Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Kinh doanh vận chuyển hàng không
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hưng, hiện đang làm quản lý logistics cho một công ty ở Hà Nội. Tôi đang ấp ủ dự định thành lập một hãng hàng không nhỏ chuyên vận chuyển hàng hóa nội địa và có thể là một vài tuyến bay quốc tế trong tương lai. Tôi muốn hỏi về các quy định pháp luật liên quan đến việc **kinh doanh vận chuyển hàng không** tại Việt Nam, đặc biệt là những điều kiện cần thiết và phạm vi hoạt động. Liệu có phải chỉ cần có máy bay là có thể bay không?”
Hoạt động của Tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc một công ty sản xuất linh kiện điện tử của Hàn Quốc, chúng tôi đang muốn mở rộng nhà máy tại khu vực ven biển ở Quảng Ninh. Công ty chúng tôi là **tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài**. Tôi nghe nói có những quy định rất chặt chẽ về việc nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất ở các khu vực này. Chuyên gia có thể cho tôi biết về các quy định này và liệu công ty chúng tôi có thể nhận chuyển nhượng đất để xây nhà máy được không?”
Nạo vét cơ bản trong vùng nước cảng biển và đường thủy nội địa
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Hải Phòng chuyên về vận tải biển, hiện tại chúng tôi muốn mở rộng luồng vào bến bãi riêng để có thể tiếp nhận các tàu có tải trọng lớn hơn. Tôi nghe nói hoạt động này thuộc dạng 'nạo vét cơ bản' và cần nhiều thủ tục phức tạp. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn về khái niệm này và những quy định pháp luật chính mà công ty tôi cần tuân thủ không ạ? Tôi đang khá lo lắng về các yêu cầu pháp lý.”
Khái niệm Lâm nghiệp và hoạt động chế biến lâm sản
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.T, chủ một xưởng chế biến gỗ nhỏ ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Gần đây, tôi nghe nói có luật mới về lâm nghiệp, và tôi đang thắc mắc không biết chính xác thì **lâm nghiệp** bao gồm những hoạt động gì? Liệu xưởng chế biến gỗ của tôi có thuộc phạm vi điều chỉnh của luật này không, và tôi cần lưu ý gì?”
Phân biệt hoạt động kinh doanh bảo hiểm
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng điện tử ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có triển khai dịch vụ bảo hành mở rộng cho các sản phẩm điện tử bán ra, khách hàng đóng một khoản phí nhỏ hàng năm và nếu sản phẩm hỏng hóc sau thời gian bảo hành chính hãng thì cửa hàng sẽ sửa chữa hoặc đổi mới. Tuy nhiên, một số cơ quan chức năng lại nói hoạt động này của tôi không phải là kinh doanh bảo hiểm. Tôi thấy nó cũng giống bảo hiểm lắm, thu tiền rồi bồi thường mà. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn không?”
Phân biệt nhà đầu tư trong nước và nước ngoài
“Chào các luật sư, tôi là Anh T.V.K ở TP. Hồ Chí Minh, đang có ý định thành lập một công ty sản xuất đồ gia dụng. Tôi có một vài người bạn thân là Việt kiều ở Mỹ muốn góp vốn cùng tôi. Tôi băn khoăn không biết nếu công ty của tôi có vốn góp của các bạn Việt kiều đó thì công ty của tôi có còn được coi là 'nhà đầu tư trong nước' không? Và điều này có ảnh hưởng gì đến các thủ tục, quyền lợi khi hoạt động đầu tư kinh doanh của công ty tôi không ạ?”
Hoạt động thương mại động vật, thực vật hoang dã
“Chào luật sư, tôi là chị Hoa, ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi có một vườn nhỏ và đang tính trồng thêm một số loại cây cảnh quý hiếm mà tôi nhặt được trong rừng ngập mặn gần nhà, rồi bán cho các nhà vườn khác. Mấy hôm trước nghe đài nói về việc buôn bán động vật, thực vật hoang dã 'vì mục đích thương mại' bị cấm hoặc phải xin phép phức tạp lắm. Tôi không biết trường hợp của tôi có bị coi là 'vì mục đích thương mại' không và tôi cần làm những thủ tục gì để không vi phạm pháp luật?”
Định nghĩa và phạm vi áp dụng của thuật ngữ "tổ chức" trong pháp luật
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một studio thiết kế nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Studio của tôi hoạt động dưới hình thức doanh nghiệp tư nhân. Gần đây, tôi đang tìm hiểu về một chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhưng trong văn bản hướng dẫn lại thường xuyên dùng từ "tổ chức". Tôi băn khoăn không biết liệu studio của tôi có được xem là "tổ chức" để đủ điều kiện tham gia hay không, hay "tổ chức" chỉ dành cho các công ty lớn thôi ạ?”
