Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Thỏa thuận về viện trợ của Việt Nam cho nước ngoài
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là quản lý dự án cho một tổ chức phi chính phủ ở Hà Nội. Chúng tôi đang chuẩn bị ký một thỏa thuận với một đối tác nước ngoài để cung cấp viện trợ nhân đạo cho một quốc gia láng giềng. Tôi đang băn khoăn không biết liệu thỏa thuận này có phải là 'thỏa thuận về viện trợ' theo quy định mới của Nghị định 305/2025/NĐ-CP hay không, và nếu đúng thì nó khác gì so với điều ước quốc tế, có ảnh hưởng gì đến cách chúng tôi triển khai dự án không?”
Phân loại và quản lý Chất thải nguy hại
“Chị L.T.M, chủ một xưởng sản xuất linh kiện điện tử nhỏ ở Quận 7, TP.HCM, đang rất lo lắng không biết liệu các phế phẩm như bảng mạch hỏng, pin cũ, hay hóa chất tẩy rửa đã qua sử dụng của xưởng có bị coi là "chất thải nguy hại" không. Chị nghe nói quản lý chất thải nguy hại rất phức tạp và có thể bị phạt nặng nếu làm sai.”
Ngày cuối cùng giao dịch hợp đồng trong giao dịch hàng hóa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hà Nội, chuyên kinh doanh nông sản qua Sở Giao dịch hàng hóa. Tôi có một hợp đồng kỳ hạn sắp đến hạn và đang băn khoăn về cái gọi là 'ngày cuối cùng giao dịch hợp đồng'. Tôi không rõ ngày này có ý nghĩa gì và tôi cần làm gì trước ngày đó để không bị mất quyền lợi?”
Quy định về Bao gửi trong vận tải
“Chào luật sư, tôi là chủ cửa hàng đặc sản ở Đà Lạt. Tôi thường xuyên gửi hàng cho khách ở TP.HCM bằng xe khách nhưng tôi không đi cùng chuyến. Gần đây có một lô hàng bị thất lạc, nhà xe nói đây là 'bao gửi' nên trách nhiệm của họ hạn chế. Vậy 'bao gửi' là gì và tôi cần lưu ý gì để bảo vệ quyền lợi khi gửi hàng kiểu này?”
Năng lực xã hội và sự tham gia của người cao tuổi
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Bà M.T.M, 68 tuổi, ở Quận 3, TP.HCM. Tôi đã về hưu được vài năm nhưng vẫn muốn tham gia các hoạt động xã hội, tình nguyện để không bị cô đơn và cống hiến sức mình cho cộng đồng. Tuy nhiên, tôi thấy nhiều nơi còn e ngại khi người cao tuổi muốn tham gia, hoặc các hoạt động chưa thực sự phù hợp. Tôi muốn hỏi, pháp luật có quy định nào về việc khuyến khích hay bảo vệ năng lực xã hội của người cao tuổi không?”
Phương thức đấu giá đặt giá xuống
“Chào luật sư, tôi là anh Hưng, chủ một cửa hàng đồ cổ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Tôi đang có ý định bán một số món đồ quý hiếm và muốn thử hình thức đấu giá 'đặt giá xuống' mà tôi nghe nói ở nước ngoài khá phổ biến. Tôi không rõ ở Việt Nam mình có quy định cụ thể nào về phương thức đấu giá này không, liệu tôi có thể áp dụng nó một cách hợp pháp không?”
Khu vực có chức năng chuyên biệt trong phát triển đô thị
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng gỗ nhỏ ở ngoại ô Đà Nẵng. Gần đây, tôi nghe nói chính quyền đang có kế hoạch quy hoạch khu vực của tôi thành 'khu vực có chức năng chuyên biệt' để phát triển du lịch. Tôi không rõ 'khu vực có chức năng chuyên biệt' là gì và liệu xưởng của tôi có bị ảnh hưởng hay không? Liệu có cơ hội nào để tôi tham gia vào quá trình này không?”
Già hóa dân số và chính sách ứng phó
“Chị Mai, 45 tuổi, đang làm công tác xã hội tại phường Trung Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội. Chị thấy số lượng người cao tuổi trong phường ngày càng nhiều, nhiều cụ sống một mình. Chị lo lắng không biết nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ người cao tuổi và làm thế nào để cộng đồng thích nghi với tình trạng này không?”
