peopleDân sự
Căn cước và quyền lợi của công dân
visibility0 lượt xemgavel3 trích dẫn pháp lýupdate9/5/2026verifiedĐã kiểm tra hiệu lực
helpCâu hỏi
personChị H.T.L· TP. Hồ Chí Minh· Chuyên viên nhân sự
“Chào chuyên gia, tôi là chuyên viên nhân sự ở TP. Hồ Chí Minh. Sắp tới Luật Căn cước mới có hiệu lực, tôi thấy nhiều người vẫn còn mơ hồ về khái niệm 'Căn cước' này. Tôi muốn hỏi 'Căn cước' chính xác là gì và nó khác gì so với Căn cước công dân trước đây, để tôi có thể giải thích cho các ứng viên mới khi họ thắc mắc về thông tin cần cung cấp?”
task_altTrả lời
Trả lời
Căn cước là gì theo quy định mới?
Chị H.T.L thân mến, việc chị thắc mắc về khái niệm căn cước là rất chính đáng, đặc biệt khi Luật mới sắp có hiệu lực. Theo quy định tại Luật 26/2025/QH15, căn cước được hiểu là thông tin cơ bản về nhân thân, lai lịch, nhân dạng và sinh trắc học của một người. Điều này có nghĩa là "căn cước" không chỉ đơn thuần là một giấy tờ tùy thân như Chứng minh nhân dân hay Căn cước công dân trước đây, mà là tập hợp toàn diện các dữ liệu nhận dạng về một cá nhân. Nó bao gồm các thông tin như họ tên, ngày sinh, giới tính, quốc tịch (nhân thân); quê quán, nơi thường trú (lai lịch); đặc điểm nhận dạng trên khuôn mặt, vân tay, mống mắt (nhân dạng); và các dữ liệu sinh trắc học khác.Tầm quan trọng của Căn cước trong quản lý nhà nước và đời sống
Khái niệm căn cước được đưa ra nhằm phục vụ việc quản lý thông tin dân cư một cách đồng bộ và hiệu quả hơn thông qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước [1]. Luật này quy định rõ về các nội dung như thẻ căn cước, căn cước điện tử, và quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của các bên liên quan [1]. Việc quản lý căn cước phải tuân thủ các nguyên tắc như bảo đảm quyền con người, công khai, minh bạch, và đặc biệt là bảo đảm an ninh, an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân [2]. Đối với công việc nhân sự của chị, việc hiểu rõ khái niệm này sẽ giúp chị nắm bắt được các thông tin cần thiết và hợp pháp mà người lao động cần cung cấp, cũng như hiểu rõ hơn về các loại giấy tờ như thẻ căn cước và căn cước điện tử sẽ được sử dụng trong tương lai.Quyền và nghĩa vụ của công dân liên quan đến thông tin Căn cước
Với tư cách là một công dân Việt Nam, mỗi cá nhân có nhiều quyền lợi liên quan đến thông tin căn cước của mình. Chị H.T.L và các ứng viên của chị có quyền được bảo vệ dữ liệu cá nhân trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước. Đồng thời, họ có quyền yêu cầu cơ quan quản lý căn cước cập nhật, điều chỉnh thông tin của mình nếu có sự thay đổi. Quan trọng hơn, công dân được xác lập số định danh cá nhân và được cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước theo quy định của Luật này. Việc khai thác thông tin của mình trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước cũng là một quyền lợi được bảo đảm [3].smart_toy
Biên soạn bởi
Ban Pháp lý Trí tuệ Nhân tạo — Nền tảng Tư Vấn Nhanh
gavelChú thích pháp lý
[1]
Phạm vi điều chỉnh · 26/2025/QH15
✅ Hiệu lựcSố hiệu: 26/2025/QH15
Nội dung điều luật
Điều 1. Phạm vi điều chỉnh
Luật này quy định về Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước; thẻ căn cước, căn cước điện tử; giấy chứng nhận căn cước; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.
[2]
Nguyên tắc quản lý căn cước, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước · 26/2025/QH15
✅ Hiệu lựcSố hiệu: 26/2025/QH15
Nội dung điều luật
Điều 4. Nguyên tắc quản lý căn cước, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước
1. Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; bảo đảm quyền con người, quyền công dân.
2. Bảo đảm công khai, minh bạch, bình đẳng, thuận lợi cho cơ quan, tổ chức, cá nhân.
3. Bảo đảm an ninh, an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân.
4. Thu thập, cập nhật, điều chỉnh thông tin, tài liệu đầy đủ, chính xác, kịp thời; quản lý tập trung, thống nhất, chặt chẽ, duy trì, kết nối, chia sẻ, khai thác, sử dụng hiệu quả, lưu trữ lâu dài.
[3]
Quyền, nghĩa vụ của công dân Việt Nam và người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch về căn cước, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước · 26/2025/QH15
✅ Hiệu lựcSố hiệu: 26/2025/QH15
Nội dung điều luật
Điều 5. Quyền, nghĩa vụ của công dân Việt Nam và người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch về căn cước, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước
1. Công dân Việt Nam có quyền sau đây:
a) Được bảo vệ dữ liệu cá nhân trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước theo quy định của pháp luật;
b) Yêu cầu cơ quan quản lý căn cước cập nhật, điều chỉnh thông tin của mình trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước, thẻ căn cước, căn cước điện tử theo quy định của pháp luật về căn cước;
c) Được xác lập số định danh cá nhân của công dân Việt Nam; được cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ căn cước theo quy định của Luật này; được xác nhận thông tin về căn cước, thông tin trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư;
d) Sử dụng thẻ căn cước, căn cước điện tử trong giao dịch, thực hiện quyền, lợi ích hợp pháp;
đ) Khai thác thông tin của mình trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước.
2. Người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch có quyền sau đây:
a) Được bảo vệ dữ liệu cá nhân trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và Cơ sở dữ liệu căn cước theo quy định của pháp luật;
b) Yêu cầu cơ quan quản lý căn cước cập nhật, điều chỉnh thông tin của mình trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước, giấy chứng nhận căn cước theo quy định của pháp luật về căn cước;
c) Được xác lập số định danh cá nhân của người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch; được cấp, cấp đổi, cấp lại giấy chứng nhận căn cướ