Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Điều lệ Công đoàn Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là cán bộ công đoàn mới được bầu tại một nhà máy ở KCN Biên Hòa, Đồng Nai. Tôi đang hơi bối rối về việc vận hành công đoàn cơ sở của mình sao cho đúng quy định. Đặc biệt, tôi nghe nói nhiều về 'Điều lệ Công đoàn Việt Nam' nhưng không rõ nó là gì và có vai trò quan trọng như thế nào đối với hoạt động của công đoàn chúng tôi. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”
Xác nhận Chỗ ở hợp pháp qua VNeID
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Mai, đang sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi làm nhân viên văn phòng. Gần đây tôi muốn làm thủ tục hành chính qua VNeID nhưng gặp vướng mắc ở phần xác nhận chỗ ở hợp pháp. Tôi đang thuê nhà và không biết liệu chỗ tôi đang ở có được coi là 'chỗ ở hợp pháp' theo quy định pháp luật để tôi hoàn thành thủ tục không? Cán bộ yêu cầu tôi phải có xác nhận của chủ nhà nhưng chủ nhà lại đang đi công tác.”
Thích ứng với già hóa dân số
“Tôi là cán bộ phụ trách công tác dân số ở phường An Bình, quận 10, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy số lượng người cao tuổi trong phường tăng lên đáng kể. Tôi muốn biết **già hóa dân số** được hiểu thế nào theo quy định pháp luật và liệu có chính sách gì để địa phương tôi có thể chuẩn bị và thích ứng với tình hình này không?”
Chủ thể bán, giao doanh nghiệp nhà nước
“Tôi là quản lý tại một công ty nhà nước nhỏ ở Đà Nẵng. Gần đây có thông tin công ty sẽ được bán hoặc giao cho tập thể người lao động. Tôi thắc mắc không biết ai là người có thẩm quyền quyết định và thực hiện việc bán, giao công ty này. Liệu có phải là Bộ chủ quản hay Ủy ban nhân dân thành phố không?”
Quyền tự chủ của cơ sở giáo dục công lập trong quản lý nhà giáo
“Chào chuyên gia, trường tôi là một trường đại học công lập ở Hà Nội, mới được giao quyền tự chủ. Hiện tại, chúng tôi đang gặp một số vướng mắc trong việc quản lý đội ngũ nhà giáo, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến tuyển dụng và đánh giá. Trước đây thì mọi thứ đều do Bộ chủ quản quyết định, giờ có quyền tự chủ rồi nhưng không rõ phạm vi đến đâu. Liệu chúng tôi có toàn quyền quyết định hết không, hay vẫn phải tuân thủ những quy định nào? Mong chuyên gia tư vấn giúp.”
Hoạt động và Căn cứ của Nhiệm vụ quy hoạch
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phòng Tài nguyên và Môi trường ở huyện X, tỉnh Y. Hiện tại, chúng tôi đang chuẩn bị hồ sơ cho một dự án quy hoạch sử dụng đất cấp huyện. Tôi thấy trong các văn bản có nhắc đến 'nhiệm vụ quy hoạch' nhưng chưa rõ lắm về các hoạt động cụ thể mà chúng tôi cần làm và những căn cứ nào để thực hiện. Mong luật sư giải thích giúp.”
Thiết kế sơ bộ trong dự án đầu tư xây dựng
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Đà Nẵng đang chuẩn bị làm báo cáo nghiên cứu tiền khả thi cho một dự án khu nghỉ dưỡng. Bên tư vấn yêu cầu phải có 'thiết kế sơ bộ' nhưng tôi chưa hình dung rõ nó khác gì với bản vẽ ban đầu hay thiết kế cơ sở. Xin hỏi, 'thiết kế sơ bộ' này có vai trò pháp lý như thế nào và cần những nội dung gì để đáp ứng yêu cầu của luật?”
Vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ phòng tài chính ở huyện miền núi. Sắp tới, huyện chúng tôi có một dự án xây dựng đường giao thông nông thôn rất cần thiết nhưng ngân sách địa phương không đủ. Tôi nghe nói có nguồn 'vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương' nhưng chưa rõ làm sao để tiếp cận và quy trình như thế nào. Chuyên gia có thể giải thích giúp tôi không?”
Nghĩa vụ bảo lãnh thuế hải quan đối với hàng hóa quá cảnh
“Tôi là chủ một công ty logistics ở Hà Nội, chuyên vận chuyển hàng hóa quá cảnh qua Hệ thống ACTS. Gần đây, tôi nhận được yêu cầu phải thực hiện 'bảo lãnh một hành trình' cho các lô hàng. Tôi không rõ chính xác nghĩa vụ này là gì, ai phải thực hiện và nếu tôi là người khai hải quan thì có liên quan gì không? Liệu công ty tôi có phải chịu trách nhiệm về toàn bộ số thuế hải quan phát sinh không?”