Bảo hộ quyền tác giả đối với mã nguồn phần mềm
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, một lập trình viên tự do ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Tôi vừa hoàn thành một phần mềm quản lý kho cho khách hàng, nhưng tôi phát hiện một công ty đối thủ đã sao chép gần như toàn bộ **mã nguồn** của tôi để tạo ra sản phẩm tương tự. Tôi rất lo lắng và muốn biết liệu **mã nguồn** của tôi có được pháp luật bảo vệ không và tôi cần làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Xác định Công ty con của Tổ chức tín dụng
“Chào luật sư, tôi đang có dự định hợp tác với một đơn vị tự giới thiệu là 'công ty con' của một ngân hàng lớn ở Hà Nội để phát triển dự án nhà ở xã hội tại quận Hoàng Mai. Tôi muốn biết chính xác 'công ty con của tổ chức tín dụng' được định nghĩa như thế nào theo pháp luật để đảm bảo tính pháp lý và an toàn cho khoản đầu tư của mình. Liệu có rủi ro gì khi hợp tác với đơn vị này không?”
Quy định pháp luật về Âu tàu trên đường thủy nội địa
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp vận tải nhỏ ở Cần Thơ, chuyên chở hàng hóa bằng ghe trên sông. Gần đây, tôi thấy việc đi qua các **Âu tàu** khá phức tạp, đôi khi còn có nguy cơ va chạm. Tôi muốn hỏi **Âu tàu** được định nghĩa thế nào trong luật và có những quy định gì về việc đảm bảo an toàn tại các công trình này không? Liệu có phải mọi Âu tàu đều phải có báo hiệu đầy đủ không?”
Cơ chế giá chi phí tránh được cho điện năng lượng tái tạo nhỏ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một trang trại ở Bến Tre, vừa lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái và muốn bán phần điện dư thừa lên lưới. Tôi nghe nói có cơ chế "chi phí tránh được" nhưng không rõ nó là gì và sẽ ảnh hưởng thế nào đến giá điện mà tôi bán ra. Mong được tư vấn cụ thể.”
Khái niệm và cấu thành Giá dự thầu trong hoạt động đấu thầu
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Sắp tới tôi có dự định tham gia đấu thầu một dự án xây dựng nhà ở xã hội. Tôi đang khá băn khoăn không biết **giá dự thầu** của mình cần phải bao gồm những loại chi phí nào để không bị thiếu sót và đúng quy định pháp luật. Luật sư có thể giải thích rõ hơn về thuật ngữ này và những điều cần lưu ý không ạ?”
An ninh môi trường và trách nhiệm bảo vệ
“Chào chuyên gia, tôi là một nông dân ở huyện X, tỉnh Y. Gần đây, nhà máy Z xả thải khiến nguồn nước và đất đai bị ô nhiễm nghiêm trọng, ảnh hưởng đến mùa màng và sức khỏe bà con. Chúng tôi lo lắng về tương lai và sự ổn định cuộc sống ở đây. Liệu có quy định nào bảo vệ chúng tôi khỏi những tác động môi trường như vậy, và đây có phải là vấn đề an ninh môi trường không?”
Quy định về Điều phối dữ liệu theo Luật Dữ liệu 2024
“Tôi là giám đốc IT ở một công ty logistics tại TP.HCM. Công ty tôi đang gặp khó khăn trong việc tích hợp dữ liệu từ nhiều hệ thống khác nhau của đối tác và nội bộ. Gần đây tôi nghe nói về 'Điều phối dữ liệu' trong Luật Dữ liệu mới. Tôi muốn biết hoạt động này ảnh hưởng thế nào đến việc quản lý dữ liệu của công ty tôi và liệu chúng tôi có cần phải tuân thủ các quy định nào không?”
Quy định về chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy và trách nhiệm pháp lý
“Tôi là chủ một xưởng sản xuất linh kiện điện tử ở TP. Hồ Chí Minh, chuyên nhập khẩu một số hóa chất để tẩy rửa. Gần đây, tôi nghe nói về "chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy" và Công ước Stockholm. Tôi lo lắng không biết các hóa chất tôi đang dùng có thuộc diện này không, và nếu có thì có bị cấm nhập khẩu hay xử phạt gì khi đưa vào Việt Nam không? Tôi cần biết rõ để tránh vi phạm pháp luật.”
