Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy hoạch chung xây dựng đô thị và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi đang tính xây thêm một dãy trọ trên mảnh đất của gia đình để kiếm thêm thu nhập, nhưng nghe mấy người hàng xóm nói sắp có 'quy hoạch chung xây dựng đô thị' gì đó. Tôi làm nghề nông, không rành mấy cái này. Vậy cái quy hoạch này là gì, nó có ảnh hưởng gì đến việc xây nhà của tôi không, và tôi phải xem thông tin ở đâu để biết rõ ạ?”
Tài sản kết cấu hạ tầng công viên
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cô Lan, 65 tuổi, sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi thường xuyên tập thể dục ở công viên Tao Đàn. Gần đây, tôi thấy họ bắt đầu xây dựng một số công trình mới trong công viên, trông có vẻ là quán cà phê hoặc khu dịch vụ gì đó. Tôi thắc mắc không biết những công trình này có phải là tài sản kết cấu hạ tầng công viên do Nhà nước đầu tư, quản lý không, và liệu việc xây dựng như vậy có đúng quy định không, hay là họ đang chiếm dụng đất công viên?”
Hành lang an toàn kỹ thuật của hệ thống anten quân sự
“Gia đình tôi có mảnh đất ở ngoại ô thành phố Đà Nẵng, gần khu vực có mấy cái anten lớn của quân đội. Tôi đang định xây thêm kho để chứa nông sản nhưng nghe nói có cái 'mép ngoài bãi anten quân sự' gì đó mà không được xây dựng trong phạm vi nhất định. Vậy cái mép đó là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc xây dựng của tôi?”
Chính sách trợ cấp hưu trí xã hội
“Bác Ba ở huyện Củ Chi, TP.HCM, năm nay đã 78 tuổi, cả đời làm nông không có lương hưu. Bác nghe nói có chính sách **trợ cấp hưu trí xã hội** cho người cao tuổi, không biết bác có được hưởng không và nếu có thì sẽ được những quyền lợi gì?”
Bồi thường thiệt hại do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ
“Chú Ba ở Cần Thơ làm nghề buôn bán nông sản. Chú kể, vừa rồi có cán bộ kiểm tra thị trường đến kho hàng của chú, họ thu giữ một số mặt hàng mà không có biên bản hay quyết định nào cả, chỉ nói là 'vi phạm'. Chú muốn hỏi, nếu cán bộ làm sai quy định thì chú có thể làm gì để đòi lại công bằng và bồi thường thiệt hại không?”
Quy định pháp luật về hoạt động điện ảnh tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là N.V.K, một đạo diễn phim độc lập ở Hà Nội. Tôi đang chuẩn bị làm dự án phim đầu tay của mình. Tôi nghe nói làm phim ở Việt Nam có rất nhiều quy định pháp luật liên quan đến 'hoạt động điện ảnh', từ khâu sản xuất đến chiếu phim. Tôi không rõ định nghĩa chính xác của 'hoạt động điện ảnh' là gì theo luật và những luật nào tôi cần phải tuân thủ, đặc biệt là khi tôi thuê ê-kíp làm việc.”
Khái niệm Môi trường mạng và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ handmade online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy có nhiều thông tin cá nhân của khách hàng bị lộ trên các nền tảng khác, làm tôi lo lắng. Không biết "môi trường mạng" mà pháp luật hay nhắc đến là gì, và tôi có trách nhiệm gì khi thu thập thông tin khách hàng trên website của mình không?”
Quyền và nghĩa vụ của người mang mầm bệnh truyền nhiễm trong lao động
“Tôi là chị M., làm bếp ở một nhà hàng tại Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi đi khám sức khỏe định kỳ và phát hiện mình là người mang mầm bệnh viêm gan B, nhưng không có biểu hiện triệu chứng gì. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị cấm làm việc trong ngành dịch vụ ăn uống không, hay có quy định nào về quyền và nghĩa vụ của tôi không? Sếp tôi có thể sa thải tôi vì lý do này không?”
