Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Thi hành án phạt cấm cư trú
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, 38 tuổi, vừa ra tù ở Trại giam Xuân Lộc, Đồng Nai. Tôi bị kết án 5 năm tù và có thêm hình phạt bổ sung là cấm cư trú tại TP. Biên Hòa trong 2 năm. Giờ tôi muốn về nhà ở phường Trảng Dài, TP. Biên Hòa để làm lại cuộc đời nhưng không rõ liệu mình có được phép không và phải làm thủ tục gì. Mong Tuvannhanh.com tư vấn giúp tôi.”
Niêm phong, mở niêm phong vật chứng trong tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện thoại ở Quận 1, TP.HCM. Vừa rồi cửa hàng tôi bị trộm đột nhập, mất nhiều tài sản. Công an đã đến khám nghiệm hiện trường và thu giữ một số vật chứng như camera an ninh, dấu vân tay trên cửa. Tôi thấy họ có niêm phong mấy cái hộp đựng vật chứng đó. Tôi thắc mắc là ai là người có quyền thực hiện việc niêm phong, mở niêm phong những vật chứng này? Liệu tôi có được biết hay tham gia vào quá trình đó không?”
Quy định về người đang chấp hành án phạt tù và phương tiện vận chuyển
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một công ty vận tải nhỏ ở Hà Nội. Gần đây, tôi có cơ hội đấu thầu một hợp đồng vận chuyển **phạm nhân** cho một trại giam gần đó. Tôi muốn hỏi liệu có quy định cụ thể nào về việc xác định ai là **phạm nhân** và loại xe nào được phép sử dụng để vận chuyển họ không, vì tôi lo lắng về các yêu cầu đặc biệt của loại hình vận tải này và các chi phí liên quan.”
Quy định về người sử dụng trái phép chất ma túy
“Chào luật sư, em có một người bạn ở Hà Nội. Gần đây bạn ấy có vẻ sa sút và em nghi ngờ bạn ấy có sử dụng ma túy. Em muốn biết, theo pháp luật Việt Nam, thế nào thì được coi là **người sử dụng trái phép chất ma túy** và nếu bị phát hiện thì quy trình xác định sẽ diễn ra như thế nào ạ? Em lo cho tương lai của bạn ấy quá.”
Vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng trong tố tụng dân sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ gia dụng ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Vừa rồi tôi thua kiện trong một vụ tranh chấp hợp đồng mua bán, nhưng tôi thấy Tòa án đã bỏ qua nhiều bằng chứng và không triệu tập đúng người. Liệu đây có phải là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng không và tôi có thể làm gì để kháng nghị bản án này?”
Thi hành án phạt cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề
“Tôi là anh Hùng, vừa mãn hạn tù về tội tham ô tài sản ở Bình Dương. Trước đây tôi làm kế toán trưởng cho một công ty. Giờ tôi muốn tìm việc làm lại nhưng bản án có ghi cấm đảm nhiệm chức vụ kế toán trong 3 năm. Tôi không biết liệu mình có được làm các công việc khác không và ai sẽ giám sát việc này?”
Người sử dụng trái phép chất ma túy và các biện pháp can thiệp
“Chào luật sư, tôi là chị Hằng ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Gần đây tôi phát hiện con trai tôi, cháu năm nay 19 tuổi, có biểu hiện sử dụng ma túy. Tôi rất lo lắng không biết con tôi có bị coi là "người sử dụng trái phép chất ma túy" theo luật không, và nếu bị phát hiện thì sẽ bị xử lý thế nào? Có cách nào giúp cháu cai nghiện mà không bị ảnh hưởng đến tương lai không?”
Vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng hình sự
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, công ty tôi có một vụ việc liên quan đến tranh chấp hợp đồng, và tôi bị triệu tập với tư cách người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan. Tuy nhiên, tôi thấy trong quá trình cơ quan điều tra làm việc, họ đã không thông báo một số quyền của tôi và cũng không lập biên bản đầy đủ các buổi làm việc. Tôi lo lắng rằng những sai sót này có thể ảnh hưởng đến kết quả vụ án và quyền lợi của tôi. Liệu đây có phải là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng không và tôi có thể làm gì?”
