Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Chào chuyên gia, vợ chồng tôi ở Đà Nẵng, đang cân nhắc có con thứ hai. Chúng tôi nghe nói về 'mức sinh thay thế' và không rõ bây giờ nhà nước khuyến khích hay hạn chế sinh đẻ nữa. Đặc biệt là ở địa phương tôi thì chính sách cụ thể thế nào, có khác gì so với trước đây không ạ? Chúng tôi muốn hiểu rõ để đưa ra quyết định.”
Đăng ký nhãn hiệu quốc tế qua Văn phòng quốc tế WIPO
“Chào chuyên gia, tôi là Anh T.V.K, chủ một doanh nghiệp sản xuất đồ thủ công ở Hà Nội. Sắp tới tôi muốn đưa sản phẩm ra thị trường nước ngoài nên cần đăng ký bảo hộ nhãn hiệu của mình ở nhiều quốc gia. Tôi có nghe nói đến 'Văn phòng quốc tế' gì đó nhưng không rõ đây là cơ quan nào và tôi có thể nộp đơn đăng ký trực tiếp ở đó hay phải thông qua cơ quan nào của Việt Nam?”
Cơ quan bảo lãnh trong quá cảnh hàng hóa ASEAN
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một công ty logistics nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Công ty tôi đang tìm hiểu về việc vận chuyển hàng hóa quá cảnh qua Hệ thống ACTS. Tôi thấy có nhắc đến 'Cơ quan bảo lãnh' nhưng không rõ chính xác cơ quan nào ở Việt Nam đảm nhiệm vai trò này và họ có trách nhiệm gì. Mong được tư vấn.”
Đối xử quốc gia trong bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ
“Tôi là một nhà thiết kế đồ họa người Pháp, hiện đang sống và làm việc tại TP.HCM. Tôi muốn đăng ký bản quyền cho bộ sưu tập thiết kế mới của mình ở Việt Nam. Tôi nghe nói có nguyên tắc 'đối xử quốc gia' nhưng không rõ liệu quyền lợi của tôi có được bảo vệ ngang bằng với các nhà thiết kế Việt Nam hay không, đặc biệt là trong việc thực thi quyền nếu có tranh chấp?”
Định nghĩa và ý nghĩa của Người sử dụng dịch vụ tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, 32 tuổi, hiện đang là CEO của một startup fintech ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển một ứng dụng quản lý tài chính cá nhân và muốn tham gia cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) của Ngân hàng Nhà nước. Tôi đang khá băn khoăn không biết 'người sử dụng dịch vụ tại Việt Nam' được định nghĩa cụ thể như thế nào trong các quy định pháp luật, và làm sao để chứng minh ứng dụng của tôi đáp ứng tiêu chí mang lại lợi ích cho đối tượng này khi nộp hồ sơ tham gia sandbox?”
Quy định về hoạt động của phóng viên báo chí nước ngoài không thường trú tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là phóng viên tự do người Mỹ, muốn sang TP.HCM để đưa tin về một sự kiện văn hóa lớn sắp tới. Tôi nghe nói về việc phải thành lập 'văn phòng báo chí thường trú' mới được hoạt động, nhưng tôi chỉ định ở khoảng 2-3 tuần thôi. Liệu tôi có cần phải làm thủ tục phức tạp như vậy không, hay có cách nào đơn giản hơn cho phóng viên không thường trú như tôi không?”
Thẩm định giá công nghệ
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM chuyên về phần mềm quản lý kho. Hiện tại, công ty tôi đang muốn chuyển giao một số công nghệ độc quyền cho một đối tác nước ngoài để hợp tác phát triển thị trường. Đối tác yêu cầu phải có thẩm định giá công nghệ độc lập để xác định giá trị chuyển giao. Tôi không rõ quy trình này diễn ra như thế nào và cần lưu ý những gì theo quy định pháp luật Việt Nam để đảm bảo quyền lợi cho công ty mình.”
Quy định pháp luật về chuyển chất liệu tác phẩm nhiếp ảnh
“Chị Mai, một họa sĩ tự do ở quận Tây Hồ, Hà Nội, năm nay 32 tuổi, đang rất tâm đắc với ý tưởng biến một bức ảnh phong cảnh nổi tiếng của một nhiếp ảnh gia Việt Nam thành một bức tranh sơn dầu khổ lớn để bán tại triển lãm cá nhân. Chị nghe nói việc này có thể liên quan đến bản quyền nhưng không rõ cụ thể phải làm thế nào để hợp pháp, đặc biệt là khi chị muốn bán tác phẩm này.”
