Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Viện kiểm sát quân sự cấp quân khu
“Chào luật sư, tôi là mẹ của một quân nhân đang công tác tại Quân khu 7. Con tôi gần đây có liên quan đến một vụ việc và gia đình đang rất lo lắng. Chúng tôi nghe nói vụ việc có thể do 'Viện kiểm sát quân sự quân khu và tương đương' thụ lý. Luật sư cho tôi hỏi cụ thể cơ quan này là gì và có chức năng ra sao để gia đình tôi có thể tìm hiểu thông tin và hỗ trợ con tôi kịp thời ạ?”
Nghĩa vụ của người phải thi hành án
“Chào luật sư, tôi là chủ quán cà phê ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi thua kiện một vụ tranh chấp hợp đồng với nhà cung cấp và tòa án đã ra phán quyết yêu cầu tôi phải bồi thường. Tôi nghe nói mình là 'người phải thi hành án' nhưng không rõ nghĩa vụ của mình là gì và phải làm những gì. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”
Tái sử dụng chất được kiểm soát
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng sửa chữa điện lạnh ở quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi nhận thấy nhiều khách hàng mang máy lạnh cũ đến sửa hoặc thay mới. Tôi muốn hỏi liệu tôi có được phép thu gom, làm sạch và tái sử dụng lại các loại môi chất lạnh (gas lạnh) từ các máy cũ này không, hay bắt buộc phải tiêu hủy và mua gas mới hoàn toàn? Tôi sợ làm sai sẽ bị phạt.”
Quy định về Bản đồ địa chính và kinh phí liên quan
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gần đây tôi muốn làm thủ tục tách thửa đất cho con trai nhưng cán bộ địa chính yêu cầu phải có bản đồ địa chính mới nhất. Tôi không rõ bản đồ này là gì và chi phí để làm nó có được nhà nước hỗ trợ không, hay tôi phải tự bỏ tiền ra làm hết?”
Quy định về giao khu vực biển cho tổ chức, cá nhân
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty nuôi trồng thủy sản ở Cà Mau. Công ty tôi đang muốn mở rộng quy mô, xin phép sử dụng một khu vực biển gần bờ để đặt lồng bè. Tôi nghe nói có khái niệm 'khu vực biển giao cho tổ chức, cá nhân' nhưng không rõ nó bao gồm những gì và tôi cần làm những thủ tục gì để được giao khu vực biển đó. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Trung tâm nghiên cứu và phát triển
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang muốn mở rộng sang mảng nghiên cứu và phát triển sản phẩm mới, đặc biệt là về AI. Tôi nghe nói có khái niệm 'Trung tâm nghiên cứu và phát triển' theo luật. Vậy nếu tôi muốn thành lập một đơn vị như vậy trong công ty thì cần hiểu rõ về nó như thế nào để đảm bảo đúng quy định và có thể tận dụng các chính sách hỗ trợ ạ?”
Sản phẩm công nghệ chiến lược và ưu đãi thuế cho nhân lực
“Chào luật sư, tôi là kỹ sư phần mềm ở TP.HCM, đang làm cho một công ty startup chuyên về AI. Sản phẩm của chúng tôi được đánh giá là rất tiềm năng, có thể tạo đột phá trong lĩnh vực tự động hóa. Tôi nghe nói nếu sản phẩm được công nhận là **sản phẩm công nghệ chiến lược** thì nhân sự như chúng tôi có thể được hưởng ưu đãi về thuế. Điều này có đúng không và làm sao để biết sản phẩm của công ty tôi có đủ điều kiện không ạ? Tôi năm nay 28 tuổi.”
Khái niệm người chăm sóc trẻ em theo Luật Trẻ em
“Chào luật sư, tôi là dì của cháu gái tôi, năm nay cháu 8 tuổi. Bố mẹ cháu ly hôn và đều đi làm ăn xa ở Bình Dương, gửi cháu về cho tôi nuôi ở quê Đắk Lắk. Tôi chăm sóc cháu từ nhỏ đến giờ, lo ăn học, thuốc men. Gần đây tôi nghe nói có khái niệm 'người chăm sóc trẻ em', tôi không biết mình có được coi là người chăm sóc hợp pháp của cháu không và có quyền lợi, trách nhiệm gì không? Liệu tôi có cần làm thủ tục gì để được công nhận không?”
