Chế độ tử tuất và đối tượng thân nhân hưởng trợ cấp bảo hiểm xã hội
“Chào chuyên gia, chồng tôi vừa mất đột ngột tháng trước do tai nạn giao thông ở Đồng Nai. Anh ấy làm công nhân ở khu công nghiệp Biên Hòa và có đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ. Giờ tôi và hai con nhỏ (một cháu 5 tuổi, một cháu 8 tuổi) có được hưởng chế độ tử tuất từ bảo hiểm xã hội của chồng không? Tôi muốn biết liệu chúng tôi có được coi là **thân nhân** theo quy định để nhận trợ cấp không ạ?”
Trả lời
Chào chị N.T.H, chúng tôi rất tiếc khi nghe về sự mất mát của gia đình chị. Về thắc mắc của chị liên quan đến việc hưởng chế độ tử tuất, chúng tôi xin tư vấn như sau:
Định nghĩa "Thân nhân" theo Luật Bảo hiểm xã hội
Theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội sửa đổi 2025 (VBHN) (58/VBHN-VPQH), thân nhân của người tham gia bảo hiểm xã hội được định nghĩa rất rõ ràng. Cụ thể, thân nhân bao gồm: con đẻ, con nuôi, vợ hoặc chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, cha vợ hoặc cha chồng, mẹ vợ hoặc mẹ chồng của người tham gia bảo hiểm xã hội hoặc thành viên khác trong gia đình mà người tham gia bảo hiểm xã hội đang có nghĩa vụ nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình.
Dựa trên định nghĩa này, chị (là vợ) và hai con nhỏ của chị (là con đẻ) hoàn toàn được xác định là thân nhân của người chồng quá cố để xem xét hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội liên quan.
Chế độ tử tuất và quyền lợi của thân nhân
Luật Bảo hiểm xã hội quy định về quyền, trách nhiệm của các bên liên quan đến bảo hiểm xã hội, trong đó có các chế độ, chính sách bảo hiểm xã hội bắt buộc
[1]. Một trong những chế độ quan trọng của bảo hiểm xã hội bắt buộc là chế độ tử tuất [2]. Chế độ này nhằm hỗ trợ gia đình người tham gia bảo hiểm xã hội khi họ không may qua đời.Khi người lao động đang đóng bảo hiểm xã hội hoặc đã bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội mà qua đời, thân nhân của họ có thể được xem xét hưởng các quyền lợi từ chế độ tử tuất, bao gồm trợ cấp mai táng và trợ cấp tuất hàng tháng hoặc trợ cấp tuất một lần, tùy thuộc vào điều kiện cụ thể của người chồng chị và các thành viên trong gia đình. Nguyên tắc bảo hiểm xã hội cũng nêu rõ mức hưởng được tính trên cơ sở mức đóng và thời gian đóng bảo hiểm xã hội, có chia sẻ giữa những người tham gia
[3].Các bước tiếp theo
Với trường hợp của chị, do chồng chị là công nhân và có đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ, chị và các con đủ điều kiện để được coi là thân nhân và có quyền nộp hồ sơ đề nghị giải quyết chế độ tử tuất. Chị nên liên hệ với cơ quan bảo hiểm xã hội tại địa phương (Đồng Nai) hoặc nơi chồng chị làm việc để được hướng dẫn cụ thể về thủ tục, hồ sơ cần thiết và các điều kiện hưởng trợ cấp mai táng, trợ cấp tuất cho chị và các con. Hồ sơ thường bao gồm giấy chứng tử của người chồng, giấy tờ chứng minh quan hệ thân nhân (giấy đăng ký kết hôn, giấy khai sinh của các con) và các giấy tờ khác theo yêu cầu của cơ quan bảo hiểm xã hội.