Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Trách nhiệm của tổ chức, cá nhân khai thác đập, hồ chứa nước
“Chào luật sư, tôi là chủ trang trại cà phê ở Lâm Đồng. Gia đình tôi có một hồ chứa nước nhỏ được xây dựng từ lâu để phục vụ tưới tiêu, và tôi được chính quyền địa phương giao quản lý. Gần đây, tôi nghe nói về việc siết chặt quản lý an toàn đập, hồ chứa nước, nên tôi khá lo lắng không biết liệu hồ của mình có thuộc diện phải tuân thủ các quy định mới không và trách nhiệm cụ thể của tôi là gì?”
Nhà nước thu hồi đất và quyền lợi người sử dụng
“Chào chuyên gia, tôi là một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi có mảnh đất trồng rau màu đã sử dụng ổn định từ lâu. Gần đây có thông tin Nhà nước sẽ thu hồi một phần đất của chúng tôi để làm đường giao thông. Tôi rất lo lắng không biết quyền lợi của gia đình sẽ được giải quyết thế nào, liệu có được bồi thường thỏa đáng không?”
Hành vi hành chính và quyền lợi của công dân
“Tôi là chị Mai, chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 7, TP.HCM. Tôi đã nộp hồ sơ xin cấp giấy phép kinh doanh từ 3 tháng trước nhưng đến giờ vẫn chưa nhận được phản hồi. Khi tôi hỏi thì cán bộ nói là đang xem xét nhưng không đưa ra thời hạn cụ thể. Tôi không biết liệu việc này có phải là hành vi hành chính sai trái không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quy định về cán bộ công đoàn không chuyên trách
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân ở một nhà máy may tại Bình Dương. Vừa rồi tôi được bầu làm tổ phó tổ công đoàn của xưởng. Tôi nghe nói cán bộ công đoàn không chuyên trách như tôi có thể được kéo dài hợp đồng lao động. Không biết thông tin này có đúng không và tôi cần làm gì để được hưởng quyền lợi này ạ? Hợp đồng của tôi sắp hết hạn rồi.”
Xác định giá bán lẻ điện bình quân
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Tháng này, hóa đơn tiền điện của quán tôi tăng vọt khiến tôi rất lo lắng. Tôi thắc mắc không biết ai là người có thẩm quyền quyết định giá điện và liệu có cơ sở pháp lý nào để tôi tìm hiểu về cách tính giá điện hay không, vì tôi nghe nói giá điện được tính dựa trên chi phí sản xuất?”
Quy định pháp luật về hoạt động Hộ đê và quyền ưu tiên trong tình huống khẩn cấp
“Chào chuyên gia, tôi là anh T.V.K, hiện đang làm việc tại Ban quản lý đê điều ở tỉnh Thái Bình. Vừa rồi có đợt mưa lớn, chúng tôi phải huy động lực lượng để **hộ đê** khẩn cấp. Tôi muốn hỏi, hoạt động **hộ đê** này được pháp luật quy định như thế nào, đặc biệt là về quyền ưu tiên khi di chuyển và các chế độ lao động đặc thù cho những người như chúng tôi trong tình huống khẩn cấp?”
Hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn và quyền lợi của nạn nhân
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Vĩnh Linh, Quảng Trị. Vùng đất nhà tôi mới được rà phá bom mìn xong, giờ canh tác cũng yên tâm hơn. Nhưng mẹ tôi ngày xưa không may bị tai nạn bom mìn, giờ sức khỏe yếu đi nhiều, chi phí khám chữa bệnh tốn kém quá. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ cho nạn nhân bom mìn, không biết mẹ tôi có được hưởng gì không, và những hoạt động khắc phục hậu quả bom mìn này bao gồm những gì để tôi tìm hiểu thêm?”
Quy hoạch tỉnh và quyền tham gia ý kiến của người dân
“Chào chuyên gia, tôi là Chị L.T.M, một người nông dân ở tỉnh Bình Thuận. Gần đây tôi nghe nói có dự án quy hoạch mới của tỉnh sẽ thu hồi đất trồng thanh long của gia đình tôi. Tôi rất lo lắng và muốn biết **quy hoạch tỉnh** là gì và làm thế nào để người dân như tôi có thể đóng góp ý kiến để bảo vệ quyền lợi của mình trong quá trình này?”
