Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Chương trình viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài
“Tôi là cán bộ Sở Ngoại vụ TP. Hồ Chí Minh, đang chuẩn bị đề xuất một sáng kiến viện trợ cho nước bạn Lào. Sáng kiến này bao gồm nhiều hoạt động nhỏ như đào tạo, cung cấp thiết bị y tế và hỗ trợ xây dựng một số cơ sở hạ tầng. Tôi đang băn khoăn không biết nên phân loại đây là một 'Dự án' hay một 'Chương trình' và việc phân loại này có ảnh hưởng gì đến quy trình xin cấp ngân sách và triển khai không?”
Giấy chứng nhận căn cước cho người gốc Việt chưa xác định quốc tịch
“Chào luật sư, tôi là chị M. hiện đang sinh sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi là người gốc Việt nhưng sinh ra và lớn lên ở Campuchia, nay về Việt Nam sinh sống được vài năm rồi nhưng chưa có quốc tịch. Tôi nghe nói có loại giấy tờ mới là Giấy chứng nhận căn cước dành cho những người như tôi. Tôi muốn biết liệu tôi có thể làm được giấy này không và nó có những quyền lợi gì để tôi ổn định cuộc sống ở đây?”
Bảo vệ bức xạ trong hoạt động sản xuất
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, làm kỹ thuật viên tại một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, công ty chúng tôi có nhập một số máy móc mới sử dụng tia X để kiểm tra chất lượng sản phẩm. Tôi và các đồng nghiệp rất lo lắng về việc tiếp xúc với bức xạ. Công ty nói đã có biện pháp an toàn nhưng chúng tôi muốn biết pháp luật Việt Nam quy định về bảo vệ bức xạ như thế nào để đảm bảo quyền lợi và sức khỏe của mình. Liệu có luật nào cụ thể bảo vệ người lao động khỏi nguy cơ này không?”
Khái niệm Dân số trong pháp luật Việt Nam
“Chào chuyên gia, tôi là cán bộ địa chính xã ở một huyện vùng cao của tỉnh Hà Giang. Hiện tại, xã tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho giai đoạn tới, trong đó có nhiều nội dung liên quan đến dân số. Tôi có tra cứu thì thấy khái niệm 'dân số' được định nghĩa trong 'Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi 2020'. Tôi hơi bối rối vì đây là luật về làm luật, không phải luật chuyên ngành về dân số. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn về khái niệm này và cách áp dụng trong công tác của tôi không ạ?”
Giáo dục chính quy và các hình thức đào tạo
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chuyên viên tuyển dụng tại một công ty lớn ở Hà Nội. Hiện tại, tôi đang xem xét hồ sơ của một ứng viên cho vị trí quản lý, và trong bằng đại học của họ có ghi rõ là 'hình thức đào tạo chính quy'. Tuy nhiên, tôi muốn chắc chắn rằng hình thức này có thực sự đáp ứng yêu cầu 'đào tạo chính quy' theo quy định của pháp luật Việt Nam không, đặc biệt là khi công ty chúng tôi có một số đối tác yêu cầu khắt khe về văn bằng. Liệu có sự khác biệt nào giữa 'chính quy' và các hình thức khác mà tôi cần lưu ý không?”
Phòng, chống phổ biến vũ khí hóa học theo pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty nhỏ chuyên cung cấp hóa chất công nghiệp tại Quận 7, TP.HCM. Gần đây, tôi có đọc tin tức về các loại vũ khí hủy diệt hàng loạt và đặc biệt là vũ khí hóa học. Tôi muốn hỏi, liệu các loại hóa chất mà công ty tôi đang kinh doanh có thể bị xem là liên quan đến 'vũ khí hóa học' theo quy định của pháp luật Việt Nam không và tôi cần lưu ý gì để tuân thủ pháp luật?”
Quy định về Quốc gia thành viên Công ước Cấm vũ khí hóa học
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Quận 7, TP.HCM chuyên kinh doanh hóa chất công nghiệp. Sắp tới chúng tôi muốn nhập khẩu một số loại hóa chất để sản xuất phân bón. Tôi nghe nói có cái Công ước Cấm vũ khí hóa học mà Việt Nam là thành viên. Vậy việc Việt Nam là **Quốc gia thành viên Công ước Cấm vũ khí hóa học** có ảnh hưởng gì đến việc nhập khẩu, kinh doanh hóa chất của công ty tôi không? Chúng tôi cần lưu ý gì để không vi phạm quy định quốc tế và pháp luật Việt Nam?”
Sự kiện bất khả kháng trong pháp luật Việt Nam
“Chị H. ở quận Đống Đa, Hà Nội, chủ một quán cà phê nhỏ, đang rất lo lắng vì đợt lũ lụt bất ngờ vừa rồi khiến quán bị hư hại nặng, không thể giao hàng đúng hẹn cho đối tác. Chị nghe nói về 'sự kiện bất khả kháng' nhưng không rõ liệu trường hợp của mình có được áp dụng để tránh bị phạt hợp đồng không?”
