Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Thẩm quyền cấp phép xây dựng công trình trên đất dành cho đường bộ
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh vật liệu xây dựng ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Hiện tại, tôi đang muốn mở rộng mặt bằng cửa hàng và dự định xây dựng thêm một phần mái che lấn ra vỉa hè, sát với đường phố. Tôi nghe nói phải xin phép cơ quan quản lý đường bộ nhưng không biết chính xác là cơ quan nào, cấp nào thì mới đúng. Việc này làm tôi khá lo lắng vì muốn làm đúng luật.”
Nâng cao chất lượng dân số
“Chào luật sư, tôi là giáo viên mầm non ở TP. Hồ Chí Minh. Vợ chồng tôi mới cưới và đang có ý định sinh con. Chúng tôi rất quan tâm đến việc nuôi dạy con cái sao cho tốt nhất, đặc biệt là về chất lượng dân số như báo đài hay nói. Luật pháp quy định thế nào về khái niệm này và Nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ gia đình chúng tôi trong việc này không ạ?”
Biện pháp phòng bệnh bắt buộc cho động vật
“Chào luật sư, gia đình tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM có trang trại chăn nuôi heo quy mô nhỏ. Gần đây, cán bộ thú y địa phương yêu cầu chúng tôi phải tiêm vắc-xin định kỳ cho đàn heo và thực hiện các biện pháp vệ sinh chuồng trại rất nghiêm ngặt, nói là 'biện pháp phòng bệnh bắt buộc'. Tôi không rõ quy định này có từ đâu và mức độ bắt buộc của nó như thế nào, liệu có phải áp dụng cho tất cả các loại bệnh không?”
Giải thích khái niệm Khủng bố theo quy định pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy trên mạng xã hội có một số nhóm người kêu gọi biểu tình, phản đối một số chính sách của nhà nước. Có người còn bình luận rằng những hành vi này có thể bị coi là 'khủng bố'. Tôi rất lo lắng không biết liệu việc bày tỏ ý kiến, dù là phản đối, có bị quy kết là khủng bố hay không? Đặc biệt là nếu tôi có lỡ chia sẻ những thông tin đó.”
Ứng phó và khắc phục sự cố tràn dầu, hóa chất độc trên biển
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty vận tải biển nhỏ ở Hải Phòng. Mấy hôm trước, một tàu hàng của tôi đang trên đường vận chuyển thì gặp sự cố kỹ thuật, làm rò rỉ một ít dầu ra biển. May mắn là lượng dầu không nhiều và chúng tôi đã kịp thời xử lý ban đầu. Tôi đang rất lo lắng không biết công ty mình phải chịu trách nhiệm như thế nào, và liệu có phải bồi thường gì không? Quy trình ứng phó và khắc phục sự cố này theo pháp luật Việt Nam ra sao?”
Tổ chức vận hành nhà máy điện hạt nhân
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư điện làm việc ở Ninh Thuận. Công ty tôi đang có kế hoạch đầu tư vào dự án nhà máy điện hạt nhân mới ở khu vực này. Tôi muốn hỏi, liệu công ty tôi có được xem là một 'tổ chức có nhà máy điện hạt nhân' theo quy định pháp luật không, và nếu có thì công ty sẽ phải chịu những trách nhiệm gì đặc biệt khi vận hành?”
Hành vi trộm cắp nước và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây hóa đơn tiền nước của tôi tăng đột biến dù lượng khách không nhiều. Tôi nghi ngờ nhà hàng xóm đang trộm cắp nước của tôi vì tôi thấy họ hay táy máy ở khu vực đồng hồ nước chung. Nếu đúng là họ trộm cắp nước thì họ sẽ bị xử lý thế nào ạ?”
Định nghĩa và ý nghĩa của Người thân thích trong pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chị Hoa ở quận 3, TP.HCM. Tôi đang làm việc ở một công ty xuất nhập khẩu. Gần đây, tôi có một vụ kiện tranh chấp đất đai với hàng xóm. Tòa án có phân công một thẩm phán, nhưng tôi nghe nói thẩm phán này lại là anh họ của bên hàng xóm. Tôi lo lắng quá, không biết liệu thẩm phán đó có được tiếp tục xử lý vụ án của tôi không? Anh họ có được coi là người thân thích không ạ?”
