Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định pháp luật về Cơ sở y tế dự phòng
“Chào chuyên gia, tôi là chị Hằng, 45 tuổi, đang làm y tá ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có ý định mở một phòng khám tư nhân chuyên về tiêm chủng và tư vấn phòng bệnh cho trẻ em. Tôi nghe nói có khái niệm 'cơ sở y tế dự phòng' nhưng không rõ liệu phòng khám của tôi có thuộc diện này không và cần tuân thủ những quy định pháp luật nào để được thành lập và hoạt động hợp pháp. Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi.”
Bảo mật thông tin Cơ sở dữ liệu căn cước công dân
“Chị H.T.L (35-40 tuổi, nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP.HCM) gần đây thấy có nhiều tin tức về việc lộ lọt thông tin cá nhân trên mạng. Chị ấy rất lo lắng liệu thông tin căn cước công dân của mình có được bảo mật không, và nếu bị lộ thì có bị làm giả hay sử dụng trái phép không. Chị muốn biết pháp luật bảo vệ thông tin này như thế nào.”
Quyền sinh con bằng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản của phụ nữ độc thân
“Chào chuyên gia, tôi là N.T.H, 38 tuổi, hiện đang làm chuyên viên marketing tại TP. Hồ Chí Minh. Tôi đã dành nhiều năm cho sự nghiệp và hiện tại vẫn độc thân, nhưng tôi rất mong muốn có một đứa con của riêng mình. Tôi có nghe nói về việc phụ nữ độc thân có thể sinh con bằng phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm nhưng không rõ quy định pháp luật có cho phép hay không và cần những điều kiện gì. Mong chuyên gia tư vấn giúp tôi.”
Phòng, chống tác hại của rượu, bia
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giáo viên ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi rất lo lắng về tình trạng con trai tôi (16 tuổi) và các bạn của cháu có vẻ tò mò về rượu, bia. Tôi cũng thấy nhiều trường hợp người lớn uống rượu say gây mất trật tự ở khu phố. Tôi muốn biết pháp luật quy định thế nào về các tác hại của rượu, bia và Nhà nước có biện pháp gì để phòng chống những điều này, đặc biệt là với trẻ vị thành niên?”
Khái niệm Nhà ở và mục đích sử dụng hỗn hợp
“Tôi là Hạnh, năm nay 38 tuổi, đang kinh doanh quần áo online tại Quận 1, TP.HCM. Tôi có một căn nhà riêng và muốn tận dụng tầng trệt để làm không gian trưng bày sản phẩm kiêm kho hàng, còn các tầng trên vẫn để gia đình sinh hoạt. Tôi nghe nói có khái niệm 'nhà ở có mục đích sử dụng hỗn hợp' nhưng không rõ liệu trường hợp của tôi có được phép không và cần lưu ý gì về mặt pháp lý.”
Xác định người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong thi hành án
“Chào luật sư, tôi tên là Hùng, ở quận 7, TP.HCM. Tôi có một căn nhà đang cho thuê, nhưng gần đây tôi nghe nói người thuê nhà của tôi đang bị thi hành án một khoản nợ lớn. Tôi lo lắng không biết tài sản của tôi có bị ảnh hưởng gì không, và tôi có được tham gia vào quá trình thi hành án đó để bảo vệ quyền lợi của mình không? Tôi làm nghề kinh doanh tự do, khoảng 45 tuổi.”
Cơ cấu dân số và vai trò trong quy hoạch phát triển
“Tôi là Ông T.V.K, cán bộ phụ trách công tác xã hội ở huyện vùng cao X, tỉnh Y. Chúng tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm tới nhưng gặp khó khăn trong việc đánh giá và dự báo về dân số. Đặc biệt là làm sao để đưa các yếu tố như độ tuổi, giới tính, hay trình độ học vấn của người dân vào kế hoạch một cách hiệu quả nhất để đảm bảo phát triển bền vững?”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là H.T.L, 28 tuổi, nhân viên văn phòng ở TP.HCM. Tôi vừa kết hôn được 6 tháng. Vợ chồng tôi muốn đợi thêm 2-3 năm nữa mới sinh con để ổn định tài chính và chuẩn bị tốt hơn. Tuy nhiên, gia đình chồng tôi lại muốn có cháu sớm và thường xuyên giục giã, gây áp lực. Tôi muốn biết pháp luật quy định thế nào về quyền tự quyết trong việc sinh con và liệu có sự hỗ trợ nào cho các cặp vợ chồng trẻ như chúng tôi không?”
