Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Hủy hoại đất và quyền lợi người sử dụng đất
“Chào luật sư, tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM, làm nông. Mấy tháng nay, công ty xây dựng bên cạnh đào đất làm dự án mà không có biện pháp che chắn gì, đất đá tràn sang ruộng nhà tôi, làm ô nhiễm nguồn nước tưới và đất trồng. Đất giờ bạc màu, cây cối không lên được, năng suất giảm hẳn. Tôi lo lắng quá, không biết đất nhà tôi có bị coi là **hủy hoại đất** không và tôi phải làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Quan trắc và giám sát tổng hợp tài nguyên, môi trường biển và hải đảo
“Chào luật sư, tôi là một ngư dân ở huyện đảo Phú Quý, Bình Thuận. Mấy năm gần đây, tôi thấy môi trường biển quanh đảo có nhiều thay đổi bất thường, cá chết nhiều hơn, san hô cũng bị ảnh hưởng. Tôi nghe nói có việc 'quan trắc, giám sát tổng hợp tài nguyên, môi trường biển và hải đảo' nhưng không biết hoạt động này có đang được thực hiện hiệu quả không, hay chỉ là trên giấy tờ? Liệu có cơ quan nào chịu trách nhiệm giám sát để đảm bảo môi trường biển của chúng tôi được bảo vệ tốt hơn không?”
Trách nhiệm của Chủ sở hữu số đăng ký lưu hành chế phẩm
“Chào luật sư, tôi là chị L.T.M, chủ một cơ sở sản xuất hóa chất diệt côn trùng ở Quận 7, TP.HCM. Cơ sở của tôi đã được cấp số đăng ký lưu hành cho một số sản phẩm. Hiện tại, tôi muốn thay đổi một chút về hình thức nhãn mác của sản phẩm để bắt mắt hơn, nhưng không biết thủ tục thế nào và có cần báo cáo gì cho cơ quan nhà nước không?”
An toàn thông tin mạng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ online ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Gần đây tôi nghe nhiều về 'an toàn thông tin mạng' mà không rõ nó nghĩa là gì, có liên quan gì đến việc bảo vệ dữ liệu khách hàng của tôi không. Tôi lo lắng lắm vì cửa hàng tôi lưu trữ nhiều thông tin cá nhân của khách hàng. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”
Chương trình liên kết đào tạo với nước ngoài tại Việt Nam
“Chào luật sư, tôi là chị Hằng ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Con trai tôi đang tìm hiểu các chương trình đại học và thấy có nhiều chương trình gọi là **liên kết đào tạo** với nước ngoài. Tôi không rõ chương trình này có được pháp luật công nhận không, bằng cấp có giá trị không, và nó khác gì với việc đi du học trực tiếp ạ? Tôi lo lắng về chất lượng và tính hợp pháp của các chương trình này.”
Quyền và quy định về hiến mô, bộ phận cơ thể người của phạm nhân
“Chào luật sư, em trai tôi đang thụ án tại trại giam ở TP.HCM. Gần đây em có bày tỏ nguyện vọng muốn được hiến mô, bộ phận cơ thể mình cho y học. Gia đình tôi rất băn khoăn không biết liệu phạm nhân có được phép làm điều này không và nếu được thì thủ tục sẽ như thế nào, quyền lợi của em tôi có được đảm bảo không ạ?”
Xác định người yêu cầu công chứng và hồ sơ cần thiết
“Chào luật sư, tôi là giáo viên ở Hà Nội, năm nay 45 tuổi. Tôi đang muốn bán căn nhà của mình nhưng không biết liệu mình có được coi là 'người yêu cầu công chứng' theo luật không? Và nếu được thì tôi cần chuẩn bị những giấy tờ gì để công chứng hợp đồng mua bán nhà một cách nhanh chóng và hợp pháp nhất?”
Quy định pháp luật về súng săn và hậu quả pháp lý khi sử dụng trái phép
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở Lâm Đồng, có một khẩu súng hơi cũ dùng để xua đuổi chim chóc, thú rừng phá hoại hoa màu, đôi khi cũng bắn vài con nhỏ để cải thiện bữa ăn. Gần đây nghe nói nhà nước cấm súng săn gắt gao lắm, tôi lo không biết khẩu súng hơi của mình có bị coi là súng săn không và nếu bị phát hiện thì có bị đi tù không? Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Xác định điều kiện thi hành án và cưỡng chế thi hành án
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ điện tử ở TP.HCM. Tôi đang bị một đối tác kiện đòi nợ và Tòa đã ra phán quyết rồi. Giờ họ cứ bảo tôi 'có điều kiện thi hành án' mà tôi thấy mình làm gì có tiền đâu. Vậy 'có điều kiện thi hành án' là sao, và nếu tôi không có thì họ có thể làm gì tôi không?”
