Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Đăng ký chứng khoán và quyền sở hữu
“Tôi là anh Hùng, ở Hà Nội, làm nhân viên văn phòng. Tôi mới mua một ít cổ phiếu qua sàn chứng khoán. Tôi thắc mắc là làm sao để biết mình thực sự sở hữu số cổ phiếu đó và quyền lợi của tôi được ghi nhận như thế nào? Liệu có cần làm thủ tục gì để 'đăng ký' quyền sở hữu này không?”
Di sản tư liệu và quyền sở hữu, bảo quản
“Tôi là anh Hùng, ở thành phố Huế. Gia đình tôi có lưu giữ nhiều tài liệu cổ, từ các bức thư tay của ông cố gửi cho bà cố thời Pháp thuộc, đến những cuốn sổ ghi chép gia phả, rồi cả những đoạn phim tư liệu đen trắng về cuộc sống ở Huế những năm 50-60. Gần đây, tôi nghe nói về khái niệm 'Di sản tư liệu' và tôi tự hỏi liệu những tài liệu của gia đình tôi có được coi là di sản tư liệu không? Nếu có thì quyền sở hữu và trách nhiệm của gia đình tôi đối với chúng sẽ như thế nào, và liệu có cần phải đăng ký hay bảo quản theo quy định nào không?”
Xác lập quyền sở hữu công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chị Lan, chủ một cửa hàng bánh thủ công ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, sản phẩm **bánh trung thu lá dứa** của tôi rất được ưa chuộng, có nhiều người bắt đầu làm nhái mẫu mã và thậm chí cả tên sản phẩm. Tôi nghe nói có cái gọi là **văn bằng bảo hộ** để bảo vệ sản phẩm của mình, nhưng không rõ nó là gì và làm sao để có được nó để ngăn chặn tình trạng này. Luật sư tư vấn giúp tôi với ạ.”
Xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở quận 10, TP.HCM. Gần đây, tôi phát hiện có một xưởng khác ở gần đó sao chép y hệt mẫu mã sản phẩm độc quyền của tôi và bán ra thị trường. Tôi muốn biết liệu hành vi này có được coi là xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của tôi không và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quyền sở hữu nhà ở của Việt kiều khi chưa thể nhập cảnh
“Chị L.T.M, một Việt kiều ở Mỹ, đang muốn về Việt Nam để nhận thừa kế căn nhà ở Quận 1, TP.HCM từ cha mẹ. Tuy nhiên, chị có một số vấn đề về giấy tờ cá nhân ở Mỹ nên chưa thể **nhập cảnh** về Việt Nam ngay được. Chị nghe nói nếu không nhập cảnh thì không được đứng tên nhà, không biết có đúng không và chị phải làm gì?”
Chủ thể quyền sở hữu trí tuệ
“Tôi là chủ một cửa hàng đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây tôi thấy có một cửa hàng khác ở gần đó bán sản phẩm có logo và bao bì rất giống của tôi, khiến khách hàng dễ nhầm lẫn. Tôi muốn biết liệu tôi có phải là 'chủ thể quyền sở hữu trí tuệ' đối với thiết kế của mình không và tôi có thể làm gì để bảo vệ nó?”
Quyền sở hữu và quản lý Di vật
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.H, một người chuyên sưu tầm đồ cổ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có mua được một chiếc bình gốm cổ từ một người dân ở miền Tây, họ nói là đào được khi làm vườn. Chiếc bình này trông rất cũ và có vẻ có giá trị lịch sử. Tôi nghe nói có những quy định pháp luật về 'di vật' mà tôi không rõ lắm. Liệu chiếc bình này có được coi là di vật không? Và nếu là di vật thì quyền sở hữu của tôi đối với nó sẽ như thế nào? Tôi có được tự do mua bán, trao đổi không?”
Xác định yếu tố xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở Quận Hà Đông, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một xưởng khác ở khu vực lân cận đang sản xuất và bán ra thị trường các sản phẩm có kiểu dáng công nghiệp giống hệt mẫu mã tôi đã đăng ký bảo hộ. Tôi muốn kiện họ nhưng không biết phải bắt đầu từ đâu, cụ thể là làm sao để xác định được những "yếu tố xâm phạm" trong sản phẩm của họ để làm bằng chứng?”