Điều tiết điện lực
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Gần đây, giá điện tăng liên tục mà chất lượng điện lại không ổn định, hay bị chập chờn làm ảnh hưởng đến máy móc. Tôi muốn biết liệu có cơ quan nào của Nhà nước đứng ra điều tiết điện lực để đảm bảo quyền lợi cho chúng tôi không, và làm sao để khiếu nại về vấn đề này?”
Môi giới chuyển giao công nghệ
“Chị Hằng ở quận Ba Đình, Hà Nội đây ạ. Công ty em chuyên sản xuất vật liệu xây dựng thân thiện môi trường. Hiện tại, chúng em đang muốn tìm kiếm một công nghệ mới từ nước ngoài để cải thiện quy trình sản xuất, nhưng lại không biết bắt đầu từ đâu và làm sao để tìm được đối tác phù hợp. Em nghe nói có dịch vụ "môi giới chuyển giao công nghệ" nhưng không rõ nó hoạt động thế nào và có được pháp luật công nhận không?”
Ưu đãi đầu tư cho hoạt động sản xuất thuốc từ dược liệu
“Tôi là chủ một cơ sở nhỏ chuyên trồng và sơ chế dược liệu tại huyện Đơn Dương, Lâm Đồng. Hiện tại, tôi đang có ý định mở rộng quy mô, đầu tư dây chuyền sản xuất để chế biến sâu hơn thành các loại thuốc từ dược liệu. Tôi nghe nói nhà nước có nhiều chính sách khuyến khích và ưu đãi cho lĩnh vực này. Không biết 'thuốc từ dược liệu' được định nghĩa thế nào trong luật và liệu cơ sở của tôi có được hưởng các ưu đãi đầu tư không, thưa luật sư?”
Quy định về Sân bay dự bị cất cánh
“Tôi là Anh N.V.K, quản lý điều hành bay cho một hãng hàng không nhỏ ở TP.HCM. Chúng tôi đang trong quá trình mở một đường bay mới và khi lập kế hoạch bay, tôi thấy có nhắc đến thuật ngữ 'sân bay dự bị cất cánh'. Tôi không rõ thuật ngữ này nghĩa là gì và nó có vai trò quan trọng như thế nào trong việc đảm bảo an toàn bay, đặc biệt là khi có sự cố ngay sau khi cất cánh. Liệu có quy định cụ thể nào về việc này không?”
Hành vi tổ chức hoạt động mại dâm
“Chào luật sư, tôi có mở một quán karaoke ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, có vài nhân viên nữ của tôi bị bắt vì hành vi bán dâm bên ngoài giờ làm. Tôi rất lo lắng không biết liệu tôi có bị liên đới trách nhiệm về tội **tổ chức hoạt động mại dâm** hay không, dù tôi không hề biết hay chỉ đạo gì về việc này.”
SIM PKI và Chữ ký số chuyên dùng công vụ
“Tôi là cán bộ ở Ủy ban nhân dân quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, cơ quan tôi triển khai ký số văn bản điện tử và có nhắc đến việc sử dụng **SIM PKI**. Tôi không rõ **SIM PKI** là gì và nó có liên quan như thế nào đến việc ký số công vụ của chúng tôi theo quy định mới? Liệu tôi có phải dùng nó để ký các văn bản hàng ngày không?”
Quy định về thử nghiệm mẫu vật trong điều tra địa chất
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Quảng Ninh chuyên về điều tra địa chất. Chúng tôi thường xuyên phải lấy các mẫu vật để phân tích, đánh giá. Sắp tới, chúng tôi có một dự án lớn và cần gửi một số mẫu vật đặc biệt ra nước ngoài để 'thử nghiệm' vì trong nước chưa có đủ thiết bị chuyên dụng. Tôi muốn hỏi về các quy định pháp luật liên quan đến việc này, đặc biệt là quyền và nghĩa vụ của công ty khi thực hiện 'thử nghiệm' mẫu vật, nhất là khi gửi ra nước ngoài?”
Căn cước và quyền lợi của công dân
“Chào chuyên gia, tôi là chuyên viên nhân sự ở TP. Hồ Chí Minh. Sắp tới Luật Căn cước mới có hiệu lực, tôi thấy nhiều người vẫn còn mơ hồ về khái niệm 'Căn cước' này. Tôi muốn hỏi 'Căn cước' chính xác là gì và nó khác gì so với Căn cước công dân trước đây, để tôi có thể giải thích cho các ứng viên mới khi họ thắc mắc về thông tin cần cung cấp?”