Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Khái niệm và công tác Dân số trong Luật Thủy sản 2017
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện đảo Lý Sơn, Quảng Ngãi. Tôi làm nghề đánh bắt cá. Gần đây, tôi thấy xã mình triển khai nhiều chương trình về dân số, như tuyên truyền kế hoạch hóa gia đình, hay hỗ trợ người cao tuổi. Tôi thắc mắc là những cái này có liên quan gì đến Luật Thủy sản không, vì tôi cứ nghĩ Luật Thủy sản chỉ nói về tàu thuyền, cá mú thôi chứ?”
Hỗ trợ duy trì năng lực xã hội cho người cao tuổi
“Bác tôi năm nay 72 tuổi, sống ở Quận 3, TP.HCM. Bác trước đây là giáo viên, rất năng động và thích giao lưu. Nhưng từ khi về hưu và đặc biệt sau đợt dịch, bác ít ra ngoài hẳn, chỉ quanh quẩn ở nhà. Gia đình chúng tôi rất lo lắng bác sẽ bị cô lập và mất đi sự nhanh nhẹn vốn có. Tuvannhanh.com có thể cho biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ người cao tuổi như bác tôi duy trì được năng lực xã hội của mình không?”
Năng lực xã hội và sự tham gia của người cao tuổi
“Chị H.T.L ở Quận 3, TP.HCM có mẹ là bà N.T.M, 70 tuổi, vừa nghỉ hưu. Bà M. trước đây rất năng động nhưng giờ ở nhà thì hay buồn, ít giao tiếp. Chị L. muốn tìm hiểu xem có chính sách hay chương trình nào giúp mẹ chị duy trì **năng lực xã hội**, tham gia cộng đồng để bà vui vẻ, khỏe mạnh hơn không.”
Dịch vụ dân số và các hoạt động liên quan
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ y tế tại Trạm Y tế xã An Bình, huyện X, tỉnh Y. Chúng tôi thường xuyên tổ chức các buổi truyền thông về kế hoạch hóa gia đình, tư vấn sức khỏe sinh sản cho bà con, và gần đây còn có chương trình chăm sóc người cao tuổi. Tôi muốn hỏi, liệu những hoạt động này có được gọi là **dịch vụ dân số** không và có quy định nào về việc hỗ trợ kinh phí cho các hoạt động này không ạ?”
Chính sách thích ứng với già hóa dân số
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ phụ trách công tác xã hội ở phường Bình An, quận Gò Vấp, TP.HCM. Gần đây, tôi nhận thấy số lượng người cao tuổi trong phường mình ngày càng tăng lên, nhiều người sống cô đơn hoặc gặp khó khăn trong sinh hoạt. Tôi muốn hỏi là Nhà nước mình có những chính sách, quy định nào để ứng phó với tình trạng già hóa dân số này không, và cụ thể thì phường tôi có thể dựa vào đâu để triển khai các hoạt động hỗ trợ hiệu quả hơn?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là cô Hạnh, 68 tuổi, ở quận 3, TP.HCM. Tôi đã về hưu được vài năm rồi nhưng vẫn muốn được tham gia các hoạt động xã hội, gặp gỡ bạn bè để không cảm thấy cô đơn. Gần đây tôi nghe nói nhiều về 'năng lực xã hội của người cao tuổi' và muốn biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ chúng tôi duy trì khả năng này không, đặc biệt là trong bối cảnh xã hội ngày càng hiện đại?”
Quy định về Dịch vụ dân số và các hoạt động liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Mai, đang làm việc trong lĩnh vực xã hội tại Hà Nội. Tôi có ý định mở một trung tâm cộng đồng nhỏ để tổ chức các buổi nói chuyện về sức khỏe sinh sản, tư vấn kế hoạch hóa gia đình và hỗ trợ chăm sóc người cao tuổi tại địa phương. Tôi băn khoăn không biết các hoạt động này có được xếp vào 'dịch vụ dân số' theo quy định pháp luật không và tôi cần lưu ý gì để hoạt động đúng pháp luật?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi và vai trò trong cộng đồng
“Chào luật sư, bố tôi là ông H.V.A, 70 tuổi, ở Quận 3, TP.HCM, vừa về hưu được vài năm. Trước đây ông rất năng động, tham gia nhiều hoạt động xã hội. Nhưng gần đây, ông ít ra ngoài, hay than buồn chán, cảm thấy mình không còn đóng góp được gì cho gia đình, xã hội nữa. Tôi lo ông bị trầm cảm và muốn tìm cách giúp ông duy trì sự tương tác xã hội. Pháp luật có quy định gì hỗ trợ người cao tuổi như bố tôi không ạ?”