Quy định về Bảo hiểm sức khỏe
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Gần đây tôi bị ốm phải nằm viện, may mà có bảo hiểm sức khỏe chi trả một phần. Tuy nhiên, tôi vẫn chưa hiểu rõ lắm về các loại bảo hiểm sức khỏe và liệu có chính sách nào hỗ trợ cho người kinh doanh nhỏ như tôi không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Kinh doanh vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty dịch vụ bảo vệ ở TP.HCM. Hiện tại, công ty tôi đang muốn mở rộng quy mô, và có nhu cầu trang bị thêm một số công cụ hỗ trợ cho nhân viên như dùi cui điện, súng bắn đạn cao su. Tôi không rõ việc mua bán những thứ này có được coi là kinh doanh không và công ty tôi có được phép thực hiện hay không? Thủ tục pháp lý để mua những loại công cụ này như thế nào ạ?”
Định nghĩa và dự án khẩn cấp công trình điện lực
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, có thông tin là nhà nước sẽ xây dựng một công trình điện lực khẩn cấp đi qua đất của gia đình tôi để phục vụ một khu công nghiệp mới. Tôi không rõ công trình điện lực là gì, và liệu dự án này có thực sự là 'khẩn cấp' hay không để họ có thể thu hồi đất của tôi nhanh chóng như vậy.”
Quỹ tín dụng nhân dân và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là ông Hai ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Vùng quê tôi bà con làm nông nghiệp nhiều, hay cần vốn xoay sở nhưng vay ngân hàng khó quá. Tôi với mấy hộ dân tính lập một cái quỹ để bà con góp tiền vào rồi ai cần thì vay, trả lãi thấp để giúp nhau. Tôi nghe nói có 'quỹ tín dụng nhân dân' gì đó, không biết mình có được đặt tên như vậy không và có cần thủ tục gì phức tạp không luật sư?”
Xác định thứ tự ưu tiên thanh toán các khoản nợ
“Chào luật sư, công ty tôi ở Hà Nội đang gặp khó khăn tài chính, có nhiều khoản nợ từ ngân hàng, nhà cung cấp và cả lương nhân viên. Nếu phải thanh lý tài sản để trả nợ thì tôi không biết khoản nào sẽ được ưu tiên trả trước. Luật pháp quy định về thứ tự ưu tiên thanh toán như thế nào để tôi có thể nắm rõ và xử lý?”
Hoạt động điều tra cơ bản địa chất và trách nhiệm của Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là ông Hùng, một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy có mấy đoàn khảo sát địa chất cứ đi lại trên mấy khu đất trống gần rẫy nhà tôi. Họ cắm cờ, đo đạc tùm lum mà không biết làm gì. Tôi lo không biết mấy hoạt động 'điều tra cơ bản địa chất' này có ảnh hưởng gì đến đất đai của bà con chúng tôi không, hay có phải là dấu hiệu sắp có dự án gì lớn không?”
Quản lý và sử dụng vũ khí thể thao tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là một người đam mê thể thao bắn súng và đang muốn tìm hiểu về việc tham gia các câu lạc bộ bắn súng ở Hà Nội. Tôi nghe nói có nhiều loại súng như súng hơi, súng thể thao, nhưng không rõ quy định pháp luật về việc sở hữu và sử dụng chúng thế nào. Liệu tôi có cần phải xin giấy phép hay trải qua khóa huấn luyện đặc biệt nào không? Tôi muốn mua một khẩu súng hơi để tập bắn tại nhà có được không?”
Thủ tục xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên
“Chào luật sư, con trai tôi năm nay 15 tuổi, vừa bị công an phường mời lên làm việc vì dính vào vụ xô xát nhỏ với bạn bè, gây thương tích nhẹ. Tôi nghe nói có cái gọi là 'xử lý chuyển hướng' cho trẻ vị thành niên để tránh phải ra tòa. Liệu trường hợp của con tôi ở Quận 1, TP.HCM có được xem xét áp dụng biện pháp này không, và thủ tục như thế nào ạ?”
