Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quyền và quy định về hiến mô, bộ phận cơ thể người của phạm nhân
“Chào luật sư, em trai tôi đang thụ án tại trại giam ở TP.HCM. Gần đây em có bày tỏ nguyện vọng muốn được hiến mô, bộ phận cơ thể mình cho y học. Gia đình tôi rất băn khoăn không biết liệu phạm nhân có được phép làm điều này không và nếu được thì thủ tục sẽ như thế nào, quyền lợi của em tôi có được đảm bảo không ạ?”
Quy định về Trưng dụng tài sản
“Gia đình tôi ở huyện Cần Giờ, TP.HCM có mảnh đất đang trồng rau màu. Mới đây, cán bộ địa phương thông báo Nhà nước có thể sẽ trưng dụng tạm thời mảnh đất này để phục vụ cho một dự án an ninh quốc phòng. Tôi là nông dân, không rõ về quy định này, không biết quyền lợi và nghĩa vụ của mình là gì khi tài sản bị trưng dụng.”
Yêu cầu phổ cập dịch vụ viễn thông tại khu vực khó khăn
“Chào luật sư, tôi là cán bộ địa chính xã ở một xã vùng cao thuộc tỉnh Hà Giang. Xã tôi còn nhiều thôn bản chưa có sóng điện thoại di động ổn định, internet cũng rất yếu. Tôi có nghe nói về 'yêu cầu về phổ cập dịch vụ viễn thông' và muốn biết xã mình cần đáp ứng những tiêu chí gì, hoặc chúng tôi cần cung cấp thông tin gì để có thể được đưa vào danh sách ưu tiên để các doanh nghiệp viễn thông về đầu tư, giúp bà con có sóng điện thoại, internet ổn định hơn?”
Bộ phận quản lý an toàn trong vận tải đường bộ
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.T, chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM, chuyên chạy xe khách theo tuyến cố định từ TP.HCM đi các tỉnh miền Tây. Gần đây tôi nghe nói về việc phải thành lập 'bộ phận quản lý an toàn' gì đó. Không biết bộ phận này là gì, có bắt buộc không và nhiệm vụ của nó ra sao để tôi còn chuẩn bị ạ?”
Trách nhiệm Hoàn trả trong pháp luật
“Tôi là cán bộ công chức ở huyện X, tỉnh Y. Gần đây tôi có nghe về trách nhiệm **hoàn trả** khi cán bộ công chức gây thiệt hại cho ngân sách nhà nước. Tôi muốn hỏi là nếu trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, tôi có sơ suất gây ra thiệt hại thì liệu tôi có phải **hoàn trả** khoản tiền đó không và quy định pháp luật hiện hành về việc **hoàn trả** này như thế nào, đặc biệt là về trình tự và thời hạn?”
Bồi thường nhà nước do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ lưu niệm ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, cán bộ phường đã ra quyết định thu hồi giấy phép kinh doanh của tôi mà không có lý do chính đáng, khiến cửa hàng phải đóng cửa hơn 2 tháng, thiệt hại rất lớn. Tôi muốn biết liệu tôi có thể yêu cầu Nhà nước bồi thường cho hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ này không và phải làm thế nào?”
Tiêu chuẩn và hoạt động của tạp chí khoa học
“Chào luật sư, tôi là Giám đốc một viện nghiên cứu ở Quận 1, TP.HCM. Viện chúng tôi đang có kế hoạch xuất bản một tạp chí khoa học chuyên ngành để công bố các công trình nghiên cứu của cán bộ và các nhà khoa học khác. Tôi nghe nói có nhiều quy định về tiêu chuẩn của tạp chí khoa học lắm. Luật sư có thể tư vấn giúp tôi những tiêu chí cốt lõi để tạp chí của chúng tôi được công nhận là tạp chí khoa học hợp lệ, đặc biệt là các tiêu chí về nội dung và hội đồng biên tập không?”
Điều kiện hiến, lấy bộ phận cơ thể không tái sinh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị H. ở Quận 3, TP.HCM. Cháu tôi đang bị bệnh nặng cần ghép thận. Tôi muốn hiến một quả thận nhưng nghe nói thận là "bộ phận cơ thể không tái sinh" nên thủ tục rất phức tạp. Liệu có đúng không và tôi cần phải làm những gì để có thể hiến thận cho cháu?”
Vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng trong thi hành án hành chính
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ địa chính ở Thừa Thiên Huế. Đồng nghiệp của tôi gần đây có một số sai sót trong việc thực hiện bản án hành chính, khiến cơ quan bị ảnh hưởng uy tín và phải bồi thường một khoản tiền nhỏ, khoảng 15 triệu đồng. Tôi đang lo lắng không biết trường hợp này có bị coi là 'vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng' theo quy định không và sẽ bị xử lý như thế nào?”
Dự án đầu tư công khẩn cấp: Quy định và cơ chế bố trí vốn
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phòng kinh tế hạ tầng ở huyện X, tỉnh Y. Vừa rồi địa phương tôi bị lũ lụt nghiêm trọng, một cây cầu dân sinh bị cuốn trôi, ảnh hưởng lớn đến việc đi lại và vận chuyển hàng hóa của bà con. Chúng tôi muốn xây lại cầu gấp nhưng không biết thủ tục xin vốn đầu tư công khẩn cấp có khác gì so với dự án thông thường không, đặc biệt là về kế hoạch vốn hàng năm. Liệu dự án này có cần phải có trong kế hoạch đầu tư công trung hạn không?”
Tổng điều tra thống kê
“Chào chuyên gia, tôi là ông N.V.A, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây có cán bộ đến hỏi về doanh thu, số lượng hàng hóa, rồi cả thông tin cá nhân của gia đình tôi để phục vụ 'Tổng điều tra thống kê'. Tôi lo lắng không biết việc này có đúng quy định không, và thông tin của tôi có được bảo mật không, hay liệu tôi có bị làm phiền nhiều lần không?”
Vận tải đường bộ và các quy định pháp luật liên quan
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói có luật mới về an toàn giao thông đường bộ, và có thể sẽ phải lắp đặt thêm các thiết bị giám sát. Tôi đang rất lo lắng không biết những quy định này có ảnh hưởng gì đến hoạt động vận chuyển hàng hóa của công ty tôi không, và tôi cần chuẩn bị những gì?”
Trích xuất phạm nhân, người bị kết án tử hình
“Chị tôi đang chấp hành án tù ở Trại giam X, tỉnh Vĩnh Phúc. Mấy hôm trước, tôi nghe cán bộ trại giam nói chị ấy sẽ bị "trích xuất" để phục vụ điều tra một vụ án khác. Tôi lo lắng không biết "trích xuất" là gì, có ảnh hưởng gì đến chị tôi không và liệu gia đình có được biết thông tin này không?”
Cơ cấu dân số và các quy định pháp luật liên quan
“Tôi là anh Hùng, cán bộ phòng Quy hoạch đô thị ở thành phố Thủ Đức. Hiện tại, chúng tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho giai đoạn tới. Tôi nghe nói phải tính đến cơ cấu dân số, nhưng không rõ cụ thể là phải xem xét những yếu tố nào và có quy định pháp luật nào hướng dẫn việc này không? Liệu việc điều chỉnh cơ cấu dân số có ảnh hưởng đến các dự án phát triển của thành phố không?”
Chiến tranh nhân dân
“Tôi là cán bộ địa chính xã ở Lạng Sơn. Gần đây, xã tôi có nhiều dự án liên quan đến quốc phòng, và tôi thường nghe nói về 'chiến tranh nhân dân' và 'quốc phòng toàn dân'. Tôi băn khoăn không biết khái niệm này cụ thể là gì, vai trò của người dân như tôi trong đó ra sao, và nó có liên quan gì đến các kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương không?”
Tiềm lực quốc phòng và vai trò của Hội đồng nhân dân cấp xã
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ xã ở một vùng biên giới thuộc tỉnh Lạng Sơn. Gần đây, xã chúng tôi đang bàn về việc huy động nguồn lực địa phương để góp phần vào công tác quốc phòng. Tôi muốn hỏi, 'tiềm lực quốc phòng' cụ thể là những gì và Hội đồng nhân dân cấp xã có vai trò như thế nào trong việc xây dựng tiềm lực này ở địa phương chúng tôi? Chúng tôi cần làm gì để phát huy tốt nhất khả năng của mình?”
Dân số: Khái niệm và phạm vi điều chỉnh theo pháp luật
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ thống kê ở xã Bình An, huyện Thanh Trì, Hà Nội. Sếp tôi vừa giao nhiệm vụ tổng hợp số liệu dân số để lập kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho xã. Tôi đang băn khoăn không biết **dân số** theo quy định pháp luật thì bao gồm những đối tượng nào, có tính cả người tạm trú hay chỉ người có hộ khẩu thường trú không? Việc này ảnh hưởng lớn đến việc tính toán chỉ tiêu và phân bổ nguồn lực của xã.”