Nuôi con nuôi trong nước
“Chào luật sư, tôi và chồng tôi đang muốn nhận nuôi một bé gái mồ côi ở mái ấm tại TP.HCM. Chúng tôi đều là người Việt Nam và sống ở đây. Nghe nói thủ tục nuôi con nuôi trong nước có nhiều thay đổi, đặc biệt là các quy định mới về đăng ký. Luật sư có thể tư vấn giúp chúng tôi cần làm những gì để hoàn tất thủ tục này không ạ?”
Nghĩa vụ thuế của tổ chức nước ngoài tại Việt Nam
“Chào luật sư, công ty tôi ở TP.HCM đang hợp tác với một công ty phần mềm nước ngoài để phát triển ứng dụng. Họ không có văn phòng hay nhân viên nào ở Việt Nam cả, chỉ làm việc online và gửi hóa đơn từ nước ngoài. Tôi không rõ liệu công ty đối tác này có phải là 'tổ chức nước ngoài' theo quy định pháp luật Việt Nam để chúng tôi phải khấu trừ thuế GTGT khi thanh toán cho họ không? Chúng tôi muốn đảm bảo tuân thủ đúng quy định.”
Quyền và nghĩa vụ của công dân khi tham gia giao thông thô sơ đường bộ
“Tôi là chị Lan, bán hàng rong ở Quận 1, TP.HCM. Tôi hay dùng xe đạp để chở hàng đi bán. Gần đây tôi nghe nói có nhiều quy định mới về xe thô sơ. Tôi muốn hỏi là với tư cách là công dân Việt Nam, tôi có những quyền và nghĩa vụ gì khi sử dụng xe đạp, xe thô sơ để mưu sinh như vậy? Liệu luật pháp có quy định riêng cho công dân khi dùng các phương tiện này không?”
Quy định về Kiểm soát xuất nhập cảnh
“Tôi là Anh T.V.K., chủ một doanh nghiệp vận tải biển nhỏ ở Hải Phòng. Gần đây, tôi gặp khá nhiều vướng mắc khi nhập khẩu một lô hàng phụ tùng tàu biển và cả khi đưa một chiếc tàu cũ mua từ nước ngoài về Việt Nam. Tôi không rõ các quy trình kiểm tra, kiểm soát của cơ quan chức năng tại cảng biển phức tạp đến mức nào, đặc biệt là với các quy định mới về kiểm dịch và thủ tục hải quan cho nhiên liệu trên tàu. Liệu có cơ quan đầu mối nào chịu trách nhiệm chính về việc này không, và các thủ tục có khác nhau cho người và hàng hóa không?”
Sinh khả dụng và quy định pháp luật về đăng ký, nhập khẩu thuốc
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là dược sĩ quản lý chất lượng ở một công ty dược nhỏ tại Hà Nội. Công ty chúng tôi đang muốn nhập khẩu một loại thuốc generic từ Ấn Độ để phân phối tại Việt Nam. Tôi nghe nói về khái niệm 'sinh khả dụng' rất quan trọng trong việc đăng ký thuốc, đặc biệt là thuốc generic. Vậy sinh khả dụng là gì và nó có vai trò như thế nào trong quy trình nhập khẩu, đăng ký thuốc của chúng tôi theo pháp luật Việt Nam?”
Quy định về Séc và Séc ngoại tệ tại Việt Nam
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi có giao dịch với một đối tác nước ngoài và họ thanh toán cho tôi bằng một tờ séc ghi số tiền bằng đô la Mỹ. Tôi chưa dùng séc bao giờ, đặc biệt là séc ngoại tệ, nên không biết tờ séc này có hợp lệ không, và tôi có thể dùng nó để thanh toán hay rút tiền như thế nào theo luật Việt Nam?”
Áp dụng Công ước Cape Town cho trang thiết bị tàu bay
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc phụ trách nhập khẩu của một công ty hàng không ở Quận Tân Bình, TP.HCM. Công ty chúng tôi đang có kế hoạch nhập khẩu một lô **động cơ máy bay** để thay thế và bảo dưỡng. Tôi nghe nói có cái gọi là **Công ước Cape Town** liên quan đến quyền lợi quốc tế đối với trang thiết bị tàu bay. Vậy khi nhập khẩu động cơ máy bay, chúng tôi cần lưu ý gì về Công ước này và các quy định pháp luật liên quan của Việt Nam không? Liệu có phải tuân thủ những quy định đặc biệt nào không?”
