Tàng thư Hỏi &amp; Đáp

Giải trình trách nhiệm trong hoạt động giám sát và kiểm tra

“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, doanh nghiệp tôi bị đoàn kiểm tra liên ngành yêu cầu giải trình về một số khoản thu chi. Tôi không rõ lắm 'giải trình' này là gì, có phải mình cứ nói gì cũng được không, hay phải theo quy định nào? Nếu tôi không giải trình thì có sao không?”

Quy định về cho vay và thu hồi nợ nước ngoài

“Chào luật sư, công ty tôi ở TP. Hồ Chí Minh có cho một đối tác nước ngoài vay một khoản tiền bằng USD để thực hiện dự án chung. Hợp đồng vay đã ký kết rõ ràng nhưng giờ đến hạn thu hồi nợ thì họ cứ trì hoãn, không chịu thanh toán. Tôi muốn hỏi là trong trường hợp này, công ty tôi cần làm những thủ tục gì để có thể thu hồi được khoản nợ này theo đúng quy định pháp luật Việt Nam và quốc tế?”

Quy định về kiểm định an toàn đập, hồ chứa nước

“Tôi là chủ một hồ thủy lợi nhỏ ở huyện Thạch Thất, Hà Nội. Gần đây, tôi nghe nói về việc phải kiểm định an toàn đập. Hồ của tôi có chiều cao khoảng 8m, dung tích 70.000m³. Tôi không rõ trường hợp của tôi có phải thực hiện kiểm định không và nếu không thực hiện thì có bị phạt gì không?”

Khái niệm Nguồn phóng xạ

“Chào luật sư, công ty tôi ở TP. Hồ Chí Minh chuyên sản xuất các thiết bị công nghiệp. Gần đây, tôi có nghe nói về các quy định mới liên quan đến **nguồn phóng xạ** trong sản xuất. Tôi đang băn khoăn không biết chính xác 'nguồn phóng xạ' được định nghĩa như thế nào theo pháp luật Việt Nam, đặc biệt là liệu các vật liệu chúng tôi sử dụng có thuộc loại này không để còn chuẩn bị giấy phép và quy trình an toàn cho đúng. Mong luật sư tư vấn giúp.”

Quy định pháp luật về Làn đường và việc chuyển làn

“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải ở Quận 12, TP.HCM. Hôm trước tôi bị phạt vì chuyển làn không đúng nơi quy định. Tôi thấy vạch kẻ đường mờ quá, không biết đâu là làn đường dành cho xe mình. Luật sư cho tôi hỏi làn đường được định nghĩa thế nào và tôi cần chú ý gì để không bị phạt nữa ạ?”

Quy định pháp luật về khai thác nước nóng thiên nhiên

“Chào luật sư, tôi là ông Hùng, ở huyện Lâm Hà, Lâm Đồng. Gia đình tôi có một mảnh đất rộng, gần đây khoan giếng thì thấy có mạch nước nóng phun lên, nhiệt độ khá cao. Nghe nói nước nóng thiên nhiên có thể dùng để kinh doanh du lịch hoặc sưởi ấm nhà kính. Tôi muốn hỏi là nếu tôi muốn khai thác cái mạch nước nóng này để làm du lịch suối khoáng thì có cần xin phép gì không? Và nó có được coi là khoáng sản không, có bị quản lý như khai thác khoáng sản khác không?”

Quy định về trạng thái vũ khí của tàu quân sự nước ngoài khi đến Việt Nam

“Tôi là cán bộ quản lý cảng biển tại Hải Phòng. Sắp tới có đoàn tàu quân sự nước ngoài đến thăm hữu nghị. Tôi được biết có quy định về việc 'đưa vũ khí về tư thế quy không' nhưng không rõ cụ thể các tàu phải làm gì để tuân thủ. Liệu có phải tất cả vũ khí đều phải tháo dỡ hay chỉ cần vô hiệu hóa tạm thời? Việc này có được kiểm tra không?”

Bảo tồn yếu tố gốc cấu thành di tích

“Chào luật sư, tôi là thành viên hội bảo tồn di tích ở Huyện Cẩm Giàng, Hải Dương. Gần đây, đình làng chúng tôi đang được tu bổ, nhưng tôi thấy một số hạng mục mới làm không giống với kiến trúc cũ, thậm chí còn dùng vật liệu hiện đại. Chúng tôi lo ngại việc này sẽ làm mất đi giá trị gốc của đình. Xin hỏi, pháp luật có quy định gì về việc bảo tồn các yếu tố gốc của di tích không?”

