Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Tai biến y khoa và trách nhiệm bảo hiểm
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh. Vừa rồi tôi có phẫu thuật ruột thừa tại một bệnh viện tư nhân, nhưng sau phẫu thuật tôi bị nhiễm trùng nặng, phải nằm viện lâu hơn dự kiến và tốn rất nhiều chi phí. Tôi nghe nói có khái niệm 'tai biến y khoa', vậy trường hợp của tôi có phải là tai biến y khoa không? Tôi có thể làm gì để đòi lại quyền lợi của mình?”
Quy định về chi phí cho người làm chứng trong tố tụng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở quận Đống Đa, Hà Nội. Hiện tại tôi đang có một vụ kiện tranh chấp hợp đồng với đối tác. Tôi cần triệu tập một người làm chứng để làm rõ một số tình tiết. Tôi nghe nói phải trả chi phí cho người làm chứng, nhưng tôi không rõ khoản chi phí này là gì, ai phải chịu và nếu lời khai của họ không có lợi cho tôi thì sao? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Khái niệm và quy định về khoáng sản đi kèm
“Công ty tôi ở Quảng Ninh chuyên khai thác than. Gần đây, trong quá trình khai thác, chúng tôi phát hiện một lượng lớn đất sét cao lanh có giá trị kinh tế cao nằm lẫn trong vỉa than chính. Tôi muốn hỏi liệu công ty có được phép khai thác loại khoáng sản này cùng với than không và cần làm những thủ tục gì để tránh vi phạm pháp luật?”
Định nghĩa và vai trò của Thử nghiệm viên
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là kỹ sư thử nghiệm sản phẩm tại một trung tâm kiểm định ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi mới vào nghề nên còn bỡ ngỡ về các quy định pháp luật liên quan đến công việc của mình. Cụ thể, tôi muốn biết chính xác "Thử nghiệm viên" được định nghĩa như thế nào trong luật và vai trò của tôi có ý nghĩa pháp lý ra sao trong quá trình kiểm định sản phẩm?”
Khu vực có chức năng chuyên biệt trong phát triển đô thị
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở ngoại ô Đà Nẵng. Gần đây tôi nghe nói chính quyền đang có kế hoạch phát triển một 'khu vực có chức năng chuyên biệt' ngay gần đất nhà tôi. Tôi không rõ khu vực này là gì và liệu việc này có ảnh hưởng đến việc kinh doanh và đất đai của gia đình tôi không? Liệu có phải tôi sẽ bị giải tỏa để nhường chỗ cho dự án này không?”
Quy định về phòng chống mua bán người và bảo vệ nạn nhân
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị H.T.L ở Quận 10, TP.HCM, làm nghề bán hàng online. Tôi đang rất lo lắng vì người em trai của tôi bị lừa sang nước ngoài làm việc, gần đây tôi nhận được tin nhắn cầu cứu nói rằng em trai tôi đang bị ép buộc bán một phần cơ thể. Tôi muốn hỏi pháp luật Việt Nam có quy định nào để bảo vệ em trai tôi trong trường hợp này không và hành vi đó có bị nghiêm cấm không?”
Thảm họa và gia hạn nộp hồ sơ khai thuế
“Chào chuyên gia, tôi là Anh N.V.T, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở huyện Cần Giờ, TP.HCM. Vừa rồi khu vực của tôi bị ngập lụt nghiêm trọng do triều cường kết hợp mưa lớn, hàng hóa hư hại hết, cửa hàng phải đóng cửa mấy ngày để khắc phục. Giờ tôi đang rất lo lắng không biết có kịp nộp hồ sơ khai thuế tháng này không. Trường hợp của tôi có được coi là 'thảm họa' để xin gia hạn nộp thuế không ạ?”
Người bị kiện trong tố tụng hành chính
“Tôi là cán bộ phòng Tài nguyên và Môi trường huyện X, thành phố Đà Nẵng. Gần đây, một hộ dân đã nộp đơn khởi kiện quyết định thu hồi đất mà phòng tôi ban hành. Tôi nghe nói mình là 'người bị kiện' nhưng không rõ vai trò và trách nhiệm của mình là gì trong vụ việc này. Liệu tôi có phải tự mình ra tòa không?”