Ban chỉ huy quân sự cơ quan, tổ chức và nhiệm vụ
“Chào luật sư, công ty tôi là một doanh nghiệp sản xuất ở Quận 7, TP.HCM, chuyên về linh kiện điện tử. Gần đây, chúng tôi nhận được thông báo về việc cần thành lập Ban chỉ huy quân sự cơ quan. Tôi không rõ ban này có nhiệm vụ gì, liệu công ty tôi có bắt buộc phải có không và chi phí hoạt động sẽ do ai chịu trách nhiệm? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Nhà thầu trong nước và ưu đãi trong đấu thầu
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Hà Nội. Tôi nghe nói công ty tôi là 'nhà thầu trong nước' thì sẽ có nhiều ưu đãi khi tham gia đấu thầu các dự án của nhà nước. Tôi không rõ định nghĩa chính xác về 'nhà thầu trong nước' là gì và những ưu đãi đó cụ thể ra sao. Liệu công ty tôi có đủ điều kiện để hưởng các ưu đãi này không?”
Định giá tài sản theo giá thị trường
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm bánh nhỏ ở Quận 3, TP.HCM. Gần đây tôi muốn sang nhượng lại tiệm để về quê chăm sóc mẹ già. Tôi có nhiều máy móc, thiết bị làm bánh chuyên dụng, mua cũng khá lâu rồi. Giờ tôi muốn định giá để rao bán cho hợp lý, nhưng không biết **giá thị trường** được hiểu thế nào cho đúng luật, liệu có phải cứ rao đại hay có nguyên tắc nào không? Tôi sợ định giá sai lại khó bán hoặc bị thiệt.”
Định nghĩa "Bên mua điện" trong các văn bản pháp luật về điện lực
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất gốm sứ ở Bát Tràng, Hà Nội. Tôi đang xem lại hợp đồng mua bán điện của xưởng mình thì thấy có một điều khoản ghi 'Bên mua điện' và giải thích là Tập đoàn Điện lực Việt Nam và các Tổng công ty Điện lực. Tôi hơi băn khoăn không biết cụ thể là ai sẽ là bên mua điện trong trường hợp của tôi, vì tôi là người trả tiền mà? Liệu có phải là mình đang hiểu sai gì đó không, hay là có văn bản nào giải thích rõ hơn không ạ?”
Tiêu chuẩn và hoạt động của tạp chí khoa học
“Chào luật sư, tôi là Giám đốc một viện nghiên cứu ở Quận 1, TP.HCM. Viện chúng tôi đang có kế hoạch xuất bản một tạp chí khoa học chuyên ngành để công bố các công trình nghiên cứu của cán bộ và các nhà khoa học khác. Tôi nghe nói có nhiều quy định về tiêu chuẩn của tạp chí khoa học lắm. Luật sư có thể tư vấn giúp tôi những tiêu chí cốt lõi để tạp chí của chúng tôi được công nhận là tạp chí khoa học hợp lệ, đặc biệt là các tiêu chí về nội dung và hội đồng biên tập không?”
Tác phẩm di cảo và thời hạn bảo hộ quyền tác giả
“Chào luật sư, tôi là con gái của một nhà văn đã mất cách đây 5 năm ở TP.HCM. Bố tôi có để lại một bản thảo tiểu thuyết chưa từng được công bố. Giờ tôi muốn xuất bản tác phẩm này thì không biết tác phẩm của bố tôi có được bảo hộ bản quyền không và thời hạn bảo hộ là bao lâu? Tôi lo lắng nếu xuất bản thì có ai đó sẽ sao chép.”
Xác định phạm vi thanh tra
“Chào luật sư, tôi có một cửa hàng kinh doanh online nhỏ ở TP.HCM. Mới đây, tôi nhận được quyết định thanh tra từ cơ quan thuế về việc chấp hành nghĩa vụ thuế. Trong quyết định có ghi 'thanh tra việc kê khai và nộp thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2023'. Tôi muốn hỏi là họ có được kiểm tra luôn sổ sách kế toán của năm 2022 hay các hợp đồng mua bán không liên quan đến thuế TNDN không? Hay họ chỉ được xem đúng cái họ ghi trong quyết định thôi ạ?”
