Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định pháp luật về suy thoái môi trường và trách nhiệm liên quan
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Mấy năm nay, nước sông gần ruộng nhà tôi bị ô nhiễm nặng, cá chết nhiều, cây trồng cũng kém phát triển. Gia đình tôi hay bị bệnh hô hấp. Tôi nghi là do nhà máy xả thải gần đây. Đây có phải là suy thoái môi trường không và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Trách nhiệm pháp lý khi thực phẩm bị ô nhiễm
“Tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Mới đây, có một khách hàng phản ánh bị đau bụng, tiêu chảy sau khi ăn món nem rán của quán tôi. Khách hàng nghi ngờ nem rán bị ô nhiễm thực phẩm. Tôi rất lo lắng không biết mình phải chịu trách nhiệm như thế nào và cần làm gì để giải quyết vụ việc này?”
Trách nhiệm và xử lý sự cố bệnh truyền qua thực phẩm
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây có một khách hàng phản ánh bị đau bụng, tiêu chảy nặng sau khi ăn món bún bò tại quán tôi. Khách hàng này nói sẽ khiếu nại lên cơ quan chức năng. Tôi rất lo lắng không biết mình phải làm gì và có trách nhiệm gì trong trường hợp này, liệu quán tôi có bị phạt không?”
Trách nhiệm của chính quyền địa phương trong công tác dân số
“Anh Hùng, trưởng thôn ở xã Hòa An, huyện Long Thành, Đồng Nai, đang băn khoăn không biết 'dân số' theo luật định nghĩa cụ thể là gì và vai trò của thôn mình trong việc thực hiện các chính sách dân số. Anh nghe nói có nhiều quy định liên quan nhưng không rõ mình cần chú ý đến những điểm nào để quản lý tốt hơn.”
Trách nhiệm của cơ quan quản lý đường bộ đối với hạ tầng giao thông
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.H, chủ xưởng cơ khí ở Tỉnh Bình Dương. Gần đây, đoạn đường trước xưởng tôi bị xuống cấp nghiêm trọng, nhiều ổ gà lớn gây nguy hiểm cho người đi đường và xe cộ. Tôi không biết phải báo cho cơ quan nào để họ sửa chữa, vì thấy có nhiều đơn vị liên quan đến đường bộ. Xin hỏi, cơ quan nào là **cơ quan quản lý đường bộ** có trách nhiệm xử lý việc này?”
Tổ chức họp báo của cá nhân, tổ chức nước ngoài tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một khách sạn lớn ở Quận 1, TP.HCM. Sắp tới, có một đoàn đại biểu kinh tế từ Nhật Bản muốn tổ chức một buổi họp báo tại khách sạn của tôi để công bố về dự án đầu tư mới của họ tại Việt Nam. Tôi không rõ liệu họ có cần phải xin phép gì không, và nếu có thì thủ tục thế nào? Khách sạn của tôi có phải chịu trách nhiệm gì không nếu họ tự ý tổ chức mà không có giấy phép?”
Khái niệm Người nhận trong giao dịch điện tử
“Tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công online ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có giao dịch với một nhà cung cấp nguyên liệu và họ gửi cho tôi một chứng từ điện tử xác nhận đơn hàng. Tôi nhận được chứng từ này qua một nền tảng trung gian. Vậy tôi có được xem là 'Người nhận' theo quy định pháp luật không? Nếu có, điều này có ý nghĩa gì đối với trách nhiệm của tôi?”
Quy phạm pháp luật và trách nhiệm tuân thủ
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi thấy có nhiều quy định mới về an toàn phòng cháy chữa cháy và vệ sinh an toàn thực phẩm được ban hành. Tôi không rõ liệu những quy định này có phải là 'quy phạm pháp luật' mà tôi phải tuân thủ không, và nếu không tuân thủ thì có bị xử phạt gì không? Tôi thấy có cả văn bản hướng dẫn từ sở, ban ngành nữa, không biết cái nào là bắt buộc.”
Trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước
“Tôi đang gặp khó khăn trong việc xin giấy phép kinh doanh cho quán cà phê mới ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đã nộp hồ sơ được gần 2 tháng nhưng cán bộ phụ trách cứ hẹn lên hẹn xuống, không giải thích rõ ràng lý do chậm trễ hay những giấy tờ còn thiếu. Tôi cảm thấy rất bức xúc vì không biết phải làm gì tiếp theo và liệu có bị 'ngâm' hồ sơ không. Liệu tôi có quyền yêu cầu họ giải thích rõ ràng không?”