Bảo hộ Quyền tác giả đối với tác phẩm thiết kế
“Chào chuyên gia, tôi là Chị M.T.H, một nhà thiết kế đồ họa tự do ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi vừa hoàn thành một dự án thiết kế logo cho một khách hàng, nhưng sau khi bàn giao, khách hàng lại tự ý chỉnh sửa logo và thậm chí còn đăng ký sở hữu trí tuệ mà không hề hỏi ý kiến hay có sự đồng ý của tôi. Tôi muốn biết liệu tôi có quyền gì với tác phẩm mình đã sáng tạo ra hay không và phải làm gì trong trường hợp này?”
Nhà thầu phụ trong hoạt động xây dựng và vấn đề thanh toán
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một công ty chuyên thi công điện nước ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, tôi nhận một gói thầu phụ cho dự án chung cư lớn nhưng nhà thầu chính cứ trì hoãn thanh toán, khiến công ty tôi gặp khó khăn. Tôi muốn hiểu rõ hơn về **nhà thầu phụ** là gì và quyền lợi của mình để có thể đòi tiền.”
Phê duyệt đề án sử dụng tài sản công tại đơn vị sự nghiệp công lập
“Chào chuyên gia, tôi là giám đốc một đơn vị sự nghiệp công lập ở Quận 1, TP.HCM. Đơn vị tôi có một số tài sản công đang không sử dụng hết công suất và chúng tôi muốn dùng để kinh doanh nhằm tạo thêm nguồn thu. Tôi không rõ thủ tục và thẩm quyền phê duyệt đề án này như thế nào? Liệu tôi có thể tự phê duyệt không hay phải gửi lên cấp trên?”
Xử lý xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và giống cây trồng
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại trồng hoa lan ở huyện Mê Linh, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện có một cơ sở khác đang bán loại lan đột biến mà tôi đã đăng ký bảo hộ giống cây trồng. Sản phẩm của họ giống hệt của tôi, từ màu sắc đến cấu trúc hoa, và họ còn dùng hình ảnh quảng cáo rất giống. Tôi rất lo lắng vì đây là giống lan tôi đã bỏ rất nhiều công sức nghiên cứu và phát triển. Luật sư cho tôi hỏi, tôi phải làm gì để xử lý hành vi xâm phạm này và bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quyền chọn mua và quyền chọn bán trong chứng khoán
“Chào chuyên gia, tôi là Hùng, một nhà đầu tư chứng khoán ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có nghe nói về 'quyền chọn mua' và 'quyền chọn bán' trên thị trường, nhưng thú thật tôi chưa hiểu rõ chúng là gì và liệu có được pháp luật Việt Nam công nhận để giao dịch hợp pháp hay không. Tôi đang muốn tìm hiểu thêm để đa dạng hóa danh mục đầu tư của mình.”
Giám sát thông tin số và quyền riêng tư
“Chào luật sư, tôi là một lập trình viên ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi thấy có nhiều tin tức về việc thông tin cá nhân bị thu thập, giám sát trên mạng. Tôi muốn hỏi liệu **thông tin số** của tôi có bị ai đó theo dõi một cách hợp pháp không, và tôi có quyền gì để bảo vệ nó không? Tôi lo lắng về các dữ liệu tôi tạo ra hàng ngày trên máy tính và điện thoại.”
Chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng
“Chào chuyên gia, tôi là một người dân tộc thiểu số sống ở vùng núi tỉnh Lâm Đồng. Gia đình tôi có đất rừng được giao quản lý và bảo vệ. Tôi nghe nói có chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng nhưng không rõ lắm về quyền lợi và nghĩa vụ của mình. Liệu gia đình tôi có được nhận tiền chi trả không, và nếu có thì cần làm gì?”
Phương tiện thiết yếu trong lĩnh vực viễn thông
“Tôi là Anh T.V.K, chủ một doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet (ISP) mới thành lập tại Hà Nội. Hiện tại, chúng tôi đang gặp khó khăn trong việc mở rộng mạng lưới đến một số khu vực tiềm năng vì một doanh nghiệp viễn thông lớn đang nắm giữ toàn bộ đường truyền cáp quang trục chính tại đó. Họ không muốn chia sẻ hạ tầng hoặc đưa ra các điều kiện rất khó khăn. Liệu có quy định nào buộc họ phải chia sẻ cơ sở hạ tầng mà họ đang độc quyền không?”
