cho tài sản. Tôi nghe nói cần có 'mã số AEP' nhưng không rõ thủ tục thế nào, cần chuẩn bị những gì và nộp ở đâu ạ?”
Bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể có nguy cơ mai một
“Chào luật sư, tôi là trưởng thôn ở một làng nghề truyền thống tại Hà Nội. Gần đây, tôi thấy các cụ nghệ nhân lớn tuổi dần, người trẻ thì không mấy mặn mà với nghề làm nón lá truyền thống của làng. Số lượng người làm nghề giảm sút nghiêm trọng, các buổi truyền dạy cũng thưa thớt. Tôi lo lắng nghề này sẽ bị mai một, thất truyền mất. Có cách nào để bảo vệ di sản này không ạ?”
Quy định về chức danh Thuyền trưởng trên phương tiện thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi ở Cần Thơ có chiếc ghe chở hàng nông sản đi lại trên sông. Ghe của tôi có tổng công suất máy chính khoảng 20 sức ngựa và chở được khoảng 15 tấn hàng. Tôi muốn hỏi là người lái ghe của tôi có cần phải có chức danh **Thuyền trưởng** không và nếu không đủ điều kiện thì có bị phạt gì không?”
Công ước STCW và Quy định đào tạo thuyền viên
“Chào luật sư, tôi là chủ một trung tâm đào tạo thuyền viên ở Hải Phòng. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'Công ước STCW' và thấy các quy định mới trong Nghị định 74/2023/NĐ-CP. Tôi muốn hỏi Công ước STCW là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc cấp chứng chỉ cho thuyền viên của trung tâm tôi, liệu trung tâm có cần điều chỉnh gì không?”
Người bị nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là Chị L.T.L, nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, đồng nghiệp của tôi bị sốt và ho liên tục, sau đó tôi cũng bắt đầu cảm thấy mệt mỏi, sốt nhẹ nhưng chưa đi khám. Tôi lo lắng không biết mình có bị coi là 'người bị nghi ngờ mắc bệnh truyền nhiễm' không và nếu có thì cần phải làm gì, có bị cách ly hay giám sát gì không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Vận hành hồ chứa theo thời gian thực
“Chào luật sư, tôi là ông T.V.K, giám đốc một nhà máy thủy điện ở Sơn La. Gần đây, chúng tôi nhận được yêu cầu phải triển khai 'vận hành hồ chứa theo thời gian thực' nhưng tôi chưa rõ quy định pháp luật về vấn đề này như thế nào. Việc này có lợi ích gì và nhà máy chúng tôi cần chuẩn bị những gì để đáp ứng yêu cầu mới này?”
Cơ chế bù chéo giá điện
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây tôi nghe nói nhiều về việc 'giảm bù chéo giá điện' theo Luật Điện lực 2024 và các văn bản mới. Hiện tại, giá điện cho sản xuất của chúng tôi đang khá ổn định, nhưng tôi lo lắng liệu việc giảm bù chéo này có khiến chi phí điện tăng vọt, ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của xưởng không? Cơ chế này cụ thể là gì và nó sẽ thay đổi như thế nào?”
Đặt hàng thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty sản xuất bao bì thân thiện môi trường ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, chúng tôi muốn phát triển một loại vật liệu phân hủy sinh học mới hoàn toàn, nhưng công ty không đủ nguồn lực nghiên cứu. Tôi nghe nói có thể 'đặt hàng thực hiện nhiệm vụ khoa học và công nghệ' từ các viện nghiên cứu. Không biết quy trình này hoạt động thế nào, có phức tạp không và liệu công ty tôi có thể áp dụng để tìm đối tác phát triển vật liệu mới không?”