Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định về bãi sông và các hoạt động xây dựng ven sông
“Tôi là anh Hùng, ở Hòa Vang, Đà Nẵng. Gia đình tôi có một mảnh đất ven sông Cầu Đỏ đã lâu đời. Hiện tại, tôi muốn xây một nhà kho nhỏ để chứa nông sản nhưng khi làm thủ tục thì cán bộ địa chính nói rằng một phần diện tích tôi định xây nằm trong "bãi sông" và không được phép. Tôi không hiểu rõ "bãi sông" là gì và liệu có cách nào để tôi xây dựng được không?”
Quy định pháp lý về hóa chất diệt côn trùng, diệt khuẩn
“Chào luật sư, tôi là Chị L.T.M, chủ một cửa hàng vật tư y tế và hóa chất tẩy rửa ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi muốn mở rộng kinh doanh bằng cách nhập khẩu một loại hóa chất dạng kỹ thuật để về tự pha chế thành dung dịch diệt khuẩn dùng trong bệnh viện và gia đình. Tôi nghe nói có quy định mới về loại hóa chất này nhưng không rõ liệu sản phẩm tôi định nhập có thuộc phạm vi điều chỉnh không và cần những giấy tờ, thủ tục gì để được phép kinh doanh hợp pháp?”
Khái niệm và công tác Dân số trong Luật Thủy sản 2017
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện đảo Lý Sơn, Quảng Ngãi. Tôi làm nghề đánh bắt cá. Gần đây, tôi thấy xã mình triển khai nhiều chương trình về dân số, như tuyên truyền kế hoạch hóa gia đình, hay hỗ trợ người cao tuổi. Tôi thắc mắc là những cái này có liên quan gì đến Luật Thủy sản không, vì tôi cứ nghĩ Luật Thủy sản chỉ nói về tàu thuyền, cá mú thôi chứ?”
Quyền và nghĩa vụ của người có tài sản trưng mua
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một nông dân ở Long An. Gần đây, chính quyền địa phương có thông báo về việc trưng mua một phần đất của gia đình tôi để làm dự án công cộng. Tôi nghe nói có luật quy định về việc này, nhưng tôi không rõ mình có những quyền lợi và nghĩa vụ gì khi tài sản bị trưng mua, đặc biệt là trong quá trình bàn giao. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quản lý Dân số và Tác động đến Cộng đồng
“Chào luật sư, vợ chồng em ở huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Em đang mang bầu bé đầu lòng và tụi em cũng đang tính toán sinh thêm con nữa. Nhưng em nghe nói dạo này ở xã mình nhiều gia đình trẻ không muốn sinh con, hoặc chỉ sinh một bé thôi. Em lo lắng không biết nếu dân số ở địa phương mình giảm sút thì có ảnh hưởng gì đến các chính sách hỗ trợ, trường học, hay dịch vụ y tế cho con cái tụi em sau này không ạ? Liệu có quy định nào của nhà nước về việc này không?”
Giá trị pháp lý và thẩm quyền chứng thực hợp đồng, giao dịch
“Chào luật sư, tôi ở Hà Nội, đang muốn bán chiếc ô tô cũ của gia đình cho một người quen. Chúng tôi đã soạn thảo xong hợp đồng mua bán, nhưng không biết có cần phải đi công chứng hay chứng thực không? Nếu có thì ra đâu để làm và hợp đồng được chứng thực có giá trị pháp lý như thế nào ạ?”
Áp dụng tập quán trong hôn nhân và gia đình
“Chị H.T.L ở huyện Mường Lát, Thanh Hóa đây ạ. Chuyện là gia đình em có tục lệ là con gái lớn phải ở nhà chăm sóc bố mẹ già, không được lấy chồng xa. Em năm nay 28 tuổi, có người yêu ở dưới xuôi muốn cưới nhưng bố mẹ em cứ lấy tục lệ ra cấm cản, bảo là "mất mặt với làng". Em không biết tục lệ này có được pháp luật công nhận không, hay em có thể làm gì để được kết hôn ạ?”
Quy định về Nước sạch
“Chào luật sư, tôi là chị L.T.M, ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Nhà tôi dùng nước giếng khoan đã qua lọc thô nhưng đôi khi vẫn thấy có cặn và mùi lạ. Tôi nghe nói có quy định về **nước sạch**, vậy nước nhà tôi có được coi là nước sạch theo luật không? Và nếu không thì tôi cần làm gì để đảm bảo chất lượng nước cho gia đình?”