Quy định về tham gia giao thông đường bộ và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là tài xế giao hàng ở Hà Nội. Mới đây tôi có va quẹt nhẹ với một người đi bộ khi đang giao hàng. Tôi nghe nói 'tham gia giao thông' có nhiều quy định lắm, đặc biệt là về bảo hiểm và trách nhiệm. Luật sư cho tôi hỏi, cụ thể thì việc 'tham gia giao thông' này bao gồm những gì và tôi cần lưu ý gì để không gặp rắc rối pháp lý, nhất là về bảo hiểm xe máy của tôi?”
Doanh nghiệp quốc phòng an ninh
“Tôi là anh Nguyễn Văn Hùng, chủ một xưởng sản xuất linh kiện cơ khí chính xác ở quận Hoàng Mai, Hà Nội. Gần đây, tôi có cơ hội hợp tác với một đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng để sản xuất một số thiết bị đặc thù. Tôi nghe nói về 'doanh nghiệp quốc phòng an ninh' và không rõ liệu xưởng của tôi có thể được xếp vào loại này không, hay nếu hợp tác thì sẽ có những quy định gì đặc biệt? Tôi muốn biết rõ hơn về định nghĩa và điều kiện để hiểu rõ vị thế của mình.”
Trích lập dự phòng rủi ro tín dụng theo Nghị định 86/2024
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tín dụng ở một Quỹ tín dụng nhân dân tại Hà Nội. Gần đây, chúng tôi có một khoản vay lớn sắp đến hạn nhưng khách hàng đang gặp khó khăn. Tôi đang phải tính toán **dự phòng rủi ro** cụ thể cho khoản vay này để báo cáo cấp trên. Tôi không rõ cách xác định giá trị tài sản bảo đảm, cụ thể là vàng miếng, để đưa vào công thức tính dự phòng theo quy định mới của Nghị định 86/2024. Mong được tư vấn cụ thể.”
Chế độ nghỉ hưu của cán bộ, công chức
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, 58 tuổi, hiện đang là công chức tại Sở Lao động Thương binh và Xã hội tỉnh Bình Dương. Tôi nghe nói sắp đến tuổi nghỉ hưu nhưng không rõ mình đã đủ điều kiện hay chưa, và liệu có phải tự làm thủ tục gì không. Tôi muốn biết chính xác mình có thuộc diện 'cán bộ, công chức đủ điều kiện và đủ tuổi nghỉ hưu' theo quy định không?”
Xác định giá thành toàn bộ của hàng hóa, dịch vụ trong kinh doanh
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh tổng hợp ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây tôi đang làm báo cáo tài chính và gặp khó khăn trong việc xác định **giá thành toàn bộ của hàng hóa, dịch vụ** mà cửa hàng tôi cung cấp. Tôi không rõ liệu các chi phí như bảo hiểm xã hội cho nhân viên, chi phí vận hành, hay thậm chí các quy định về an toàn hóa chất (vì tôi có bán một số sản phẩm tẩy rửa) có cần được tính vào giá thành này không, và luật nào sẽ điều chỉnh việc này? Tôi muốn hiểu rõ để tính toán đúng và tránh sai sót.”
Thẩm quyền thẩm định dự án đầu tư xây dựng
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi ở TP.HCM đang chuẩn bị triển khai một dự án xây dựng nhà ở xã hội quy mô vừa. Tôi đang băn khoăn không biết dự án của mình sẽ do cơ quan nào thẩm định, liệu có phải là một phòng ban nội bộ của chủ đầu tư hay là một đơn vị chuyên môn bên ngoài? Điều này ảnh hưởng đến việc chuẩn bị hồ sơ và quy trình của chúng tôi rất nhiều.”
Quy định về Cốt Xây Dựng trong Quy Hoạch Nông Thôn
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM, đang có kế hoạch xây lại nhà cấp 4 thành nhà lầu để tiện kinh doanh tạp hóa. Khi làm hồ sơ xin phép xây dựng, cán bộ địa chính có nhắc đến việc phải tuân thủ 'cốt xây dựng' theo quy hoạch của xã. Tôi không hiểu rõ 'cốt xây dựng' là gì và tại sao lại quan trọng như vậy. Liệu tôi có thể xây cao hơn hay thấp hơn theo ý mình không, hay phải tuân thủ theo quy định nào? Nếu không tuân thủ thì có bị phạt gì không?”
