Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy hoạch tỉnh
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Bình Dương. Gần đây tôi nghe nói tỉnh mình đang làm 'quy hoạch tỉnh' gì đó. Tôi không rõ cái này là gì mà nghe mọi người bàn tán nhiều về việc có thể bị thu hồi đất, rồi thay đổi cây trồng. Luật sư cho tôi hỏi 'quy hoạch tỉnh' là gì và nó có ảnh hưởng gì đến đất đai, cuộc sống của người dân như chúng tôi không ạ?”
Quy định pháp luật về Đơn vị dự toán ngân sách
“Chào luật sư, tôi là kế toán tại một trường học công lập ở Quận 3, TP. Hồ Chí Minh. Năm nay, trường tôi được giao dự toán ngân sách nhà nước. Tôi không rõ việc này có ý nghĩa gì và trường tôi có phải là 'đơn vị dự toán ngân sách' không? Nếu đúng thì chúng tôi có những trách nhiệm gì đặc biệt, nhất là về việc công khai tài chính?”
Quản lý Chất thải rắn sinh hoạt
“Chào luật sư, tôi là chủ quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Hàng ngày quán tôi phát sinh nhiều loại rác như bã cà phê, vỏ hộp sữa, túi ni lông, giấy vụn, rồi cả thức ăn thừa từ khách. Tôi nghe nói có quy định mới về phân loại rác thải sinh hoạt nhưng không rõ những loại rác của quán tôi có được coi là chất thải rắn sinh hoạt không, hay phải phân loại riêng như thế nào để tránh bị phạt? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quy định pháp luật về tổ chức thi người đẹp
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, chủ một công ty tổ chức sự kiện ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang có ý định tổ chức một cuộc thi người đẹp cấp thành phố vào cuối năm nay để tìm kiếm gương mặt đại diện cho du lịch. Tôi muốn hỏi là việc tổ chức thi người đẹp có cần phải xin phép không, và nếu có thì cần liên hệ với cơ quan nào? Tôi nghe nói có nhiều quy định lắm nhưng không rõ cụ thể thế nào.”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết sinh sản
“Chào luật sư, vợ chồng em ở huyện Cần Giờ, TP.HCM mới cưới nhau được một năm. Gia đình hai bên cứ giục tụi em sinh con sớm, nhưng tụi em muốn kế hoạch thêm vài năm nữa để ổn định công việc bán quán ăn. Em nghe nói có luật về kế hoạch hóa gia đình nhưng không rõ quyền của mình đến đâu, liệu có ai ép buộc tụi em phải sinh con ngay được không?”
Bán doanh nghiệp theo phương thức trực tiếp
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Bình Dương. Xưởng của tôi là một đơn vị hạch toán phụ thuộc của một công ty nhà nước đã được cổ phần hóa nhưng không thành công. Giờ tôi muốn mua lại xưởng này để tự kinh doanh, nhưng nghe nói có phương thức 'bán trực tiếp' gì đó. Luật sư cho tôi hỏi, liệu tôi có thể mua lại xưởng bằng cách này không, và quy trình nó như thế nào ạ? Tôi là một trong số các cá nhân đăng ký mua.”
Quy định về tàu công vụ thủy sản
“Chào luật sư, tôi là Ông N.V.H, một ngư dân ở Quảng Ninh. Hôm rồi tôi đang đánh bắt ở vùng biển gần bờ thì có một chiếc tàu lạ tiến đến, trên tàu có vài người mặc đồng phục và tự xưng là tàu công vụ thủy sản, yêu cầu tôi dừng lại để kiểm tra. Tôi không rõ tàu này có quyền hạn gì, hay chỉ là tàu tư nhân giả mạo. Luật sư có thể giải thích giúp tôi về loại tàu này và quyền hạn của họ được không?”
Quy định về phương tiện chuyên vận chuyển khách du lịch
“Chào luật sư, tôi là chị H.T.L, chủ một công ty du lịch nhỏ ở Đà Nẵng. Hiện tại công ty tôi đang muốn đầu tư thêm một chiếc xe để chuyên chở khách du lịch theo các tour đã đặt. Tôi nghe nói có quy định riêng về 'phương tiện chuyên vận chuyển khách du lịch' nhưng không rõ cụ thể là gì để đảm bảo xe mới của tôi đáp ứng đúng chuẩn pháp luật. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không ạ?”
