Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Chủ nợ không có bảo đảm trong thủ tục phá sản
“Tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Cách đây 1 năm, tôi có cho một công ty đối tác vay 200 triệu đồng để họ mở rộng kinh doanh, nhưng vì tin tưởng nên không có tài sản nào để thế chấp hay bảo đảm khoản vay. Giờ công ty đó tuyên bố phá sản, tôi rất lo lắng không biết khoản nợ của mình có đòi lại được không và tôi có vai trò gì trong quá trình giải quyết phá sản này?”
Người có liên quan trong hoạt động vay vốn của Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã
“Chào luật sư, tôi là giám đốc một hợp tác xã nông nghiệp ở Đồng Tháp. Chúng tôi đang làm hồ sơ vay vốn từ Quỹ Hỗ trợ phát triển hợp tác xã để mở rộng sản xuất. Tôi nghe nói có quy định về 'người có liên quan' mà nếu không rõ có thể ảnh hưởng đến việc xét duyệt khoản vay. Trong hợp tác xã của tôi, có một số thành viên ban quản trị là anh em họ hàng với nhau. Liệu điều này có gây khó khăn gì khi vay vốn không? Chúng tôi cần lưu ý gì để đảm bảo hồ sơ hợp lệ?”
Tài khoản Dự án trong quản lý bảo lãnh chính phủ
“Chào luật sư, công ty tôi ở Đà Nẵng vừa được Chính phủ bảo lãnh cho một khoản vay lớn để thực hiện dự án năng lượng tái tạo. Giám đốc yêu cầu tôi phải mở một 'Tài khoản Dự án' nhưng tôi không rõ tài khoản này khác gì tài khoản thông thường của công ty và mục đích cụ thể của nó là gì. Liệu có phải mọi giao dịch liên quan đến dự án đều phải qua tài khoản này không, và quy trình đăng ký có phức tạp không ạ?”
Công ty tài chính tổng hợp là gì và hoạt động của nó
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng điện tử nhỏ ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Hiện tôi đang muốn mở rộng kinh doanh nhưng cần thêm vốn. Gần đây, có một 'công ty tài chính tổng hợp' chào mời tôi một khoản vay với lãi suất khá hấp dẫn. Tuy nhiên, tôi không rõ đây có phải là loại hình tổ chức tín dụng hợp pháp không và họ có thể thực hiện những hoạt động gì. Liệu tôi có nên vay vốn từ họ không?”
Khoản vay thương mại trong quản lý nợ công
“Chào chuyên gia, tôi là anh T.V.H, làm chuyên viên phân tích tài chính tại Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đồng Nai. Hiện tại, tỉnh chúng tôi đang xem xét một số dự án lớn cần huy động vốn từ các khoản vay thương mại nước ngoài. Tôi đang băn khoăn về các quy định pháp lý liên quan đến việc này, đặc biệt là việc sử dụng và quản lý các khoản vay thương mại này để đảm bảo an toàn nợ công của tỉnh. Mong chuyên gia tư vấn giúp.”
Phương án cơ cấu lại tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi nghe tin Ngân hàng X, nơi tôi có gửi tiền và vay vốn, đang trong diện kiểm soát đặc biệt và phải xây dựng 'phương án cơ cấu lại'. Tôi rất lo lắng không biết 'phương án cơ cấu lại' này là gì và nó sẽ ảnh hưởng thế nào đến tiền gửi và các khoản vay của tôi tại ngân hàng này. Liệu doanh nghiệp của tôi có bị ảnh hưởng xấu không?”
Hoạt động Thanh tra ngân hàng
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang làm hồ sơ vay vốn ở ngân hàng X để mở rộng kinh doanh, nhưng mấy tuần nay hồ sơ cứ bị đình trệ. Nghe nói ngân hàng X đang bị thanh tra, không biết việc này có ảnh hưởng gì đến khoản vay của tôi không và thanh tra ngân hàng là gì vậy?”
Xác định Người có liên quan trong giao dịch tài chính
“Chị H.T.L ở quận 1, TP.HCM, là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ thủ công mỹ nghệ. Chị đang muốn vay vốn ngân hàng để mở rộng sản xuất. Ngân hàng yêu cầu kê khai các giao dịch với "người có liên quan". Chị không rõ liệu chồng chị, người đang là giám đốc một công ty cung cấp nguyên liệu cho cửa hàng của chị, có được xem là "người có liên quan" theo quy định pháp luật hay không, và việc này ảnh hưởng thế nào đến khoản vay của chị.”