Quy định về Tín chỉ trong Giáo dục Đại học

“Em chào luật sư, em là sinh viên năm 3 ngành Kế toán ở Đại học Kinh tế Quốc dân. Em đang băn khoăn về hệ thống **tín chỉ** mà trường em áp dụng. Em nghe nói trường sắp đổi quy chế tính điểm và xét tốt nghiệp theo tín chỉ, nhưng em lại có một số môn học từ hồi mới vào trường được tính theo niên chế cũ. Giờ em không biết liệu các môn đó có được quy đổi sang tín chỉ để em đủ điều kiện ra trường đúng hạn không, hay em có phải học lại không ạ? Em ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.”

Sức chở người của phương tiện đường thủy nội địa

“Tôi là chủ một doanh nghiệp du lịch ở Hạ Long, chuyên tổ chức các tour tham quan vịnh bằng tàu nhỏ. Gần đây, tôi có nhận một đoàn khách gia đình, trong đó có vài cháu nhỏ dưới 1 tuổi. Tôi băn khoăn không biết khi tính sức chở người của phương tiện, những cháu bé này có được tính vào hay không, để tránh bị phạt nếu chở quá số người quy định.”

Quy định về thực hành di sản văn hóa phi vật thể

“Chị H.T.M, một nghệ nhân dệt thổ cẩm ở Đồng Văn, Hà Giang, đang lo lắng về việc duy trì nghề truyền thống của mình. Gần đây có nhiều đoàn nghiên cứu đến tìm hiểu và muốn thương mại hóa sản phẩm. Chị muốn biết 'thực hành di sản văn hóa phi vật thể' được hiểu như thế nào theo luật và cộng đồng của chị cần tuân thủ những nguyên tắc gì để bảo vệ nghề dệt truyền thống khỏi bị biến tướng hay lợi dụng?”

Chẩn đoán bệnh động vật trong hoạt động thú y

“Chào luật sư, tôi là một người nuôi gà ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Gần đây đàn gà nhà tôi có dấu hiệu bỏ ăn, ủ rũ, một số con còn bị tiêu chảy ra máu. Tôi rất lo lắng không biết gà bị bệnh gì và phải làm sao. Tôi nghe nói có quy định về việc chẩn đoán bệnh động vật, vậy tôi cần làm gì để xác định chính xác bệnh cho đàn gà của mình theo đúng pháp luật?”

Quy định về Bảo đảm tiền vay trong hoạt động tín dụng

“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tôi đang muốn vay vốn ngân hàng để mở rộng kinh doanh nhưng thấy ngân hàng nhắc đến cụm từ 'bảo đảm tiền vay'. Tôi không hiểu rõ 'bảo đảm tiền vay' là gì và liệu tôi có thể vay được không nếu tài sản thế chấp của tôi không nhiều? Mong luật sư giải thích giúp.”

Bắt giữ tàu bay có yếu tố nước ngoài

“Chào luật sư, công ty tôi ở TP.HCM đang cho một đối tác Việt Nam thuê chiếc tàu bay của mình. Chúng tôi là công ty nước ngoài, đăng ký ở Singapore. Gần đây, đối tác có vẻ gặp khó khăn tài chính và tôi lo ngại chiếc tàu bay này có thể bị bắt giữ tại Việt Nam. Luật sư cho tôi hỏi, nếu tàu bay của chúng tôi bị bắt giữ thì quy định pháp luật Việt Nam có áp dụng không và chúng tôi cần làm gì?”

Quy định pháp luật về làn đường trong giao thông

“Chào chuyên gia, tôi là Anh Hùng, một tài xế xe ôm công nghệ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây tôi bị phạt vì đi sai **làn đường** khi rẽ mà tôi không hề hay biết. Tôi thấy việc phân chia làn đường khá phức tạp, đôi khi vạch kẻ đường mờ hoặc không rõ. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn về khái niệm **làn đường** và cách tôi có thể nhận biết, tuân thủ đúng để tránh bị phạt oan không?”

