Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Khái niệm Tín ngưỡng và sự bảo hộ của pháp luật
“Chào chuyên gia, tôi là một người dân ở huyện Bình Chánh, TP.HCM, làm nghề kinh doanh nhỏ. Gia đình tôi có truyền thống thờ cúng tổ tiên và tham gia các lễ hội làng hàng năm. Gần đây, có một số người nói rằng những hoạt động này có thể bị coi là mê tín dị đoan. Tôi muốn hỏi, theo pháp luật thì **tín ngưỡng** được hiểu như thế nào và liệu các hoạt động truyền thống của gia đình tôi có được pháp luật bảo vệ không? Tôi lo lắng không biết mình có vi phạm gì không.”
Khái niệm Trường Đại học và Học viện theo pháp luật
“Chào chuyên gia, tôi đang rất băn khoăn về việc chọn trường cho con gái. Cháu vừa thi đỗ vào một 'học viện' ở TP. Hồ Chí Minh, nhưng tôi nghe mọi người nói 'học viện' thì không bằng 'trường đại học'. Liệu có đúng không ạ? Về mặt pháp lý thì hai loại hình này có gì khác biệt hay không, và liệu bằng cấp của 'học viện' có giá trị tương đương 'trường đại học' không?”
Quản lý và bảo trì công trình thiết yếu tại cảng hàng không
“Chào chuyên gia, tôi là Hùng, giám đốc một công ty xây dựng ở Đà Nẵng. Công ty tôi chuyên về bảo trì hạ tầng. Sắp tới sân bay Đà Nẵng có đợt đấu thầu bảo trì các công trình, nhưng tôi đang băn khoăn không biết 'các công trình thiết yếu của cảng hàng không' bao gồm những gì và trách nhiệm quản lý, bảo trì thuộc về ai. Liệu công ty tôi có cơ hội tham gia không?”
Sân bay dự bị trong hoạt động bay
“Chào chuyên gia, tôi là quản lý khai thác bay ở TP.HCM. Chúng tôi đang xây dựng kế hoạch bay cho một số tuyến mới và cần đảm bảo tuân thủ các quy định về sân bay dự bị. Cụ thể, tôi muốn biết cơ quan nào có thẩm quyền chỉ định sân bay dự bị và những yếu tố nào ảnh hưởng đến việc này theo pháp luật Việt Nam?”
Dịch vụ viễn thông cơ bản và quy định pháp luật liên quan
“Chào chuyên gia, tôi đang có một công ty IT nhỏ ở Hà Nội. Hiện tại, công ty tôi đang muốn mở rộng sang cung cấp một số dịch vụ liên quan đến truyền thông, ví dụ như cho thuê kênh truyền dữ liệu hoặc cung cấp dịch vụ hội nghị truyền hình cho các doanh nghiệp khác. Tôi nghe nói có khái niệm 'dịch vụ viễn thông cơ bản' và các dịch vụ này có thể thuộc diện đó. Chuyên gia cho tôi hỏi, liệu các dịch vụ tôi định cung cấp có phải là dịch vụ viễn thông cơ bản không và điều này có ý nghĩa gì đối với công ty tôi?”
Bài báo khoa học trong xét tặng danh hiệu Nhà giáo
“Chào chuyên gia, tôi là cô giáo Hạnh, đang công tác tại một trường đại học ở Hà Nội. Tôi đang làm hồ sơ xét tặng danh hiệu Nhà giáo ưu tú và có khá nhiều bài báo khoa học đã công bố. Tuy nhiên, tôi không rõ theo Nghị định 35/2024/NĐ-CP thì những bài báo nào của tôi mới được tính là 'bài báo khoa học' hợp lệ để xét thành tích. Liệu các bài đăng trên tạp chí chưa được xếp hạng hay kỷ yếu hội thảo không có ISBN có được không ạ?”
Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ online ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Mấy hôm trước, công an phường có đến yêu cầu tôi cung cấp rất nhiều thông tin cá nhân để cập nhật vào 'Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư'. Tôi thấy hơi lo lắng không biết thông tin này sẽ được dùng vào việc gì, ai có quyền truy cập và liệu có đảm bảo an toàn không? Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi hiểu rõ hơn về cơ sở dữ liệu này.”
Giải thích thuật ngữ Dược trong Luật Dược 2016
“Chào chuyên gia, tôi là chị Hạnh, chủ một nhà thuốc ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đang tìm hiểu các quy định về kinh doanh dược phẩm nhưng còn mơ hồ về khái niệm 'Dược' trong Luật Dược 2016. Chuyên gia có thể giải thích giúp tôi liệu các loại vitamin, thực phẩm chức năng hay nguyên liệu pha chế thuốc đông y có được tính là 'Dược' để tôi tuân thủ đúng luật không ạ?”
Chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành công ty cổ phần
“Chào chuyên gia, đơn vị sự nghiệp công lập của tôi ở TP. Hồ Chí Minh đang trong quá trình cổ phần hóa. Ban lãnh đạo có nhắc đến 'thời điểm công bố giá trị đơn vị sự nghiệp công lập' nhưng tôi chưa rõ chính xác ngày này có ý nghĩa gì và ảnh hưởng thế nào đến việc xử lý tài chính cũng như quyền lợi người lao động. Liệu có văn bản nào quy định cụ thể về việc này không ạ?”
Hợp đồng làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập
“Chào chuyên gia, em là giáo viên mới ra trường ở TP.HCM, đang nộp hồ sơ vào một trường công lập ở quận Gò Vấp. Em thấy trong thông báo tuyển dụng có nhắc đến 'Hợp đồng làm việc' mà không phải 'Hợp đồng lao động' như em học. Chuyên gia cho em hỏi 'Hợp đồng làm việc' này là gì và có khác gì so với hợp đồng thông thường không ạ? Em cần lưu ý gì khi ký hợp đồng này ạ?”
Công chứng viên và thủ tục sửa đổi hợp đồng đã công chứng
“Chào chuyên gia, tôi là chị Lan, đang kinh doanh bất động sản ở Hà Nội. Năm ngoái tôi có công chứng một hợp đồng mua bán nhà tại một phòng công chứng. Giờ tôi muốn sửa đổi một vài điều khoản trong hợp đồng đó nhưng phòng công chứng cũ đã đóng cửa, không còn hoạt động nữa. Tôi không biết bây giờ phải tìm ai, hay làm thủ tục ở đâu để sửa đổi hợp đồng này cho đúng quy định pháp luật?”
Thủ tục bổ sung thông tin hộ tịch
“Chào chuyên gia, tôi là Chị T.T.H, 32 tuổi, đang làm freelancer ở TP.HCM. Tôi đang làm hồ sơ xin cấp hộ chiếu nhưng gặp vướng mắc. Giấy khai sinh của tôi bị thiếu thông tin nơi sinh của mẹ và một số chi tiết nhỏ khác do được cấp từ rất lâu rồi. Giờ tôi muốn bổ sung các thông tin này thì phải làm thế nào ạ?”
Quy định pháp luật về phế liệu
“Chào luật sư, công ty em ở Bình Dương chuyên gia công linh kiện điện tử. Trong quá trình sản xuất, tụi em có rất nhiều phế liệu như dây đồng, nhựa vụn. Em không rõ theo luật thì mấy cái này có được coi là phế liệu không và tụi em phải xử lý thế nào cho đúng quy định, đặc biệt là khi có đối tác muốn mua lại để tái chế?”
Nghi lễ đối ngoại với Tổ chức quốc tế tại Hà Nội
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.M.T, cán bộ phòng đối ngoại của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội. Sắp tới, chúng tôi có tổ chức một sự kiện lớn về quảng bá du lịch và muốn mời đại diện các tổ chức quốc tế đang hoạt động tại Hà Nội tham dự. Tôi không rõ liệu Nghị định 145/2013/NĐ-CP có quy định cụ thể nào về việc đón tiếp và làm việc với những tổ chức này không, đặc biệt là về nghi thức ngoại giao. Liệu các tổ chức quốc tế này có được xem là 'khách nước ngoài' theo quy định không, và chúng tôi cần lưu ý gì để đảm bảo sự kiện diễn ra trang trọng, đúng quy định?”
Quy định về Hoa tiêu đường thủy nội địa
“Chào chuyên gia, tôi là thuyền trưởng tàu chở hàng trên sông Sài Gòn, thường xuyên phải đi qua những đoạn sông khó. Tôi nghe nói có **hoa tiêu đường thủy nội địa** để hỗ trợ nhưng không rõ quy định pháp luật về họ như thế nào, trách nhiệm ra sao. Liệu có bắt buộc phải có hoa tiêu không và tôi có thể tìm thông tin này ở đâu?”
Các bên tham gia hòa giải tại Tòa án
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một công ty kinh doanh vật liệu xây dựng nhỏ ở Đà Nẵng. Hiện tại, công ty tôi đang có tranh chấp hợp đồng với một đối tác và vụ việc đã được Tòa án yêu cầu hòa giải. Tôi muốn hỏi rõ 'các bên tham gia hòa giải' bao gồm những ai, liệu tôi có thể mời luật sư hoặc người thân đi cùng trong buổi hòa giải không, và những thông tin trao đổi trong buổi hòa giải có được bảo mật không? Ngoài ra, tôi cũng lo lắng về chi phí hòa giải.”
