Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Đội hộ tống trong thanh sát hóa chất
“Chào luật sư, tôi là quản lý sản xuất tại một nhà máy hóa chất ở KCN Biên Hòa, Đồng Nai. Sắp tới có đoàn thanh sát quốc tế của Tổ chức Cấm vũ khí hóa học đến làm việc. Tôi nghe nói sẽ có 'Đội hộ tống' của Việt Nam đi cùng, nhưng tôi không rõ vai trò của họ là gì và liệu chúng tôi có phải tuân thủ theo hướng dẫn của họ không? Nếu không tuân thủ thì có bị phạt gì không?”
Niêm phong, mở niêm phong vật chứng trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện thoại ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi bị trộm đột nhập, mất nhiều tài sản. Công an đã đến khám nghiệm hiện trường và thu giữ một số vật chứng như camera an ninh, dấu vân tay trên cửa. Tôi thấy họ có niêm phong mấy cái hộp đựng vật chứng đó. Tôi thắc mắc là ai là người có quyền thực hiện việc niêm phong, mở niêm phong những vật chứng này? Liệu tôi có được biết hay tham gia vào quá trình đó không?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi
“Chào luật sư, tôi là cô Hạnh, 68 tuổi, đã về hưu được 5 năm rồi. Từ ngày nghỉ, tôi thấy mình ít giao tiếp hơn, nhiều lúc cảm thấy cô đơn lắm dù con cháu vẫn quan tâm. Tôi vẫn muốn được đóng góp gì đó cho cộng đồng, cho gia đình nhưng không biết bắt đầu từ đâu. Gần đây tôi có nghe nói về 'năng lực xã hội của người cao tuổi', không biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ người già như chúng tôi duy trì các hoạt động xã hội không? Tôi ở quận Đống Đa, Hà Nội.”
Nâng cao chất lượng dân số trong phát triển địa phương
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phường ở Quận 1, TP.HCM, đang tham gia xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho địa phương. Trong các văn bản hướng dẫn, tôi thấy có nhắc đến việc 'nâng cao chất lượng dân số'. Tôi không rõ lắm khái niệm này cụ thể là gì và phường chúng tôi cần làm gì để thực hiện đúng theo quy định pháp luật, đặc biệt là liên quan đến các đặc trưng về thể chất, trí tuệ và tinh thần của người dân?”
Quy định về phí thi hành án dân sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi tôi thắng kiện một vụ tranh chấp hợp đồng và tòa đã ra bản án yêu cầu bên kia phải trả tôi 50 triệu đồng. Bây giờ, cơ quan thi hành án yêu cầu tôi phải nộp một khoản phí khi nhận tiền. Tôi không hiểu đây là phí gì và tại sao tôi phải nộp khi tôi là người thắng kiện? Liệu có cách nào để tôi không phải nộp khoản phí này không?”
Đánh giá chất lượng giải quyết thủ tục hành chính
“Chào luật sư, tôi là Anh H.V.K, chủ một cửa hàng ở Đà Nẵng. Gần đây tôi có nộp hồ sơ xin cấp giấy phép kinh doanh tại Bộ phận Một cửa của quận nhưng chờ lâu quá, lại còn bị yêu cầu bổ sung nhiều lần. Tôi muốn biết có cách nào để đánh giá chất lượng làm việc của họ không, và liệu những đánh giá đó có được ghi nhận để cải thiện không? Tôi thấy quy trình này rất mất thời gian và ảnh hưởng đến việc kinh doanh của tôi.”
Quy hoạch và sử dụng Không gian ngầm đô thị
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà hàng ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói thành phố có kế hoạch phát triển không gian ngầm để xây dựng các trung tâm thương mại, bãi đỗ xe. Tôi đang tính mở rộng thêm một chi nhánh nữa, và muốn tìm hiểu xem liệu có thể thuê hoặc xin phép sử dụng không gian ngầm dưới mặt đất để làm kho hoặc một phần nhà hàng không. Việc này có phức tạp không và có quy định gì về nó không ạ?”
Khoa học và ứng dụng trong hoạt động sản xuất
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, tôi đang tính đầu tư vào một dự án nông nghiệp công nghệ cao, nhưng có người nói phải hiểu rõ 'khoa học' là gì thì mới làm được. Tôi không rõ định nghĩa chính xác của 'khoa học' trong luật pháp là gì và liệu dự án của tôi có được coi là 'hoạt động khoa học' để nhận hỗ trợ không?”