Can thiệp bất hợp pháp vào tàu bay và biện pháp xử lý
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.H, một phi công đang làm việc tại sân bay Tân Sơn Nhất, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có nghe về Nghị định 139/2024/NĐ-CP liên quan đến việc xử lý tàu bay vi phạm. Tôi đặc biệt quan tâm đến trường hợp 'can thiệp bất hợp pháp vào tàu bay đang bay, uy hiếp đến an toàn bay'. Nếu máy bay của tôi đang bay trong vùng trời Việt Nam mà gặp phải tình huống này, thì theo quy định mới, liệu có bị ép hạ cánh không? Và cụ thể, hành vi nào sẽ được coi là 'can thiệp bất hợp pháp' để dẫn đến biện pháp cứng rắn như vậy?”
Vi phạm hành chính: Phân biệt với Tội phạm
“Anh Hùng, chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở quận Đống Đống Đa, Hà Nội, vừa bị phạt 2 triệu đồng vì lỗi không niêm yết giá một số mặt hàng. Anh rất lo lắng không biết đây có phải là hành vi phạm tội không và liệu có bị ghi vào lý lịch tư pháp hay không. Anh nghe nói vi phạm hành chính là nhẹ, nhưng vẫn băn khoăn về hậu quả.”
Xử lý tài sản do phạm tội mà có
“Chị H.T.L ở TP. Hồ Chí Minh có người thân đang bị điều tra về một vụ án kinh tế. Chị lo lắng không biết những tài sản mà người thân chị đang sở hữu, bao gồm cả căn nhà và một số khoản đầu tư, có bị xem là tài sản do phạm tội mà có hay không và sẽ bị xử lý như thế nào. Chị nghe nói có thể bị tịch thu hết.”
Thi hành biện pháp tư pháp bắt buộc chữa bệnh
“Chào luật sư, tôi là mẹ của một thanh niên 25 tuổi ở Quận 1, TP.HCM. Con tôi gần đây có biểu hiện tâm thần không ổn định sau một tai nạn, và đã gây ra một số hành vi nguy hiểm cho người xung quanh. Gia đình rất lo lắng. Chúng tôi nghe nói có biện pháp bắt buộc chữa bệnh theo quyết định của Tòa án. Luật sư cho tôi hỏi, nếu con tôi bị áp dụng biện pháp này thì việc thi hành sẽ diễn ra như thế nào và khi nào thì có thể kết thúc ạ?”
Khái niệm và vai trò của Nước yêu cầu trong tương trợ tư pháp hình sự
“Tôi là một luật sư trẻ ở Quận 1, TP.HCM, đang thụ lý một vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài. Khách hàng của tôi là một Việt kiều bị truy nã ở nước ngoài. Tôi nghe nói về 'nước yêu cầu' trong tương trợ tư pháp nhưng chưa hiểu rõ lắm về vai trò và quyền hạn của nó. Liệu Việt Nam có phải lúc nào cũng chấp nhận yêu cầu từ 'nước yêu cầu' không?”
Trách nhiệm pháp lý của người đã thôi công vụ
“Chị Hạnh ở quận Ba Đình, Hà Nội, từng là cán bộ địa chính phường, nay đã nghỉ hưu. Mấy hôm nay, chị nhận được giấy triệu tập từ cơ quan điều tra vì một vụ việc liên quan đến việc cấp sổ đỏ sai quy định mà chị đã ký duyệt cách đây 5 năm, khi chị vẫn còn làm việc. Chị không rõ mình đã nghỉ hưu rồi thì còn phải chịu trách nhiệm gì nữa không?”
Khái niệm và quy định về Người bị tạm giữ
“Chào luật sư, tôi là chị L.T.M, làm nội trợ ở Quận 7, TP.HCM. Chồng tôi vừa bị công an tạm giữ cách đây 2 ngày vì một vụ việc liên quan đến tranh chấp đất đai. Tôi rất lo lắng không biết 'người bị tạm giữ' nghĩa là gì, quyền lợi của chồng tôi ra sao và liệu thời gian tạm giữ có kéo dài không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Vành đai biên giới và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở xã X, huyện Y, tỉnh Lạng Sơn. Gia đình tôi có mảnh đất sát biên giới, chúng tôi muốn mở rộng canh tác nhưng nghe nói có khu vực gọi là "vành đai biên giới" có nhiều quy định nghiêm ngặt. Tôi không rõ "vành đai biên giới" là gì và gia đình tôi có được làm ruộng, chăn nuôi trong đó không? Có những điều gì chúng tôi cần đặc biệt lưu ý để không vi phạm pháp luật?”
