Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Xúc tiến chuyển giao công nghệ: Hoạt động và quy định pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một startup công nghệ ở Hà Nội. Tôi đang muốn mở rộng hoạt động sang mảng kết nối các nhà nghiên cứu, công ty công nghệ với các doanh nghiệp có nhu cầu ứng dụng công nghệ mới. Tôi nghe nói có thuật ngữ 'xúc tiến chuyển giao công nghệ' nhưng không rõ đây có phải là một loại hình dịch vụ cụ thể không, và nếu tôi muốn làm thì cần phải đăng ký kinh doanh như thế nào, có cần giấy phép gì đặc biệt không ạ?”
Dịch vụ thoát nước và xử lý nước thải
“Chào luật sư, tôi là anh N.V.H, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở quận Bình Thạnh, TP.HCM. Gần đây, tôi nhận được hóa đơn tiền dịch vụ thoát nước và xử lý nước thải với mức phí khá cao. Xưởng tôi chủ yếu dùng nước cho sinh hoạt và một ít cho làm sạch máy móc, nước thải cũng đã được xử lý sơ bộ tại chỗ rồi mới xả ra. Tôi không rõ 'dịch vụ thoát nước' này bao gồm những gì và liệu xưởng của tôi có bắt buộc phải sử dụng dịch vụ này không? Liệu có phải mọi loại nước thải đều phải chịu phí không?”
Quy định về phân lũ trong phòng, chống lũ
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Thanh Oai, Hà Nội. Năm ngoái, mấy xã lân cận bị ngập nặng, nghe nói có phương án phân lũ để giảm áp lực cho sông. Tôi lo không biết đất canh tác của gia đình tôi có bị ảnh hưởng gì không nếu nhà nước thực hiện phân lũ? Việc này có quy định cụ thể nào không ạ?”
Khách hàng sử dụng điện lớn
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may ở KCN Bình Dương. Gần đây, công ty điện lực thông báo xưởng tôi thuộc diện 'khách hàng sử dụng điện lớn' và có thể áp dụng cơ chế mua bán điện trực tiếp. Tôi không rõ điều này có lợi hay hại gì cho doanh nghiệp của mình và cần lưu ý những gì.”
Phân loại và tiêu chí rừng thứ sinh
“Chào luật sư, tôi là Hùng, một nông dân ở huyện Bảo Lâm, tỉnh Lâm Đồng. Gia đình tôi có một khoảnh đất rộng khoảng 2 hecta, trước đây là rừng nhưng đã bị khai thác để làm nương rẫy từ lâu. Hiện tại, cây cối ở đó đã mọc lại khá rậm rạp. Tôi muốn hỏi liệu khoảnh đất này có được coi là **rừng thứ sinh** theo quy định pháp luật không, và nếu là rừng thứ sinh thì tôi có thể xin chuyển đổi mục đích sử dụng để trồng cà phê lâu năm được không?”
Phân loại dịch vụ viễn thông giá trị gia tăng
“Chào luật sư, tôi ở Quận 1, TP.HCM, đang có ý định mở một startup cung cấp dịch vụ tin nhắn tự động chăm sóc khách hàng qua Zalo/SMS. Tôi nghe nói có khái niệm 'dịch vụ viễn thông giá trị gia tăng' nhưng không rõ dịch vụ của tôi có thuộc loại này không và cần phải tuân thủ những quy định gì. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Định nghĩa và ứng dụng thuật ngữ Dân số trong quản lý hành chính
“Chào luật sư, tôi là cán bộ phường ở Quận Bình Thạnh, TP.HCM. Sắp tới phường tôi cần xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cho 5 năm tới. Tôi đang băn khoăn không biết khi nói về 'dân số' trong các văn bản pháp luật thì nó được hiểu như thế nào cho đúng, để chúng tôi có thể thu thập dữ liệu và lập kế hoạch chính xác, đặc biệt là liên quan đến các dịch vụ công và cơ sở hạ tầng. Liệu có văn bản nào định nghĩa rõ ràng không?”
Vai trò và trách nhiệm của Bảo tàng trong quản lý di sản văn hóa
“Chào luật sư, tôi là chủ tịch Hội Lịch sử địa phương ở Huế. Chúng tôi có một bộ sưu tập cổ vật và tài liệu lịch sử khá phong phú do người dân đóng góp, muốn xây dựng thành một **bảo tàng** cộng đồng để giới thiệu cho du khách và học sinh. Tôi băn khoăn không biết một tổ chức như chúng tôi có được gọi là bảo tàng không và có những trách nhiệm pháp lý gì, đặc biệt là khi muốn bảo quản các hiện vật quý hiếm? Liệu có cần phải là bảo tàng nhà nước mới được không?”
