Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Điều kiện giao dịch chung trong kinh doanh
“Chị H. ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một cửa hàng đồ thủ công mỹ nghệ nhỏ, chuyên bán online và có một điểm trưng bày sản phẩm. Chị ấy đang muốn xây dựng và công khai chính sách đổi trả, bảo hành sản phẩm cũng như các điều khoản giao dịch khác. Chị muốn biết theo pháp luật, chị cần phải công khai những điều kiện này như thế nào để đảm bảo quyền lợi cho cả cửa hàng và khách hàng, tránh các tranh chấp về sau?”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế tại Việt Nam
“Vợ chồng tôi ở TP.HCM đang dự định sinh con thứ hai, nhưng nghe nói nhiều về "mức sinh thay thế" và chính sách khuyến khích sinh đẻ của nhà nước. Tôi không rõ liệu có quy định pháp luật nào cụ thể về số con hay các chính sách hỗ trợ để duy trì mức sinh này không, và liệu việc sinh thêm con có được ưu đãi gì về thuế hay phúc lợi không.”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm liên quan
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là công nhân vận hành máy tại một nhà máy ở Bình Dương. Mấy hôm trước, máy tôi đang vận hành tự nhiên phát ra tiếng kêu lạ rồi dừng đột ngột, suýt nữa thì gây tai nạn cho một đồng nghiệp đứng gần. May mà không ai bị thương, nhưng tôi lo lắng không biết đây có phải là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn lao động' không và trách nhiệm của công ty, cũng như của tôi, sẽ như thế nào nếu có chuyện xảy ra?”
Thời hạn quy hoạch đô thị
“Tôi là Anh N.V.H, chủ một cửa hàng tạp hóa nhỏ ở Quận 9, TP.HCM. Gần đây có thông tin về một dự án quy hoạch khu dân cư mới ngay cạnh cửa hàng của tôi. Tôi nghe nói quy hoạch này có thời hạn, nhưng không rõ là bao lâu và liệu nó có ảnh hưởng đến việc kinh doanh, xây sửa của tôi trong tương lai không. Tôi muốn biết thời hạn quy hoạch đô thị này là bao nhiêu năm và tôi cần làm gì để nắm rõ thông tin?”
Hạn ngạch phát thải khí nhà kính và Cơ chế giao dịch
“Chào luật sư, công ty tôi là một nhà máy sản xuất thép ở Đồng Nai. Chúng tôi đang lo lắng về quy định mới về hạn ngạch phát thải khí nhà kính. Nghe nói sắp tới sẽ có sàn giao dịch, vậy công ty tôi cần chuẩn bị những gì để tuân thủ và liệu có thể mua bán hạn ngạch này không? Chúng tôi có thể bị ảnh hưởng thế nào nếu vượt quá hạn ngạch?”
Quyền và trách nhiệm của Chủ sở hữu dữ liệu
“Chào chuyên gia, tôi là Mai, giám đốc một công ty công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang phát triển ứng dụng thu thập dữ liệu người dùng. Tôi muốn hỏi, với tư cách là chủ sở hữu dữ liệu, công ty tôi có những quyền gì đối với dữ liệu này và cần lưu ý gì khi muốn chuyển dữ liệu cho đối tác nước ngoài? Chúng tôi lo ngại về các quy định pháp lý phức tạp.”
Quy định pháp luật về ô nhiễm nguồn nước
“Tôi là nông dân ở huyện Thanh Oai, thành phố Hà Nội. Gần đây, nước sông chảy qua ruộng nhà tôi và giếng sinh hoạt của gia đình bỗng nhiên đổi màu, có mùi lạ, cá chết nổi trắng và cây trồng cũng bị ảnh hưởng. Tôi nghi ngờ là do nhà máy sản xuất gạch gần đó xả thải. Tôi muốn biết ô nhiễm nguồn nước được định nghĩa thế nào và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”
Đồng quản lý nguồn lợi thủy sản của tổ chức cộng đồng
“Chào luật sư, tôi là ông Ba, năm nay 55 tuổi, sống ở Cà Mau, làm nghề đánh bắt cá. Gần đây, bà con ngư dân chúng tôi muốn thành lập một tổ chức cộng đồng để cùng nhau bảo vệ vùng biển gần bờ, chống lại việc khai thác trái phép. Chúng tôi nghe nói có cơ chế đồng quản lý nhưng không rõ lắm về quy định pháp luật, đặc biệt là việc tổ chức của chúng tôi cần những điều kiện gì để được công nhận và hoạt động hợp pháp. Liệu có cần phải có tư cách pháp nhân không, và làm sao để được nhà nước giao quyền?”
