Xây dựng Bến cảng tư nhân tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp logistics nhỏ ở Hải Phòng. Công ty tôi đang có ý định mở rộng hoạt động và muốn xây dựng một bến cảng nhỏ riêng để phục vụ việc bốc dỡ hàng hóa của mình, thay vì phải phụ thuộc hoàn toàn vào cảng công cộng. Tôi không biết liệu việc này có khả thi không và cần phải chuẩn bị những thủ tục pháp lý, giấy tờ gì để xin phép, cũng như những quy định liên quan mà tôi cần tuân thủ?”
Trả lời
Khái niệm Bến cảng và phạm vi điều chỉnh
Theo quy định của pháp luật Việt Nam, bến cảng được định nghĩa là khu vực bao gồm vùng đất và vùng nước thuộc một cảng biển, được xây dựng cầu cảng, kho, bãi, nhà xưởng, trụ sở, cơ sở dịch vụ, hệ thống giao thông, thông tin liên lạc, điện, nước, vùng nước trước cầu cảng, luồng hàng hải và các công trình phụ trợ khác. Một bến cảng có thể có một hoặc nhiều cầu cảng. Do đó, việc xây dựng bến cảng tư nhân của chị sẽ chịu sự điều chỉnh của Bộ luật Hàng hải Việt Nam sửa đổi 2025
[1].Bộ luật này quy định rất rõ ràng về các hoạt động hàng hải, bao gồm các quy định liên quan đến cảng biển, luồng hàng hải, vận tải biển, an toàn hàng hải, an ninh hàng hải và bảo vệ môi trường. Các quy định này áp dụng đối với tổ chức, cá nhân Việt Nam và cả tổ chức, cá nhân nước ngoài liên quan đến hoạt động hàng hải tại Việt Nam
[2]. Điều này có nghĩa là mọi hoạt động liên quan đến bến cảng của chị, từ việc xây dựng đến vận hành, đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Bộ luật Hàng hải.Các yếu tố cần xem xét khi xây dựng bến cảng tư nhân
Để xây dựng một bến cảng tư nhân, chị cần phải nghiên cứu kỹ lưỡng các quy định chi tiết về quy hoạch cảng biển, giấy phép đầu tư, giấy phép xây dựng, đánh giá tác động môi trường (ĐTM), và các tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến kết cấu hạ tầng cảng biển. Mặc dù Bộ luật Hàng hải Việt Nam sửa đổi 2025 không có điều khoản cụ thể về việc xây dựng bến cảng tư nhân, nhưng việc xây dựng này vẫn nằm trong phạm vi điều chỉnh chung của Bộ luật
[1] do đó mọi hoạt động phải được cấp phép và kiểm soát bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền.Ngoài ra, chị cũng cần lưu ý đến quyền thỏa thuận trong hợp đồng khi làm việc với các bên liên quan, như nhà thầu xây dựng, đơn vị cung cấp dịch vụ, hoặc cơ quan quản lý cảng biển. Các bên có quyền thỏa thuận riêng nếu Bộ luật không hạn chế, tuy nhiên, các thỏa thuận này không được trái với các nguyên tắc cơ bản của pháp luật Việt Nam
[3].Lời khuyên ban đầu
Để triển khai dự án bến cảng, chị T.T.H nên:
* Tham vấn chuyên gia: Tìm kiếm sự tư vấn từ các luật sư chuyên về luật hàng hải và các kỹ sư có kinh nghiệm về xây dựng cảng biển. * Nghiên cứu quy hoạch: Tìm hiểu kỹ quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam và quy hoạch chi tiết khu vực dự kiến xây dựng để đảm bảo tính phù hợp và khả thi của dự án. * Chuẩn bị hồ sơ pháp lý: Bắt đầu chuẩn bị các hồ sơ cần thiết cho việc xin phép đầu tư và xây dựng.