Phân biệt đối xử người khuyết tật và quyền được bảo vệ
“Chào luật sư, tôi là anh T. ở Quận 1, TP.HCM. Tôi bị khiếm thính bẩm sinh và gần đây tôi đi phỏng vấn xin việc ở một công ty tư nhân. Mặc dù tôi có bằng cấp và kinh nghiệm phù hợp, nhưng nhà tuyển dụng lại từ chối tôi với lý do 'công việc này cần giao tiếp nhiều, sợ anh không đáp ứng được'. Tôi cảm thấy đây là hành vi phân biệt đối xử. Liệu có luật nào bảo vệ tôi trong trường hợp này không?”
Huy động Hạ sĩ quan, binh sĩ dự bị
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, một hạ sĩ quan dự bị ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi làm nghề thiết kế đồ họa tự do. Tuần trước, tôi nhận được một giấy triệu tập yêu cầu tôi phải có mặt tại Ban chỉ huy quân sự phường để nhận lệnh huy động. Tôi khá hoang mang vì không rõ đây có phải là quy trình đúng không và tôi cần phải làm gì. Liệu có phải ai cũng nhận được thông báo như vậy không?”
Khái niệm và điều kiện của Nhà đầu tư
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội chuyên về sản xuất thủ công mỹ nghệ. Gần đây, tôi muốn mở rộng hoạt động kinh doanh, có thể tham gia vào một số dự án lớn hơn, ví dụ như phát triển khu du lịch sinh thái hoặc xây dựng nhà xưởng quy mô. Tôi không rõ liệu doanh nghiệp nhỏ của tôi có được coi là một 'nhà đầu tư' theo quy định pháp luật để có thể tham gia các dự án đó không, và cần những điều kiện gì?”
Trách nhiệm của Bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, cán bộ địa chính ở huyện Mộc Châu, Sơn La. Vừa rồi có đoàn công tác từ trung ương về khảo sát đất để xây dựng thêm kho dự trữ quốc gia, họ bảo là của 'bộ, ngành quản lý hàng dự trữ quốc gia'. Tôi nghe mà không rõ là cụ thể là bộ nào, ngành nào sẽ làm việc trực tiếp với địa phương mình để quy hoạch, giải phóng mặt bằng. Liệu có phải là Bộ Tài chính hay Bộ Kế hoạch và Đầu tư không? Tôi cần biết để còn chuẩn bị hồ sơ, thủ tục cho đúng.”
Chất lượng sản phẩm, hàng hóa theo quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng thời trang nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi có nhập một lô hàng quần áo từ một nhà cung cấp mới, nhưng khi nhận hàng thì chất lượng không như mong đợi chút nào. Vải thì mỏng, đường may cẩu thả, giặt thử thì phai màu ngay. Tôi muốn biết theo luật thì "chất lượng sản phẩm, hàng hóa" được định nghĩa như thế nào để tôi có cơ sở làm việc lại với nhà cung cấp ạ?”
Vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Gần đây, tôi có nghe nói về việc tỉnh tôi đang xin cấp 'vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương' để xây dựng một số tuyến đường nông thôn mới. Tôi không hiểu rõ lắm về loại vốn này là gì và liệu doanh nghiệp của tôi có cơ hội tham gia vào các dự án được tài trợ từ nguồn vốn này không? Liệu có quy định cụ thể nào về cách thức phân bổ và sử dụng không?”
Ý nghĩa của lưu lượng lũ thiết kế trong quản lý đê điều
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện A, tỉnh B. Vừa rồi có nghe mấy cán bộ xã nói về 'lưu lượng lũ thiết kế' khi bàn về việc nâng cấp đê sông. Tôi không hiểu rõ cái này là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc bảo vệ ruộng vườn, nhà cửa của chúng tôi khỏi lũ lụt. Luật sư giải thích giúp tôi với ạ.”
Đội dân phòng và trách nhiệm của công dân
“Chào luật sư, tôi là một người dân mới chuyển về sinh sống tại phường An Khánh, thành phố Thủ Đức. Gần đây, tổ trưởng tổ dân phố có thông báo về việc thành lập Đội dân phòng tại khu vực và kêu gọi các nam công dân đủ tuổi tham gia. Tôi muốn hỏi Đội dân phòng là gì, có vai trò và trách nhiệm như thế nào theo quy định pháp luật, và việc tham gia có bắt buộc không ạ? Tôi làm việc văn phòng, cũng khá bận rộn nên muốn tìm hiểu kỹ hơn.”