Quy định về Cổ đông lớn và ảnh hưởng trên thị trường chứng khoán
“Chào luật sư, tôi là một nhà đầu tư nhỏ lẻ ở Quận 1, TP.HCM, làm việc trong ngành tài chính. Gần đây tôi thấy có một tổ chức liên tục mua vào cổ phiếu của công ty X mà tôi cũng đang nắm giữ, đến mức họ đã sở hữu một lượng rất lớn. Tôi không rõ khi nào thì một nhà đầu tư được coi là cổ đông lớn và việc này có ý nghĩa gì đối với công ty và các cổ đông nhỏ như tôi không? Liệu có quy định nào về việc công bố thông tin hay nghĩa vụ gì đặc biệt khi họ đạt đến ngưỡng đó không?”
Điểm thu phí đường bộ điện tử
“Chào luật sư, tôi là tài xế xe tải thường xuyên chạy tuyến Long An - TP.HCM. Gần đây, tôi thấy ở các trạm thu phí đường bộ có thêm các thiết bị mới mà không cần dừng xe để trả tiền mặt nữa. Tôi không rõ chính xác 'Điểm thu' này là gì, hoạt động ra sao và liệu có cần lưu ý gì khi đi qua không. Mong luật sư giải thích giúp tôi.”
Khái niệm Hàng hóa ban đầu trong nhập khẩu hàng hóa tân trang
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng điện tử ở Quận 1, TP.HCM, chuyên nhập khẩu các thiết bị điện tử đã qua sử dụng để tân trang và bán lại. Tôi đang tìm hiểu Nghị định 77/2023/NĐ-CP và thấy có nhắc đến thuật ngữ "hàng hóa ban đầu". Luật sư có thể giải thích rõ hơn về thuật ngữ này và nó có ý nghĩa gì đối với việc nhập khẩu hàng tân trang của tôi không? Liệu có ảnh hưởng gì đến các tiêu chuẩn kỹ thuật hay quy trình tôi cần tuân thủ không?”
Đơn vị quản lý thu trong thanh toán điện tử giao thông đường bộ
“Chào luật sư, tôi là Hương, một tài xế công nghệ ở TP. Thủ Đức. Tôi đang thắc mắc về các đơn vị thu phí tự động. Tôi thấy có nhiều trạm thu phí khác nhau, không biết ai là người quản lý các khoản phí này và trách nhiệm của họ là gì trong hệ thống thanh toán điện tử giao thông đường bộ mới. Liệu có phải tất cả các trạm đều do một đơn vị duy nhất quản lý không?”
Trích xuất phạm nhân
“Chào luật sư, tôi là chị N.T.H ở Hà Nội. Chú tôi đang chấp hành án tại một trại giam ở Hà Nội. Sắp tới, chú tôi cần được đưa về quê ở Thanh Hóa để tham gia một phiên tòa dân sự liên quan đến tranh chấp đất đai trước khi bị bắt. Gia đình tôi không rõ thủ tục để chú tôi được **trích xuất** về Thanh Hóa như thế nào và ai sẽ là người quyết định việc này. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”
Công bố công trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
“Chào luật sư, tôi là một nghiên cứu sinh tại Viện Khoa học và Công nghệ ở Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một công trình nghiên cứu rất tâm huyết và muốn công bố nó một cách chính thức để được công nhận và có thể đăng ký sở hữu trí tuệ sau này. Tôi không rõ liệu việc đăng bài trên một tạp chí khoa học quốc tế có được xem là 'công bố' theo quy định pháp luật Việt Nam hay không, hay tôi cần làm thêm những thủ tục gì khác. Mong luật sư tư vấn giúp tôi ạ.”
Quy định về Tên miền dùng chung cấp cao nhất mới (New gTLD)
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang muốn mở rộng kinh doanh online và nghe nói có mấy cái tên miền mới lạ như .shop, .art, không chỉ mỗi .com hay .vn. Tôi muốn đăng ký một tên miền như vậy cho cửa hàng của mình thì có cần chú ý gì về mặt pháp lý ở Việt Nam không, đặc biệt là với mấy cái 'tên miền dùng chung cấp cao nhất mới' này?”
