Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Hóc Môn, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng thị trường, đặc biệt là xuất khẩu. Một đối tác nước ngoài có hỏi về việc công nhân của tôi có đạt tiêu chuẩn kỹ năng nghề quốc gia nào không. Tôi nghe nói có tiêu chuẩn này nhưng không rõ nó là gì, áp dụng ra sao và làm sao để công nhân của tôi được công nhận? Liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm về việc này không? Tôi khá băn khoăn về vấn đề này.”
Hành vi cắt hớt trong giao thông vận tải đường sắt
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.T, công nhân dồn tàu ở ga Hà Nội. Gần đây, tôi thấy một số đồng nghiệp hay thực hiện việc **cắt hớt** toa xe khi tàu dồn đang chạy để tiết kiệm thời gian. Tôi lo lắng về sự an toàn và không biết hành vi này có vi phạm pháp luật không, và nếu có thì sẽ bị xử lý như thế nào. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Người điều khiển giao thông đường bộ theo Luật mới
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải chạy tuyến Bắc Nam. Hôm trước tôi đi qua một đoạn đường đang thi công ở Đồng Nai, thấy có mấy anh công nhân mặc áo phản quang đứng ra hiệu điều tiết giao thông. Tôi không biết có phải họ là người điều khiển giao thông không, có phải nghe theo hiệu lệnh của họ không? Hay chỉ có cảnh sát giao thông mới được phép làm vậy?”
Điều chỉnh cơ cấu dân số
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gần đây tôi thấy khó tuyển công nhân trẻ, đa số lao động ở xưởng tôi đều lớn tuổi. Tôi muốn biết liệu có quy định nào của nhà nước về việc điều chỉnh **cơ cấu dân số** để hỗ trợ doanh nghiệp như chúng tôi trong việc tìm kiếm nguồn lao động phù hợp không? Chính phủ có chính sách gì để khuyến khích người trẻ làm việc ở các khu công nghiệp không?”
Quy định về Nhà ở xã hội
“Anh N.V.A và vợ là công nhân tại Khu công nghiệp Đình Trám, Bắc Giang. Hai vợ chồng mới cưới, đang thuê trọ và rất mong muốn có một căn nhà ổn định. Anh A nghe nói về **Nhà ở xã hội** nhưng không rõ đó là gì và liệu vợ chồng anh có đủ điều kiện để mua không?”
Bảo hiểm y tế toàn dân
“Chào luật sư, tôi là Chị Lan, 38 tuổi, làm công nhân tại khu công nghiệp ở Bình Dương. Tôi nghe nói về bảo hiểm y tế toàn dân nhưng không rõ liệu mình có bắt buộc phải tham gia không, và nếu có thì từ khi nào. Tôi lo lắng nếu không tham gia sẽ bị phạt.”
Quyền công đoàn của người lao động
“Tôi là anh Hùng, công nhân sản xuất tại một nhà máy may ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, nhiều anh chị em công nhân chúng tôi muốn thành lập một tổ chức công đoàn cơ sở để bảo vệ quyền lợi, nhưng không biết bắt đầu từ đâu và liệu có được phép không. Công ty có vẻ không ủng hộ lắm, chúng tôi lo lắng liệu có bị gây khó dễ khi thực hiện quyền này không?”
Quyền và nghĩa vụ liên quan đến di cư
“Tôi là nông dân ở Hà Giang, đang có ý định di cư vào TP. Hồ Chí Minh để tìm việc làm công nhân, hy vọng có cuộc sống tốt hơn cho cả gia đình. Tôi lo lắng không biết việc mình chuyển chỗ ở như vậy có được pháp luật cho phép không và có những quyền lợi, thủ tục gì cần biết, đặc biệt là khi tôi có con nhỏ. Liệu có khó khăn gì khi thay đổi nơi cư trú không?”