Hệ thống hóa văn bản pháp luật
“Chào luật sư, tôi là cán bộ pháp chế ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy cơ quan mình đang ráo riết thực hiện việc 'hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật'. Tôi không rõ chính xác việc này là gì và nó có liên quan thế nào đến công việc kiểm tra văn bản pháp luật mà tôi đang phụ trách không? Liệu có quy định nào cụ thể về việc này không ạ?”
Người được giao nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ điện tử ở quận Đống Đa, Hà Nội. Mới đây, cửa hàng tôi bị một đoàn kiểm tra về chất lượng sản phẩm. Người đến làm việc tự xưng là 'người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành' chứ không phải Thanh tra viên. Tôi không rõ người này có quyền hạn gì và có được phép xử phạt hay tịch thu hàng hóa của tôi không? Tôi lo lắng quá.”
Ứng phó với sự cố môi trường và vai trò của địa phương
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM. Tuần trước, do sơ suất trong khâu xử lý chất thải, xưởng tôi đã làm rò rỉ một lượng nhỏ hóa chất ra kênh thoát nước chung của khu vực. Mặc dù đã khắc phục ngay, nhưng tôi rất lo lắng không biết sự việc này có bị coi là **sự cố môi trường** không và tôi phải chịu trách nhiệm gì. Liệu chính quyền địa phương có can thiệp không?”
Dịch vụ dân số và quyền lợi công dân
“Chào luật sư, em là công nhân may ở Thanh Hóa, năm nay 28 tuổi và đang mang thai bé thứ hai. Em muốn tìm hiểu về các dịch vụ dân số như kế hoạch hóa gia đình hoặc chăm sóc sức khỏe sinh sản sau sinh nhưng không biết có những dịch vụ nào, có được hỗ trợ chi phí không và đăng ký ở đâu. Em thấy nhiều người nói dịch vụ này quan trọng nhưng em lại không rõ lắm.”
Quản lý và Xử lý Nguồn phóng xạ
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 10, TP.HCM. Mới đây, khi dọn dẹp kho, tôi phát hiện một thiết bị cũ kỹ, trông khá lạ và có một nhãn cảnh báo nhỏ ghi 'radioactive material'. Tôi không biết đây có phải là nguồn phóng xạ không và phải xử lý thế nào để không vi phạm pháp luật hay gây nguy hiểm cho mọi người. Nhờ luật sư tư vấn giúp.”
Quy định về phương tiện thô sơ trong giao thông đường thủy
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, một ngư dân ở Cà Mau. Tôi thường xuyên đi đánh bắt cá trên sông bằng chiếc xuồng ba lá của mình. Hôm trước, tôi suýt va chạm với một chiếc vỏ lãi chạy máy khi tôi đang rẽ vào một nhánh sông nhỏ. Tôi cứ nghĩ xuồng nhỏ thì phải được ưu tiên, nhưng người lái vỏ lãi lại mắng tôi không biết luật. Vậy cho tôi hỏi, khi đi xuồng ba lá như của tôi, tôi có phải nhường đường cho các phương tiện có động cơ không?”
Phạm vi và cơ hội hợp tác quốc tế trong Công nghiệp bán dẫn theo Luật Công nghiệp công nghệ số
“Chào luật sư, tôi là anh Hưng, chủ một công ty khởi nghiệp ở Quận 9, TP.HCM chuyên về thiết kế chip bán dẫn. Gần đây tôi nghe nói Nhà nước có nhiều chính sách hỗ trợ cho ngành này, đặc biệt là theo Luật Công nghiệp công nghệ số mới. Tôi muốn hỏi liệu công ty của tôi có thuộc phạm vi điều chỉnh của luật này không và có cơ hội hợp tác quốc tế gì không để phát triển công nghệ của mình?”
Ưu tiên thông tin trong hoạt động cứu hộ, cứu nạn
“Chào luật sư, tôi là chủ một đội cứu hộ xe ô tô nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, đội chúng tôi thường xuyên gặp khó khăn trong việc liên lạc khi đang thực hiện các ca cứu hộ khẩn cấp, đặc biệt là ở những khu vực sóng yếu hoặc khi mạng bị quá tải. Tôi muốn hỏi liệu có quy định nào của pháp luật về việc ưu tiên thông tin liên lạc cho các hoạt động cứu hộ như của chúng tôi không?”