Đăng ký tàu biển
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một con tàu biển vừa mới đóng xong ở xưởng tại Hải Phòng. Tôi đang chuẩn bị hồ sơ để đi đăng ký nhưng không biết thế nào là 'hồ sơ hợp lệ' theo quy định. Liệu tôi có cần chuẩn bị những giấy tờ gì để hồ sơ của mình được chấp nhận không?”
Quản lý rủi ro an toàn thông tin mạng
“Chào chuyên gia, công ty em là một doanh nghiệp nhỏ chuyên cung cấp giải pháp phần mềm cho các dự án của nhà nước ở quận 1, TP.HCM. Gần đây, em thấy nhiều vụ tấn công mạng quá, nên lo lắng về hệ thống của mình. Công ty em có tham gia đấu thầu nhiều gói thầu lớn, nên dữ liệu rất quan trọng. Chuyên gia cho em hỏi, rủi ro an toàn thông tin mạng là gì và công ty em cần làm gì để bảo vệ mình theo quy định pháp luật ạ?”
Kiểm kê khí thải công nghiệp và Quản lý chất thải
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử ở KCN Biên Hòa, Đồng Nai. Gần đây, tôi nghe nói về việc phải **kiểm kê khí thải công nghiệp** nhưng không rõ quy định này áp dụng cho những loại chất thải nào và nhà máy của tôi có thuộc diện phải thực hiện không? Nếu có thì việc kiểm kê này có liên quan gì đến quản lý chất thải chung của nhà máy không?”
Hoạt động bán lẻ điện
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận Ba Đình, Hà Nội. Gần đây tôi có nghe nói về các quy định mới trong Luật Điện lực 2024. Tôi không rõ lắm về khái niệm 'bán lẻ điện' và liệu quán của tôi có thuộc đối tượng được bảo vệ hay có quyền lợi gì đặc biệt không khi mua điện từ EVN hay các đơn vị khác? Đặc biệt là về an toàn điện, tôi cần lưu ý gì khi lắp đặt, sử dụng điện cho quán?”
Quy định pháp luật liên quan đến Ke ga đường sắt và hoạt động kinh doanh
“Chào chuyên gia, tôi là M, chủ một quán cà phê nhỏ ở TP. Đà Nẵng. Gần đây tôi thấy có một vị trí khá đẹp ở khu vực **ke ga** của ga Đà Nẵng, tôi muốn đặt một quầy bán cà phê nhỏ ở đó để phục vụ hành khách. Tuy nhiên, tôi không rõ liệu có được phép không và cần tuân thủ những quy định nào, đặc biệt là về an toàn đường sắt và việc sử dụng tài sản công. Chuyên gia có thể tư vấn giúp tôi không?”
Hợp đồng kỳ hạn điện và cơ chế mua bán điện trực tiếp
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất giày da ở Thuận An, Bình Dương. Giá điện biến động làm chi phí sản xuất của tôi khó kiểm soát quá. Tôi có nghe nói về cái gọi là 'hợp đồng kỳ hạn điện' mà nhà nước đang khuyến khích. Chuyên gia cho tôi hỏi, xưởng của tôi có đủ điều kiện để tham gia loại hợp đồng này không và giá điện trong hợp đồng này được tính như thế nào ạ?”
Yêu cầu về tiêu đề hồ sơ lưu trữ
“Chào chuyên gia, em là cán bộ văn thư ở UBND phường An Bình, quận 1, TP.HCM. Em đang chuẩn bị các hồ sơ để nộp lưu trữ theo quy định mới nhưng còn băn khoăn về cái 'tiêu đề hồ sơ'. Liệu có bắt buộc phải có không ạ? Và nó cần chứa những thông tin gì để đảm bảo đúng quy định, tránh bị trả lại hồ sơ?”
Phân biệt các phần của đường bộ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là tài xế taxi ở Quận 1, TP.HCM. Hôm trước tôi bị phạt vì dừng xe đón khách ở chỗ mà công an bảo là 'phần đường xe chạy' không được dừng. Tôi cứ nghĩ chỗ đó là lề đường, không cấm. Mong chuyên gia giải thích rõ giúp tôi 'phần đường xe chạy' là gì và cách phân biệt nó với vỉa hè, lề đường để tôi không bị phạt oan nữa.”