Nâng cao chất lượng dân số tại địa phương
“Tôi là một cán bộ văn hóa ở huyện Thanh Trì, Hà Nội. Gần đây, tôi rất trăn trở về việc làm sao để nâng cao chất lượng dân số tại địa phương mình. Cụ thể là các chương trình giáo dục, y tế cho trẻ em và thanh thiếu niên còn hạn chế. Tôi muốn biết liệu có quy định pháp luật nào về việc này để tôi có thể kiến nghị lên cấp trên không?”
Đánh giá sơ bộ tác động môi trường dự án đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ ở Bình Dương. Hiện tại, tôi đang có kế hoạch mở rộng nhà máy, xây thêm một xưởng mới và đầu tư dây chuyền sản xuất hiện đại hơn. Tôi nghe nói có một thủ tục gọi là 'đánh giá sơ bộ tác động môi trường' gì đó khi làm dự án đầu tư. Vậy cho tôi hỏi, cái này là gì và dự án của tôi có cần phải làm không? Nó có liên quan gì đến việc xin phép đầu tư không?”
Quy định về tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ
“Chào luật sư, tôi là giáo viên ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Tôi vừa mua một bộ bàn ghế từ một cửa hàng nội thất. Họ hứa giao hàng trong 3 ngày nhưng đã quá một tuần mà tôi vẫn chưa nhận được. Khi tôi gọi điện hỏi thì họ cứ trì hoãn, nói đủ lý do. Tôi muốn biết liệu hành vi này của họ có vi phạm quy định nào không và tôi nên làm gì?”
Tiêu chuẩn khổ đường sắt và các trường hợp đặc biệt
“Chào luật sư, công ty tôi đang có dự án xây dựng một tuyến đường sắt chuyên dùng để vận chuyển hàng hóa từ nhà máy ở Khu công nghiệp VSIP II, Bình Dương ra cảng. Tuyến đường này sẽ không nối trực tiếp với đường sắt quốc gia mà chỉ chạy nội bộ trong khu công nghiệp và ra đến cảng riêng của công ty. Tôi đang băn khoăn không biết khổ đường sắt của tuyến này phải tuân thủ tiêu chuẩn nào, có được tự quyết định không hay phải theo quy định chung ạ? Xin luật sư tư vấn giúp.”
Quy định pháp luật về việc xuất bản Bản tin
“Chào luật sư, công ty tôi ở Hà Nội chuyên về công nghệ thông tin. Chúng tôi muốn xuất bản một 'bản tin' nội bộ hàng tháng để chia sẻ thông tin về các dự án mới, kết quả nghiên cứu và các hoạt động của công ty cho nhân viên và đối tác. Tôi băn khoăn không biết liệu 'bản tin' này có cần phải xin giấy phép hay không và có bị coi là hoạt động báo chí không?”
Chính sách khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo
“Tôi là trưởng phòng tại Sở Xây dựng tỉnh Bình Dương. Hiện tại, tôi đang ấp ủ một sáng kiến nhằm số hóa và rút ngắn đáng kể thời gian cấp phép xây dựng cho người dân và doanh nghiệp. Tuy nhiên, sáng kiến này có một số điểm chưa được quy định rõ ràng trong các văn bản pháp luật hiện hành của Bộ Xây dựng và có thể cần điều chỉnh một số quy trình cũ. Tôi rất lo lắng nếu thực hiện mà không thành công hoặc phát sinh vấn đề thì tôi có thể phải chịu trách nhiệm cá nhân. Tôi muốn biết liệu có cơ chế nào bảo vệ tôi khi tôi dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung không?”
Xác định số lượng Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã dựa trên quy mô dân số
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ xã ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Xã tôi dân số đông lắm, nhưng số lượng Phó Chủ tịch UBND thì lại ít hơn các xã khác có dân số tương đương. Tôi muốn hỏi là **quy mô dân số** có ảnh hưởng thế nào đến việc xác định số lượng Phó Chủ tịch xã không? Có quy định pháp luật nào về việc này không ạ?”
Trách nhiệm của Chủ đầu tư dự án đầu tư xây dựng nhà ở
“Chào luật sư, tôi là N.T.H, hiện đang sống tại một chung cư ở Quận 9, TP.HCM. Tôi mua căn hộ ở đây được gần 2 năm nhưng thấy nhiều hạng mục hạ tầng như công viên, đường nội bộ vẫn chưa hoàn thiện đúng như quảng cáo ban đầu của chủ đầu tư. Tôi không biết liệu chủ đầu tư có phải chịu trách nhiệm hoàn thiện và bàn giao các hạng mục này không, hay sau này sẽ có đơn vị khác quản lý?”