Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Di sản tư liệu và quyền, nghĩa vụ của cá nhân
“Chào Tuvannhanh.com, gia đình tôi ở Huế có lưu giữ nhiều bộ tài liệu, thư từ, hình ảnh cổ của ông bà để lại từ thời nhà Nguyễn, trong đó có cả một số sắc phong, chiếu chỉ. Chúng tôi không biết những thứ này có được coi là di sản tư liệu theo luật không và nếu có thì gia đình tôi có quyền lợi và trách nhiệm gì trong việc bảo quản, khai thác chúng? Chúng tôi lo lắng không biết có bị Nhà nước thu hồi không.”
Quy định về khai thác nước dưới đất
“Chào chuyên gia, gia đình tôi ở Huyện Củ Chi, TP.HCM có mảnh đất rộng muốn khoan giếng để lấy nước tưới tiêu cho vườn rau. Tôi nghe nói có luật mới về khai thác nước dưới đất, không biết là có được phép khoan không và cần thủ tục gì. Trước đây có Nghị định 167/2018/NĐ-CP nhưng giờ không biết còn hiệu lực không?”
Không gian lòng đất và quy định pháp luật về lập bản đồ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị L.T.M, chủ một công ty xây dựng ở Hà Nội. Công ty tôi đang nghiên cứu một dự án lớn về xây dựng hạ tầng ngầm dưới lòng đất ở khu vực ngoại thành. Tôi nghe nói có khái niệm 'không gian lòng đất' và việc lập bản đồ cho nó. Tôi muốn hỏi là khái niệm này được định nghĩa thế nào và có quy định pháp luật nào về việc sử dụng, khai thác không gian lòng đất mà công ty tôi cần lưu ý không?”
Quản lý và sử dụng dịch vụ hệ sinh thái đất ngập nước
“Chào chuyên gia, tôi là Hùng, đang sống ở một huyện ven biển thuộc Cà Mau, gần khu vực đất ngập nước. Tôi có ý định phát triển mô hình du lịch sinh thái nhỏ, đưa khách tham quan và trải nghiệm các giá trị tự nhiên từ vùng đất này. Tuy nhiên, tôi không rõ liệu mình có được phép khai thác các lợi ích từ đất ngập nước hay không, và cần phải tuân thủ những quy định pháp luật nào để đảm bảo đúng đắn?”
Quy định về khoáng sản và hoạt động khai thác
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Quảng Ninh. Vừa rồi, trong lúc đào mương tiêu nước cho ruộng, tôi có phát hiện một số loại đá lạ, óng ánh rất đẹp. Tôi không rõ đây có phải là khoáng sản không và nếu đúng thì tôi có được phép tự ý khai thác để bán hay không? Tôi nghe nói khai thác khoáng sản phải có giấy phép, vậy cụ thể là như thế nào?”
Giám đốc điều hành mỏ và các quy định pháp lý liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ chuyên khai thác đá ở Thanh Hóa. Chúng tôi đang có kế hoạch mở rộng hoạt động và cần bổ nhiệm một Giám đốc điều hành mỏ mới. Tôi nghe nói có nhiều quy định chặt chẽ về chức danh này, đặc biệt là về trình độ và năng lực. Tôi muốn hỏi rõ hơn về các yêu cầu pháp lý đối với vị trí Giám đốc điều hành mỏ, liệu có phải mỏ nào cũng cần không, và trách nhiệm của họ là gì? Cảm ơn.”
Đồng quản lý trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.T, một ngư dân và cũng là trưởng thôn ở xã Vạn Thắng, huyện Vạn Ninh, tỉnh Khánh Hòa. Vùng biển của chúng tôi đang bị khai thác quá mức, bà con ngư dân rất lo lắng cho tương lai. Chúng tôi nghe nói có hình thức **đồng quản lý** để cộng đồng cùng Nhà nước bảo vệ nguồn lợi thủy sản. Vậy, chuyên gia có thể cho biết, cộng đồng của chúng tôi cần làm những gì để được tham gia vào việc **đồng quản lý** này không ạ?”
Khái niệm và quy định về khoáng sản đi kèm
“Công ty tôi ở Quảng Ninh chuyên khai thác than. Gần đây, trong quá trình khai thác, chúng tôi phát hiện một lượng lớn đất sét cao lanh có giá trị kinh tế cao nằm lẫn trong vỉa than chính. Tôi muốn hỏi liệu công ty có được phép khai thác loại khoáng sản này cùng với than không và cần làm những thủ tục gì để tránh vi phạm pháp luật?”
