Cơ chế giá chi phí tránh được cho điện năng lượng tái tạo nhỏ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một trang trại ở Bến Tre, vừa lắp đặt hệ thống điện mặt trời áp mái và muốn bán phần điện dư thừa lên lưới. Tôi nghe nói có cơ chế "chi phí tránh được" nhưng không rõ nó là gì và sẽ ảnh hưởng thế nào đến giá điện mà tôi bán ra. Mong được tư vấn cụ thể.”
Trả lời
Chào Anh T.V.K, về thắc mắc của anh liên quan đến cơ chế giá khi bán điện từ trang trại điện mặt trời nhỏ của mình, Tuvannhanh.com xin được tư vấn như sau:
"Chi phí tránh được" là gì và liên quan thế nào đến việc bán điện của anh?
Chi phí tránh được là một khái niệm quan trọng trong ngành điện, đặc biệt đối với các nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ như trang trại điện mặt trời của anh. Theo định nghĩa, đây là chi phí sản xuất 01 kWh của các tổ máy phát điện có chi phí cao nhất trong hệ thống điện quốc gia mà có thể được tiết kiệm nếu bên mua điện (ví dụ như Tập đoàn Điện lực Việt Nam - EVN) mua 01 kWh từ một nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ thay thế. Nói cách khác, đây là mức giá mà hệ thống điện sẵn sàng trả cho điện từ nguồn năng lượng tái tạo nhỏ để tránh phải sản xuất điện từ các nguồn đắt đỏ hơn.
Cơ chế giá "chi phí tránh được" được áp dụng như thế nào?
Luật Điện lực mới nhất đã quy định rõ ràng về vấn đề này. Cụ thể, nhà máy điện năng lượng tái tạo nhỏ của anh sẽ áp dụng cơ chế biểu giá chi phí tránh được khi bán điện
[3]. Điều này có nghĩa là giá điện mà anh bán ra sẽ được xác định dựa trên mức chi phí mà hệ thống điện quốc gia có thể tránh được khi mua điện từ anh, thay vì phải vận hành các nhà máy điện có chi phí sản xuất cao hơn. Mục đích của cơ chế này là nhằm khuyến khích phát triển các nguồn năng lượng sạch, thân thiện với môi trường và có quy mô nhỏ, góp phần đa dạng hóa nguồn cung và giảm gánh nặng chi phí cho hệ thống điện tổng thể.Phạm vi áp dụng và quyền lợi của Anh T.V.K
Luật Điện lực quy định về nhiều khía cạnh của hoạt động điện lực, bao gồm cả phát triển điện năng lượng tái tạo
[1]. Các quy định này áp dụng cho các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động điện lực tại Việt Nam [2], trong đó có cả các chủ trang trại như anh T.V.K đang sản xuất và bán điện mặt trời. Việc áp dụng cơ chế giá chi phí tránh được đảm bảo rằng các dự án điện năng lượng tái tạo nhỏ sẽ có một khung giá ổn định và hợp lý để thu hồi vốn đầu tư và có lợi nhuận, từ đó thúc đẩy sự phát triển của loại hình năng lượng này. Bộ trưởng Bộ Công Thương sẽ quy định cụ thể phương pháp xác định giá dịch vụ phát điện, bao gồm cả cơ chế chi phí tránh được này [3]. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong việc xác định giá điện.