Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Nâng cao chất lượng dân số
“Chào Tuvannhanh.com. Tôi là Ông N.V.A, cán bộ ở Phòng Dân số - Kế hoạch hóa gia đình tại một huyện vùng cao của Hà Giang. Chúng tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội địa phương và muốn đưa mục tiêu 'nâng cao chất lượng dân số' vào. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa hiểu rõ 'chất lượng dân số' là gì và tại sao lại cần phải nâng cao. Xin hỏi, pháp luật quy định thế nào về khái niệm này và tầm quan trọng của nó trong phát triển?”
Phạm vi bảo vệ kè đê điều
“Gia đình tôi có mảnh đất sát bờ sông ở huyện Thanh Oai, Hà Nội. Gần đây, nhà nước có xây dựng một kè bảo vệ đê ngay cạnh đất nhà tôi. Tôi muốn xây thêm một cái chòi nhỏ để trông coi hoa màu nhưng không biết có được phép xây dựng trong phạm vi bảo vệ kè không. Liệu có quy định cụ thể nào về khoảng cách an toàn không?”
Bằng chứng kiểm toán trong hoạt động kiểm toán nhà nước
“Chào chuyên gia, tôi là kế toán trưởng của một công ty xây dựng ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây công ty tôi có tham gia một số dự án sử dụng vốn nhà nước và đang trong quá trình kiểm toán. Kiểm toán viên nhà nước yêu cầu cung cấp rất nhiều tài liệu, sổ sách. Tôi muốn hỏi là những tài liệu đó có phải là bằng chứng kiểm toán không và chúng có ý nghĩa như thế nào đối với công ty tôi trong quá trình kiểm toán này? Tôi hơi lo lắng vì đây là lần đầu tiên công ty bị kiểm toán.”
Bên mời thầu và các hình thức đấu thầu
“Chào luật sư, công ty tôi chuyên về xây dựng cầu đường ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có tìm hiểu một số dự án công do nhà nước làm chủ đầu tư nhưng thấy có dự án họ mời thầu rộng rãi, có dự án lại chỉ mời một vài công ty quen biết. Tôi không hiểu rõ lắm về vai trò của 'bên mời thầu' là gì và tại sao lại có sự khác biệt này. Liệu công ty tôi có cơ hội tham gia các dự án đó không?”
Khái niệm Bên cho vay trong đầu tư PPP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM chuyên về xây dựng hạ tầng. Chúng tôi đang tìm hiểu để tham gia vào một dự án PPP về cầu đường. Tôi muốn biết rõ hơn về khái niệm 'Bên cho vay' trong các dự án này là ai và họ có vai trò gì đặc biệt so với các khoản vay thông thường không?”
Hành lang bảo vệ nguồn nước
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gia đình tôi có mảnh đất ven một con rạch nhỏ, giờ muốn xây thêm chuồng trại chăn nuôi để mở rộng sản xuất. Nhưng nghe nói có quy định về 'hành lang bảo vệ nguồn nước' gì đó, không biết đất của tôi có bị ảnh hưởng không, có được xây dựng gì trên đó không? Sợ xây xong lại bị phạt.”
Quy định về Khu chuyển tải tạm thời
“Chào luật sư, công ty tôi ở Hải Phòng chuyên về vận tải biển. Hiện tại, cảng chính đang quá tải, chúng tôi muốn xin phép thiết lập một khu chuyển tải tạm thời ở vùng nước gần đó để giảm áp lực, phục vụ cho một dự án xây dựng lớn sắp tới. Không biết thủ tục và điều kiện để làm cái này như thế nào ạ?”
Trách nhiệm pháp lý của Chủ đầu tư dự án nhà ở
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Gần đây, tôi có ý định đầu tư xây dựng một tòa nhà căn hộ nhỏ để cho thuê. Tôi nghe nói khi làm Chủ đầu tư thì có nhiều trách nhiệm lắm, đặc biệt là liên quan đến quỹ bảo trì sau này. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về vai trò và các quy định pháp luật tôi cần biết không ạ? Tôi năm nay 45 tuổi rồi, muốn tìm hiểu kỹ trước khi bắt tay vào làm.”