Quy định pháp luật về hoạt động của tàu ngầm nước ngoài tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh Hùng, chủ một công ty du lịch biển ở Đà Nẵng. Gần đây, khách du lịch của tôi có hỏi về việc nhìn thấy một số tàu lạ, có vẻ là tàu ngầm, hoạt động gần bờ. Tôi muốn biết pháp luật Việt Nam quy định thế nào về hoạt động của các loại phương tiện này, đặc biệt là **tàu ngầm** của nước ngoài trong vùng biển của mình, để tôi có thể giải thích cho khách và yên tâm hơn khi kinh doanh. Liệu có quy định nào về việc chúng phải treo cờ hay không?”
Đối tượng nhận viện trợ của Việt Nam theo Nghị định 305/2025/NĐ-CP
“Chị H.T.L, cán bộ đối ngoại của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Lào Cai, đang băn khoăn về Nghị định 305/2025/NĐ-CP mới ban hành. Tỉnh Lào Cai thường có các chương trình hợp tác với các tỉnh biên giới của Trung Quốc. Chị muốn biết liệu một cơ quan cấp tỉnh của Trung Quốc có được xem là "Bên tiếp nhận viện trợ" theo quy định mới này không, và nếu có thì viện trợ có thể được thực hiện dưới những hình thức nào?”
Hộ chiếu Việt Nam và yêu cầu khi làm thủ tục
“Anh Hùng, một thủy thủ ở Hải Phòng, đang muốn học để lấy chứng chỉ vô tuyến điện viên hàng hải. Anh ấy có một cuốn hộ chiếu cũ sắp hết hạn và không biết có dùng được để nộp hồ sơ không, hay phải làm hộ chiếu mới? Anh ấy lo lắng nếu không đủ giấy tờ sẽ lỡ mất cơ hội học.”
Thủ tục điện tử đối với tàu thuyền nhập cảnh, xuất cảnh
“Tôi là thuyền trưởng một tàu hàng thường xuyên ra vào các cảng biển Việt Nam. Hiện tại, mỗi lần làm thủ tục giấy tờ cho tàu rất mất thời gian và công sức. Tôi muốn biết liệu có thể thực hiện tất cả các thủ tục này qua mạng hay không, và tôi có còn phải nộp hồ sơ giấy tờ trực tiếp tại cảng nữa không?”
Hoạt động của Chi nhánh cơ sở văn hóa nước ngoài tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một cơ sở văn hóa nước ngoài tại Hà Nội. Hiện tại, chúng tôi muốn mở rộng hoạt động và thành lập một chi nhánh tại Đà Nẵng để tổ chức thêm các sự kiện giao lưu văn hóa. Tôi đang băn khoăn không biết chi nhánh của chúng tôi sẽ được định nghĩa như thế nào theo pháp luật Việt Nam và cần những điều kiện gì để có thể hoạt động hợp pháp?”
Định danh điện tử công dân Việt Nam
“Chị N.T.H, 28 tuổi, chuyên viên nhân sự tại một công ty ở quận Cầu Giấy, Hà Nội, đang rất băn khoăn về khái niệm **định danh điện tử** mà chị nghe nói sắp được áp dụng. Chị không rõ việc này có bắt buộc với công dân như chị không và nó sẽ ảnh hưởng gì đến công việc cũng như cuộc sống hàng ngày của chị?”
Quá cảnh của người nước ngoài tại Việt Nam
“Chào chuyên gia, em là nhân viên đại lý du lịch ở TP.HCM. Khách của em là người nước ngoài, muốn quá cảnh vài tiếng ở sân bay Tân Sơn Nhất để bay tiếp đi Úc. Khách hỏi có cần xin visa không, và thủ tục thế nào. Em cũng nghe nói có 'quá cảnh' cho hàng hóa nên hơi bối rối không biết có liên quan gì không ạ?”
Sĩ quan chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam
“Cháu tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM, đang học cấp 3 và có nguyện vọng thi vào trường quân đội. Cháu nghe nói đến **sĩ quan chính trị** nhưng không rõ công việc cụ thể là gì, liệu có phải chỉ làm công tác đảng không. Cháu muốn tìm hiểu kỹ hơn để định hướng nghề nghiệp.”
Quy định về chuyển giao công nghệ từ nước ngoài vào Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Chị L.T.M, chủ một xưởng sản xuất linh kiện điện tử ở TP.HCM. Hiện tại, tôi đang có kế hoạch nhập khẩu một dây chuyền sản xuất mới từ Hàn Quốc có tích hợp công nghệ AI và robot tự động để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Tôi nghe nói việc này cần phải tuân thủ các quy định về chuyển giao công nghệ nhưng không biết cụ thể là những gì và liệu công nghệ mà tôi muốn nhập có thuộc diện này không. Mong được tư vấn các bước cần làm để đảm bảo đúng pháp luật.”