Vốn điều lệ trong thành lập và điều chỉnh hoạt động của doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là Hùng, đang ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi dự định mở một công ty TNHH một thành viên để kinh doanh dịch vụ thiết kế nội thất. Tôi nghe nói về **vốn điều lệ** nhưng chưa hiểu rõ nó là gì và có quan trọng không. Đặc biệt, tôi muốn biết khi đăng ký ban đầu thì có được thay đổi số vốn này sau không, và thủ tục tăng giảm vốn điều lệ cho công ty TNHH một thành viên như thế nào? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Đầu tư kinh doanh vũ khí quân dụng
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí ở Quận 7, TP.HCM, chuyên gia công các linh kiện chính xác. Gần đây, tôi được một đối tác ngỏ ý muốn hợp tác để sản xuất một số bộ phận cho vũ khí quân dụng phục vụ quốc phòng. Tôi nghe nói đây là ngành nghề kinh doanh có điều kiện đặc biệt, không biết xưởng của tôi có thể tham gia được không và cần phải tuân thủ những quy định gì để tránh vi phạm pháp luật? Tôi rất lo lắng vì đây là lĩnh vực nhạy cảm.”
Danh mục đầu tư của Quỹ đầu tư mạo hiểm
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một startup công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Chúng tôi đang trong quá trình gọi vốn từ các quỹ đầu tư mạo hiểm. Tôi muốn hiểu rõ hơn về 'danh mục đầu tư của quỹ đầu tư mạo hiểm' là gì và tại sao quỹ lại quan tâm đến việc đa dạng hóa danh mục của họ khi đầu tư vào các startup như chúng tôi?”
Hợp đồng vận tải đa phương thức
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng nhập khẩu đồ gia dụng nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây, tôi có ký một hợp đồng để vận chuyển lô hàng từ Trung Quốc về Việt Nam, thấy trên hợp đồng ghi là 'Hợp đồng vận tải đa phương thức'. Tôi không rõ loại hợp đồng này có gì đặc biệt, quyền lợi và trách nhiệm của tôi là gì, và liệu có cần lưu ý gì về thủ tục hải quan không ạ? Tôi hơi lo lắng vì đây là lần đầu tiên.”
Kiểm toán độc lập và vai trò của nó
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên về sản xuất đồ gia dụng. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về kiểm toán độc lập nhưng chưa hiểu rõ lắm. Doanh nghiệp của tôi có cần phải thực hiện kiểm toán độc lập không, và nếu có thì quy trình này sẽ diễn ra như thế nào? Tôi lo lắng về chi phí và liệu nó có thực sự mang lại lợi ích gì cho công ty tôi không.”
Quản lý và sử dụng đất bãi nổi, cù lao trên sông
“Chào luật sư, gia đình tôi ở An Giang, làm nông nghiệp. Gần đây, đoạn sông trước đất nhà tôi tự nhiên có một cái bãi nổi mới bồi đắp lên, khá rộng. Bà con xung quanh cũng đang xôn xao không biết đất này có được sử dụng không, hay thuộc về ai. Tôi muốn hỏi là bãi nổi này có phải đất của nhà nước không và gia đình tôi có thể làm thủ tục để khai thác trồng trọt trên đó được không ạ?”
Vi phạm nhập khẩu nguyên liệu thuốc lá không phép
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu một số mặt hàng nông sản. Gần đây, tôi có nhập về một lô hàng lá thuốc lá rời để thử nghiệm sản xuất thuốc lào, nhưng không xin giấy phép nhập khẩu vì nghĩ đây là nông sản thông thường. Hải quan đã giữ lô hàng và lập biên bản. Tôi muốn hỏi, 'nguyên liệu thuốc lá' được định nghĩa thế nào và tôi sẽ bị xử phạt ra sao trong trường hợp này?”
Quy định về Tổ chức tín dụng và hoạt động ngân hàng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Bình Thạnh. Gần đây, nhiều khách quen hỏi vay tiền lẻ để xoay sở, tôi thấy nhu cầu này khá lớn nên định mở thêm dịch vụ cho vay nhỏ, đặt tên là "Quỹ hỗ trợ tài chính cộng đồng". Tôi muốn hỏi liệu tôi có cần phải đăng ký gì đặc biệt không, hay cứ thế hoạt động được? Tôi sợ mình làm sai luật.”
