Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Đối tượng được bồi thường Nhà nước
“Chị N.T.T, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Thanh Xuân, Hà Nội, đang rất lo lắng. Mấy hôm trước, cán bộ quản lý thị trường đến kiểm tra đột xuất và thu giữ toàn bộ lô hàng bánh kẹo nhập khẩu của chị vì nghi ngờ không rõ nguồn gốc, dù chị đã xuất trình đầy đủ hóa đơn chứng từ. Giờ hàng hóa bị giữ, chị không có cái bán, thiệt hại kinh tế nặng nề mà không biết mình có phải là 'người bị thiệt hại' theo luật để được bồi thường không.”
Vận tải đường bộ
“Tôi là chủ một công ty logistics nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên vận chuyển hàng hóa nội thành và một số tuyến đi các tỉnh lân cận. Gần đây, tôi có kế hoạch mở rộng sang Campuchia nhưng nghe nói quy định về vận tải đường bộ quốc tế rất phức tạp. Tôi muốn hỏi liệu công ty của tôi có thuộc diện điều chỉnh của các quy định về vận tải đường bộ không và những điều kiện cơ bản nào tôi cần lưu ý khi mở rộng hoạt động ra nước ngoài, đặc biệt là về giấy phép?”
Cảng cạn và quy định quản lý khai thác
“Tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải logistics ở Đồng Nai, đang muốn tìm hiểu về khả năng xây dựng và vận hành một cảng cạn để tối ưu hóa việc vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu qua các cảng biển lớn. Tôi muốn biết về mặt pháp lý, quy trình đầu tư và khai thác cảng cạn có những điểm gì cần lưu ý, đặc biệt là về việc quản lý và các hoạt động liên quan đến hàng hải?”
Bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của người kinh doanh vận tải đường thủy nội địa
“Tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp vận tải hàng hóa dễ cháy nổ bằng đường thủy nội địa ở Thành phố Cần Thơ. Sắp tới, tôi có nhận một hợp đồng vận chuyển lớn và đang băn khoăn về quy định bảo hiểm. Tôi có bắt buộc phải mua loại bảo hiểm trách nhiệm dân sự nào cho hoạt động kinh doanh của mình không, hay chỉ cần mua bảo hiểm tự nguyện?”
Bình ổn giá hàng hóa
“Chị H.T.M ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một nhà thuốc tư nhân. Gần đây, giá một số loại thuốc thiết yếu trên thị trường biến động liên tục, gây khó khăn cho việc nhập hàng và duy trì giá bán ổn định cho khách. Chị muốn biết liệu có cơ chế nào để Nhà nước can thiệp giúp bình ổn giá thuốc không, và chị cần làm gì nếu giá tiếp tục tăng bất thường?”
Trách nhiệm đối với khuyết tật ẩn tỳ trong vận tải đa phương thức
“Tôi là chủ một doanh nghiệp xuất nhập khẩu ở TP.HCM. Vừa rồi, tôi nhận một lô linh kiện điện tử từ đối tác nước ngoài. Lúc kiểm tra bên ngoài thì không phát hiện vấn đề gì, nhưng khi đưa vào sản xuất mới tá hỏa khi thấy một số linh kiện bị hỏng bên trong mà mắt thường không thể nhìn thấy được. Tôi đang lo lắng bên vận chuyển sẽ từ chối trách nhiệm vì họ nói hàng hóa không có hư hại bên ngoài. Vậy tôi phải làm sao?”
Bảo lãnh quá cảnh hàng hóa
“Công ty vận tải của tôi ở Hải Phòng thường xuyên nhận vận chuyển hàng hóa quá cảnh từ các nước láng giềng qua Việt Nam. Gần đây, tôi nghe nói về việc phải có 'bảo lãnh quá cảnh' cho tiền thuế hải quan. Tôi không rõ liệu công ty mình có thuộc đối tượng phải thực hiện nghĩa vụ này không và quy định cụ thể về người bảo lãnh như thế nào, làm sao để đảm bảo tuân thủ đúng pháp luật?”
Nghĩa vụ và Nguyên tắc sử dụng Phương tiện đo trong kinh doanh
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Cửa hàng tôi có dùng cân để đong đo hàng hóa cho khách, nhưng đôi khi tôi nghe khách phàn nàn về độ chính xác. Tôi không rõ liệu những cái cân của mình có cần phải tuân thủ quy định pháp luật nào không, đặc biệt là về việc kiểm định hay hiệu chuẩn gì đó. Mong luật sư giải đáp giúp tôi để tôi kinh doanh đúng luật.”