Trách nhiệm pháp lý khi xưởng sản xuất gây ô nhiễm môi trường
“Chào luật sư, tôi là chủ xưởng mộc ở Quận 7. Mấy hôm nay, hàng xóm cứ than phiền xưởng tôi gây bụi, tiếng ồn, rồi còn mùi sơn nữa. Mấy anh bên môi trường cũng mới xuống kiểm tra, nói xưởng tôi có nguy cơ gây ô nhiễm. Tôi muốn hỏi, 'ô nhiễm môi trường' chính xác là gì theo luật, và nếu bị kết luận là ô nhiễm thì tôi phải chịu trách nhiệm thế nào ạ?”
Phát hành trái phiếu doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang làm ăn khá tốt và có dự định mở rộng quy mô sản xuất, nhưng việc vay vốn ngân hàng gặp nhiều khó khăn. Tôi có nghe nói về việc **phát hành trái phiếu** để huy động vốn, nhưng không rõ quy trình thế nào, liệu công ty nhỏ như tôi có làm được không và có rủi ro gì không? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Nghĩa vụ của người phải thi hành án
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 3, TP.HCM. Vừa rồi tôi bị xử thua trong một vụ kiện dân sự về hợp đồng cung cấp hàng hóa. Tòa án yêu cầu tôi phải bồi thường một khoản tiền lớn. Tôi không rõ bây giờ mình có phải là 'người phải thi hành án' không và nghĩa vụ của tôi cụ thể là gì?”
Hỗ trợ năng lực xã hội của người cao tuổi
“Chào luật sư, tôi là cô Hạnh, năm nay 70 tuổi, sống ở quận Đống Đa, Hà Nội. Tôi về hưu đã lâu, con cái bận rộn nên nhiều khi thấy mình ít được tham gia các hoạt động xã hội như trước. Tôi nghe nói có khái niệm 'năng lực xã hội của người cao tuổi' mà nhà nước quan tâm. Không biết pháp luật có quy định gì để hỗ trợ người cao tuổi như tôi duy trì các mối quan hệ và tiếp tục đóng góp không ạ?”
Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh
“Chào luật sư, tôi là cán bộ dân số ở phường An Bình, quận 1, TP.HCM. Gần đây, chúng tôi nhận thấy tỷ lệ sinh con trai đang cao hơn nhiều so với con gái, dẫn đến tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh. Tôi muốn hỏi về các quy định pháp luật liên quan để có thể tư vấn và triển khai các hoạt động hiệu quả hơn tại địa phương.”
Xác định và trách nhiệm của người khai thác công trình cảng hàng không
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty logistics nhỏ ở Sân bay Tân Sơn Nhất. Công ty tôi thuê một kho bãi và một phần đường dẫn tại khu vực cảng hàng không để phục vụ việc vận chuyển hàng hóa. Gần đây, Cảng vụ hàng không có yêu cầu chúng tôi phải thực hiện một số công việc bảo trì, duy trì điều kiện khai thác. Tôi không rõ liệu công ty tôi có được coi là người khai thác công trình theo luật định không, và nếu có thì chúng tôi có những quyền và nghĩa vụ gì cụ thể ạ?”
Quy định về sử dụng thuốc kháng HIV và điều trị dự phòng
“Chào luật sư, tôi là Chị H.T.L, nhân viên văn phòng ở Quận 1, TP.HCM. Tuần trước tôi có một sự cố ngoài ý muốn và lo lắng mình có thể bị phơi nhiễm HIV. Tôi nghe nói có loại thuốc uống để dự phòng lây nhiễm HIV. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể tự mua thuốc này ở hiệu thuốc về uống được không, hay tôi phải đến đâu để được tư vấn và kê đơn? Tôi năm nay 32 tuổi.”
Vay và trả nợ nước ngoài
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xuất nhập khẩu nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Hiện tại, công ty tôi đang muốn vay vốn từ một đối tác nước ngoài để mở rộng sản xuất. Tôi nghe nói có quy định về 'vay và trả nợ nước ngoài' nhưng không rõ nghĩa là gì và liệu công ty tôi có được phép vay hay không, cũng như cách thức trả nợ như thế nào cho đúng pháp luật Việt Nam?”
Bảo tồn loài di cư và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Hà Tĩnh. Gần đây có nghe nói xã tôi sắp quy hoạch một khu vực làm khu bảo tồn vì có nhiều chim di cư về đây trú đông. Tôi muốn hỏi loài di cư là gì và việc này có ảnh hưởng gì đến đất đai canh tác của gia đình tôi không, liệu có được đền bù gì không ạ?”