Phế liệu và các quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là anh Hưng, ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi có một xưởng nhỏ chuyên thu mua và phân loại các loại sắt vụn, đồng, nhôm từ các cơ sở sản xuất và các hộ gia đình. Gần đây, tôi nghe nói có nhiều quy định mới về việc quản lý phế liệu, đặc biệt là những loại có thể gây ô nhiễm. Tôi muốn biết chính xác **phế liệu** được định nghĩa như thế nào theo luật và liệu xưởng của tôi có cần lưu ý gì đặc biệt để tránh vi phạm không, nhất là khi tôi muốn mở rộng sang thu mua cả các vật liệu điện tử cũ?”
Tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình đã công bố
“Chào luật sư, em là một nhạc sĩ trẻ ở quận 3, TP.HCM. Em có một số bài hát tự sáng tác và đã tự thu âm, quay video biểu diễn rồi đăng lên YouTube và Facebook cá nhân để bạn bè nghe thử. Em không biết là những tác phẩm này của em đã được coi là "công bố" theo luật chưa? Nếu đã công bố thì có ảnh hưởng gì đến quyền của em không, hay người khác có thể tự ý sử dụng không ạ?”
Dịch vụ chuyển tải hàng hóa trong vận tải và xuất nhập khẩu
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 7, TP.HCM chuyên vận chuyển hàng hóa quốc tế. Gần đây, chúng tôi nhận được một hợp đồng lớn yêu cầu **chuyển tải** hàng từ cảng Cát Lái sang xe tải để đưa đi Campuchia. Tôi muốn hỏi dịch vụ chuyển tải này có những quy định pháp luật nào cần lưu ý, đặc biệt là về giấy phép hay trách nhiệm pháp lý khi hàng hóa nằm ở kho chờ chuyển?”
Bảo hộ thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư phần cứng, đang có một startup nhỏ ở Hà Nội chuyên về thiết kế chip. Chúng tôi vừa hoàn thành một thiết kế mạch tích hợp bán dẫn khá độc đáo và đang chuẩn bị sản xuất. Gần đây, tôi nghe tin có một đối thủ cạnh tranh có vẻ đang phát triển sản phẩm tương tự. Tôi rất lo lắng thiết kế của mình có thể bị sao chép trái phép. Luật sư cho tôi hỏi, làm sao để bảo vệ thiết kế này và nếu bị sao chép thì có cách nào xử lý không?”
Giao dịch Hợp đồng quyền chọn tại Sở giao dịch hàng hóa
“Chào luật sư, tôi là một nhà đầu tư chứng khoán ở TP.HCM, cũng có tìm hiểu về thị trường hàng hóa. Gần đây tôi nghe nói Việt Nam sắp có Trung tâm tài chính quốc tế và sẽ có Sở giao dịch hàng hóa. Tôi muốn hỏi là 'Hợp đồng quyền chọn' mà tôi thấy trong các tài liệu về thị trường phái sinh sẽ được giao dịch như thế nào trên Sở giao dịch hàng hóa này? Liệu có quy định gì đặc biệt cho loại hợp đồng này không, và ai có thể tham gia giao dịch?”
Quy định về tiêm chủng chống dịch
“Chào luật sư, tôi là giáo viên ở huyện vùng cao Mường Lát, Thanh Hóa. Gần đây, xã tôi có dịch bệnh truyền nhiễm, và tôi nghe nói sẽ có đợt tiêm chủng miễn phí do Nhà nước tổ chức. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thuộc đối tượng được tiêm chủng chống dịch không và việc tiêm chủng này có được thực hiện tại xã tôi không?”
Giải quyết tranh chấp đất đai
“Chào luật sư, tôi là Chú Tám, một nông dân ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gia đình tôi đã canh tác mảnh đất này hơn 40 năm. Gần đây, ông hàng xóm cạnh bên bỗng nhiên cho rằng một phần ranh đất của tôi, khoảng vài mét vuông trồng rau, thực chất là của ông ấy và đòi lấn sang. Tôi không biết phải làm sao để bảo vệ quyền lợi của mình, có cách nào giải quyết êm đẹp mà không phải kiện tụng phức tạp không?”
Dịch bệnh động vật và trách nhiệm phòng chống
“Chào luật sư, tôi là một hộ chăn nuôi heo ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe tin có dịch tả heo châu Phi bùng phát ở một xã lân cận. Tôi rất lo lắng không biết nếu dịch lan đến trang trại của mình thì tôi phải làm gì, có trách nhiệm gì trong việc phòng chống dịch bệnh động vật theo quy định của pháp luật không?”