Quy định về bán kính an toàn kho đạn dược và ảnh hưởng đến quyền sử dụng đất
“Gia đình tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM có mảnh đất nông nghiệp gần một kho đạn dược quân sự. Gần đây, tôi nghe nói có quy định mới về bán kính an toàn kho đạn dược và khu vực đất của gia đình tôi có thể nằm trong khu vực này. Tôi đang lo lắng không biết liệu có được tiếp tục canh tác hay xây dựng nhà ở không, và nếu bị ảnh hưởng thì quyền lợi của gia đình tôi sẽ được giải quyết như thế nào?”
Hỗ trợ duy trì năng lực xã hội cho người cao tuổi
“Bác tôi năm nay 72 tuổi, sống ở Quận 3, TP.HCM. Bác trước đây là giáo viên, rất năng động và thích giao lưu. Nhưng từ khi về hưu và đặc biệt sau đợt dịch, bác ít ra ngoài hẳn, chỉ quanh quẩn ở nhà. Gia đình chúng tôi rất lo lắng bác sẽ bị cô lập và mất đi sự nhanh nhẹn vốn có. Tuvannhanh.com có thể cho biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ người cao tuổi như bác tôi duy trì được năng lực xã hội của mình không?”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Vợ chồng tôi ở TP.HCM, cả hai đều là nhân viên văn phòng. Chúng tôi đang muốn chủ động kế hoạch hóa gia đình để đảm bảo tài chính và sức khỏe, nhưng bố mẹ hai bên lại muốn chúng tôi sinh con sớm. Tôi muốn biết pháp luật có quy định cụ thể nào về quyền tự quyết của vợ chồng trong việc sinh con không, và làm sao để chúng tôi có thể tự tin thực hiện quyết định của mình?”
Phân biệt đối xử về giới trong môi trường làm việc
“Chị H.T.L, 32 tuổi, là quản lý dự án tại một công ty công nghệ ở TP. Hồ Chí Minh. Chị vừa bị từ chối thăng chức lên vị trí trưởng phòng dù có kinh nghiệm và năng lực vượt trội hơn một đồng nghiệp nam mới vào. Lý do sếp đưa ra là "vị trí này cần người ổn định, ít vướng bận gia đình hơn". Chị muốn biết liệu đây có phải là phân biệt đối xử về giới không và chị có thể làm gì.”
Ngưỡng khai thác nước dưới đất và hạn chế khai thác
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Gia đình tôi có một ao nuôi tôm và đang định khoan thêm giếng để lấy nước ngọt phục vụ nuôi trồng. Tuy nhiên, gần đây tôi nghe nói có quy định mới về việc hạn chế khai thác nước dưới đất để tránh sụt lún và xâm nhập mặn. Tôi không biết ngưỡng khai thác nước dưới đất là gì và liệu việc khoan giếng của tôi có bị ảnh hưởng không?”
Kế hoạch hóa gia đình và quyền tự quyết sinh sản
“Chào luật sư, vợ chồng em ở huyện Cần Giờ, TP.HCM mới cưới nhau được một năm. Gia đình hai bên cứ giục tụi em sinh con sớm, nhưng tụi em muốn kế hoạch thêm vài năm nữa để ổn định công việc bán quán ăn. Em nghe nói có luật về kế hoạch hóa gia đình nhưng không rõ quyền của mình đến đâu, liệu có ai ép buộc tụi em phải sinh con ngay được không?”
Quy định về chướng ngại vật ăng-ten quân sự
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là ông N.V.A, một nông dân ở Bến Cát, Bình Dương. Gia đình tôi có mảnh đất cạnh một khu vực quân sự nhỏ, có mấy cái cột ăng-ten lớn. Sắp tới tôi định xây thêm một cái kho chứa nông sản và có thể dựng một cột thu phát sóng wifi cho cả xóm dùng. Tôi nghe nói có quy định về 'chướng ngại vật ăng-ten' gì đó của quân đội. Không biết tôi xây dựng hay trồng cây cao có bị cấm hay ảnh hưởng gì đến mấy cái ăng-ten đó không? Nếu có thì tôi phải làm sao?”
Quản lý và sử dụng đất bãi nổi, cù lao trên sông
“Chào luật sư, gia đình tôi ở An Giang, làm nông nghiệp. Gần đây, đoạn sông trước đất nhà tôi tự nhiên có một cái bãi nổi mới bồi đắp lên, khá rộng. Bà con xung quanh cũng đang xôn xao không biết đất này có được sử dụng không, hay thuộc về ai. Tôi muốn hỏi là bãi nổi này có phải đất của nhà nước không và gia đình tôi có thể làm thủ tục để khai thác trồng trọt trên đó được không ạ?”
