Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy định về cán bộ công đoàn không chuyên trách
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân ở một nhà máy may tại Bình Dương. Vừa rồi tôi được bầu làm tổ phó tổ công đoàn của xưởng. Tôi nghe nói cán bộ công đoàn không chuyên trách như tôi có thể được kéo dài hợp đồng lao động. Không biết thông tin này có đúng không và tôi cần làm gì để được hưởng quyền lợi này ạ? Hợp đồng của tôi sắp hết hạn rồi.”
Khái niệm "Cơ sở" trong Luật Thực hiện dân chủ
“Tôi là công nhân ở một công ty may tại Hưng Yên, đồng thời tôi cũng là người dân ở xã X. Tôi nghe nói có Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở, nhưng tôi không rõ 'cơ sở' ở đây là những đâu, liệu công ty tôi làm hay xã tôi ở có được coi là 'cơ sở' không? Tôi có thể tham gia dân chủ ở những nơi nào?”
Vai trò của Tổ chức đại diện tập thể lao động tại cơ sở
“Tôi là công nhân ở một nhà máy may mặc tại Bình Dương. Gần đây, công ty có ý định cắt giảm một số phúc lợi của chúng tôi. Tôi nghe nói có 'tổ chức đại diện tập thể lao động' gì đó có thể giúp. Vậy tổ chức này là ai, và họ có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của chúng tôi trong trường hợp này?”
Tranh chấp Lao động Tập thể về Quyền
“Chào chuyên gia, tôi là tổ trưởng tổ sản xuất ở một công ty may mặc tại Quận Tân Bình. Gần đây, công ty chúng tôi có thay đổi một số quy định về tiền lương và phụ cấp, nhưng lại không thông báo rõ ràng, khiến tập thể công nhân rất bức xúc. Chúng tôi cho rằng công ty đang giải thích sai thỏa ước lao động tập thể đã ký. Chúng tôi muốn biết liệu đây có phải là tranh chấp lao động tập thể về quyền không và cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Vệ sinh lao động
“Tôi là công nhân ở một nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng tại Quận 7, TP.HCM. Gần đây tôi thấy nhiều đồng nghiệp bị ho, khó thở do bụi xi măng. Tôi muốn biết liệu công ty có trách nhiệm gì trong việc đảm bảo vệ sinh lao động để bảo vệ sức khỏe cho chúng tôi không, và nếu không thì chúng tôi có thể làm gì?”
Cưỡng bức lao động và các quy định pháp luật liên quan
“Tôi là công nhân tại một xưởng may ở KCN Tân Bình, TP.HCM. Gần đây, chủ xưởng thường xuyên ép chúng tôi làm thêm giờ, không trả lương tăng ca đầy đủ, và còn đe dọa trừ lương, đuổi việc nếu không làm theo. Có lần, tôi bị giữ lại làm việc đến khuya mà không được về. Tôi muốn biết hành vi này có phải là cưỡng bức lao động không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Đào tạo thường xuyên trong pháp luật lao động
“Chào luật sư, tôi là một công nhân may ở Quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi đã làm việc được hơn 10 năm rồi nhưng muốn học thêm về thiết kế thời trang để nâng cao tay nghề. Vấn đề là tôi có gia đình và công việc full-time nên không thể đi học theo lịch cố định được. Tôi có nghe nói đến 'đào tạo thường xuyên' nhưng không rõ hình thức này có phù hợp với trường hợp của tôi không và có quy định pháp luật nào hỗ trợ không ạ?”
An toàn lao động và trách nhiệm của người sử dụng lao động
“Chào chuyên gia, tôi là công nhân ở một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử tại Thuận An, Bình Dương. Tuần trước, tôi suýt bị kẹt tay vào máy dập do máy bị lỗi kỹ thuật, may mà phản ứng kịp. Tôi rất lo lắng về sự an toàn của mình và đồng nghiệp. Công ty có vẻ không quan tâm lắm. Chuyên gia cho tôi hỏi, an toàn lao động là gì và công ty có trách nhiệm gì trong việc đảm bảo an toàn cho chúng tôi không?”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Tuần trước, một máy cắt kim loại cũ của xưởng tôi bị hỏng đột ngột trong lúc hoạt động, làm văng mảnh kim loại suýt trúng một công nhân. May mắn là không ai bị thương nặng, nhưng máy thì hư hỏng nặng. Tôi lo lắng không biết sự việc này có bị coi là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động' không và tôi phải làm gì để tránh bị phạt?”
Tuổi nghỉ hưu và chế độ nghỉ hưu trước tuổi
“Chị Lan, 55 tuổi, làm công nhân may ở KCN Biên Hòa, Đồng Nai, đang muốn tìm hiểu về tuổi nghỉ hưu của mình. Chị nghe nói có thể nghỉ hưu sớm hơn nhưng không rõ điều kiện thế nào, và công ty chị có chương trình hưu trí tự nguyện thì có liên quan gì không. Chị muốn biết mình cần chuẩn bị những gì để có thể nghỉ hưu sớm.”