Phạm vi và trách nhiệm của Tổ chức kinh tế trong hoạt động đầu tư kinh doanh
“Chị Lan Thị Hạnh, chủ cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang muốn mở rộng kinh doanh sang lĩnh vực phân phối hàng hóa cho các cửa hàng khác. Chị nghe nói nếu làm ăn lớn hơn thì phải thành lập "tổ chức kinh tế" nhưng không rõ khái niệm này là gì. Chị muốn biết liệu cửa hàng tạp hóa của chị hiện tại có được xem là một "tổ chức kinh tế" theo luật không, và nếu muốn mở rộng thì chị có cần phải đăng ký thành lập loại hình nào khác không?”
Nghĩa vụ mua bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp của doanh nghiệp môi giới bảo hiểm
“Chào luật sư, tôi vừa thành lập công ty môi giới bảo hiểm ở Quận 1, TP.HCM. Tôi nghe nói công ty môi giới bảo hiểm phải mua một loại bảo hiểm gì đó nhưng không rõ là loại nào và có bắt buộc không. Nếu không mua thì có bị phạt gì không ạ? Tôi đang rất lo lắng về việc tuân thủ pháp luật.”
Vai trò của Chủ đầu tư trong dự án đầu tư công
“Chào luật sư, tôi đang làm việc ở Phòng Quản lý đô thị huyện Bình Chánh, TP.HCM. Sắp tới, phòng tôi được giao làm chủ đầu tư cho một dự án xây dựng trường học công lập. Tôi hơi băn khoăn về vai trò và trách nhiệm của 'chủ đầu tư' theo luật mới, đặc biệt là liệu phòng tôi có phải tuân thủ tất cả các quy định về đầu tư công không, hay chỉ một số phần thôi? Liệu có sự khác biệt nào giữa 'chủ đầu tư' trong dự án công và dự án tư nhân không?”
Chủ đầu tư dự án sử dụng đất
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Dĩ An, Bình Dương. Gần đây, có một dự án khu dân cư lớn đang triển khai ngay cạnh đất nhà tôi. Tôi nghe nói họ là "chủ đầu tư" nhưng không rõ cụ thể là ai và họ có trách nhiệm gì. Liệu họ có phải tuân thủ quy định gì về việc sử dụng đất không, đặc biệt là khi ảnh hưởng đến khu vực xung quanh như nhà tôi?”
Bỏ rơi, bỏ mặc trẻ em và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là một người mẹ đơn thân ở Quận 7, TP.HCM, làm công nhân may. Chồng cũ của tôi đã bỏ đi từ khi con tôi mới 2 tuổi và không hề chu cấp hay thăm nom gì. Con tôi giờ đã 7 tuổi rồi, mọi chi phí từ ăn học đến ốm đau đều một mình tôi gánh vác. Tôi nghe nói hành vi của anh ta có thể bị coi là bỏ rơi, bỏ mặc trẻ em. Liệu tôi có thể kiện anh ta không và pháp luật quy định thế nào về việc này? Tôi muốn biết liệu có cách nào để anh ta phải chịu trách nhiệm không.”
Trách nhiệm của người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh trong cảnh giác dược
“Tôi là bác sĩ, đang làm việc tại một phòng khám tư ở Quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, có một bệnh nhân báo lại rằng họ gặp phản ứng phụ sau khi dùng thuốc tôi kê đơn. Tôi rất lo lắng không biết mình có trách nhiệm pháp lý gì trong trường hợp này và cần phải làm gì theo quy định của pháp luật. Mong Tuvannhanh.com tư vấn giúp.”
Trách nhiệm và hỗ trợ trong tư vấn HIV/AIDS
“Chị H. ở huyện Thanh Oai, Hà Nội, có người thân vừa được chẩn đoán nhiễm HIV. Gia đình chị rất hoang mang, không biết phải làm gì để hỗ trợ người bệnh mà không bị hàng xóm xa lánh. Chị muốn biết pháp luật có quy định gì về việc tư vấn và trách nhiệm của cộng đồng đối với người nhiễm HIV không?”