Xử phạt vi phạm khai thác trái phép loài sinh vật
“Tôi là anh Hùng, ở huyện Cát Tiên, Lâm Đồng. Vừa rồi tôi có đi vào rừng gần nhà để hái một ít nấm lim xanh về dùng và bán thêm kiếm lời. Không may bị kiểm lâm phát hiện và lập biên bản vì nói tôi khai thác trái phép. Tôi không biết mình có bị phạt nặng không và mức phạt thế nào?”
Chỉ bản trong tố tụng hình sự
“Chị H.T.L ở TP.HCM, chồng chị ấy mới bị tạm giữ vì nghi ngờ liên quan đến một vụ việc. Chị nghe nói bên công an có lấy "chỉ bản" của chồng chị. Chị không rõ "chỉ bản" là gì, có ảnh hưởng gì đến chồng chị không và liệu có bắt buộc phải làm không? Chị lo lắng quá.”
Trách nhiệm pháp lý của cán bộ, công chức, viên chức sau khi thôi công tác
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hùng, trước đây tôi làm cán bộ hải quan ở Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng. Khoảng 2 năm trước tôi đã nghỉ việc và chuyển sang làm kinh doanh tự do. Gần đây, tôi nghe tin có một số sai phạm liên quan đến việc kê khai hàng hóa nhập khẩu trong thời gian tôi còn công tác. Tôi lo lắng không biết liệu tôi đã nghỉ việc rồi thì có còn bị truy cứu trách nhiệm gì không, hay là chuyện cũ thì cứ để đó?”
Giao dịch đáng ngờ và trách nhiệm phòng, chống rửa tiền
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm vàng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, có vài khách hàng đến giao dịch với số lượng tiền mặt rất lớn, rồi lại yêu cầu chuyển khoản đi nhiều nơi khác nhau. Tôi hơi lo lắng không biết đây có phải là giao dịch đáng ngờ mà pháp luật hay nhắc đến không, và nếu có thì tôi phải làm gì để không bị vướng vào rắc rối?”
Thi hành quyết định tha tù trước thời hạn có điều kiện
“Anh Nguyễn Văn A, 35 tuổi, vừa được Tòa án quyết định tha tù trước thời hạn có điều kiện và sắp được ra trại ở Trại giam Sóc Trăng. Anh ấy không rõ sau khi ra khỏi trại thì mình cần phải làm những gì, ai sẽ quản lý mình và có những nghĩa vụ gì trong thời gian thử thách. Anh A muốn biết cụ thể các bước và quy định để anh có thể thực hiện đúng.”
Vi phạm hành chính và các quy định liên quan
“Chào luật sư, tôi là chủ quán cà phê ở Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Hôm trước tôi bị công an phường lập biên bản và phạt tiền vì lỗi không có giấy phép kinh doanh treo ở nơi dễ thấy. Tôi lo lắng quá, không biết đây có phải là tội phạm không hay chỉ là lỗi hành chính bình thường? Liệu quán của tôi có bị đóng cửa không?”
Cơ quan lập yêu cầu tương trợ tư pháp hình sự
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là N.V.K, giám đốc một công ty xuất nhập khẩu ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, công ty tôi gặp phải một vụ lừa đảo lớn từ một đối tác nước ngoài. Tôi muốn biết, nếu cần yêu cầu nước ngoài hỗ trợ pháp lý để giải quyết vụ án này, thì tôi phải liên hệ với 'cơ quan lập yêu cầu' nào của Việt Nam, và họ sẽ làm những gì để giúp tôi?”
Tố cáo hành vi vi phạm pháp luật
“Anh N.V.H, 38 tuổi, chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở Quận 7, TP.HCM, đang rất bức xúc. Anh nghi ngờ một công ty đối thủ đã sử dụng hóa đơn giả để trốn thuế, không chỉ gây thất thoát cho ngân sách nhà nước mà còn tạo lợi thế cạnh tranh không lành mạnh, khiến cửa hàng của anh bị ảnh hưởng doanh thu nghiêm trọng. Anh muốn biết liệu hành vi này có thể tố cáo được không và anh cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình.”