Phá sản doanh nghiệp và hợp tác xã
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà hàng ở Quận 1, TP.HCM. Tình hình kinh doanh thời gian gần đây rất khó khăn, nhà hàng liên tục thua lỗ, nợ nần chồng chất, không còn khả năng chi trả các khoản vay ngân hàng và nợ nhà cung cấp. Tôi nghe nói đến việc phá sản nhưng không rõ liệu trường hợp của tôi có được coi là phá sản không và tôi cần phải làm gì?”
Vay ưu đãi trong quản lý nợ công và chính sách nhà ở
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây tôi nghe nói về các chương trình **vay ưu đãi** để đầu tư kinh doanh hoặc xây nhà cho thuê. Tôi đang muốn mở rộng xưởng và cũng có ý định xây vài căn nhà trọ cho công nhân thuê. Không biết khoản vay ưu đãi này là gì và tôi có thể tiếp cận được không, hay chỉ áp dụng cho các dự án lớn của nhà nước?”
Xác định chi trả nợ lãi ngân sách địa phương
“Chào chuyên gia, tôi là kế toán ngân sách tỉnh Hưng Yên. Tỉnh chúng tôi đang lên kế hoạch ngân sách cho năm tới và có một số khoản vay cần chi trả. Tôi muốn hỏi rõ hơn về khái niệm 'chi trả nợ lãi' trong ngân sách tỉnh. Đặc biệt, những khoản lãi phát sinh từ việc tỉnh vay tiền rồi cho các đơn vị sự nghiệp công lập vay lại thì có được tính vào khoản 'chi trả nợ lãi' của ngân sách tỉnh không? Chúng tôi cần phân biệt rõ để hạch toán đúng.”
Thứ tự ưu tiên thanh toán tiền thi hành án
“Chị Hạnh ở Quận 3, TP.HCM làm chủ một cửa hàng kinh doanh thời trang nhỏ. Gần đây, cửa hàng gặp khó khăn, chị đang nợ nhiều bên, từ tiền thuê mặt bằng, tiền hàng nhập, đến các khoản vay cá nhân. Hiện tại, có một số chủ nợ đang ráo riết đòi tiền và dọa kiện ra tòa. Chị muốn biết nếu bị kiện và phải thi hành án, thì các khoản nợ của chị sẽ được thanh toán theo thứ tự ưu tiên như thế nào?”
Xác định giá trị hợp lý của tài sản và doanh nghiệp
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Hiện tôi đang có ý định sang nhượng lại quán hoặc bán một số thiết bị trong quán để xoay vốn. Khi trao đổi với ngân hàng về khoản vay thế chấp bằng tài sản, hay với các đối tác mua lại, tôi thường nghe họ nói về 'giá trị hợp lý'. Tôi không hiểu rõ 'giá trị hợp lý' này là gì và làm sao để xác định được nó cho tài sản của mình, đặc biệt là khi tôi muốn bán quán với giá tốt nhất có thể. Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi.”
Hợp đồng cho vay lại và quản lý tài chính doanh nghiệp nhà nước
“Chị L.T.M, giám đốc tài chính của một công ty nhà nước ở Bình Dương, cho biết công ty chị vừa ký **hợp đồng cho vay lại** với Bộ Tài chính để thực hiện dự án mở rộng sản xuất. Chị đang băn khoăn về các quy định liên quan đến việc quản lý dòng tiền từ khoản vay này, đặc biệt là các yêu cầu về báo cáo và kiểm soát nội bộ khi công ty chị đang trong quá trình cổ phần hóa. Chị muốn biết liệu có quy định nào cụ thể về việc này không.”
Định nghĩa Khách hàng trong hoạt động tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có vay một khoản tiền từ ngân hàng để mở rộng kinh doanh, nhưng do tình hình khó khăn nên việc trả nợ đang gặp chút trục trặc. Ngân hàng vừa thông báo họ sẽ trích lập dự phòng rủi ro cho khoản vay của tôi. Tôi không hiểu rõ "khách hàng" trong trường hợp này được định nghĩa thế nào theo luật, và việc này ảnh hưởng đến tôi ra sao?”