Quyền sở hữu trí tuệ và các loại hình bảo hộ
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng thời trang nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Cửa hàng tôi có nhiều mẫu thiết kế độc đáo và tôi cũng đã xây dựng được một thương hiệu riêng. Gần đây, tôi nghe nói nhiều về 'Quyền sở hữu trí tuệ' nhưng không rõ nó bao gồm những gì và tôi có cần đăng ký tất cả các loại hình này cho logo, tên thương hiệu, hay các mẫu thiết kế mới của mình không?”
Chủ thể quyền sở hữu trí tuệ
“Chị Lan, một nhà thiết kế đồ họa tự do ở quận Đống Đa, Hà Nội, vừa hoàn thành một bộ nhận diện thương hiệu cho khách hàng. Chị ấy đang băn khoăn không biết liệu mình hay khách hàng sẽ là chủ thể quyền sở hữu trí tuệ đối với bộ nhận diện này. Chị Lan cũng muốn biết làm thế nào để bảo vệ quyền của mình nếu chị là chủ thể.”
Quyền và nghĩa vụ của Người có tài sản bị trưng mua
“Chào luật sư, tôi là ông An, chủ một xưởng mộc ở ngoại thành Đà Nẵng. Mấy hôm nay, xã tôi có thông báo về việc trưng mua một phần đất và nhà xưởng của tôi để làm đường vành đai. Tôi nghe nói mình là 'người có tài sản trưng mua' nhưng không hiểu rõ lắm nghĩa vụ và quyền lợi của mình là gì. Đặc biệt là về việc bàn giao tài sản, tôi cần làm gì để đảm bảo quyền lợi của mình ạ? Tôi năm nay cũng hơn 50 rồi, lo lắng quá.”
Quyền sở hữu hợp pháp gỗ và định nghĩa tổ chức trong hoạt động lâm nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng gỗ nhỏ ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Mấy hôm nay tôi đang làm hồ sơ xin phép khai thác gỗ rừng trồng của gia đình, nhưng cán bộ kiểm lâm cứ hỏi về 'quyền sở hữu hợp pháp đối với gỗ' và yêu cầu tôi phải là một 'tổ chức' theo quy định. Tôi không hiểu rõ lắm, liệu xưởng gỗ của tôi có được coi là 'tổ chức' để làm các thủ tục này không, và làm sao để chứng minh quyền sở hữu gỗ hợp pháp?”
Xác lập quyền đối với giống cây trồng mới
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi đã bỏ công sức rất nhiều để lai tạo thành công một giống xoài mới có năng suất cao và vị ngọt đặc trưng. Tôi muốn hỏi làm sao để bảo vệ giống xoài này khỏi bị người khác sao chép, liệu có cần đăng ký gì không?”
Nhà ở phục vụ tái định cư
“Gia đình tôi ở Quận 7, TP.HCM, bị thu hồi đất để làm dự án cầu đường. Chúng tôi được Nhà nước bố trí cho một căn hộ tái định cư. Tôi nghe nói nhà tái định cư có những quy định riêng về quyền sở hữu và giao dịch. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể bán căn hộ này ngay sau khi nhận không, hay phải chờ đợi bao lâu? Tôi là một công nhân viên chức, muốn ổn định cuộc sống sớm.”
Ký hậu trong Vận tải Đa phương thức
“Chị M. ở TP. Hồ Chí Minh đang kinh doanh nhập khẩu hàng may mặc từ Trung Quốc về Việt Nam qua đường biển và đường bộ. Chị thường xuyên nhận được vận đơn (Bill of Lading) có ghi "to order" và cần thực hiện ký hậu để chuyển quyền sở hữu hàng hóa cho đối tác phân phối của mình. Chị muốn biết quy trình này có những rủi ro gì và cần lưu ý điều gì để đảm bảo tính pháp lý, tránh tranh chấp?”
Xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ
“Chị H.T.M ở Hà Nội, chủ một cửa hàng thời trang nhỏ, vừa phát hiện một đối thủ cạnh tranh đã sao chép hoàn toàn mẫu thiết kế độc quyền cho bộ sưu tập mới của chị. Chị rất lo lắng và muốn biết mình cần làm gì để bảo vệ sản phẩm và thương hiệu của mình, liệu có cách nào để **xử lý hành vi xâm phạm** này không?”