Phân biệt hoạt động mua bán nợ kinh doanh và không kinh doanh
“Chào luật sư, tôi là Lan, sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi có một vài lần giúp bạn bè đòi nợ hoặc mua lại một khoản nợ nhỏ của người quen đang khó khăn để giúp họ có tiền trang trải, hoàn toàn không vì mục đích kiếm lời hay làm thường xuyên. Tôi nghe nói có quy định về kinh doanh mua bán nợ nên hơi lo lắng không biết những việc tôi làm có bị coi là kinh doanh và phải đăng ký gì không?”
Quy định về Mua bán nợ tại Trung tâm Tài chính Quốc tế
“Tôi là giám đốc một ngân hàng thành viên tại Trung tâm Tài chính Quốc tế tại Việt Nam. Chúng tôi đang xem xét việc mua lại một số khoản nợ xấu từ một tổ chức khác trong Trung tâm. Tôi muốn biết liệu hoạt động mua bán nợ này có được phép không và cần tuân thủ những quy định nào theo Nghị định 329/2025/NĐ-CP?”
Bảo đảm dự thầu trong hoạt động đầu tư công tư
“Chào luật sư, công ty tôi ở Củ Chi chuyên về xây dựng đang muốn tham gia đấu thầu một dự án hạ tầng theo hình thức đối tác công tư. Trong hồ sơ mời thầu có yêu cầu về 'bảo đảm dự thầu' mà tôi thấy có nhiều hình thức như đặt cọc, ký quỹ, rồi cả thư bảo lãnh. Tôi không rõ cái này là gì, mục đích để làm gì và công ty tôi nên chọn hình thức nào là phù hợp nhất ạ?”
Hoạt động thoát nước và các quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Sắp tới, công ty tôi có dự định tham gia đấu thầu một dự án về cải tạo hệ thống thoát nước đô thị. Tôi đang tìm hiểu kỹ về các quy định pháp luật liên quan đến 'hoạt động thoát nước' để đảm bảo dự án của mình tuân thủ đúng. Cụ thể, tôi muốn biết 'hoạt động thoát nước' bao gồm những công việc gì và có cần lưu ý gì đặc biệt khi thực hiện không ạ?”
Môi giới tiền tệ: Khái niệm và điều kiện hoạt động
“Chị Hương, chủ một công ty tư vấn tài chính nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang tìm hiểu về dịch vụ môi giới tiền tệ để mở rộng hoạt động. Chị thấy định nghĩa về "môi giới tiền tệ" khá chung chung và không rõ liệu công ty của chị có thể thực hiện hoạt động này không, cần những điều kiện gì và có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể hơn không.”
Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ có hạ tầng mạng
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng ở Hà Nội. Tôi đang ấp ủ dự định thành lập một công ty để cung cấp dịch vụ internet và có thể cả dịch vụ di động nữa cho các khu công nghiệp mới ở Hưng Yên. Tôi nghe nói để làm được việc này thì cần phải có 'hạ tầng mạng' riêng. Vậy công ty của tôi có phải là 'Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ có hạ tầng mạng' không và tôi cần những loại giấy phép gì để hoạt động hợp pháp?”
Địa điểm thu gom hàng lẻ trong hoạt động hải quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty logistics nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Hiện tại, tôi đang muốn mở rộng dịch vụ, cụ thể là xây dựng một kho bãi chuyên dùng để thu gom hàng lẻ cho các khách hàng xuất khẩu, nhập khẩu. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'Địa điểm thu gom hàng lẻ' trong luật hải quan nhưng không rõ quy định cụ thể về việc này như thế nào, cần những điều kiện gì để được hoạt động hợp pháp? Liệu công ty của tôi có thuộc đối tượng được phép thiết lập và vận hành địa điểm này không?”
Hoạt động đại lý bảo hiểm và điều kiện thành lập
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, đang làm việc trong ngành bảo hiểm ở TP.HCM. Tôi dự định mở một công ty đại lý bảo hiểm để kinh doanh độc lập. Tôi muốn hỏi là hoạt động đại lý bảo hiểm cụ thể bao gồm những gì và công ty của tôi cần đáp ứng những điều kiện gì để được phép hoạt động theo pháp luật hiện hành ạ?”