Quy định pháp luật về khai thác nước dưới đất
“Chào chuyên gia, tôi là Anh T.V.K, chủ một xưởng sản xuất nước đá nhỏ ở TP. Thủ Đức, TP.HCM. Tôi đang có ý định khoan thêm một giếng để lấy nước phục vụ sản xuất. Tôi có nghe nói rằng nước dưới đất không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Tài nguyên nước 2012. Vậy có phải tôi không cần phải xin phép hay tuân thủ quy định gì khi khai thác nước dưới đất không? Tôi hơi băn khoăn vì thấy có chỗ lại nói phải quản lý tổng hợp cả nước mặt và nước dưới đất.”
Quản lý và khai thác vùng trời sân bay
“Tôi là chủ một công ty xây dựng ở huyện Sóc Sơn, Hà Nội. Chúng tôi đang có dự án xây một tòa nhà cao tầng gần sân bay quốc tế Nội Bài nhưng nghe nói có quy định về chiều cao công trình do liên quan đến vùng trời sân bay. Tôi muốn biết vùng trời sân bay là gì và liệu dự án của tôi có bị ảnh hưởng không?”
Quy định pháp luật về danh lam thắng cảnh và quyền sử dụng đất
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một homestay nhỏ ở gần khu vực Vịnh Bái Tử Long, Quảng Ninh. Gần đây, có thông tin khu vực này được công nhận là **danh lam thắng cảnh** cấp quốc gia. Tôi lo lắng không biết việc này có ảnh hưởng gì đến quyền sử dụng đất của gia đình tôi không, và liệu tôi có được tiếp tục kinh doanh homestay hay không? Có quy định nào về việc khai thác du lịch ở những nơi như vậy không?”
Ứng dụng định danh quốc gia và thủ tục khai thác thông tin cá nhân
“Anh Hùng, một kỹ sư IT ở TP.HCM, đang muốn tìm hiểu cách vợ anh, chị Lan, có thể khai thác thông tin cá nhân của mình trong Cơ sở dữ liệu căn cước để bổ sung hồ sơ xin việc làm online. Chị Lan đang dùng Ứng dụng định danh quốc gia và muốn biết liệu có thể làm việc này trực tiếp qua ứng dụng không, thay vì phải ra công an phường.”
Ngưỡng khai thác nước dưới đất
“Chào chuyên gia, tôi là một nông dân ở Sóc Trăng. Vùng đất của tôi gần đây bị xâm nhập mặn nghiêm trọng, khiến việc canh tác lúa gặp nhiều khó khăn. Tôi nghe nói có cái 'ngưỡng khai thác nước dưới đất' gì đó, không biết nó là gì và có giúp gì được cho tình hình của chúng tôi không? Liệu có cách nào để bảo vệ nguồn nước ngọt dưới đất khỏi bị nhiễm mặn không?”
Quy định về Công bố mở dữ liệu của cơ quan nhà nước
“Tôi là anh H.V.A, chủ một công ty công nghệ nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang muốn phát triển ứng dụng dựa trên dữ liệu giao thông công cộng do Sở Giao thông vận tải công bố. Tôi nghe nói có 'công bố mở' nhưng không rõ là văn bản gì và tôi cần tuân thủ những quy định nào để khai thác dữ liệu này một cách hợp pháp?”
Hoạt động nghiên cứu vật liệu nổ công nghiệp
“Chào luật sư, công ty chúng tôi ở Biên Hòa, Đồng Nai chuyên về khai thác khoáng sản. Hiện tại, chúng tôi đang muốn tự nghiên cứu để cải tiến vật liệu nổ công nghiệp sử dụng trong mỏ. Tôi muốn hỏi, theo quy định pháp luật, 'Nghiên cứu, phát triển công nghệ vật liệu nổ công nghiệp' có bao gồm cả việc thử nghiệm sản phẩm mới trên thực địa không, và phạm vi của hoạt động này được hiểu như thế nào để chúng tôi tuân thủ?”
Quy định về hoạt động của tàu cá nước ngoài trong vùng biển Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty đánh bắt hải sản ở nước ngoài. Hiện tại, chúng tôi đang tìm kiếm cơ hội mở rộng hoạt động sang khu vực Đông Nam Á, cụ thể là muốn đưa đội tàu cá của mình vào khai thác ở vùng biển Việt Nam. Tôi nghe nói có nhiều quy định phức tạp lắm, nhất là về cái gọi là 'vùng biển Việt Nam' và các loại giấy phép. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về các điều kiện và thủ tục để tàu cá nước ngoài như chúng tôi có thể hoạt động hợp pháp tại đây không? Tôi muốn biết chính xác mình cần làm gì để tránh rủi ro pháp lý.”