Quy định về đoàn lai và bằng thuyền trưởng trong giao thông đường thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Cần Thơ, chuyên chở hàng hóa bằng đường thủy. Hiện tại, tôi đang có một đoàn lai với tổng trọng tải toàn phần khoảng 350 tấn. Tôi nghe nói có quy định về bằng thuyền trưởng cho từng loại đoàn lai, vậy với đoàn lai của tôi thì cần bằng hạng mấy? Sắp tới tôi muốn mở rộng lên khoảng 600 tấn thì có cần đổi bằng không?”
Ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất và bảo vệ môi trường
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất gạch không nung ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây, tôi đang tìm hiểu về các công nghệ mới để giảm thiểu ô nhiễm và nâng cao chất lượng sản phẩm. Tôi nghe nói có các chính sách ưu đãi cho doanh nghiệp ứng dụng 'công nghệ cao' nhưng không rõ định nghĩa chính xác là gì và liệu xưởng của tôi có đủ điều kiện không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Chính sách khuyến khích duy trì mức sinh thay thế
“Chào luật sư, vợ chồng em mới cưới nhau được 2 năm, đang ở TP.HCM. Em làm nhân viên văn phòng, chồng em làm IT. Tụi em đang tính sinh con đầu lòng nhưng cũng lo lắng về chi phí nuôi dạy. Em nghe nói nhà nước có chính sách khuyến khích sinh con để duy trì "mức sinh thay thế" gì đó. Luật sư cho em hỏi cụ thể là có những hỗ trợ gì cho vợ chồng em nếu sinh con ở thành phố lớn như TP.HCM không ạ, đặc biệt là nếu tụi em muốn sinh đủ 2 con?”
Hồ sơ điện tử trong thủ tục hành chính
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xuất nhập khẩu nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy các thủ tục hải quan và cảng biển ngày càng yêu cầu nhiều về 'hồ sơ điện tử'. Tôi không rõ chính xác 'hồ sơ điện tử' là gì và nó bao gồm những loại giấy tờ nào. Liệu có phải mọi thứ đều phải nộp online hết không? Tôi sợ làm sai lại bị chậm trễ hàng hóa.”
Giá trị pháp lý của thông điệp dữ liệu điện tử
“Chào luật sư, tôi đang có một vụ tranh chấp dân sự với đối tác về việc mua bán hàng hóa tại Quận 1, TP.HCM. Đối tác của tôi không chịu thanh toán và phủ nhận các thỏa thuận đã đạt được qua email và tin nhắn Zalo. Tôi muốn hỏi liệu những email và tin nhắn này có thể được dùng làm bằng chứng trước tòa để đòi nợ được không? Tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử.”
Quy định về Văn kiện viện trợ trong hoạt động viện trợ quốc tế
“Chào luật sư, tôi là chị M.T.H, đang làm việc cho một tổ chức phi chính phủ ở Hà Nội, chuyên về các dự án hỗ trợ kỹ thuật cho vùng sâu vùng xa. Chúng tôi đang chuẩn bị hồ sơ để xin viện trợ từ Việt Nam cho một dự án giáo dục mới tại Lào. Tôi nghe nói đến 'Văn kiện viện trợ' nhưng không rõ tài liệu này bao gồm những gì và liệu dự án của chúng tôi có cần phải lập văn kiện này không, đặc biệt là khi dự án của chúng tôi không liên quan đến xây dựng?”
Vai trò của Bộ, ngành, địa phương trong đầu tư công
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Đà Nẵng. Gần đây tôi thấy nhiều dự án hạ tầng công cộng được triển khai ở địa phương. Tôi muốn tìm hiểu xem 'địa phương' ở đây cụ thể là cơ quan nào và làm sao để doanh nghiệp tôi có thể tham gia vào các dự án đầu tư công này, đặc biệt là khi nghe nói 'Bộ, ngành và địa phương' được giao kế hoạch đầu tư công?”
Quy định về người đang chấp hành án phạt tù và phương tiện vận chuyển
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một công ty vận tải nhỏ ở Hà Nội. Gần đây, tôi có cơ hội đấu thầu một hợp đồng vận chuyển **phạm nhân** cho một trại giam gần đó. Tôi muốn hỏi liệu có quy định cụ thể nào về việc xác định ai là **phạm nhân** và loại xe nào được phép sử dụng để vận chuyển họ không, vì tôi lo lắng về các yêu cầu đặc biệt của loại hình vận tải này và các chi phí liên quan.”