Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Trách nhiệm giải trình của chính quyền cơ sở
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận Bình Thạnh, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, Ủy ban nhân dân phường ra quyết định về việc quy hoạch lại vỉa hè trước cửa hàng tôi mà không có bất kỳ thông báo hay giải thích rõ ràng nào. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc kinh doanh của tôi. Tôi muốn biết liệu phường có trách nhiệm phải giải thích quyết định này cho người dân như tôi không?”
Chủ đầu tư
“Tôi là chủ một công ty xây dựng ở Hà Nội, đang tìm hiểu về dự án nạo vét sông Tô Lịch. Tôi thấy có lúc Bộ Giao thông vận tải, có lúc Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội được nhắc đến. Vậy ai mới là chủ đầu tư thực sự, và trách nhiệm của họ là gì trong dự án này?”
Quy định về Trụ sở làm việc và Đầu tư xây dựng của cơ quan nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com. Tôi là anh N.V.C, cán bộ phụ trách xây dựng tại Ủy ban nhân dân Phường 5, Quận Gò Vấp, TP.HCM. Hiện tại, trụ sở làm việc của phường đã xuống cấp nghiêm trọng, không còn đảm bảo điều kiện làm việc cho cán bộ. Chúng tôi đang có kế hoạch đầu tư xây dựng mới nhưng không rõ quy định pháp luật về việc này cụ thể ra sao, liệu có được tự xây dựng hay phải theo mô hình tập trung không?”
Quyết định hành chính mang tính nội bộ của cơ quan, tổ chức
“Tôi là chị Hạnh, đang làm công chức tại Ủy ban nhân dân Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây tôi bị cấp trên ra quyết định điều chuyển công tác nội bộ sang một phòng ban khác mà không có giải thích rõ ràng. Tôi thấy quyết định này rất vô lý và ảnh hưởng đến công việc, thu nhập của tôi. Khi tôi hỏi luật sư thì được bảo đây là 'quyết định hành chính mang tính nội bộ' nên không thể khởi kiện ra Tòa án. Vậy tôi có đúng là không có quyền khởi kiện không và tôi phải làm gì bây giờ?”
Chuyển giao Doanh nghiệp 100% Vốn Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ tại Bình Dương. Tôi đang tìm hiểu cơ hội mua lại một công ty thuộc diện nhà nước thoái vốn. Cụ thể là một doanh nghiệp 100% vốn nhà nước do Ủy ban nhân dân tỉnh đang quản lý. Tôi không rõ 'Bên chuyển giao doanh nghiệp' trong trường hợp này là ai và quy trình mua bán diễn ra như thế nào. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Thẩm quyền chấp thuận chủ trương đầu tư dự án khu đô thị theo quy mô dân số
“Anh N.V.H, một nhà đầu tư bất động sản ở Quận 9, TP.HCM, đang có dự định phát triển một khu dân cư mới. Anh ấy băn khoăn không biết liệu dự án của mình có cần sự chấp thuận chủ trương đầu tư từ Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hay không, đặc biệt là khi anh nghe nói yếu tố 'quy mô dân số' của dự án có thể ảnh hưởng đến thẩm quyền này. Anh ấy muốn biết cụ thể quy định pháp luật hiện hành như thế nào.”
Ủy ban nhân dân cấp tỉnh và Quỹ hỗ trợ phát triển hợp tác xã
“Tôi là giám đốc một hợp tác xã nông nghiệp ở thành phố Biên Hòa, Đồng Nai. Hợp tác xã chúng tôi đang tìm kiếm nguồn vốn để mở rộng sản xuất. Tôi nghe nói có Quỹ hỗ trợ phát triển hợp tác xã, nhưng không rõ **Ủy ban nhân dân cấp tỉnh** của Đồng Nai có vai trò gì trong việc thành lập hay quản lý quỹ này để chúng tôi có thể tiếp cận không?”
Sổ theo dõi biến động đất đai trong quản lý và sử dụng đất
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh N.V.T, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Bình Dương. Gần đây tôi muốn thuê thêm một mảnh đất trống để mở rộng nhà xưởng. Khi làm thủ tục thuê đất tại Ủy ban nhân dân xã, cán bộ có nhắc đến việc ghi vào 'sổ theo dõi biến động đất đai'. Tôi không hiểu rõ sổ này là gì và nó có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của tôi khi thuê đất không? Mong được tư vấn ạ.”