Mở Vị Thế Giao Dịch Hàng Hóa
“Anh H.V.A, một nhà đầu tư mới 30 tuổi tại Quận 1, TP. Hồ Chí Minh, vừa tham gia thị trường giao dịch hàng hóa. Anh ấy muốn biết liệu có bất kỳ hạn chế nào đối với việc **mở vị thế** giao dịch mới hay không, đặc biệt trong bối cảnh thị trường có những biến động nhất định. Anh ấy lo ngại rằng có thể có những quy định mà mình chưa nắm rõ.”
Phí và giá sử dụng kết cấu hạ tầng đường sắt theo khu đoạn
“Chào luật sư, công ty tôi chuyên về vận tải hàng hóa đường sắt ở Hải Phòng, gần đây chúng tôi nhận được thông báo về các khoản phí mới khi sử dụng một số khu đoạn đường sắt. Tôi không rõ 'khu đoạn' ở đây được hiểu chính xác là gì và các loại phí này được quy định như thế nào. Rất mong luật sư tư vấn giúp, liệu có cách nào để hiểu rõ hơn về các khoản phí này không ạ?”
Thủ tục hải quan
“Tôi có một doanh nghiệp nhỏ ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu đồ điện tử. Gần đây, tôi gặp rất nhiều khó khăn và thủ tục phức tạp khi làm hàng ở cảng. Không rõ các bước chuẩn bị hồ sơ, trình tự làm việc với hải quan thế nào để hàng được thông quan nhanh chóng, tránh phát sinh chi phí lưu kho. Tôi cần biết rõ hơn về **thủ tục hải quan** và những điểm cần lưu ý ạ.”
Quyền đề nghị giám định của bị hại trong vụ cháy
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử ở Quận Gò Vấp, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi không may bị chập điện gây cháy làm hỏng rất nhiều hàng hóa. Tôi muốn biết liệu tôi có thể yêu cầu cơ quan chức năng giám định thiệt hại cho số hàng hóa này để làm cơ sở đòi bồi thường không ạ?”
Phân loại Phương tiện phi thương mại trong vận tải đường bộ qua biên giới
“Tôi là Ông N.V.Hùng, chủ một công ty du lịch nhỏ tại Đà Nẵng. Tôi có chiếc xe ô tô 16 chỗ, thường xuyên dùng để chở khách du lịch qua Lào. Tuy nhiên, đôi khi tôi cũng cho một tổ chức từ thiện mượn để vận chuyển hàng hóa cứu trợ sang Lào mà không thu phí. Tôi đang làm thủ tục xin Giấy phép liên vận thì thấy thuật ngữ 'phương tiện phi thương mại' không áp dụng cho xe kinh doanh chở người trên 09 chỗ. Vậy trong trường hợp xe của tôi chở hàng từ thiện, nó có được coi là phương tiện phi thương mại để làm thủ tục khác không?”
Xác định trụ sở người nộp thuế cho hộ kinh doanh online
“Chào Tuvannhanh.com, tôi đang ở Hà Nội, mở một shop bán đồ handmade online qua Facebook và Instagram. Hiện tại tôi làm việc tại nhà, hàng hóa cũng để ở nhà. Tôi không có cửa hàng hay văn phòng riêng. Sắp tới shop tôi có thể sẽ nhập thêm một số nguyên liệu từ nước ngoài về. Tôi đang không biết liệu địa chỉ nhà tôi có được coi là 'trụ sở của người nộp thuế' không và tôi cần kê khai, nộp thuế như thế nào cho đúng ạ?”
Quy định về xây dựng công trình gần khu chuyển tải cảng biển
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Hải Phòng, chuyên chở hàng hóa cho các tàu neo đậu. Hiện tại, tôi muốn xây dựng thêm một cầu tàu nhỏ ở khu vực gần **khu chuyển tải** của cảng để thuận tiện hơn cho việc bốc dỡ hàng hóa. Tôi không rõ liệu việc này có cần xin phép gì không, và nếu có thì tôi phải liên hệ với cơ quan nào để đảm bảo đúng quy định pháp luật?”
Áp dụng tiêu chuẩn nước ngoài cho hàng hóa nhập khẩu tại Việt Nam
“Anh Hùng ở TP.HCM đang muốn nhập khẩu một lô thiết bị y tế từ Đức. Bên đối tác yêu cầu sản phẩm phải tuân thủ một số tiêu chuẩn nước ngoài cụ thể của châu Âu. Anh ấy không chắc liệu các tiêu chuẩn này có được chấp nhận ở Việt Nam hay không và có cần phải chuyển đổi sang tiêu chuẩn Việt Nam không. Anh Hùng muốn biết các quy định pháp luật liên quan đến việc áp dụng tiêu chuẩn nước ngoài cho hàng hóa nhập khẩu.”