Giao dịch điện tử và phương tiện điện tử
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ cửa hàng tạp hóa ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây tôi hay nhận đơn hàng và xác nhận giao dịch với khách sỉ qua Zalo, email. Tôi muốn hỏi là những giao dịch điện tử như vậy có được pháp luật công nhận không, liệu có rủi ro gì về mặt pháp lý nếu có tranh chấp không?”
Trách nhiệm của Cơ quan lập hợp phần quy hoạch
“Tôi là quản lý dự án cho một công ty tư vấn phát triển bất động sản ở Đà Nẵng. Hiện tại, chúng tôi đang tham gia vào việc lập một dự án khu đô thị lớn, có liên quan đến nhiều quy hoạch khác nhau. Tôi nghe nói về 'cơ quan lập hợp phần quy hoạch' nhưng không rõ vai trò cụ thể của họ là gì và làm sao để phối hợp hiệu quả với họ trong quá trình tích hợp các quy hoạch nhỏ vào quy hoạch tổng thể. Công ty tôi cần biết rõ trách nhiệm của họ để đảm bảo dự án không bị vướng mắc pháp lý.”
Trách nhiệm xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể
“Chào luật sư, tôi là chị L.T.M, sống ở quận Thanh Xuân, Hà Nội. Con trai tôi năm nay 22 tuổi, gần đây có những biểu hiện lạ, tôi nghi cháu có sử dụng chất ma túy. Tôi muốn đưa cháu đi xét nghiệm nhưng cháu không hợp tác. Tôi không biết gia đình có quyền hay trách nhiệm gì trong việc này và phải làm thế nào để cơ quan chức năng hỗ trợ ạ?”
Tổ chức tín dụng được phép trong giao dịch chứng khoán có yếu tố nước ngoài
“Chào luật sư, công ty startup công nghệ của tôi ở TP. Hồ Chí Minh đang trong quá trình gọi vốn từ các nhà đầu tư nước ngoài. Chúng tôi dự định phát hành cổ phiếu riêng lẻ, nhưng tôi đang băn khoăn không biết khi nhận tiền đầu tư bằng ngoại tệ từ các nhà đầu tư này thì phải thực hiện qua kênh nào là hợp pháp. Liệu có phải qua 'tổ chức tín dụng được phép' không và vai trò của họ cụ thể là gì?”
Xử lý vi phạm hợp đồng thương mại
“Chị là chủ tiệm may ở Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội. Tháng trước chị có đặt một lô vải cao cấp từ một nhà cung cấp ở Sài Gòn để kịp may áo dài cho mùa cưới. Hợp đồng ghi rõ ngày giao hàng là 15/11, nhưng đến giờ vẫn chưa thấy đâu, gọi điện thì họ cứ hẹn. Khách hàng của chị thì đang giục, chị lo quá không biết phải làm sao để đòi quyền lợi và bồi thường thiệt hại bây giờ?”
Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi muốn xin giấy phép kinh doanh mới cho một mặt hàng nhập khẩu nhưng tìm thông tin thủ tục trên mạng thấy nhiều nguồn quá, không biết đâu là chính xác. Tôi có nghe nói về 'Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính' nhưng không rõ nó là gì và có giúp ích được cho tôi không? Liệu tôi có thể tra cứu thông tin thủ tục hành chính chính thức ở đâu để tránh mất thời gian và làm sai hồ sơ?”
Doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản trong phá sản
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, đang gặp khó khăn tài chính nghiêm trọng và có nguy cơ phá sản. Tôi nghe nói có 'doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản' sẽ tham gia vào quá trình này. Vậy chính xác họ là ai và làm những công việc gì để hỗ trợ doanh nghiệp tôi trong giai đoạn khó khăn này?”