Quy định pháp luật về đầu tư liên quan đến đồng vị phóng xạ
“Chào chuyên gia, tôi là anh H.V.M, 45 tuổi, đang làm việc trong lĩnh vực y tế tại TP.HCM. Tôi có ý định đầu tư vào một dự án sản xuất và ứng dụng **đồng vị phóng xạ** cho mục đích chẩn đoán và điều trị y tế. Tôi không rõ liệu hoạt động đầu tư này có thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Đầu tư không và cần lưu ý những quy định pháp luật nào liên quan đến loại hình kinh doanh đặc thù này?”
Hoạt động nhận tiền gửi của tổ chức, cá nhân
“Chào luật sư, tôi đang có ý định mở một chuỗi cửa hàng tiện lợi ở Quận 1, TP.HCM. Tôi muốn có một chương trình khách hàng thân thiết, trong đó khách hàng có thể nạp tiền vào tài khoản của họ tại cửa hàng để dùng dần, và tôi sẽ trả thêm một ít lãi suất nhỏ để khuyến khích họ nạp nhiều. Tôi nghe nói hoạt động này có thể liên quan đến 'nhận tiền gửi' và cần giấy phép đặc biệt. Luật sư cho tôi hỏi, liệu mô hình này có phải là 'nhận tiền gửi' không và tôi cần những điều kiện gì để thực hiện?”
Chuyển giao doanh nghiệp nhà nước không cổ phần hóa được
“Chị L.T.M, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Quận 7, TP.HCM, đang có ý định mở rộng kinh doanh. Chị nghe nói có một đơn vị sản xuất trực thuộc một tổng công ty nhà nước ở địa phương, đã hoạt động kém hiệu quả và không cổ phần hóa được. Chị muốn biết liệu chị có thể mua lại đơn vị này không, và quy trình, điều kiện để mua một "doanh nghiệp không cổ phần hóa được" như vậy là gì?”
Khu gian trong hoạt động đường sắt và quy định liên quan
“Tôi là chủ quán ăn gần đường sắt ở Quận 12, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy các hoạt động dồn tàu diễn ra thường xuyên ở đoạn đường sắt giữa ga Bình Triệu và ga Gò Vấp, gây ồn ào và tôi lo lắng về an toàn cho khách hàng. Tôi nghe nói đoạn này gọi là 'khu gian', không biết có quy định gì về việc dồn tàu ở đây không?”
An ninh nguồn phóng xạ trong hoạt động y tế
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một phòng khám nhỏ ở Quận 3, TP.HCM, có sử dụng một số nguồn phóng xạ y tế để chẩn đoán. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về **an ninh nguồn phóng xạ, vật liệu hạt nhân và thiết bị hạt nhân** nhưng không rõ phòng khám của tôi có thuộc diện phải tuân thủ các quy định này không? Tôi cần làm gì để đảm bảo an toàn và tránh vi phạm pháp luật?”
Hoạt động tái cấp vốn của Ngân hàng Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội, đang gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn vay ngân hàng. Gần đây, tôi có nghe nói về việc Ngân hàng Nhà nước thực hiện 'tái cấp vốn' cho các ngân hàng thương mại. Tôi không rõ hoạt động này là gì và liệu nó có ảnh hưởng hay mang lại lợi ích gì cho các doanh nghiệp như chúng tôi không?”
Phạm vi Dịch vụ tư vấn và quy định liên quan về phí, lệ phí
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh K.T.L, giám đốc một công ty tư vấn xây dựng ở Quận 3, TP.HCM. Công ty tôi hiện đang cung cấp rất nhiều dịch vụ, từ việc lập báo cáo nghiên cứu khả thi cho các dự án lớn đến tư vấn giám sát thi công. Tôi thắc mắc liệu tất cả các hoạt động này có được xem là 'dịch vụ tư vấn' theo quy định pháp luật không, và liệu có những quy định cụ thể nào về phí, lệ phí mà công ty tôi cần phải tuân thủ hay lưu ý không?”
Quy định về nhiệm vụ thuê hàng hóa, dịch vụ của cơ quan, đơn vị sử dụng ngân sách nhà nước
“Chào luật sư, tôi là trưởng phòng hành chính của một đơn vị sự nghiệp công lập ở Đà Nẵng. Đơn vị chúng tôi đang có nhu cầu thuê một số thiết bị chuyên dụng và dịch vụ bảo trì định kỳ để phục vụ hoạt động thường xuyên. Tôi nghe nói có quy định mới về 'nhiệm vụ thuê hàng hóa, dịch vụ' nhưng không rõ đơn vị mình có thuộc đối tượng áp dụng không và cần tuân thủ những nguyên tắc gì để đảm bảo đúng pháp luật và được duyệt kinh phí từ ngân sách nhà nước. Mong luật sư tư vấn giúp.”