Quy định về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt
“Gia đình tôi ở Đà Nẵng mới phát triển một loại nước tẩy rửa sinh học, dùng nguyên liệu tự nhiên nhưng cũng có một số hóa chất để tăng hiệu quả. Tôi muốn quảng cáo sản phẩm này là 'an toàn tuyệt đối cho sức khỏe và môi trường'. Tuy nhiên, tôi nghe nói có quy định riêng cho 'sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ đặc biệt' liên quan đến sức khỏe và môi trường. Liệu sản phẩm của tôi có thuộc diện này không và tôi cần lưu ý gì khi quảng cáo để không vi phạm pháp luật?”
Quy định pháp luật về ô nhiễm nguồn nước
“Tôi là nông dân ở huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội. Gần đây, nước sông chảy qua ruộng nhà tôi và giếng sinh hoạt của gia đình bỗng nhiên đổi màu, có mùi lạ, cá chết nổi trắng và cây trồng cũng bị ảnh hưởng. Tôi nghi ngờ là do nhà máy sản xuất gạch gần đó xả thải. Tôi muốn biết ô nhiễm nguồn nước được định nghĩa thế nào và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Ưu đãi và quảng bá sản phẩm thân thiện với môi trường
“Chị là chủ một xưởng sản xuất đồ dùng gia đình tại Quận 7, TP.HCM. Gần đây chị muốn chuyển hướng sang sản xuất các sản phẩm thân thiện với môi trường để thu hút khách hàng và đóng góp vào bảo vệ môi trường. Chị nghe nói có những chính sách hỗ trợ và ưu đãi cho các sản phẩm này, đặc biệt là trong việc quảng bá. Chị muốn biết cụ thể "sản phẩm thân thiện với môi trường" được định nghĩa thế nào theo pháp luật và làm sao để sản phẩm của chị được công nhận và nhận được các hỗ trợ quảng bá đó ạ?”
Nghiện rượu, bia và các biện pháp hỗ trợ theo pháp luật
“Chào luật sư, tôi ở Quận 3, TP.HCM. Chồng tôi là một kỹ sư xây dựng, dạo gần đây anh ấy uống rượu bia rất nhiều, không thể kiểm soát được, cứ tan làm là lại đi nhậu đến khuya. Gia đình rất lo lắng vì anh ấy có dấu hiệu nghiện rượu nặng, ảnh hưởng đến sức khỏe và công việc. Tôi muốn hỏi pháp luật có quy định gì về tình trạng này và có biện pháp hỗ trợ nào cho người nghiện rượu, bia không ạ?”
Xác định thời điểm sử dụng đất ổn định để cấp Giấy chứng nhận
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở Củ Chi, TP.HCM đã canh tác trên mảnh đất này hơn 40 năm rồi. Ban đầu là trồng lúa, sau này chuyển sang trồng cây ăn trái. Giờ tôi muốn làm 'sổ đỏ' nhưng không biết việc thay đổi cây trồng có ảnh hưởng đến việc xác định 'sử dụng đất ổn định' không? Với lại, gia đình tôi không còn giữ được nhiều giấy tờ cũ, vậy có cách nào để chứng minh thời điểm bắt đầu sử dụng đất không?”
Quy định pháp luật về Đê điều
“Chào chuyên gia, tôi là anh Ba, một nông dân ở huyện Thường Tín, Hà Nội. Gia đình tôi muốn xây một nhà kho nhỏ để chứa nông sản ngay sát khu đất nhà mình, nhưng lại nằm gần tuyến đê sông Hồng. Cán bộ xã xuống kiểm tra và nói rằng không được phép vì liên quan đến quy định về đê điều. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn đê là gì và những quy định nào tôi cần biết để không vi phạm khi xây dựng gần đê không ạ? Tôi lo lắng ảnh hưởng đến vụ mùa sắp tới.”
Dịch vụ dân số và chính sách hỗ trợ từ ngân sách nhà nước
“Chị H.T.L ở Hà Nội, một y tá có kinh nghiệm, muốn mở một trung tâm nhỏ ở địa phương để cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản và tư vấn kế hoạch hóa gia đình cho cộng đồng. Chị không rõ các dịch vụ này có được xem là "dịch vụ dân số" theo quy định pháp luật không và liệu có thể nhận được hỗ trợ gì từ nhà nước không. Chị cũng lo ngại về các quy định pháp lý liên quan.”
Chuyển mục đích sử dụng đất nông nghiệp sang đất ở
“Chị L.T.M ở huyện Thống Nhất, tỉnh Đồng Nai có 500m2 đất nông nghiệp đang trồng cây ăn trái. Gia đình chị muốn chuyển một phần diện tích đất này sang đất ở để xây nhà cho con trai ra ở riêng. Chị muốn biết thủ tục và điều kiện để thực hiện việc này có phức tạp không?”