Quy định về vận tải biển nội địa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Hải Phòng. Hiện tại tôi đang có ý định mở rộng sang vận chuyển hàng hóa bằng tàu biển từ Hải Phòng vào Đà Nẵng, chủ yếu là nông sản và thủy hải sản. Tôi không rõ hoạt động này có được coi là vận tải biển nội địa không và cần tuân thủ những quy định pháp luật nào?”
Dịch vụ viễn thông giá trị gia tăng và quyền lợi người dùng
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng online ở Quận 1, TP.HCM. Dạo gần đây, tôi thấy hóa đơn điện thoại di động của mình (dùng cho công việc) tự nhiên tăng lên bất thường. Kiểm tra thì phát hiện có nhiều dịch vụ lạ được tự động đăng ký mà tôi không hề biết hay đồng ý. Tôi muốn hỏi những dịch vụ này là gì và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Bảo vệ quyền lợi người dân vùng hạ du đập
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện X, tỉnh Y. Đất canh tác của gia đình tôi nằm ngay dưới chân một con đập thủy điện. Mấy hôm nay nghe tin đồn đập sắp xả lũ khẩn cấp do mưa lớn, tôi lo lắng không biết liệu tài sản, hoa màu của chúng tôi có được bảo vệ không, và nếu bị thiệt hại thì ai sẽ chịu trách nhiệm bồi thường? Chúng tôi có quyền lợi gì khi sống ở **vùng hạ du đập** như thế này không?”
Nghĩa vụ và thời gian huấn luyện của Dân quân tự vệ tại chỗ
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, ở một tổ dân phố nhỏ của quận Bình Thạnh, TP.HCM. Tôi làm nghề giao hàng tự do. Mấy hôm nay phường có thông báo về việc đăng ký tham gia dân quân tự vệ tại chỗ. Tôi nghe nói phải đi huấn luyện nhưng không biết cụ thể là bao nhiêu ngày, có ảnh hưởng đến công việc của tôi không. Tôi cũng không rõ dân quân tự vệ tại chỗ này làm những gì. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Trách nhiệm đầu tư và bảo trì nút giao khác mức đường sắt
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà hàng nhỏ ở Quận 12, TP.HCM, ngay cạnh đoạn đường sắt chuyên dùng giao với đường sắt quốc gia. Gần đây, tôi thấy có một dự án xây dựng nút giao khác mức tại đây. Tôi muốn hỏi là ai sẽ chịu trách nhiệm chính trong việc đầu tư, xây dựng và bảo trì cái nút giao này, đặc biệt là khi nó liên quan đến cả đường sắt chuyên dùng và đường sắt quốc gia?”
Hợp đồng tương lai điện trong thị trường điện
“Chào luật sư, tôi là chủ một trang trại điện mặt trời nhỏ ở Bình Thuận. Gần đây tôi nghe nói về 'hợp đồng tương lai điện' có thể giúp ổn định giá bán điện. Tôi muốn hỏi liệu trang trại của tôi có thể tham gia giao dịch loại hợp đồng này không và nó hoạt động như thế nào để tôi có thể chủ động kế hoạch doanh thu, tránh rủi ro biến động giá?”
Kiểm soát hóa chất chống bạo loạn và kinh doanh bình xịt hơi cay
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh thiết bị bảo hộ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có một khách hàng hỏi mua một loại bình xịt hơi cay để tự vệ, nhưng tôi không biết liệu việc kinh doanh mặt hàng này có hợp pháp hay không. Tôi nghe nói nó là "chất chống bạo loạn" và có quy định chặt chẽ. Tôi muốn biết liệu tôi có thể nhập về bán không và cần những giấy tờ gì?”
Thông điệp dữ liệu trong giao dịch điện tử
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng online ở Hà Nội chuyên bán đồ thủ công. Gần đây, tôi có một vài tranh chấp nhỏ với khách hàng về thông tin đặt hàng, chủ yếu là qua tin nhắn Zalo hoặc email. Tôi muốn hỏi là liệu những tin nhắn hay email này có được coi là bằng chứng pháp lý không, hay tôi cần phải có giấy tờ gì khác để đảm bảo quyền lợi của mình khi có sự cố?”