Dữ liệu đặc tả trong quản lý thông tin điện tử
“Chào luật sư, tôi là cán bộ văn thư ở một ủy ban nhân dân xã tại tỉnh Bắc Ninh. Gần đây, chúng tôi đang triển khai số hóa hồ sơ và có nghe nói nhiều về 'dữ liệu đặc tả'. Tôi không hiểu rõ dữ liệu này là gì và nó quan trọng như thế nào trong việc quản lý hồ sơ điện tử của cơ quan tôi, đặc biệt là khi nộp lưu. Liệu có quy định nào về việc này không ạ?”
Quyết định hành chính và quyền khởi kiện
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng ăn uống nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Mấy hôm trước, tôi nhận được một văn bản từ Ủy ban nhân dân phường yêu cầu đóng cửa cửa hàng trong 3 ngày vì lý do vệ sinh an toàn thực phẩm. Tôi thấy quyết định này không hợp lý vì tôi luôn tuân thủ các quy định. Tôi muốn hỏi, liệu tôi có thể khiếu nại hay kiện cái 'quyết định hành chính' này không?”
Vai trò của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Tôi là chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 5, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, Ủy ban nhân dân quận ra quyết định thu hồi một phần đất của hàng xóm để mở rộng đường, nhưng việc mở rộng này lại ảnh hưởng trực tiếp đến mặt tiền và lối đi vào cửa hàng của tôi, gây thiệt hại lớn cho việc kinh doanh. Tôi không phải là người bị thu hồi đất trực tiếp, vậy tôi có thể tham gia vào vụ kiện hành chính của hàng xóm với UBND quận không, và vai trò của tôi là gì?”
Cơ quan quản lý nhà nước về hoạt động đường bộ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị M. ở TP.HCM. Tôi đang có ý định mở một quán cà phê nhỏ ven đường ở ngoại thành, gần một con đường tỉnh lộ. Tôi nghe nói phải xin phép nhiều thứ liên quan đến đường sá, nhưng không biết chính xác là phải liên hệ với cơ quan quản lý đường bộ nào. Liệu tôi có cần phải xin phép Sở Giao thông vận tải không, hay là Ủy ban nhân dân huyện cũng được? Tôi muốn biết rõ để chuẩn bị hồ sơ cho đúng.”
Cơ quan tài chính cùng cấp của doanh nghiệp nhà nước
“Chào luật sư, tôi là giám đốc một công ty nhà nước ở tỉnh Bình Dương, được Ủy ban nhân dân tỉnh thành lập để quản lý một số tài sản công. Hiện tại, công ty chúng tôi đang trong quá trình sắp xếp lại một số nhà, đất theo quy định. Tôi không rõ mình phải làm việc với cơ quan tài chính nào để hoàn tất các thủ tục này. Liệu Sở Tài chính Bình Dương có phải là cơ quan tài chính cùng cấp của chúng tôi không?”
Bộ, cơ quan trung ương và địa phương trong đầu tư công
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Trưởng phòng Kế hoạch của Sở Xây dựng tỉnh Bình Dương. Chúng tôi đang lập dự thảo kế hoạch đầu tư công cho năm tới và có nghe nói về các quy định mới trong Luật Đầu tư công 2024. Tôi không rõ lắm về thuật ngữ 'Bộ, cơ quan trung ương và địa phương' được nhắc đến. Liệu Sở của tôi có được coi là 'cơ quan địa phương' theo định nghĩa này để được Thủ tướng Chính phủ giao kế hoạch đầu tư công không? Hay đây là thuật ngữ chỉ các cấp cao hơn như Ủy ban nhân dân tỉnh?”
Quản lý và ảnh hưởng của Nợ chính quyền địa phương
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Đà Nẵng. Gần đây, tôi nghe nói Ủy ban nhân dân thành phố đang có nhiều khoản nợ lớn để đầu tư hạ tầng. Tôi đang có dự án hợp tác với thành phố, nên rất lo lắng không biết các khoản nợ này có ảnh hưởng đến khả năng thanh toán của thành phố cho dự án của tôi không, và liệu có rủi ro gì cho doanh nghiệp của tôi không?”
Đấu giá tài sản công
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng gỗ ở Quận 7. Gần đây tôi nghe nói Ủy ban nhân dân quận đang có kế hoạch đấu giá một số lô đất công và cả máy móc cũ không còn dùng nữa. Tôi muốn tham gia nhưng không biết quy trình thế nào, tài sản công là gì và liệu có minh bạch không. Luật sư có thể giải thích giúp tôi về **đấu giá tài sản công** được không ạ?”