Tiêu chuẩn và mức hiệu suất năng lượng tối thiểu cho doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.K, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Dĩ An, Bình Dương, chuyên làm đồ gia dụng. Gần đây, tôi nghe nói nhà nước có quy định mới về **hiệu suất năng lượng** cho các thiết bị. Tôi đang băn khoăn không biết liệu các sản phẩm của xưởng tôi có phải tuân thủ những tiêu chuẩn này không, và nếu có thì phải bắt đầu từ đâu để kiểm tra và đăng ký? Liệu có ảnh hưởng đến việc xuất khẩu hàng hóa của tôi không?”
Giá trị hải quan của hàng hóa nhập khẩu và cách xác định
“Chào chuyên gia, tôi là Nguyễn Thị H. (Chị H.), hiện đang kinh doanh nhập khẩu hàng thủ công mỹ nghệ từ Trung Quốc về Hải Phòng. Gần đây, tôi rất băn khoăn về cách tính **giá trị hải quan** của lô hàng để tính thuế nhập khẩu. Tôi không rõ liệu chi phí vận chuyển, bảo hiểm từ bên kia về Việt Nam có được tính vào giá trị này không, và làm sao để đảm bảo tôi kê khai đúng, tránh bị phạt?”
Đo lường trong hoạt động xuất nhập khẩu
“Em chào anh/chị, em là H.T.M, chủ một doanh nghiệp nhỏ chuyên nhập khẩu các mặt hàng tiêu dùng tại Hải Phòng. Vừa rồi, bên hải quan có kiểm tra lô hàng sữa bột của em và có nhắc đến việc **đo lường** khối lượng hàng hóa không khớp với khai báo. Em chưa rõ lắm về quy định này, không biết 'đo lường' trong trường hợp này được hiểu thế nào và có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể không ạ? Em sợ ảnh hưởng đến việc nhập khẩu các lô hàng tiếp theo.”
Các loại xe tương tự xe ô tô và quy định pháp luật liên quan
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Thanh Trì, Hà Nội. Gần đây, tôi có mua một chiếc xe điện 4 bánh tự chế để chở hàng hóa quanh khu vực. Xe này có động cơ, thùng hàng đầy đủ. Tôi không biết liệu xe của tôi có được xếp vào nhóm 'xe tương tự xe ô tô' không và tôi cần phải đi kiểm định hay có thể bị phạt nếu chở quá tải không?”
Sản phẩm, hàng hóa nhóm 2
“Chị Hương ở quận Tân Bình, TP.HCM, mới mở xưởng sản xuất đồ chơi trẻ em. Chị đang rất lo lắng không biết các sản phẩm của mình có thuộc loại "sản phẩm, hàng hóa nhóm 2" hay không, và nếu có thì phải tuân thủ những quy định gì để đảm bảo an toàn cho các bé. Chị sợ lỡ có sự cố gì thì lại bị phạt nặng.”
Kinh doanh vận tải bằng xe ô tô
“Anh H. ở Thủ Đức, TP.HCM, đang muốn khởi nghiệp bằng cách mua vài chiếc xe tải nhỏ để chở hàng thuê cho các doanh nghiệp và cá nhân trong thành phố. Anh ấy nghe nói có nhiều quy định pháp luật phức tạp về "kinh doanh vận tải bằng xe ô tô" nên không biết phải bắt đầu từ đâu, liệu có cần giấy phép gì đặc biệt không và có rủi ro pháp lý nào cần lưu ý khi cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa có thu tiền như vậy.”
Trọng tải thiết kế xe ô tô trong hoạt động vận tải đường bộ
“Anh T.V.K ở Hóc Môn, TP.HCM, là chủ một cửa hàng nông sản nhỏ. Để tiết kiệm chi phí vận chuyển hàng hóa từ vườn đến các chợ đầu mối, anh thường cho xe bán tải của mình chở quá tải, cả về số lượng người lẫn khối lượng hàng. Gần đây, anh nghe nói nhiều trường hợp bị xử phạt rất nặng vì chở quá tải, anh rất lo lắng và muốn biết những quy định pháp luật liên quan đến việc này để điều chỉnh kịp thời.”
Đầu tư mua hoặc đóng mới tàu biển không sử dụng vốn nhà nước
“Chị Hạnh, giám đốc một công ty vận tải biển tại Hải Phòng, đang có dự định đầu tư đóng mới một con tàu vận chuyển hàng hóa có trọng tải lớn. Nguồn vốn chính là từ công ty và vay ngân hàng, hoàn toàn không có vốn nhà nước. Chị thắc mắc liệu dự án của mình có được coi là "Dự án đầu tư mua hoặc đóng mới tàu biển sử dụng vốn khác" hay không và cần lưu ý những quy định pháp lý nào để tránh sai sót.”