Ngưỡng khai thác nước dưới đất và quy định pháp luật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cơ sở sản xuất nước đá ở Cần Giờ, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói có quy định về giới hạn khai thác nước dưới đất để tránh sụt lún và xâm nhập mặn. Cơ sở của tôi dùng khá nhiều nước giếng khoan, tôi lo không biết có bị ảnh hưởng gì không, và làm sao để biết ngưỡng khai thác là bao nhiêu?”
Công trình thiết yếu của cảng hàng không
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc điều hành của một cảng hàng không nhỏ ở Đồng Nai. Sắp tới, chúng tôi có đợt kiểm tra định kỳ về an toàn khai thác và cũng đang có kế hoạch nâng cấp một số hạng mục. Tôi đang băn khoăn không biết **các công trình thiết yếu của cảng hàng không** được pháp luật quy định cụ thể gồm những gì để đảm bảo chúng tôi tuân thủ và duy trì giấy phép hoạt động? Liệu có danh mục nào rõ ràng không ạ?”
Quy định về Vùng biển Việt Nam và hoạt động thủy sản của tàu cá nước ngoài
“Chào chuyên gia, tôi là Ba, một người làm tư vấn pháp lý ở TP.HCM. Tôi đang có một khách hàng là công ty thủy sản nước ngoài muốn đưa tàu cá vào hoạt động khai thác ở vùng biển Việt Nam. Họ hỏi tôi về các quy định liên quan đến 'vùng biển Việt Nam' và điều kiện để tàu cá nước ngoài được phép hoạt động. Tôi cần một bài tư vấn chi tiết để giải thích cho họ hiểu rõ.”
Khai thác và sử dụng tài nguyên nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại nuôi tôm ở Cà Mau. Gần đây, tôi muốn mở rộng quy mô, cần bơm nước từ kênh vào ao nuôi nhiều hơn. Tôi nghe nói có quy định về việc **khai thác, sử dụng tài nguyên nước** nhưng không rõ mình có cần xin phép gì không, hay chỉ cần bơm là được? Nếu cần thì thủ tục thế nào ạ?”
Xác định và quản lý nguồn nước sinh hoạt từ giếng khoan
“Chào luật sư, gia đình tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM có một cái giếng khoan dùng chung cho cả nhà và quán ăn nhỏ. Tôi nghe nói có quy định về 'nguồn nước sinh hoạt' nhưng không rõ giếng nhà tôi có được coi là nguồn nước sinh hoạt không và có cần phải làm thủ tục gì để khai thác hay không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quản lý và khai thác chức năng của nguồn nước
“Chị H.T.L. ở Đà Nẵng, chủ một homestay ven biển, đang rất lo lắng về việc quy hoạch sử dụng nguồn nước ngọt và nước biển trong khu vực. Chị nghe nói có dự án du lịch lớn sắp triển khai, có thể ảnh hưởng đến nguồn nước sinh hoạt và cảnh quan biển. Chị muốn biết pháp luật quy định thế nào về các chức năng của nguồn nước để có thể hiểu và bảo vệ quyền lợi của mình khi có dự án mới.”
Định nghĩa và quản lý Tài nguyên khoáng sản
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Hoành Bồ, Quảng Ninh. Mấy hôm nay đào móng làm chuồng trại, tôi có phát hiện một loại đá lạ, óng ánh, khá nặng. Tôi nghe nói có thể đây là khoáng sản. Vậy luật sư cho tôi hỏi, cái "tài nguyên khoáng sản" theo luật định nghĩa là gì, và nếu tôi tìm thấy thì có được tự ý khai thác không?”
Xác định trữ lượng tính tiền cấp quyền khai thác khoáng sản
“Chào chuyên gia, tôi đang có một dự án khai thác cát ở Long An và đang làm thủ tục xin cấp phép. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'trữ lượng tính tiền cấp quyền khai thác khoáng sản' nhưng không rõ nó được xác định như thế nào và cơ quan nào sẽ chịu trách nhiệm tính toán, đặc biệt là khi giấy phép do tỉnh cấp. Liệu có quy định cụ thể nào cho trường hợp của tôi ở Long An không?”