Dịch vụ dân số và hỗ trợ ngân sách nhà nước
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.H, giám đốc Trung tâm Y tế huyện X, tỉnh Y. Hiện tại, chúng tôi đang triển khai nhiều hoạt động liên quan đến dân số như tư vấn sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình. Tuy nhiên, tôi không rõ liệu các hoạt động như chăm sóc người cao tuổi, truyền thông về dân số có nằm trong 'dịch vụ dân số' mà chúng tôi cần cung cấp không, và liệu có ngân sách nhà nước hỗ trợ cho những dịch vụ này không? Chúng tôi đang gặp khó khăn về kinh phí.”
Phạm vi và Nguồn tài chính Dịch vụ Dân số
“Chào chuyên gia, tôi là chị H.T.L, cán bộ y tế xã ở Hậu Giang. Gần đây, xã tôi đang triển khai nhiều hoạt động liên quan đến công tác dân số như tuyên truyền kế hoạch hóa gia đình, chăm sóc người cao tuổi. Tôi muốn hỏi rõ hơn về **phạm vi của dịch vụ dân số** là gì, và **nguồn tài chính** để thực hiện các dịch vụ này từ đâu ra. Ngoài ra, có người dân hỏi tôi là liệu các hoạt động này có liên quan gì đến nghĩa vụ nộp **thuế sử dụng đất nông nghiệp** của họ không, vì nhiều hoạt động diễn ra ở các khu vực nông thôn.”
Dịch vụ dân số
“Chào luật sư, tôi là cán bộ y tế tại một xã vùng sâu ở tỉnh An Giang. Gần đây, chúng tôi nhận được chỉ đạo về việc triển khai các 'dịch vụ dân số' nhưng tôi chưa rõ lắm về phạm vi cụ thể của các dịch vụ này là gì, liệu có bao gồm cả việc chăm sóc người cao tuổi hay không, và nguồn kinh phí từ đâu để thực hiện?”
Dịch vụ dân số và chính sách hỗ trợ tài chính
“Chào luật sư, tôi là chủ một phòng khám tư nhân nhỏ ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Gần đây tôi thấy nhu cầu về các dịch vụ như tư vấn kế hoạch hóa gia đình hay chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi ở địa phương mình rất lớn. Tôi muốn mở rộng phòng khám để cung cấp thêm các dịch vụ này nhưng không biết có được nhà nước hỗ trợ gì không, đặc biệt là liên quan đến cái gọi là 'dịch vụ dân số' mà tôi nghe nói. Liệu phòng khám tư nhân có được tham gia và nhận hỗ trợ không ạ?”
Già hóa dân số và các quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là chị Mai, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây tôi thấy khách hàng và cả những người làm thuê bán thời gian cho tôi đều lớn tuổi hơn trước rất nhiều. Tôi nghe nói về 'già hóa dân số' nhưng không rõ khái niệm này được pháp luật quy định thế nào và liệu có chính sách gì hỗ trợ cho những người như tôi khi làm việc với lực lượng lao động lớn tuổi không?”
Dịch vụ dân số và các hoạt động liên quan
“Tôi là cán bộ văn hóa xã ở huyện đảo Lý Sơn, Quảng Ngãi. Sắp tới, xã tôi có kế hoạch triển khai một số chương trình cộng đồng về sức khỏe sinh sản và chăm sóc người cao tuổi. Tôi đang băn khoăn không biết những hoạt động này có được xếp vào **dịch vụ dân số** hay không để làm hồ sơ đề xuất kinh phí cho đúng quy định.”
Phát triển giải pháp xã hội: Khái niệm và Vai trò
“Chào chuyên gia, tôi là H.T.L, đang làm việc tại một tổ chức phi lợi nhuận ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Tổ chức của tôi đang xây dựng hồ sơ xin tài trợ cho một dự án cộng đồng nhằm hỗ trợ người cao tuổi khó khăn. Trong hồ sơ, có yêu cầu trình bày về 'phát triển giải pháp xã hội'. Tôi muốn hiểu rõ hơn thuật ngữ này có ý nghĩa như thế nào trong bối cảnh pháp lý Việt Nam và làm sao để dự án của tôi được coi là một 'giải pháp xã hội' hiệu quả?”