Vai trò và quyền lợi của Cán bộ công đoàn
“Chào chuyên gia, tôi là Mai, công nhân tại một nhà máy may ở Bình Dương. Gần đây tôi được bầu làm cán bộ công đoàn ở công ty. Tôi muốn hỏi là một cán bộ công đoàn thì tôi có những trách nhiệm gì và có được hưởng những quyền lợi gì đặc biệt không, hay chỉ là quyền lợi chung của đoàn viên thôi? Tôi hơi bối rối về vai trò mới này.”
Quan hệ lao động và quyền lợi người lao động
“Chào luật sư, tôi là công nhân ở một nhà máy giày da tại Thuận An, Bình Dương. Mấy tháng nay công ty hay bắt tăng ca nhưng không trả lương thêm, với lại hợp đồng lao động của tôi cũng không rõ ràng. Tôi muốn hỏi là cái 'quan hệ lao động' giữa tôi và công ty là gì và tôi có quyền lợi gì khi công ty không thực hiện đúng như vậy không?”
Công nhân viên chức quốc phòng và quy định về tố cáo
“Tôi là một công nhân quốc phòng đang làm việc tại một đơn vị ở Hà Nội. Gần đây, tôi có nghe phong phanh một đồng nghiệp muốn tố cáo tôi về việc thực hiện nhiệm vụ. Tôi không rõ liệu mình có thuộc đối tượng bị tố cáo theo quy định của quân đội không và quy trình giải quyết sẽ như thế nào?”
Tranh chấp lao động tập thể về lợi ích và quy trình giải quyết
“Chào luật sư, tôi là tổ trưởng tổ sản xuất ở một công ty may mặc tại Bình Dương. Hiện tại, công nhân chúng tôi đang rất bức xúc vì lương thấp và giờ làm việc quá dài mà không được tăng ca đúng mức. Chúng tôi đã nhiều lần kiến nghị lên ban giám đốc để đòi tăng lương và cải thiện điều kiện làm việc nhưng họ cứ lờ đi. Giờ chúng tôi muốn đình công nhưng không biết có đúng luật không, và phải làm thế nào để đòi quyền lợi một cách hợp pháp? Đây có phải là **tranh chấp lao động tập thể về lợi ích** không ạ?”
Phân loại nhóm huấn luyện an toàn, vệ sinh lao động
“Chào chuyên gia, công ty em ở Bình Dương chuyên sản xuất linh kiện điện tử. Sếp em mới yêu cầu phòng hành chính nhân sự phải rà soát lại các vị trí công việc để phân loại thành các 'nhóm huấn luyện' theo quy định mới. Em không rõ 'nhóm huấn luyện' này là gì và tại sao phải phân loại như vậy. Liệu có ảnh hưởng gì đến việc đào tạo an toàn cho công nhân tụi em không ạ? Mong chuyên gia giải đáp giúp.”
Tranh chấp lao động tập thể về quyền
“Chị H. ở KCN Sóng Thần, Bình Dương, làm công nhân may. Gần đây, công ty chị ban hành quy định mới về thưởng năng suất mà tập thể công nhân cho rằng không đúng với thỏa ước lao động tập thể đã ký. Nhiều người muốn kiến nghị nhưng không biết bắt đầu từ đâu và thời hạn giải quyết là bao lâu.”
Quan trắc môi trường lao động và trách nhiệm của người sử dụng lao động
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý một xưởng sản xuất gỗ ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, công nhân của chúng tôi hay than phiền về bụi và tiếng ồn. Tôi nghe nói phải 'quan trắc môi trường lao động' nhưng không rõ nó là gì và cần làm những gì để đảm bảo an toàn cho người lao động, cũng như tuân thủ pháp luật. Nếu kết quả không đạt thì phải làm sao?”
Mua bán người theo pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là công nhân may ở TP.HCM. Gần đây có người quen giới thiệu cho tôi một công việc lương cao ở nước ngoài, nghe nói là làm việc trong nhà hàng. Nhưng họ yêu cầu tôi phải nộp một khoản tiền lớn để làm thủ tục và giữ hộ giấy tờ tùy thân. Tôi thấy hơi lo lắng, không biết đây có phải là **mua bán người** như báo đài hay nói không? Tôi sợ bị lừa lắm.”
Cán bộ công đoàn chuyên trách và vai trò trong tổ chức Công đoàn
“Tôi là Nguyễn Thị Lan, một công nhân đang làm việc tại KCN Biên Hòa, Đồng Nai. Gần đây, tôi được công đoàn cơ sở đề cử làm **cán bộ công đoàn chuyên trách** của công ty. Tôi muốn tìm hiểu rõ hơn về thuật ngữ này, cụ thể là cán bộ công đoàn chuyên trách là gì, vai trò của họ khác gì so với cán bộ công đoàn bình thường và liệu có ảnh hưởng gì đến công việc và quyền lợi của tôi không?”
Quan hệ lao động và vai trò của tổ chức người lao động
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân tại một nhà máy may ở Quận Bình Tân, TP.HCM. Gần đây, công ty tôi có nhiều thay đổi về giờ làm và chính sách thưởng, khiến chúng tôi rất lo lắng. Tôi muốn hỏi, quan hệ lao động giữa chúng tôi và công ty được hiểu như thế nào theo pháp luật, và làm sao để chúng tôi có thể bảo vệ quyền lợi của mình trong tình huống này?”