An toàn trong thi công xây dựng công trình
“Anh N.V.H, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Quận 12, TP.HCM, đang chuẩn bị khởi công dự án nhà ở dân dụng. Anh nghe nói về khái niệm 'an toàn trong thi công xây dựng công trình' nhưng không rõ liệu các quy định này có áp dụng cho công ty của mình hay không, và cần phải tuân thủ những gì để tránh rủi ro pháp lý và đảm bảo an toàn cho công nhân.”
Giám định bảo hiểm y tế
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở Huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Vừa rồi tôi bị đau dạ dày phải đi khám ở phòng khám tư nhân, sau đó được chuyển lên Bệnh viện tỉnh Hải Dương để nội soi. Giờ Bảo hiểm xã hội báo là chi phí của tôi đang bị 'giám định' và chưa được thanh toán, tôi không hiểu 'giám định bảo hiểm y tế' là gì và liệu tôi có được thanh toán không?”
Bảo hiểm thất nghiệp tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị M.T.H, công nhân may ở Quận 7, TP.HCM. Công ty tôi vừa thông báo giải thể do khó khăn kinh tế, nên tôi bị mất việc làm từ tháng sau. Tôi có đóng bảo hiểm thất nghiệp đều đặn nhưng giờ không biết thủ tục hưởng trợ cấp thế nào, có được hỗ trợ gì khác không để tìm việc mới? Tôi đang rất lo lắng về chi phí sinh hoạt sắp tới.”
Biện pháp tư pháp đưa vào trường giáo dưỡng
“Chào luật sư, tôi là Chị H.T.L, công nhân ở Quận 1, TP.HCM. Con trai tôi năm nay 15 tuổi, vừa bị công an bắt vì tội trộm cắp vặt. Tôi nghe nói có thể cháu sẽ bị đưa vào trường giáo dưỡng thay vì phải đi tù. Tôi muốn hỏi biện pháp này là gì và hiện tại có còn áp dụng không ạ?”
Nghĩa vụ tham gia Dân quân tự vệ cơ động
“Chào luật sư, tôi là Hùng, 28 tuổi, làm công nhân ở khu công nghiệp Bình Dương. Quê tôi ở Tây Ninh, tôi mới chuyển vào đây làm được 2 năm. Vừa rồi xã có thông báo yêu cầu tôi tham gia Dân quân tự vệ cơ động. Tôi không rõ đây là gì và tôi có bắt buộc phải tham gia không, vì tôi nghe nói chỉ những người ở quê mới phải tham gia thôi chứ?”
Quy định chung về Bảo hiểm y tế
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở KCN Biên Hòa, Đồng Nai. Mới vào công ty được vài tháng, thấy lương bị trừ tiền đóng bảo hiểm y tế mà không hiểu rõ lắm. Luật sư cho tôi hỏi Bảo hiểm y tế là gì và tại sao tôi phải tham gia, nó có lợi ích gì không ạ?”
Bậc trình độ kỹ năng nghề của công nhân quốc phòng
“Tôi là anh Hùng, công nhân quốc phòng đang làm việc tại một xưởng sửa chữa khí tài ở Biên Hòa, Đồng Nai. Tôi nghe nói có hai hệ thống bậc trình độ kỹ năng nghề khác nhau, một loại 5 bậc và một loại 7 bậc. Tôi không rõ mình thuộc đối tượng nào và các bậc này có ý nghĩa gì đối với công việc và tương lai của tôi. Mong được Tuvannhanh.com giải đáp.”
Phục hồi chức năng lao động
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, công nhân tại khu công nghiệp Sóng Thần, Bình Dương. Sau tai nạn lao động, tôi đang hồi phục và muốn biết **phục hồi chức năng lao động** là gì, tôi có được hỗ trợ để sớm quay lại làm việc không?”
Quy định về cán bộ công đoàn không chuyên trách
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân ở một nhà máy may tại Bình Dương. Vừa rồi tôi được bầu làm tổ phó tổ công đoàn của xưởng. Tôi nghe nói cán bộ công đoàn không chuyên trách như tôi có thể được kéo dài hợp đồng lao động. Không biết thông tin này có đúng không và tôi cần làm gì để được hưởng quyền lợi này ạ? Hợp đồng của tôi sắp hết hạn rồi.”