Năng lực xã hội của người cao tuổi
“Bác tôi ở quận 3, TP.HCM, năm nay 70 tuổi rồi nhưng vẫn minh mẫn lắm. Bác muốn tham gia mấy hội người cao tuổi, đóng góp ý kiến cho phường nhưng không biết pháp luật có quy định gì về việc người cao tuổi có thể tham gia các hoạt động xã hội không, hay chỉ nên ở nhà nghỉ ngơi thôi?”
Ưu tiên khám chữa bệnh trong tình trạng cấp cứu
“Chào chuyên gia, tôi là Chị H.T.L, nhân viên văn phòng ở Quận 10, TP. Hồ Chí Minh, 32 tuổi. Con trai tôi mới 5 tuổi vừa bị ngã đập đầu, cháu có vẻ choáng váng và nôn ói. Tôi rất lo lắng và đang định đưa cháu vào bệnh viện. Tôi sợ vào bệnh viện công sẽ phải chờ đợi lâu, không được ưu tiên. Chuyên gia cho tôi hỏi liệu con tôi có được ưu tiên khám chữa bệnh ngay không, và tôi cần làm gì để đảm bảo quyền lợi này?”
Điều chỉnh cơ cấu dân số
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Gần đây tôi thấy khó tuyển công nhân trẻ, đa số lao động ở xưởng tôi đều lớn tuổi. Tôi muốn biết liệu có quy định nào của nhà nước về việc điều chỉnh **cơ cấu dân số** để hỗ trợ doanh nghiệp như chúng tôi trong việc tìm kiếm nguồn lao động phù hợp không? Chính phủ có chính sách gì để khuyến khích người trẻ làm việc ở các khu công nghiệp không?”
Ngạch sĩ quan tại ngũ trong Quân đội nhân dân Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chị Nguyễn Thị Hoa, 35 tuổi, ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Chồng tôi là quân nhân, anh ấy vừa được cấp trên thông báo là sẽ được biệt phái sang công tác tại một đơn vị khác thuộc Bộ Quốc phòng nhưng không còn ở đơn vị chiến đấu trực tiếp nữa. Tôi không rõ "ngạch sĩ quan tại ngũ" là gì và liệu việc biệt phái này có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của anh ấy không, vì tôi thấy trong giấy tờ có nhắc đến cụm từ này.”
Quyền lợi và thủ tục cho người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch
“Chị Nguyễn Thị Hạnh, 45 tuổi, hiện đang sinh sống tại Quận 10, TP.HCM và làm nghề buôn bán nhỏ. Chị về Việt Nam từ nhỏ sau biến cố ở Campuchia, không có bất kỳ giấy tờ nào chứng minh quốc tịch Việt Nam hay quốc tịch nước ngoài. Chị rất lo lắng vì không có giấy tờ tùy thân, không thể làm thủ tục hành chính hay đăng ký kinh doanh. Chị muốn biết liệu trường hợp của chị có được cấp căn cước công dân và cần làm những thủ tục gì?”
Chính sách giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị H.T.L, cán bộ dân số xã An Bình, huyện Thanh Trì, Hà Nội, năm nay 38 tuổi. Tôi đang rất trăn trở về tình trạng tỷ số giới tính khi sinh tại địa phương mình có xu hướng tăng cao, nhiều gia đình vẫn muốn sinh con trai. Tôi muốn biết Nhà nước có những chính sách, quy định pháp luật nào để giảm thiểu tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh này, để tôi có cơ sở tuyên truyền cho người dân hiệu quả hơn.”
Nhà tu hành và quy định pháp luật
“Cháu tôi năm nay 20 tuổi, muốn xuất gia đi tu ở một ngôi chùa ở Quận 3, TP.HCM. Gia đình tôi lo lắng không biết việc này có cần phải đăng ký hay báo cáo với chính quyền không, và cháu tôi có được coi là 'nhà tu hành' theo pháp luật không?”