Quy trình đăng ký con nuôi hợp pháp
“Chào chuyên gia, vợ chồng tôi đang muốn nhận nuôi một bé mồ côi ở quê. Chúng tôi đã làm giấy tờ với xã rồi nhưng nghe nói phải đăng ký ở cơ quan nhà nước có thẩm quyền nữa mới được công nhận là con nuôi hợp pháp. Không biết thủ tục này có phức tạp không và cần những giấy tờ gì ạ? Vợ chồng tôi là công nhân ở Bình Dương.”
Khái niệm và quyền lợi của Đối tượng quản lý trong cơ sở giáo dục bắt buộc
“Con trai tôi tên H. đang ở trường giáo dưỡng tại Hà Nội. Tôi nghe nói có quy định về việc quản lý và chăm sóc sức khỏe cho các **đối tượng quản lý** trong đó, đặc biệt là về phòng chống HIV/AIDS. Tôi muốn biết con tôi có được tư vấn, xét nghiệm HIV không và những quyền lợi nào khác liên quan đến sức khỏe khi ở trong trường giáo dưỡng?”
Quy hoạch chung xây dựng đô thị và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tôi đang tính xây thêm một dãy trọ trên mảnh đất của gia đình để kiếm thêm thu nhập, nhưng nghe mấy người hàng xóm nói sắp có 'quy hoạch chung xây dựng đô thị' gì đó. Tôi làm nghề nông, không rành mấy cái này. Vậy cái quy hoạch này là gì, nó có ảnh hưởng gì đến việc xây nhà của tôi không, và tôi phải xem thông tin ở đâu để biết rõ ạ?”
Chính sách trợ cấp hưu trí xã hội
“Bác Ba ở huyện Củ Chi, TP.HCM, năm nay đã 78 tuổi, cả đời làm nông không có lương hưu. Bác nghe nói có chính sách **trợ cấp hưu trí xã hội** cho người cao tuổi, không biết bác có được hưởng không và nếu có thì sẽ được những quyền lợi gì?”
Nghĩa vụ tài chính khi khai thác khoáng sản
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp khai thác đá ở Quảng Ninh. Vừa rồi doanh nghiệp tôi được cấp phép khai thác một mỏ đá mới. Tôi nghe nói phải nộp 'tiền cấp quyền khai thác khoáng sản' nhưng không rõ cụ thể là loại tiền gì, phải nộp khi nào và nếu chậm trễ thì có bị phạt không? Mong được tư vấn chi tiết.”
Quyền và nghĩa vụ của người mang mầm bệnh truyền nhiễm trong lao động
“Tôi là chị M., làm bếp ở một nhà hàng tại Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi đi khám sức khỏe định kỳ và phát hiện mình là người mang mầm bệnh viêm gan B, nhưng không có biểu hiện triệu chứng gì. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị cấm làm việc trong ngành dịch vụ ăn uống không, hay có quy định nào về quyền và nghĩa vụ của tôi không? Sếp tôi có thể sa thải tôi vì lý do này không?”
Niêm phong, mở niêm phong vật chứng trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện thoại ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi bị trộm đột nhập, mất nhiều tài sản. Công an đã đến khám nghiệm hiện trường và thu giữ một số vật chứng như camera an ninh, dấu vân tay trên cửa. Tôi thấy họ có niêm phong mấy cái hộp đựng vật chứng đó. Tôi thắc mắc là ai là người có quyền thực hiện việc niêm phong, mở niêm phong những vật chứng này? Liệu tôi có được biết hay tham gia vào quá trình đó không?”
Quyền lợi của cổ đông khi công ty sáp nhập
“Chị Lan ở Huyện Củ Chi, TP.HCM, là một nông dân, có đầu tư một ít tiền vào cổ phiếu của một công ty niêm yết theo lời khuyên của người quen. Gần đây chị nghe nói công ty đó sắp sáp nhập với công ty khác, chị không biết cổ phiếu mình đang giữ có còn giá trị không, và quyền lợi của mình sẽ như thế nào. Chị muốn biết cổ phiếu thực chất là gì và chị có quyền gì khi công ty có biến động như vậy.”