Quyền đề nghị cung cấp thông tin Sổ đăng bạ tàu bay
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty cung cấp dịch vụ bay bằng drone ở TP.HCM. Hiện tại, tôi đang cần một số thông tin chi tiết từ Sổ đăng bạ tàu bay Việt Nam để phục vụ cho dự án mở rộng và xác minh nguồn gốc một số thiết bị. Tôi không rõ liệu công ty của tôi có được coi là 'Người đề nghị cung cấp thông tin' để yêu cầu những dữ liệu này không, và thủ tục sẽ như thế nào?”
Hàng rào kỹ thuật trong thương mại và giải pháp cho doanh nghiệp nhập khẩu
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM chuyên nhập khẩu đồ chơi trẻ em từ Thái Lan về bán. Gần đây, tôi gặp khó khăn khi làm thủ tục hải quan vì bên kiểm định yêu cầu phải có chứng nhận hợp quy theo một tiêu chuẩn kỹ thuật mới của Việt Nam, trong khi hàng của tôi đã có chứng nhận của Thái Lan rồi. Điều này làm chậm trễ hàng hóa và tăng chi phí. Tôi muốn hỏi liệu có cách nào để giảm bớt các yêu cầu về hàng rào kỹ thuật trong thương mại này không, vì tôi thấy Thái Lan cũng là thành viên ASEAN?”
Chấm dứt hiệu lực điều ước quốc tế
“Chị H.T.L là chủ một công ty xuất nhập khẩu ở Quận 1, TP.HCM. Chị nghe nói có một số điều ước quốc tế về thương mại mà Việt Nam tham gia có thể bị chấm dứt hiệu lực, điều này có ảnh hưởng đến các hợp đồng xuất khẩu của công ty chị không? Ai có quyền quyết định việc này?”
Hoạt động chuyển giao công nghệ từ Việt Nam ra nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi ở TP.HCM chuyên về phát triển phần mềm quản lý sản xuất. Chúng tôi vừa ký một biên bản ghi nhớ với đối tác Nhật Bản để chuyển giao giải pháp phần mềm độc quyền của mình. Tôi muốn hỏi, liệu việc này có được coi là **chuyển giao công nghệ ra nước ngoài** không và chúng tôi cần làm những thủ tục gì để đảm bảo đúng pháp luật Việt Nam?”
Hệ đơn vị đo quốc tế SI
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Hóc Môn, TP.HCM. Gần đây, tôi đang tìm hiểu để xuất khẩu sản phẩm sang thị trường quốc tế, nhưng đối tác yêu cầu các thông số kỹ thuật phải được thể hiện theo **Hệ đơn vị đo quốc tế (SI)**. Trước giờ tôi chỉ quen dùng các đơn vị đo thông thường ở Việt Nam, không biết liệu có phải thay đổi gì không và tuân thủ theo quy định nào của pháp luật Việt Nam để đảm bảo sản phẩm của mình đạt chuẩn?”
Vũ khí sinh học và các hành vi liên quan bị nghiêm cấm
“Chào luật sư, tôi là bảo vệ tại sân bay Tân Sơn Nhất. Mấy hôm trước, tôi nghe loáng thoáng có nhóm người nói chuyện về việc 'rải chất độc' hoặc 'vũ khí sinh học' trên máy bay để gây rối. Tôi không biết họ có nói đùa hay thật, nhưng nghe thấy lo quá. Luật pháp Việt Nam quy định thế nào về mấy hành vi này, và nếu có thật thì mức độ nghiêm trọng ra sao ạ? Liệu đây có phải là hành vi can thiệp bất hợp pháp không?”
Quy định về Mua bán nợ tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Tôi là giám đốc một ngân hàng thành viên tại Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam. Chúng tôi đang xem xét việc mua lại một số khoản nợ xấu từ một tổ chức khác trong Trung tâm. Tôi muốn biết liệu hoạt động mua bán nợ này có được phép không và cần tuân thủ những quy định nào theo Nghị định 329/2025/NĐ-CP?”
Liên kết đào tạo với nước ngoài trong lĩnh vực giáo dục
“Chào luật sư, tôi là hiệu trưởng một trường cao đẳng tư thục ở Thành phố Hồ Chí Minh. Chúng tôi đang có ý định hợp tác với một trường đại học nước ngoài để mở các chương trình đào tạo cấp bằng quốc tế ngay tại Việt Nam mà không muốn thành lập một pháp nhân mới. Tôi muốn hỏi liệu hình thức này có được phép không và cần lưu ý những gì về mặt pháp lý để tránh rủi ro?”