Xác định chết não và quyền hiến mô, bộ phận cơ thể người
“Chào luật sư, gia đình tôi đang rất hoang mang. Con trai tôi, 22 tuổi, vừa bị tai nạn giao thông nghiêm trọng ở quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Các bác sĩ thông báo cháu đã "chết não" và có đề cập đến việc hiến tạng. Tôi không hiểu rõ "chết não" là gì theo pháp luật và liệu gia đình có quyền quyết định việc hiến tạng của cháu hay không. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quy định về Tư pháp người chưa thành niên
“Chào luật sư, con trai tôi năm nay 16 tuổi, vừa rồi có lỡ đánh nhau với bạn ở trường và bị công an mời lên làm việc. Tôi lo lắm không biết con tôi còn nhỏ như vậy thì pháp luật sẽ xử lý thế nào, có bị đi tù không, hay có cách nào để cháu được nhẹ nhàng hơn không? Gia đình tôi ở Quận 1, TP.HCM, tôi làm nội trợ nên cũng không rành mấy chuyện này.”
Bảo hiểm y tế toàn dân
“Chào luật sư, tôi là Chị Lan, 38 tuổi, làm công nhân tại khu công nghiệp ở Bình Dương. Tôi nghe nói về bảo hiểm y tế toàn dân nhưng không rõ liệu mình có bắt buộc phải tham gia không, và nếu có thì từ khi nào. Tôi lo lắng nếu không tham gia sẽ bị phạt.”
Chương trình hưu trí bổ sung tự nguyện
“Chào luật sư, công ty tôi ở TP.HCM đang triển khai một chương trình gọi là "chương trình hưu trí bổ sung tự nguyện". Tôi là nhân viên văn phòng, năm nay 38 tuổi và đang băn khoăn không biết chương trình này có thật sự tự nguyện không, và tiền của tôi đóng vào đó sẽ được quản lý như thế nào, có an toàn không?”
Khái niệm Quốc tịch nước ngoài và quyền lợi liên quan
“Chào chuyên gia, tôi là chị H.T.L, 45 tuổi, hiện đang kinh doanh nhà hàng ở Quận 1, TP.HCM. Tôi có một người bạn thân đã định cư ở Mỹ hơn 20 năm và vừa nhập quốc tịch Mỹ. Bạn tôi muốn về Việt Nam mua đất để xây nhà dưỡng già nhưng không biết với quốc tịch Mỹ thì có được coi là người nước ngoài không, và việc mua bán đất có bị hạn chế gì không? Bạn tôi vẫn còn giấy tờ tùy thân Việt Nam.”
Già hóa dân số và chính sách thích ứng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một homestay nhỏ ở Hội An, Quảng Nam. Gần đây tôi nghe nói nhiều về vấn đề già hóa dân số ở Việt Nam. Tôi hơi lo lắng không biết xu hướng này sẽ ảnh hưởng thế nào đến việc kinh doanh của tôi, đặc biệt là khi khách du lịch trẻ có thể ít đi, còn người lớn tuổi thì có những nhu cầu khác. Liệu nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ doanh nghiệp và cộng đồng thích ứng với tình hình này không?”
Bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể có nguy cơ mai một
“Chào luật sư, tôi là trưởng thôn ở một làng nghề truyền thống tại Hà Nội. Gần đây, tôi thấy các cụ nghệ nhân lớn tuổi dần, người trẻ thì không mấy mặn mà với nghề làm nón lá truyền thống của làng. Số lượng người làm nghề giảm sút nghiêm trọng, các buổi truyền dạy cũng thưa thớt. Tôi lo lắng nghề này sẽ bị mai một, thất truyền mất. Có cách nào để bảo vệ di sản này không ạ?”
Năng lực xã hội và sự tham gia của người cao tuổi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là ông Hùng, năm nay 68 tuổi, sống ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi về hưu đã được vài năm nhưng vẫn muốn được tham gia vào các hoạt động xã hội, hoặc thậm chí là làm thêm công việc nhẹ nhàng để đỡ buồn và đóng góp cho gia đình, xã hội. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ người cao tuổi duy trì năng lực xã hội, nhưng không rõ pháp luật quy định thế nào. Liệu tôi có thể tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý nào không để tiếp tục cống hiến?”
Phân bố dân cư và quyền lựa chọn nơi cư trú
“Chị H.T.L ở Hà Nội, 32 tuổi, làm nhân viên văn phòng. Chị đang có ý định chuyển về quê ở Thanh Hóa để tiện chăm sóc bố mẹ già. Chị nghe nói Nhà nước có chính sách về phân bố dân cư và lo lắng liệu việc chuyển về có bị hạn chế gì không, hay có được hỗ trợ gì không?”