Quy trình đăng ký con nuôi hợp pháp
“Chào chuyên gia, vợ chồng tôi đang muốn nhận nuôi một bé mồ côi ở quê. Chúng tôi đã làm giấy tờ với xã rồi nhưng nghe nói phải đăng ký ở cơ quan nhà nước có thẩm quyền nữa mới được công nhận là con nuôi hợp pháp. Không biết thủ tục này có phức tạp không và cần những giấy tờ gì ạ? Vợ chồng tôi là công nhân ở Bình Dương.”
Tranh chấp về quyền công đoàn
“Chào chuyên gia, tôi là Nguyễn Văn Hùng, công nhân may mặc ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi là đại diện công đoàn tại công ty. Gần đây, khi tôi muốn tổ chức một buổi họp công đoàn để bàn về quyền lợi người lao động, ban giám đốc lại gây khó dễ, thậm chí còn đe dọa cắt thưởng của tôi. Tôi muốn hỏi liệu đây có phải là tranh chấp về quyền công đoàn không và tôi nên làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình và anh em công nhân?”
Giải quyết tranh chấp về quyền công đoàn
“Tôi là công nhân sản xuất tại một công ty ở Hà Nội. Gần đây, tôi cùng một số đồng nghiệp muốn thành lập công đoàn cơ sở để bảo vệ quyền lợi chung, nhưng phía công ty lại tỏ thái độ không hợp tác, thậm chí còn tìm cách gây khó dễ. Tôi muốn hỏi, trường hợp của chúng tôi có được coi là tranh chấp về quyền công đoàn không và chúng tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Cưỡng ép kết hôn
“Chào luật sư, tôi là một người làm công nhân ở Bình Dương. Bố mẹ tôi ở quê cứ ép tôi phải cưới một người con trai hàng xóm mà tôi không hề có tình cảm, chỉ vì nhà đó hứa cho tiền xây nhà và trả nợ cho gia đình. Tôi đã có người yêu rồi nhưng bố mẹ dọa từ mặt nếu tôi không nghe theo. Tôi phải làm sao bây giờ ạ?”
Dịch vụ dân số và quyền lợi công dân
“Chào luật sư, em là công nhân may ở Thanh Hóa, năm nay 28 tuổi và đang mang thai bé thứ hai. Em muốn tìm hiểu về các dịch vụ dân số như kế hoạch hóa gia đình hoặc chăm sóc sức khỏe sinh sản sau sinh nhưng không biết có những dịch vụ nào, có được hỗ trợ chi phí không và đăng ký ở đâu. Em thấy nhiều người nói dịch vụ này quan trọng nhưng em lại không rõ lắm.”
Chế độ tử tuất và đối tượng thân nhân hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội
“Chào chuyên gia, chồng tôi vừa mất đột ngột tháng trước do tai nạn giao thông ở Đồng Nai. Anh ấy làm công nhân ở khu công nghiệp Biên Hòa và có đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ. Giờ tôi và hai con nhỏ (một cháu 5 tuổi, một cháu 8 tuổi) có được hưởng chế độ tử tuất từ bảo hiểm xã hội của chồng không? Tôi muốn biết liệu chúng tôi có được coi là **thân nhân** theo quy định để nhận trợ cấp không ạ?”
Định nghĩa và điều kiện xác định thân nhân trong Luật Bảo hiểm xã hội
“Chào luật sư, tôi là chị N.T.T, chị gái của anh H., công nhân ở một nhà máy tại Bình Dương. Anh H. vừa mất do tai nạn lao động. Trước đây, anh H. có chu cấp hàng tháng cho tôi vì tôi bị bệnh nặng và không có khả năng lao động. Gia đình tôi đang làm thủ tục hưởng chế độ tử tuất, nhưng không biết tôi có được xem là 'thân nhân' của anh H. để hưởng trợ cấp không? Mong luật sư tư vấn giúp.”