Giải quyết khiếu nại về quyết định hành chính hải quan
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một doanh nghiệp ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu hàng hóa. Gần đây, tôi có lô hàng sữa bột bị hải quan giữ lại để kiểm tra chuyên ngành, và sau đó bị áp mức thuế mà tôi cho là không hợp lý. Tôi muốn khiếu nại về quyết định này nhưng không rõ quy trình giải quyết khiếu nại diễn ra như thế nào, ai sẽ thụ lý và tôi cần chuẩn bị những gì. Liệu có cơ quan nào ở cấp tỉnh có thể giúp tôi không?”
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án hành chính
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một tiệm cà phê ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, Ủy ban nhân dân phường ra quyết định xử phạt hành chính một quán ăn bên cạnh vì gây ô nhiễm tiếng ồn. Tuy nhiên, điều lạ là quyết định này lại yêu cầu cả tiệm cà phê của tôi phải đóng cửa tạm thời để 'ổn định trật tự khu phố', dù tiệm tôi không hề gây ồn ào gì. Tôi muốn hỏi, liệu tôi có thể tham gia vào vụ kiện hành chính của quán ăn kia với tư cách gì để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình không?”
Xác định Cơ quan tài chính cùng cấp cho Doanh nghiệp Nhà nước
“Tôi là Ông H.V.T, Giám đốc một Công ty TNHH MTV do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ tại TP. Đà Nẵng. Công ty tôi được thành lập theo quyết định của Ủy ban nhân dân TP. Đà Nẵng. Hiện tại, chúng tôi đang chuẩn bị thực hiện một dự án đầu tư lớn và cần báo cáo, xin ý kiến về các vấn đề tài chính. Tôi đang rất băn khoăn không biết công ty mình phải làm việc với Sở Tài chính TP. Đà Nẵng hay Bộ Tài chính để đảm bảo đúng quy định pháp luật. Mong được tư vấn.”
Thẩm quyền của tỉnh, thành trong ký kết thỏa thuận quốc tế
“Tôi là chủ một doanh nghiệp sản xuất nông sản ở Cần Thơ. Chúng tôi đang có cơ hội hợp tác với một đối tác nước ngoài để xuất khẩu. Tôi nghe nói Ủy ban nhân dân thành phố Cần Thơ có thể ký kết thỏa thuận quốc tế. Vậy, thành phố có thể tự quyết định việc ký kết các thỏa thuận này không, hay cần phải xin phép ai?”
Biệt phái công chức
“Chào luật sư, tôi là cán bộ ở Ủy ban nhân dân huyện Thanh Trì, Hà Nội. Sắp tới cơ quan tôi có kế hoạch điều động tôi sang công tác tại Sở Xây dựng thành phố Hà Nội trong 6 tháng để hỗ trợ dự án đô thị mới. Tôi nghe nói đây là hình thức biệt phái. Vậy luật sư cho tôi hỏi, khi **biệt phái** như vậy thì quyền lợi và nghĩa vụ của tôi có gì thay đổi không, đặc biệt là về lương và phụ cấp? Tôi lo lắng không biết có ảnh hưởng gì đến công việc hiện tại của tôi ở huyện không.”
Thẩm quyền của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh
“Chào luật sư, tôi là chủ một hợp tác xã nhỏ ở Đà Nẵng. Hiện tại, chúng tôi đang muốn mở rộng sản xuất và cần xin một số giấy phép liên quan đến đất đai. Tôi không rõ là mình phải làm việc với Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng hay là một cấp nào khác. Nhiều khi nghe nói "Ủy ban nhân dân cấp tỉnh" tôi lại băn khoăn không biết đó có phải là Ủy ban nhân dân thành phố mình không, hay là chỉ dành cho các tỉnh thôi? Mong luật sư giải đáp giúp tôi ạ.”
Vai trò của Cơ quan chủ quản trong quản lý dự án
“Tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Đà Nẵng, đang muốn triển khai dự án phát triển du lịch cộng đồng. Tôi cần biết **Cơ quan chủ quản** của dự án này là ai để nộp hồ sơ và làm việc. Liệu có phải là Sở Du lịch hay Ủy ban nhân dân thành phố không?”
Xác định Cơ quan tài chính cùng cấp cho Doanh nghiệp nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là kế toán trưởng của một công ty thủy lợi ở tỉnh Bình Thuận. Công ty chúng tôi được thành lập và quản lý bởi Ủy ban nhân dân tỉnh. Hiện tại, chúng tôi đang chuẩn bị hồ sơ cho một dự án cải tạo lớn và cần phải báo cáo tài chính lên 'cơ quan tài chính cùng cấp' theo quy định. Tôi muốn hỏi, trong trường hợp cụ thể của công ty tôi, 'cơ quan tài chính cùng cấp' mà chúng tôi cần làm việc là cơ quan nào ạ?”