Đăng ký nhãn hiệu quốc tế tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một chuỗi nhà hàng ở Hà Nội. Gần đây tôi thấy nhiều thương hiệu nước ngoài vào Việt Nam và họ có vẻ đăng ký nhãn hiệu rất nhanh. Tôi nghe nói về 'Đơn Madrid có chỉ định Việt Nam' nhưng không rõ nó là gì và có ảnh hưởng thế nào đến các doanh nghiệp như chúng tôi. Liệu có phải các thương hiệu nước ngoài chỉ cần nộp đơn ở nước họ là được bảo hộ luôn ở Việt Nam không?”
Hợp đồng vận tải đa phương thức
“Chào luật sư, công ty em ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu linh kiện điện tử. Sắp tới em có lô hàng lớn từ Trung Quốc về Việt Nam, qua nhiều chặng vận chuyển. Đối tác vận chuyển có nhắc đến 'hợp đồng vận tải đa phương thức'. Em không rõ đây là gì, có khác gì hợp đồng vận tải thông thường không và công ty em cần lưu ý gì để đảm bảo hàng hóa được an toàn và thủ tục thông suốt ạ?”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Vợ chồng em mới cưới nhau ở TP.HCM, tụi em đang phân vân chuyện sinh con. Nghe nói Nhà nước đang khuyến khích sinh con để đạt "mức sinh thay thế", đặc biệt là ở các thành phố lớn như tụi em. Không biết chính sách này cụ thể thế nào, liệu có hỗ trợ gì cho các cặp vợ chồng trẻ như tụi em không ạ? Em làm nhân viên văn phòng, chồng em làm IT.”
Tổ chức tôn giáo trực thuộc và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là ông Trần Văn An, đang là trưởng ban hành giáo của một nhà thờ ở Quận 1, TP.HCM. Nhà thờ chúng tôi thuộc về một giáo xứ lớn hơn. Tôi muốn hỏi là vị trí của nhà thờ chúng tôi trong hệ thống giáo hội được pháp luật Việt Nam nhìn nhận như thế nào, có phải là một 'tổ chức tôn giáo trực thuộc' không? Chúng tôi có cần phải đăng ký gì riêng không?”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là một giáo viên ở Quận 3, TP.HCM. Vợ chồng tôi đang tính sinh con thứ hai nhưng thấy chi phí nuôi con ở thành phố cao quá, lại nghe nói nhà nước đang khuyến khích sinh đủ 2 con để duy trì 'mức sinh thay thế' gì đó. Không biết chính sách này có hỗ trợ gì cho các gia đình như chúng tôi không, hay chỉ là kêu gọi thôi?”
Quốc gia sản xuất tàu bay
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một hãng hàng không nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, một chiếc máy bay của công ty tôi gặp sự cố nhỏ khi đang bay thử nghiệm. Chiếc máy bay này được lắp ráp tổng thể tại Canada, nhưng đã đăng ký quốc tịch Việt Nam. Tôi nghe nói về khái niệm 'Quốc gia sản xuất' và không rõ liệu trong trường hợp có tai nạn lớn hơn, Canada hay Việt Nam sẽ có quyền điều tra chính và trách nhiệm của chúng tôi sẽ như thế nào?”
Chính sách thích ứng với già hóa dân số và hỗ trợ người cao tuổi
“Chị M. ở quận Tân Bình, TP.HCM, là nhân viên văn phòng, năm nay 38 tuổi. Bố mẹ chị đều đã ngoài 70. Chị nghe nói Việt Nam đang đối mặt với tình trạng già hóa dân số. Chị muốn biết liệu nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ người cao tuổi và gia đình chăm sóc người cao tuổi không, đặc biệt là các chính sách về tài chính hay an sinh xã hội.”
Tình trạng chiến tranh và tác động pháp lý đến đời sống
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.T, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Lạng Sơn. Dạo này tình hình thế giới căng thẳng quá, tôi nghe nói nhiều về 'tình trạng chiến tranh'. Nếu lỡ có chuyện đó xảy ra ở Việt Nam thì cuộc sống của người dân như chúng tôi sẽ bị ảnh hưởng thế nào? Liệu có những quy định gì đặc biệt mà chúng tôi cần biết để chuẩn bị không?”