Thẩm định dự án đầu tư xây dựng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi có dự án xây dựng một khu nhà ở liền kề. Tôi nghe nói phải làm **thẩm định** nhưng không rõ cụ thể là thẩm định cái gì, ai sẽ thẩm định và nó quan trọng như thế nào. Tôi muốn biết liệu có luật nào quy định rõ về việc này không để tôi chuẩn bị hồ sơ cho đúng.”
Thẩm quyền thẩm định dự án đầu tư xây dựng
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi ở TP.HCM đang chuẩn bị triển khai một dự án xây dựng nhà ở xã hội quy mô vừa. Tôi đang băn khoăn không biết dự án của mình sẽ do cơ quan nào thẩm định, liệu có phải là một phòng ban nội bộ của chủ đầu tư hay là một đơn vị chuyên môn bên ngoài? Điều này ảnh hưởng đến việc chuẩn bị hồ sơ và quy trình của chúng tôi rất nhiều.”
Quy định về Khổ đường sắt tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng ở Bình Dương. Hiện tại, chúng tôi đang cân nhắc mở rộng sản xuất và muốn xây dựng một tuyến đường sắt chuyên dùng để vận chuyển hàng hóa từ nhà máy ra cảng gần đó. Tôi nghe nói có nhiều loại khổ đường sắt khác nhau. Vậy tôi cần tuân thủ những quy định nào về khổ đường sắt khi xây dựng tuyến này? Liệu tôi có thể tự chọn khổ đường tùy ý không?”
Công trình phòng, chống thiên tai
“Chị Hằng ở Cần Thơ đây ạ. Sắp tới, xã em có dự án xây dựng một trạm quan trắc khí tượng mới ngay gần khu đất nhà em. Em nghe nói đây là "công trình phòng, chống thiên tai" nhưng không rõ cụ thể nó bao gồm những gì và liệu có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của gia đình em không. Mong Tuvannhanh.com tư vấn giúp em với ạ.”
Giá trị nổi bật toàn cầu của Di sản thế giới
“Chị Hạnh ở Quảng Ninh, hiện đang kinh doanh homestay gần Vịnh Hạ Long. Chị nghe nói có dự án xây dựng khu nghỉ dưỡng lớn gần vịnh và rất lo ngại dự án này sẽ ảnh hưởng đến cảnh quan và môi trường. Chị không hiểu "giá trị nổi bật toàn cầu" của Vịnh Hạ Long có ý nghĩa gì và liệu nó có phải là cơ sở pháp lý để bảo vệ vịnh khỏi những dự án phát triển như vậy không?”
Doanh nghiệp khai thác cảng cạn và đối tượng áp dụng quy định
“Chị N.T.H ở Hải Phòng đang có ý định đầu tư xây dựng một cảng cạn mới. Chị muốn biết liệu nếu chị chỉ là chủ đầu tư và sau đó cho một đơn vị khác thuê lại để quản lý và khai thác, thì ai sẽ được xem là 'doanh nghiệp khai thác cảng cạn' theo quy định của pháp luật. Chị lo lắng về trách nhiệm pháp lý và các thủ tục cần tuân thủ.”
Quy định về chỉ giới xây dựng
“Tôi là chị Lan, sống ở Quận 7, TP.HCM. Gia đình tôi chuẩn bị xây lại nhà cấp 4 thành nhà 3 tầng. Khi xin giấy phép xây dựng thì được cán bộ đô thị báo là phải lùi vào 2m so với ranh đất vì vướng chỉ giới xây dựng. Tôi không hiểu chỉ giới xây dựng là gì và tại sao lại phải lùi vào như vậy, có cách nào để xây sát ranh không?”
Quy định về Cốt Xây Dựng trong Quy Hoạch Nông Thôn
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM, đang có kế hoạch xây lại nhà cấp 4 thành nhà lầu để tiện kinh doanh tạp hóa. Khi làm hồ sơ xin phép xây dựng, cán bộ địa chính có nhắc đến việc phải tuân thủ 'cốt xây dựng' theo quy hoạch của xã. Tôi không hiểu rõ 'cốt xây dựng' là gì và tại sao lại quan trọng như vậy. Liệu tôi có thể xây cao hơn hay thấp hơn theo ý mình không, hay phải tuân thủ theo quy định nào? Nếu không tuân thủ thì có bị phạt gì không?”