Hệ thống thanh toán quốc gia và vai trò của Ngân hàng Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, tôi thấy một số giao dịch chuyển khoản liên ngân hàng của khách hàng bị chậm hoặc thậm chí là lỗi, ảnh hưởng đến việc kinh doanh của tôi. Tôi nghe nói có 'Hệ thống thanh toán quốc gia', vậy hệ thống này là gì và ai chịu trách nhiệm quản lý để đảm bảo các giao dịch diễn ra suôn sẻ, nhanh chóng?”
Bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của người kinh doanh vận tải thủy nội địa
“Tôi là anh Hùng, chủ một chiếc phà nhỏ chở khách qua sông ở Vĩnh Long. Gần đây tôi nghe nói phải mua bảo hiểm bắt buộc gì đó cho người kinh doanh vận tải. Không biết trường hợp của tôi có phải mua không và mua ở đâu, thủ tục thế nào ạ?”
Quản lý tiền chất thuốc nổ
“Chào luật sư, tôi là quản lý kho của một công ty khai thác đá ở Đồng Nai. Công ty tôi có nhập về một số hóa chất để phục vụ việc sản xuất thuốc nổ công nghiệp. Tôi nghe nói các hóa chất này gọi là tiền chất thuốc nổ và có quy định rất chặt chẽ. Tôi muốn hỏi là người quản lý kho như tôi cần phải đáp ứng những điều kiện gì và có trách nhiệm gì để đảm bảo tuân thủ pháp luật?”
Kiểm kê khí nhà kính và trách nhiệm doanh nghiệp
“Chào luật sư, công ty tôi ở TP.HCM chuyên sản xuất dệt may, quy mô cũng khá lớn. Gần đây, tôi nghe nói về việc phải kiểm kê khí nhà kính theo quy định mới. Tôi không rõ công ty mình có thuộc diện phải làm việc này không và nếu có thì cần chuẩn bị những gì. Liệu có phải thuê đơn vị bên ngoài để làm không?”
Quyền và trách nhiệm trong trường hợp khẩn cấp y tế
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là bác sĩ cấp cứu ở một bệnh viện tuyến huyện vùng sâu của tỉnh Hòa Bình. Vừa rồi, chúng tôi có một ca bệnh nhân bị tai nạn giao thông rất nặng, cần chuyển lên tuyến trên gấp nhưng xe cấp cứu của bệnh viện đang bận. Tôi đã cố gắng thuyết phục một tài xế xe tải đang đỗ gần đó để chở bệnh nhân đi, nhưng họ nhất quyết từ chối vì sợ liên lụy. Trong tình huống cấp bách như vậy, tôi có quyền gì để yêu cầu họ hỗ trợ không?”
Thoái hóa đất và trách nhiệm của người sử dụng đất
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Mấy năm nay, đất vườn nhà tôi trồng sầu riêng cứ bị bạc màu, năng suất giảm hẳn dù tôi đã bón phân rất nhiều. Có người bảo đất tôi bị thoái hóa rồi, mà tôi cũng hay dùng thuốc hóa học để diệt sâu bệnh. Không biết tình trạng này có vi phạm pháp luật về đất đai không, và tôi phải làm gì để cải thiện tình hình?”
Quản lý hợp đồng Tổng thầu EPC trong xây dựng
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở quận 7, TP.HCM. Công ty tôi đang tính nhận một dự án lớn theo hình thức EPC, nhưng tôi còn mơ hồ về trách nhiệm của mình khi làm tổng thầu kiểu này. Cụ thể là về việc quản lý chất lượng và các thủ tục pháp lý liên quan đến phạm vi công việc rộng như vậy. Liệu có rủi ro gì đặc biệt không và tôi cần lưu ý những gì để đảm bảo dự án suôn sẻ?”
Hoạt động cứu nạn trên đường cao tốc
“Tôi là tài xế xe tải thường xuyên đi lại trên các tuyến cao tốc ở Đồng Nai. Vừa rồi tôi thấy một vụ tai nạn khá nghiêm trọng, nhưng không rõ phạm vi hoạt động cứu nạn trên đường cao tốc là gì và ai sẽ chịu trách nhiệm chính trong các hoạt động này? Liệu có phải chỉ là đưa người đi cấp cứu thôi không?”