Quyền sở hữu dữ liệu
“Chị M. là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Chị có một danh sách khách hàng thân thiết với thông tin liên hệ và lịch sử mua hàng. Gần đây, chị muốn mở rộng kinh doanh online và hợp tác với một đối tác. Chị băn khoăn không biết liệu thông tin khách hàng này có được coi là tài sản của chị không, và chị có quyền gì đối với nó nếu đối tác muốn sử dụng hay tranh chấp?”
Xử lý xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp và giống cây trồng
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại trồng hoa lan ở huyện Mê Linh, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện có một cơ sở khác đang bán loại lan đột biến mà tôi đã đăng ký bảo hộ giống cây trồng. Sản phẩm của họ giống hệt của tôi, từ màu sắc đến cấu trúc hoa, và họ còn dùng hình ảnh quảng cáo rất giống. Tôi rất lo lắng vì đây là giống lan tôi đã bỏ rất nhiều công sức nghiên cứu và phát triển. Luật sư cho tôi hỏi, tôi phải làm gì để xử lý hành vi xâm phạm này và bảo vệ quyền lợi của mình?”
Xác định hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một xưởng khác ở gần đó đang sản xuất và bán ra thị trường những sản phẩm có kiểu dáng gần như y hệt các mẫu thiết kế độc quyền của xưởng tôi. Tôi muốn hỏi, làm sao để cơ quan chức năng xác định đó có phải là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ của tôi không? Họ sẽ dựa vào những tiêu chí nào để "xem xét" hành vi này?”
Quyền sở hữu và bảo hộ nhãn hiệu của doanh nghiệp
“Tôi là chị Mai, ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi mới mở cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ online và tự tay thiết kế logo, đặt tên cho thương hiệu của mình là "Mây Handmade". Tôi nghe nói phải đăng ký nhãn hiệu nhưng không biết thủ tục thế nào và liệu có cần thiết không, vì tôi chỉ là cửa hàng nhỏ. Tôi lo lắng nếu không đăng ký thì người khác có thể dùng tên và logo của tôi.”
Bảo hộ thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn
“Chúng tôi là một startup công nghệ ở TP. Thủ Đức, TP.HCM, chuyên về thiết kế chip. Gần đây, chúng tôi phát hiện một công ty đối thủ ra mắt sản phẩm có vẻ sử dụng **thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn** rất giống của chúng tôi. Tôi muốn biết liệu đây có phải là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ không và làm sao để xác định điều đó?”
Quy định về đăng ký chứng khoán và quyền lợi nhà đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.A, nhân viên văn phòng ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi vừa mua cổ phiếu của một công ty niêm yết trên sàn chứng khoán và nghe nói phải làm thủ tục đăng ký chứng khoán. Tôi không rõ việc này là gì, có bắt buộc không và nếu không đăng ký thì quyền sở hữu của tôi có bị ảnh hưởng gì không?”
Quyền tài sản đối với dữ liệu số
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng online nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một cựu nhân viên đã nghỉ việc đang sử dụng danh sách khách hàng và thông tin mua sắm của cửa hàng tôi để bán hàng cho một đối thủ cạnh tranh. Tôi muốn hỏi liệu tôi có quyền sở hữu đối với những dữ liệu khách hàng này không? Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình theo pháp luật?”
Yêu cầu về giấy tờ tư cách pháp nhân trong đăng ký lưu hành thuốc
“Chào luật sư, công ty em ở quận Hai Bà Trưng, Hà Nội chuyên kinh doanh dược phẩm. Bên em đang muốn mua lại số đăng ký lưu hành của một loại thuốc từ một công ty khác. Khi làm hồ sơ, bên đối tác yêu cầu cung cấp 'giấy tờ về tư cách pháp nhân'. Em không rõ cụ thể giấy tờ này bao gồm những gì và cần chuẩn bị như thế nào để hoàn tất thủ tục chuyển quyền sở hữu số đăng ký lưu hành ạ?”