Quy định về Dịch vụ dân số và các hoạt động liên quan

“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Mai, đang làm việc trong lĩnh vực xã hội tại Hà Nội. Tôi có ý định mở một trung tâm cộng đồng nhỏ để tổ chức các buổi nói chuyện về sức khỏe sinh sản, tư vấn kế hoạch hóa gia đình và hỗ trợ chăm sóc người cao tuổi tại địa phương. Tôi băn khoăn không biết các hoạt động này có được xếp vào 'dịch vụ dân số' theo quy định pháp luật không và tôi cần lưu ý gì để hoạt động đúng pháp luật?”

Kiểm soát ô nhiễm môi trường và trách nhiệm của doanh nghiệp

“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất gốm sứ nhỏ ở Bát Tràng, Gia Lâm, Hà Nội. Gần đây, tôi nghe nói có nhiều quy định mới về môi trường, đặc biệt là việc xử lý chất thải, nước thải. Xưởng tôi thì nhỏ thôi, nhưng cũng có một số công đoạn phát sinh bụi, nước thải. Tôi lo không biết mình có phải làm gì để kiểm soát ô nhiễm không, và nếu không làm đúng thì có bị phạt gì không? Mong được tư vấn giúp.”

Hoạt động thủy sản và các quy định liên quan

“Chào luật sư, tôi là Anh Hùng, một ngư dân ở Cà Mau. Gia đình tôi đã làm nghề đánh bắt cá và nuôi tôm mấy chục năm. Gần đây, tôi nghe nói có nhiều quy định mới về "hoạt động thủy sản" và muốn hỏi liệu việc đánh bắt, nuôi tôm, và bán sản phẩm cho thương lái hay xuất khẩu có được coi là "hoạt động thủy sản" theo luật không. Tôi lo lắng không tuân thủ các quy định này sẽ bị phạt.”

Thực hành di sản văn hóa phi vật thể tại Việt Nam

“Chào luật sư, tôi là chị Lan, ở huyện Mèo Vạc, Hà Giang. Tôi là người dân tộc Mông, hiện đang cùng các chị em trong bản duy trì nghề dệt thổ cẩm truyền thống. Gần đây, chúng tôi nghe nói có nhiều quy định mới về việc bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể, đặc biệt là về "thực hành" di sản. Chúng tôi muốn biết chính xác "thực hành di sản văn hóa phi vật thể" là gì và làm thế nào để chúng tôi có thể vừa giữ được nét truyền thống, vừa được nhà nước hỗ trợ để nghề dệt của mình không bị mai một.”

Quy định về vận chuyển hàng siêu trường

“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Sắp tới, tôi có nhận hợp đồng vận chuyển một lô hàng máy móc công nghiệp khá lớn, không thể tháo rời. Tôi nghe nói đây là hàng siêu trường và có nhiều quy định đặc biệt. Xin hỏi luật sư, nếu tôi không tuân thủ các điều kiện vận chuyển hàng siêu trường thì có bị xử phạt gì không, và mức phạt là bao nhiêu?”

Công trình phụ trợ trong hệ thống cấp nước

“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất ở Bình Dương. Xưởng tôi có khu vực chứa hệ thống cấp nước riêng và tôi muốn xây thêm một bức tường rào xung quanh để bảo vệ. Tôi không rõ liệu bức tường này có được coi là 'công trình phụ trợ' không và nếu có thì cần tuân thủ những quy định pháp luật nào về xây dựng?”

Quy định về hành lang bảo vệ nguồn nước

“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi có mảnh đất cạnh một con rạch nhỏ, nay muốn xây thêm một nhà kho để chứa nông sản nhưng khi hỏi cán bộ xã thì họ bảo không được vì vướng 'hành lang bảo vệ nguồn nước'. Tôi không rõ 'hành lang' này là gì và có thật không, hay là cán bộ đang gây khó dễ cho tôi?”

Quy định chung về hoạt động nghiên cứu khoa học

“Tôi là một giảng viên trẻ ở trường đại học tại TP.HCM, đang ấp ủ nhiều dự án nghiên cứu về công nghệ sinh học ứng dụng trong nông nghiệp. Tôi muốn biết pháp luật Việt Nam định nghĩa thế nào về **nghiên cứu khoa học** và có những quy định gì để tôi có thể định hướng hoạt động của mình cho đúng, đặc biệt là để có thể xin được ưu tiên đầu tư từ nhà nước không?”