Quy định về Đài vô tuyến điện liên lạc với phương tiện nghề cá
“Tôi là anh Hùng, chủ một cơ sở thu mua hải sản ở Quảng Ninh. Tôi đang muốn lắp đặt một đài vô tuyến điện trên bờ để liên lạc với các tàu cá của mình khi họ ra khơi. Tôi nghe nói có quy định về việc này nhưng không rõ phải làm thủ tục ở đâu và liệu có phải chia sẻ tần số với ai không?”
Phạm vi hoạt động du lịch theo pháp luật
“Gia đình tôi ở Mai Châu, Hòa Bình mới mở homestay và tổ chức các tour trải nghiệm văn hóa địa phương nhỏ lẻ. Tôi không rõ liệu hoạt động này có được coi là hoạt động du lịch theo luật không, và nếu có thì gia đình tôi có phải tuân thủ các quy định gì không?”
Cơ quan chủ quản chương trình mục tiêu quốc gia
“Chào chuyên gia, tôi là trưởng thôn ở một xã vùng cao thuộc tỉnh Hà Giang. Sắp tới xã tôi có một dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững. Tôi nghe nói về 'cơ quan chủ quản chương trình' nhưng không rõ họ là ai, có vai trò gì và chúng tôi cần làm việc với họ như thế nào để dự án được triển khai thuận lợi, đúng tiến độ? Liệu có phải chỉ làm việc với cấp huyện là đủ không?”
Quy định về kinh doanh LPG chai
“Chị L.T.M ở Quận 12, TP.HCM có một cửa hàng nhỏ chuyên bán lẻ gas. Gần đây chị thấy có nhiều đoàn kiểm tra về việc kinh doanh gas và chị lo lắng không biết mình đã tuân thủ đúng luật chưa. Chị muốn biết 'LPG chai' được định nghĩa thế nào và những quy định chung nào chị cần lưu ý để kinh doanh đúng luật, tránh bị phạt.”
Phân biệt Phí và Lệ phí trong kinh doanh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, khi làm thủ tục xin giấy phép kinh doanh, tôi phải nộp nhiều khoản tiền. Có khoản thì cán bộ gọi là 'phí thẩm định hồ sơ', nhưng có khoản lại là 'lệ phí cấp phép'. Tôi không rõ hai khoản này khác nhau thế nào, và liệu tôi có đang bị thu sai không? Mong được tư vấn.”
Tập thể người lao động trong mua bán, giao doanh nghiệp nhà nước
“Chị Lan ở quận Bình Thạnh, TP.HCM, làm kế toán cho một công ty nhà nước đang trong diện sắp xếp lại. Gần đây, công ty có thông báo về việc bán doanh nghiệp và nói rằng "tập thể người lao động" có thể tham gia mua. Chị không hiểu rõ "tập thể người lao động trong doanh nghiệp" là ai và quyền lợi của họ khi mua doanh nghiệp này như thế nào. Chị muốn biết liệu chị và các đồng nghiệp có cơ hội thực sự không.”
Khái niệm và vai trò của Công nghệ trong pháp luật
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở Hà Nội. Tôi đang tính đầu tư một số máy móc, thiết bị và phần mềm quản lý mới để nâng cao năng suất. Tôi muốn hỏi liệu những thứ này có được coi là 'công nghệ' theo quy định pháp luật không, để tôi biết liệu có thể tìm kiếm các chính sách hỗ trợ hay ưu đãi liên quan đến công nghệ không?”
Vai trò của Quản tài viên trong thủ tục phá sản
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM đang gặp khó khăn tài chính nghiêm trọng, có lẽ phải làm thủ tục phá sản. Tôi nghe nói đến 'Quản tài viên' nhưng không rõ họ là ai và sẽ làm gì trong quá trình này. Liệu họ có giúp công ty tôi giải quyết nợ nần không, hay chỉ lo thanh lý tài sản thôi? Tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ, rất lo lắng.”
Quy định về thời gian đi tàu của thuyền viên
“Tôi là thuyền viên làm việc cho một công ty vận tải biển ở Hải Phòng. Vừa rồi, tôi có chuyến đi tàu dài ngày và đã xuống tàu ở một cảng nước ngoài. Trên đường về sân bay để làm thủ tục hồi hương thì không may tôi bị tai nạn giao thông. Giờ tôi không biết liệu trường hợp này có được coi là xảy ra trong **thời gian đi tàu** để chủ tàu có trách nhiệm chi trả chi phí điều trị hay không?”