Hành vi hành chính và quyền khiếu nại, khởi kiện
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một công ty nhập khẩu ở TP.HCM. Gần đây, lô hàng sữa bột của tôi bị Hải quan giữ lại để kiểm tra chuyên ngành, mặc dù tôi đã làm đủ giấy tờ rồi. Họ nói là phải chờ thêm kết quả kiểm dịch động vật theo quy định mới, làm chậm trễ cả lô hàng. Tôi thấy quy định này không hợp lý và làm mất thời gian, tiền bạc của tôi quá. Tôi muốn hỏi, hành động của Hải quan có phải là hành vi hành chính không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quy định về luồng hàng hải chuyên dùng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh H.T.K, Giám đốc một công ty logistics ở Bà Rịa - Vũng Tàu. Công ty chúng tôi đang dự tính đầu tư xây dựng một cảng chuyên dùng để phục vụ hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa đặc thù của mình. Tôi đang rất băn khoăn về việc **luồng hàng hải chuyên dùng** cho cảng này thì ai sẽ là người chịu trách nhiệm đầu tư xây dựng và quản lý? Liệu công ty chúng tôi có phải tự bỏ toàn bộ chi phí để làm luồng không, hay có cơ chế hỗ trợ nào từ nhà nước không? Rất mong nhận được tư vấn cụ thể để chúng tôi có thể lên kế hoạch tài chính chính xác.”
Hợp đồng vận chuyển đơn thức trong vận tải đa phương thức
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi ở TP.HCM chuyên kinh doanh vận tải đa phương thức quốc tế. Gần đây, chúng tôi thường xuyên phải thuê lại các đơn vị vận tải khác để thực hiện một chặng đường cụ thể, ví dụ như vận chuyển hàng hóa bằng đường bộ từ cảng về kho. Tôi nghe nói về 'hợp đồng vận chuyển đơn thức' nhưng không rõ đây có phải là loại hợp đồng mà chúng tôi đang dùng hay không, và nó có ý nghĩa gì trong chuỗi vận tải đa phương thức của mình.”
Phân loại và xử phạt vi phạm hành chính đối với máy kéo
“Tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi có một chiếc máy kéo nhỏ, loại đầu kéo tự di chuyển và có gắn thêm rơ moóc để chở nông sản ra chợ. Vừa rồi tôi bị công an giao thông thổi phạt vì cho rằng xe của tôi vi phạm quy định về phương tiện giao thông đường bộ. Tôi không rõ liệu chiếc xe của tôi có đúng là 'máy kéo' theo quy định pháp luật và có bị xử phạt theo Nghị định 34/2010/NĐ-CP không?”
Quyền tự quyết trong Kế hoạch hóa gia đình
“Chào luật sư, em là công nhân ở Hà Nam. Vợ chồng em mới cưới được 2 năm và có một bé gái. Vừa rồi, cán bộ y tế xã có đến vận động vợ chồng em nên sinh thêm con trai để 'có nếp có tẻ', còn dọa nếu không sinh thì sẽ khó khăn trong việc làm giấy tờ sau này. Em thấy lo lắng quá, không biết vợ chồng em có quyền tự quyết định số con không ạ, hay phải nghe theo xã?”
Chuyển giao doanh nghiệp nhà nước và vai trò Ban Chỉ đạo
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tại Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh B, hiện tại tỉnh chúng tôi đang trong quá trình tiếp nhận một doanh nghiệp nhà nước từ Bộ X về quản lý. Tôi thấy có một 'Ban Chỉ đạo nhận doanh nghiệp' được thành lập để thực hiện việc này. Tôi không rõ Ban này có vai trò và quyền hạn như thế nào trong quá trình chuyển giao, liệu có ảnh hưởng đến các thủ tục hành chính mà Sở chúng tôi đang thực hiện không? Mong được tư vấn cụ thể.”
Nguồn lực tài chính từ tài sản công
“Tôi là Anh H.V.A, cán bộ phụ trách tài chính tại một bệnh viện công ở Quận 3, TP.HCM. Bệnh viện chúng tôi có một số tài sản như máy móc cũ, khu đất trống chưa sử dụng hết và chúng tôi muốn tìm cách khai thác chúng để tạo thêm nguồn thu cho bệnh viện. Tuy nhiên, tôi không rõ pháp luật cho phép khai thác đến mức nào và cần tuân thủ những quy định gì để không bị sai phạm, gây thất thoát tài sản nhà nước.”