Dịch vụ dân số
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Chị Lan, cán bộ y tế xã ở Huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Sắp tới, xã tôi có kế hoạch triển khai nhiều hoạt động liên quan đến chăm sóc sức khỏe sinh sản và người cao tuổi. Tôi muốn hỏi những hoạt động này có được xếp vào 'dịch vụ dân số' không để tôi có thể lập hồ sơ xin kinh phí hỗ trợ từ cấp trên cho phù hợp ạ?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi và chính sách hỗ trợ
“Tôi là con gái của một cụ bà 80 tuổi ở TP.HCM. Mẹ tôi trước đây rất năng động, hay tham gia hội phụ nữ, nhưng giờ bà yếu đi, ít ra ngoài. Tôi muốn tìm hiểu xem có chính sách nào của nhà nước để hỗ trợ người cao tuổi như mẹ tôi duy trì các hoạt động xã hội, không bị cô lập không ạ? Tôi lo mẹ bị trầm cảm vì ít giao tiếp.”
Năng lực xã hội của người cao tuổi và môi trường sống lành mạnh
“Chào chuyên gia, tôi là bà Mai, 70 tuổi, sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi là giáo viên về hưu, giờ muốn tham gia các câu lạc bộ người cao tuổi ở phường để có bạn bè, nhưng thấy nhiều nơi vẫn còn tình trạng hút thuốc lá. Tôi lo sức khỏe không đảm bảo thì làm sao mà duy trì được năng lực xã hội, cống hiến cho con cháu được đây?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi
“Bác tôi ở quận 3, TP.HCM, năm nay 70 tuổi rồi nhưng vẫn minh mẫn lắm. Bác muốn tham gia mấy hội người cao tuổi, đóng góp ý kiến cho phường nhưng không biết pháp luật có quy định gì về việc người cao tuổi có thể tham gia các hoạt động xã hội không, hay chỉ nên ở nhà nghỉ ngơi thôi?”
Năng lực xã hội và sự tham gia của người cao tuổi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là ông Hùng, năm nay 68 tuổi, sống ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi về hưu đã được vài năm nhưng vẫn muốn được tham gia vào các hoạt động xã hội, hoặc thậm chí là làm thêm công việc nhẹ nhàng để đỡ buồn và đóng góp cho gia đình, xã hội. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ người cao tuổi duy trì năng lực xã hội, nhưng không rõ pháp luật quy định thế nào. Liệu tôi có thể tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý nào không để tiếp tục cống hiến?”
Già hóa dân số và chính sách thích ứng của Nhà nước
“Ông Tám, Chủ tịch xã Hòa An, huyện Bình Minh, đang rất trăn trở về tình hình dân số của xã. Gần đây, ông nhận thấy tỷ lệ người cao tuổi trong xã ngày càng tăng, nhiều thanh niên đi làm ăn xa khiến lực lượng lao động giảm sút. Ông Tám muốn biết Nhà nước có những chính sách nào để hỗ trợ địa phương thích ứng với tình trạng già hóa dân số này, đặc biệt là trong việc duy trì và phát triển kinh tế nông nghiệp?”
Hỗ trợ người cao tuổi tham gia xã hội
“Tôi là Ông N.V.A, 68 tuổi, trước đây là giáo viên tiểu học ở quận 1, TP.HCM. Tôi đã về hưu được vài năm nhưng vẫn còn khỏe mạnh và muốn đóng góp cho xã hội, ví dụ như tham gia dạy học tình nguyện cho trẻ em khó khăn. Tôi băn khoăn không biết pháp luật có quy định nào khuyến khích hay tạo điều kiện cho những người cao tuổi như tôi tiếp tục phát huy năng lực xã hội và cống hiến không?”
Cơ cấu dân số và quy định pháp luật về điều chỉnh
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phòng Lao động - Thương binh và Xã hội ở quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Chúng tôi đang xây dựng kế hoạch hỗ trợ người cao tuổi và trẻ em, nhưng không rõ 'cơ cấu dân số' được hiểu thế nào trong luật để làm căn cứ. Liệu có quy định nào về việc điều chỉnh cơ cấu dân số để phù hợp với phát triển kinh tế-xã hội không ạ?”
Xác định đơn vị hành chính cấp cơ sở
“Chào luật sư, tôi là cán bộ hưu trí ở Hà Nội. Tôi muốn tổ chức một buổi sinh hoạt văn hóa cho người cao tuổi trong 'khu phố' mình đang sống. Tôi nghe nói các hoạt động cộng đồng thường được tổ chức ở cấp 'cơ sở', nhưng không rõ 'khu phố' của tôi có được coi là một 'cơ sở' theo quy định pháp luật để xin hỗ trợ từ địa phương hay không. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”