Niêm phong, mở niêm phong vật chứng trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện thoại ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi bị trộm đột nhập, mất nhiều tài sản. Công an đã đến khám nghiệm hiện trường và thu giữ một số vật chứng như camera an ninh, dấu vân tay trên cửa. Tôi thấy họ có niêm phong mấy cái hộp đựng vật chứng đó. Tôi thắc mắc là ai là người có quyền thực hiện việc niêm phong, mở niêm phong những vật chứng này? Liệu tôi có được biết hay tham gia vào quá trình đó không?”
Tài sản chung không chia trong Hợp tác xã
“Tôi là nông dân ở Long An, là thành viên của một hợp tác xã nông nghiệp. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'tài sản chung không chia' của hợp tác xã. Tôi lo lắng không biết nếu hợp tác xã của chúng tôi gặp khó khăn, phá sản thì những tài sản như máy móc, thiết bị, hay các công trình cải tạo đất chung mà chúng tôi đóng góp công sức xây dựng sẽ được xử lý như thế nào? Liệu các thành viên có được chia lại không?”
Quy định về Vành đai an toàn kho
“Chào chuyên gia, tôi là Ông Tám, một nông dân ở Đồng Nai. Tôi đang muốn xây thêm chuồng trại chăn nuôi sát ranh đất nhà mình để mở rộng sản xuất. Tuy nhiên, tôi nghe nói khu vực đó gần một kho đạn quân sự cũ và có "giới hạn ngoài của Vành đai an toàn kho" gì đó. Tôi không biết liệu tôi có được xây dựng không và cần phải làm gì để tránh vi phạm pháp luật?”
Quy định về cầm cố trái phiếu
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử ở Quận 1, TP.HCM. Hiện tại, tôi đang cần một khoản vốn để mở rộng kinh doanh nhưng ngân hàng yêu cầu tài sản đảm bảo. Tôi có một số trái phiếu của công ty lớn, không biết tôi có thể dùng chúng để cầm cố vay tiền được không và thủ tục có phức tạp không ạ? Tôi năm nay 32 tuổi.”
Lệ phí đăng ký nuôi con nuôi trong nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan ở Hà Nội. Vợ chồng tôi đang làm thủ tục nhận cháu ruột của tôi (con của em gái tôi) làm con nuôi vì hoàn cảnh gia đình em tôi khó khăn. Tôi nghe nói có khoản lệ phí đăng ký nuôi con nuôi trong nước nhưng không rõ là bao nhiêu và liệu trường hợp của tôi có được miễn giảm gì không? Vợ chồng tôi đều là công chức, thu nhập ổn định ạ.”
Khai thác và sử dụng Nền tảng hợp đồng lao động điện tử
“Tôi là chủ một công ty khởi nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Chúng tôi đang tính chuyển sang dùng hợp đồng lao động điện tử để tiết kiệm giấy tờ và thời gian. Tôi muốn hỏi, việc chúng tôi truy cập, tải dữ liệu hợp đồng lên hệ thống, rồi dùng các chức năng quản lý nhân sự trên đó có được gọi là 'khai thác, sử dụng Nền tảng hợp đồng lao động điện tử' theo quy định mới không? Liệu có cần lưu ý gì đặc biệt không?”
Tranh chấp về quyền công đoàn
“Chào chuyên gia, tôi là Nguyễn Văn Hùng, công nhân may mặc ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi là đại diện công đoàn tại công ty. Gần đây, khi tôi muốn tổ chức một buổi họp công đoàn để bàn về quyền lợi người lao động, ban giám đốc lại gây khó dễ, thậm chí còn đe dọa cắt thưởng của tôi. Tôi muốn hỏi liệu đây có phải là tranh chấp về quyền công đoàn không và tôi nên làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình và anh em công nhân?”
Đồng bảo hiểm trong hợp đồng bảo hiểm
“Chào chuyên gia, tôi là Hạnh, chủ một trang trại hoa lan ở Đà Lạt. Tôi đang tìm hiểu để mua bảo hiểm cho trang trại của mình. Có một công ty bảo hiểm giới thiệu gói bảo hiểm nhưng trong hợp đồng có đề cập đến việc "đồng bảo hiểm" với một vài công ty khác. Tôi hơi băn khoăn không biết "đồng bảo hiểm" là gì, và nếu có rủi ro xảy ra thì tôi sẽ làm việc với bên nào để yêu cầu bồi thường? Liệu có phức tạp hơn không?”
Giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện
“Tôi là quản lý vận hành tại một nhà máy điện ở tỉnh Đồng Nai. Gần đây, chúng tôi thấy có khoản phí 'giá dịch vụ điều độ vận hành hệ thống điện' trong các hóa đơn. Tôi muốn biết chính xác khoản phí này là gì, ai quy định và nhà máy của chúng tôi có quyền lợi hay nghĩa vụ gì liên quan đến nó không?”
Trách nhiệm của Bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, cán bộ địa chính ở huyện Mộc Châu, Sơn La. Vừa rồi có đoàn công tác từ trung ương về khảo sát đất để xây dựng thêm kho dự trữ quốc gia, họ bảo là của 'bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia'. Tôi nghe mà không rõ là cụ thể là bộ nào, ngành nào sẽ làm việc trực tiếp với địa phương mình để quy hoạch, giải phóng mặt bằng. Liệu có phải là Bộ Tài chính hay Bộ Kế hoạch và Đầu tư không? Tôi cần biết để còn chuẩn bị hồ sơ, thủ tục cho đúng.”
Hạn chế cấp tín dụng tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tín dụng ở một ngân hàng thành viên mới thành lập tại Trung tâm Tài chính Quốc tế ở TP.HCM. Sắp tới, có một đồng nghiệp trong phòng tín dụng của tôi muốn vay tiền để mua nhà, và một công ty mà thành viên Hội đồng quản trị của ngân hàng chúng tôi có sở hữu 15% vốn cũng đang nộp hồ sơ vay. Tôi không rõ liệu ngân hàng mình có được phép cấp tín dụng cho các trường hợp này không, và nếu được thì có giới hạn gì không? Mong được tư vấn ạ.”
Vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe nói về việc tỉnh tôi đang xin cấp 'vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương' để xây dựng một số tuyến đường nông thôn mới. Tôi không hiểu rõ lắm về loại vốn này là gì và liệu doanh nghiệp của tôi có cơ hội tham gia vào các dự án được tài trợ từ nguồn vốn này không? Liệu có quy định cụ thể nào về cách thức phân bổ và sử dụng không?”
Hệ thống truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa
“Chị Lan, chủ một cửa hàng bán nông sản sạch ở Quận 3, TP.HCM, đang rất lo lắng. Gần đây, khách hàng của chị hỏi nhiều về nguồn gốc rau củ quả, muốn biết rõ từ khâu trồng trọt đến thu hoạch. Chị nghe nói có cái 'hệ thống truy xuất nguồn gốc' gì đó mà nhà nước yêu cầu, không biết cửa hàng nhỏ như chị có phải áp dụng không và nó có phức tạp lắm không?”
Quy định về đoàn lai và bằng thuyền trưởng trong giao thông đường thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Cần Thơ, chuyên chở hàng hóa bằng đường thủy. Hiện tại, tôi đang có một đoàn lai với tổng trọng tải toàn phần khoảng 350 tấn. Tôi nghe nói có quy định về bằng thuyền trưởng cho từng loại đoàn lai, vậy với đoàn lai của tôi thì cần bằng hạng mấy? Sắp tới tôi muốn mở rộng lên khoảng 600 tấn thì có cần đổi bằng không?”
Quy định về xây dựng, phát triển phần mềm khi có vốn ngân sách nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là lập trình viên phần mềm ở Đà Nẵng. Hiện tại, tôi đang phát triển một phần mềm kế toán chuyên biệt cho các doanh nghiệp nhỏ. Tôi nghe nói nếu muốn bán phần mềm cho các cơ quan nhà nước thì phải tuân thủ nhiều quy định phức tạp. Vậy phần mềm của tôi có thuộc diện "xây dựng, phát triển phần mềm" mà các quy định về vốn ngân sách nhà nước áp dụng không, và tôi cần lưu ý gì?”
Điện tự sản xuất, tự tiêu thụ
“Chị Hạnh ở Quận 7, TP.HCM, là chủ một xưởng may nhỏ. Xưởng của chị dùng khá nhiều điện nên hóa đơn hàng tháng rất cao. Chị đang tính lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái để tự dùng cho xưởng, nhưng không biết việc này có được pháp luật cho phép không và có cần xin giấy phép gì đặc biệt không?”