Tu sửa cấp thiết di tích
“Chào luật sư, tôi là chủ một ngôi nhà cổ ở Hội An, được công nhận là di tích cấp tỉnh. Mấy hôm nay mưa bão lớn, một phần mái ngói và tường nhà bị nứt, có nguy cơ sập. Tôi muốn sửa chữa ngay để tránh hư hại nặng hơn nhưng không biết có được tự ý làm không, hay phải xin phép gì không? Nghe nói có khái niệm 'tu sửa cấp thiết di tích' nhưng tôi không rõ nó áp dụng thế nào cho trường hợp của tôi.”
Cơ quan nghiệp vụ ngăn chặn xung đột thông tin
“Chào luật sư, công ty em là một doanh nghiệp công nghệ tại Hà Nội. Gần đây, chúng em nhận thấy có một số thông tin tiêu cực, sai lệch về công ty xuất hiện trên mạng xã hội, gây ảnh hưởng đến uy tín và hoạt động kinh doanh. Em muốn hỏi, có cơ quan nào của nhà nước chuyên trách để xử lý, ngăn chặn những xung đột thông tin kiểu này không ạ? Chúng em cần liên hệ với ai để được hỗ trợ?”
Đồng bộ dữ liệu cán bộ, công chức, viên chức
“Chào luật sư, tôi là trưởng phòng Tổ chức - Hành chính của một đơn vị sự nghiệp công lập tại Thành phố Đà Nẵng. Hiện tại, chúng tôi đang gặp khó khăn trong việc cập nhật thông tin viên chức lên hệ thống quốc gia. Có nhiều trường hợp dữ liệu trên hệ thống của chúng tôi và hệ thống quốc gia không khớp, đặc biệt là thông tin về quá trình công tác, đào tạo. Tôi muốn hỏi về quy định đồng bộ dữ liệu này để đảm bảo chúng tôi thực hiện đúng và tránh sai sót.”
Hoạt động và Trách nhiệm của Đội Dân phòng trong Phòng cháy chữa cháy
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Tuần trước, cửa hàng tôi bị chập điện gây cháy nhỏ, may mà đội dân phòng khu phố kịp thời có mặt hỗ trợ dập lửa. Tôi rất biết ơn nhưng giờ tôi thắc mắc không biết họ có quyền hạn gì, lỡ có thiệt hại lớn hơn thì trách nhiệm của họ ra sao? Liệu có quy định nào về việc họ được trang bị hay hoạt động không, và nếu có sự cố thì có cần kiểm toán hay tố tụng gì không?”
Thẩm quyền cấp phép xây dựng công trình trên đất dành cho đường bộ
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh vật liệu xây dựng ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Hiện tại, tôi đang muốn mở rộng mặt bằng cửa hàng và dự định xây dựng thêm một phần mái che lấn ra vỉa hè, sát với đường phố. Tôi nghe nói phải xin phép cơ quan quản lý đường bộ nhưng không biết chính xác là cơ quan nào, cấp nào thì mới đúng. Việc này làm tôi khá lo lắng vì muốn làm đúng luật.”
Nâng cao chất lượng dân số
“Chào luật sư, tôi là giáo viên mầm non ở TP. Hồ Chí Minh. Vợ chồng tôi mới cưới và đang có ý định sinh con. Chúng tôi rất quan tâm đến việc nuôi dạy con cái sao cho tốt nhất, đặc biệt là về chất lượng dân số như báo đài hay nói. Luật pháp quy định thế nào về khái niệm này và Nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ gia đình chúng tôi trong việc này không ạ?”
Biện pháp phòng bệnh bắt buộc cho động vật
“Chào luật sư, gia đình tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM có trang trại chăn nuôi heo quy mô nhỏ. Gần đây, cán bộ thú y địa phương yêu cầu chúng tôi phải tiêm vắc-xin định kỳ cho đàn heo và thực hiện các biện pháp vệ sinh chuồng trại rất nghiêm ngặt, nói là 'biện pháp phòng bệnh bắt buộc'. Tôi không rõ quy định này có từ đâu và mức độ bắt buộc của nó như thế nào, liệu có phải áp dụng cho tất cả các loại bệnh không?”
Giải thích khái niệm Khủng bố theo quy định pháp luật Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy trên mạng xã hội có một số nhóm người kêu gọi biểu tình, phản đối một số chính sách của nhà nước. Có người còn bình luận rằng những hành vi này có thể bị coi là 'khủng bố'. Tôi rất lo lắng không biết liệu việc bày tỏ ý kiến, dù là phản đối, có bị quy kết là khủng bố hay không? Đặc biệt là nếu tôi có lỡ chia sẻ những thông tin đó.”