Hành vi trộm cắp điện và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy hóa đơn tiền điện tăng đột biến mà không rõ lý do. Hàng xóm lại đồn thổi tôi đang dùng điện chùa hoặc có người cố tình làm sai lệch công tơ nhà tôi. Tôi rất lo lắng không biết nếu bị phát hiện thì sẽ bị xử lý như thế nào và liệu tôi có bị quy vào tội trộm cắp điện không?”
Quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một dự án phát triển khu dân cư lớn ở TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói về 'quy hoạch chuyên ngành hạ tầng kỹ thuật' và không rõ nó là gì, có ảnh hưởng thế nào đến dự án của tôi. Liệu dự án của tôi có phải tuân thủ quy hoạch này không và ai là người phê duyệt nó?”
Trách nhiệm pháp lý của Nhà phát triển trí tuệ nhân tạo
“Chào luật sư, tôi là chủ một startup công nghệ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên phát triển các giải pháp AI cho doanh nghiệp. Gần đây, tôi nghe nói có luật mới về AI và trách nhiệm của "nhà phát triển". Tôi đang rất lo lắng không biết công ty mình có phải là "nhà phát triển" theo luật không và nếu có thì cần phải làm gì để tuân thủ, đặc biệt là nếu có sự cố xảy ra.”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế và hỗ trợ sinh sản
“Chào luật sư, vợ chồng tôi ở TP.HCM, cả hai đều làm văn phòng. Chúng tôi đã có một bé trai, giờ đang phân vân có nên sinh thêm bé thứ hai không vì chi phí nuôi con ở thành phố quá cao, lại sợ ảnh hưởng công việc của vợ. Tôi nghe nói Nhà nước đang khuyến khích sinh đủ con để đạt 'mức sinh thay thế' gì đó. Vậy có chính sách hỗ trợ cụ thể nào cho những gia đình như chúng tôi để khuyến khích sinh con không ạ? Đặc biệt là ở các thành phố lớn như TP.HCM.”
Thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất nhà chung cư
“Chào luật sư, tôi là cô Mai, 70 tuổi, sống ở khu tập thể cũ tại quận Ba Đình, Hà Nội. Gần đây có chủ đầu tư đến khảo sát để cải tạo lại chung cư, họ có nhắc đến 'thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất'. Tôi không hiểu rõ cái này là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến quyền lợi của tôi khi họ xây lại nhà. Tôi cần biết liệu tôi có phải ký vào văn bản này không và nó có rủi ro gì không?”
Dự án khẩn cấp trong đầu tư công
“Chị H.T.L, Phó Chủ tịch xã An Bình, huyện X, tỉnh Y, đang lo lắng về việc tuyến đường huyết mạch của xã bị sạt lở nặng sau đợt mưa lũ vừa qua. Bà con đi lại rất khó khăn, ảnh hưởng đến việc vận chuyển nông sản. Chị nghe nói có khái niệm 'dự án khẩn cấp' để khắc phục nhanh nhưng không rõ tuyến đường này có được coi là dự án khẩn cấp không và quy trình để triển khai nó như thế nào để sớm có đường cho dân đi?”
Thi hành án tử hình và các trường hợp không thi hành
“Chị H.T.L ở TP.HCM, một người nội trợ 30-35 tuổi, có người thân bị kết án tử hình. Chị ấy đang lo lắng vì người thân đó vừa phát hiện có thai. Chị muốn biết liệu án tử hình có còn được thi hành trong trường hợp này không?”
Quy định pháp luật về khai thác nước dưới đất
“Chào chuyên gia, tôi là Anh T.V.K, chủ một xưởng sản xuất nước đá nhỏ ở TP. Thủ Đức, TP.HCM. Tôi đang có ý định khoan thêm một giếng để lấy nước phục vụ sản xuất. Tôi có nghe nói rằng nước dưới đất không thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Tài nguyên nước 2012. Vậy có phải tôi không cần phải xin phép hay tuân thủ quy định gì khi khai thác nước dưới đất không? Tôi hơi băn khoăn vì thấy có chỗ lại nói phải quản lý tổng hợp cả nước mặt và nước dưới đất.”