Báo cáo kinh tế - kỹ thuật trong đầu tư xây dựng công trình nhỏ
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi đang muốn xây thêm một nhà kho nhỏ để mở rộng sản xuất. Nghe nói phải làm 'Báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng' gì đó. Không biết tài liệu này là gì, cần những nội dung gì và có bắt buộc phải làm không ạ? Tôi chỉ xây dựng quy mô nhỏ thôi.”
Bến khách ngang sông và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở ven sông Sài Gòn, đoạn qua quận 2 cũ (nay là TP. Thủ Đức). Gần đây, có một số người dân tự ý lập một cái bến tạm để đưa đón khách qua sông bằng xuồng nhỏ, họ còn bán thêm đồ ăn vặt. Tôi thấy khá lộn xộn, không biết bến này có phải là bến khách ngang sông hợp pháp không và có ảnh hưởng gì đến việc kinh doanh của tôi không? Tôi lo lắng về an toàn và cả việc cạnh tranh không lành mạnh nữa.”
Người làm việc trên tàu và quyền lợi liên quan
“Con trai tôi ở Cà Mau đang làm việc trên một tàu cá nhưng chủ tàu không ký hợp đồng thuyền viên, mà chỉ gọi là 'người làm việc trên tàu'. Tôi lo lắng không biết con tôi có được hưởng các quyền lợi như thuyền viên không, nhất là về bảo hiểm và các chế độ khác. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quy định về Lô ruộng lúa thơm
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Sóc Trăng. Vùng tôi đang có phong trào tham gia hợp tác xã để trồng lúa thơm xuất khẩu. Tôi cũng muốn tham gia nhưng hợp tác xã yêu cầu các thành viên phải có 'lô ruộng lúa thơm' theo định nghĩa pháp luật. Ruộng nhà tôi có mấy thửa liền kề nhưng lại bị một con mương nhỏ cắt ngang, với lại tôi hay trồng xen kẽ mấy giống lúa khác nhau. Vậy trường hợp của tôi có được coi là 'lô ruộng lúa thơm' không?”
Định nghĩa hàng hóa trong vận tải đường bộ
“Chào luật sư, tôi là chủ xưởng mộc ở Hà Đông, Hà Nội. Sắp tới tôi có chuyến xe chở gỗ thành phẩm và một ít máy móc cũ đi giao cho khách ở Hải Phòng. Tôi không rõ là những thứ này có được coi là 'hàng hóa' theo quy định vận tải đường bộ không, để tôi còn chuẩn bị giấy tờ cho đúng.”
Chiếm đất trái phép và hậu quả pháp lý
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.A, làm nông ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi có mảnh đất cha ông để lại, đã canh tác mấy chục năm nay nhưng chưa kịp làm sổ đỏ. Gần đây, ông hàng xóm bên cạnh tự ý cắm cọc lấn sang đất nhà tôi để xây tường rào, chiếm khoảng vài chục mét vuông. Tôi đã nói nhưng ông ấy không nghe. Giờ tôi phải làm sao để bảo vệ đất của mình?”
Hành vi bị xem xét trong tranh chấp sở hữu công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gia dụng nhỏ ở Hải Phòng. Mấy hôm trước, tôi nhận được một thư từ công ty đối thủ, họ nói sản phẩm của tôi có kiểu dáng giống sản phẩm của họ và dọa sẽ kiện. Tôi lo lắng không biết nếu cơ quan chức năng vào cuộc để **xem xét hành vi** của tôi thì sẽ như thế nào, liệu có bị phạt nặng không?”
Hoạt động xúc tiến thương mại và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ nhỏ ở Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Dạo này việc kinh doanh khó khăn quá, tôi muốn mở rộng thị trường và tìm cách quảng bá sản phẩm của mình tốt hơn. Tôi nghe nói có các hoạt động 'xúc tiến thương mại' nhưng không rõ cụ thể là gì và có được nhà nước hỗ trợ gì không? Tôi có thể tìm hiểu thông tin ở đâu để đưa sản phẩm của mình đến nhiều khách hàng hơn?”