Xây dựng nền biên phòng toàn dân
“Chào luật sư, tôi là chủ tịch xã A, huyện B, tỉnh Lạng Sơn, một xã biên giới. Chúng tôi đang triển khai nhiều dự án phát triển kinh tế, văn hóa để nâng cao đời sống bà con. Tôi nghe nói về 'nền biên phòng toàn dân' nhưng không rõ vai trò của chính quyền địa phương và người dân như chúng tôi trong việc xây dựng nền này là gì, có khác gì so với trước đây không? Liệu những việc chúng tôi đang làm có đóng góp vào đó không?”
Chính quyền đô thị và thẩm quyền trong quản lý xây dựng, phát triển
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở thị trấn An Lạc, huyện Củ Chi, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng xưởng để tăng sản lượng nhưng gặp khó khăn trong việc xin giấy phép xây dựng và các thủ tục liên quan. Mỗi lần đi hỏi, tôi lại không biết chính xác phải làm việc với cơ quan nào, lúc thì bảo lên huyện, lúc thì bảo lên thành phố. Tôi nghe nói về 'chính quyền đô thị' nhưng không rõ cụ thể là ai và họ có trách nhiệm gì trong trường hợp của tôi. Liệu có phải tôi đang làm việc với đúng cấp chính quyền không?”
Cơ cấu dân số và các biện pháp điều chỉnh
“Chào luật sư, tôi là chủ tịch xã Hòa An, huyện X, tỉnh Y. Chúng tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho xã trong 5 năm tới. Tôi nghe nói phải quan tâm đến 'cơ cấu dân số' nhưng chưa rõ khái niệm này bao gồm những gì và pháp luật quy định thế nào về việc điều chỉnh nó để phù hợp với mục tiêu phát triển của địa phương. Liệu có văn bản nào hướng dẫn cụ thể không ạ?”
Thẩm định dự án đầu tư xây dựng
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, quản lý dự án cho một công ty xây dựng ở Quận 1, TP.HCM. Dự án của chúng tôi đang bị đình trệ vì khâu **thẩm định** kéo dài quá. Tôi không hiểu rõ lắm về quy trình này, ai là người có quyền thẩm định và họ thẩm định những gì mà lâu vậy? Liệu có cách nào để đẩy nhanh không?”
Chương trình đào tạo định hướng ứng dụng trong giáo dục đại học
“Chào luật sư, tôi là Phó Hiệu trưởng một trường đại học ở TP.HCM. Hiện trường chúng tôi đang xây dựng các chương trình đào tạo mới và có một số tranh luận về việc liệu chương trình đó có phải là 'chương trình đào tạo định hướng ứng dụng' hay không. Tôi muốn hiểu rõ hơn về khái niệm này theo quy định pháp luật để có thể định hướng đúng cho trường mình.”
Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Giám đốc một công ty sản xuất đồ gỗ tại Bình Dương. Công ty tôi có 60% vốn đầu tư từ Hàn Quốc. Chúng tôi đang muốn mở rộng nhà xưởng và có ý định nhận chuyển nhượng một mảnh đất nông nghiệp của hộ dân để xây dựng. Tuy nhiên, tôi nghe nói tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài như công ty chúng tôi có những hạn chế nhất định về quyền sử dụng đất. Xin hỏi, công ty tôi có được phép nhận chuyển nhượng đất này không và nếu vi phạm thì có bị phạt gì không?”
Điều kiện hoạt động của Đơn vị tư vấn sân bay chuyên dùng
“Chào luật sư, công ty em chuyên về xây dựng hạ tầng giao thông. Gần đây, em thấy có tiềm năng ở mảng **sân bay chuyên dùng** nên muốn tìm hiểu để mở rộng. Em nghe nói có cái gọi là **đơn vị tư vấn** cho sân bay chuyên dùng. Vậy công ty em cần những điều kiện gì để được coi là **đơn vị tư vấn** và tham gia vào các dự án này? Em ở TP.HCM ạ.”
Điều kiện và vai trò của nhà thầu trong hoạt động đầu tư xây dựng
“Chị Lan, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang băn khoăn về việc công ty mình có được coi là "nhà thầu" theo quy định pháp luật không. Chị vừa nhận được một dự án cải tạo nhà phố và muốn đảm bảo mọi thủ tục đều đúng luật. Chị nghe nói có khái niệm "nhà thầu" nhưng không rõ điều kiện cụ thể để được công nhận là nhà thầu là gì.”