Đơn vị dự toán ngân sách và nghĩa vụ công khai tài chính
“Chào luật sư, tôi là Chị Hằng, làm việc tại một trung tâm y tế dự phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Trung tâm của tôi nhận ngân sách từ nhà nước và cũng có một số nguồn thu từ các dịch vụ khám chữa bệnh. Tôi thắc mắc là trung tâm có phải công khai các khoản thu chi này không, đặc biệt là các khoản đóng góp từ bệnh nhân? Tôi nghe nói về 'đơn vị dự toán ngân sách' nhưng không rõ nghĩa là gì và áp dụng thế nào cho trường hợp của chúng tôi.”
Vai trò của Nhà cung cấp eContract trong hợp đồng lao động điện tử
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây tôi đang tìm hiểu về việc chuyển đổi hợp đồng lao động sang dạng điện tử để tiết kiệm chi phí và thủ tục. Tôi có nghe nói đến 'Nhà cung cấp eContract' nhưng không rõ họ là ai, có bắt buộc phải sử dụng dịch vụ của họ không, và họ sẽ hỗ trợ doanh nghiệp tôi những gì trong quá trình này?”
Khái niệm và quyền của hộ gia đình sử dụng đất
“Chào luật sư, gia đình tôi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM có một mảnh đất nông nghiệp được cấp sổ đỏ từ năm 1995 đứng tên 'Hộ ông Nguyễn Văn A'. Hiện tại, bố tôi (ông A) đã mất, các anh chị em tôi đều đã lập gia đình và sống riêng. Giờ chúng tôi muốn bán đất nhưng không biết ai là thành viên của hộ gia đình sử dụng đất để ký giấy tờ. Liệu các con của tôi, hay các cháu của bố tôi có được tính vào hộ gia đình không ạ? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Chương trình đầu tư công và thẩm quyền quyết định
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi nghe nói sắp có một chương trình đầu tư công lớn về thủy lợi ở khu vực của tôi. Tôi không rõ chương trình này là gì, ai sẽ quyết định nó và liệu nó có ảnh hưởng đến đất đai của gia đình tôi không? Tôi lo lắng quá.”
Cụm công trình văn học, nghệ thuật trong xét tặng giải thưởng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một nhà văn ở Quận 3, TP.HCM. Tôi có một tập truyện ngắn và một tiểu thuyết đều cùng chủ đề về cuộc sống người dân miền Tây, đã xuất bản trong 5 năm gần đây. Tôi đang định làm hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật. Không biết liệu tôi có thể gộp cả tập truyện ngắn và tiểu thuyết này lại thành một "cụm công trình văn học, nghệ thuật" để xét giải không? Hay tôi phải chọn một trong hai?”
Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh ở cộng đồng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là trưởng thôn ở một xã vùng nông thôn của tỉnh Bắc Giang. Gần đây, tôi nhận thấy có tình trạng nhiều gia đình trong thôn cố gắng sinh con trai, thậm chí có tin đồn về việc một số người đi siêu âm để chọn giới tính. Tỷ lệ bé trai sinh ra cao hơn bé gái rõ rệt. Tôi muốn hỏi, với vai trò trưởng thôn, tôi có thể làm gì để giảm thiểu tình trạng **mất cân bằng giới tính khi sinh** này ở địa phương mình theo quy định pháp luật?”
Cơ sở dữ liệu PCCC, CNCH
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà hàng lớn ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói có quy định mới về việc phải kết nối hệ thống báo cháy của cơ sở mình vào một cơ sở dữ liệu chung của nhà nước về phòng cháy, chữa cháy. Tôi không rõ quy định này cụ thể như thế nào, ai phải thực hiện và chi phí ra sao. Liệu nhà hàng của tôi có thuộc đối tượng phải làm không ạ?”
Hoạt động sử dụng hóa chất theo Nghị định 33/2024/NĐ-CP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý sản xuất tại một nhà máy hóa chất ở Đồng Nai. Gần đây, công ty chúng tôi đang triển khai một quy trình mới là chuyển hóa một loại hóa chất cơ bản thành một sản phẩm hóa chất khác phức tạp hơn. Tôi nghe nói có quy định mới về 'sử dụng hóa chất' theo Công ước Cấm vũ khí hóa học. Vậy hoạt động chuyển hóa này của chúng tôi có được coi là 'sử dụng hóa chất' theo Nghị định 33/2024/NĐ-CP không, và chúng tôi cần lưu ý gì?”