Tài sản bảo đảm trong giao dịch dân sự
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Hằng, chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Quán của tôi đang làm ăn khá tốt và tôi muốn mở rộng thêm chi nhánh. Tôi đang tính vay ngân hàng một khoản nhưng không rõ những tài sản nào của mình có thể dùng để bảo đảm khoản vay này. Ví dụ, tôi có một số máy móc mới nhập về nhưng chưa kịp đăng ký sở hữu, hoặc tôi có một khoản tiền đang chờ về từ đối tác. Liệu những thứ đó có được xem là tài sản bảo đảm không? Và nếu tôi đã dùng sổ đỏ nhà để vay một khoản nhỏ trước đó, giờ có thể dùng tiếp cho khoản vay lớn này không?”
Cho vay lại vốn ODA và ưu đãi nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giám đốc một đơn vị sự nghiệp công lập ở Bình Dương. Đơn vị chúng tôi đang có kế hoạch triển khai một dự án hạ tầng quan trọng, dự kiến sẽ được Chính phủ cho vay lại nguồn vốn ODA từ nước ngoài. Tôi muốn hỏi, khi đơn vị chúng tôi nhận khoản vay lại này thì có những nghĩa vụ gì, đặc biệt là về các loại phí quản lý cho vay lại? Liệu có phải nợ này sẽ tính vào nợ công của tỉnh không?”
Trích lập dự phòng rủi ro tín dụng theo Nghị định 86/2024
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là cán bộ tín dụng ở một Quỹ tín dụng nhân dân tại Hà Nội. Gần đây, chúng tôi có một khoản vay lớn sắp đến hạn nhưng khách hàng đang gặp khó khăn. Tôi đang phải tính toán **dự phòng rủi ro** cụ thể cho khoản vay này để báo cáo cấp trên. Tôi không rõ cách xác định giá trị tài sản bảo đảm, cụ thể là vàng miếng, để đưa vào công thức tính dự phòng theo quy định mới của Nghị định 86/2024. Mong được tư vấn cụ thể.”
Khái niệm Bên cho vay trong đầu tư PPP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM chuyên về xây dựng hạ tầng. Chúng tôi đang tìm hiểu để tham gia vào một dự án PPP về cầu đường. Tôi muốn biết rõ hơn về khái niệm 'Bên cho vay' trong các dự án này là ai và họ có vai trò gì đặc biệt so với các khoản vay thông thường không?”
Bảo lãnh bằng tài sản của bên thứ ba trong hoạt động tín dụng
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may nhỏ ở Biên Hòa, Đồng Nai. Tôi đang muốn vay vốn ngân hàng để mở rộng sản xuất nhưng tài sản của tôi không đủ để thế chấp. May mắn là cô ruột tôi có một mảnh đất ở gần đó và cô ấy đồng ý dùng mảnh đất đó để bảo lãnh cho khoản vay của tôi. Tôi muốn hỏi là liệu ngân hàng có chấp nhận hình thức bảo lãnh này không và tôi cần lưu ý những gì về mặt pháp lý khi thực hiện việc bảo lãnh bằng tài sản của cô tôi?”
Định nghĩa Khách hàng trong Nghị định 86/2024 về dự phòng rủi ro tín dụng
“Tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, việc kinh doanh gặp khó khăn nên tôi có chậm trả một vài kỳ khoản vay tại ngân hàng. Tôi có nghe nói đến việc ngân hàng phải trích lập 'dự phòng rủi ro' liên quan đến các khoản nợ. Vậy trường hợp của tôi có được xem là 'khách hàng' theo quy định này không, và điều đó có ý nghĩa gì đối với khoản vay của tôi?”
Nghĩa vụ được bảo đảm
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn vay vốn ngân hàng để mở rộng sản xuất, ngân hàng yêu cầu tôi phải có tài sản bảo đảm. Tôi đang băn khoăn không biết 'nghĩa vụ được bảo đảm' là gì và nó liên quan thế nào đến khoản vay của tôi. Liệu tôi có thể dùng tài sản hình thành trong tương lai để bảo đảm không?”
Công khai thông tin nợ công
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội. Gần đây, tôi thấy báo đài nói nhiều về nợ công, rồi các khoản vay của nhà nước. Tôi muốn biết liệu Chính phủ có công khai những thông tin này không? Nếu có thì mình tìm ở đâu để tham khảo, vì tôi cũng muốn đánh giá rủi ro kinh tế để định hướng kinh doanh sắp tới.”