Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Trách nhiệm khi phương tiện bị người vi phạm sử dụng trái phép
“Tôi là Anh Hùng, chủ một cửa hàng vật liệu xây dựng ở Quận 7, TP.HCM. Vừa rồi, tôi có cho người quen mượn chiếc xe tải nhỏ của mình để chở hàng giúp. Sau đó, tôi nhận được thông báo xe của tôi bị phạt vì chở hàng quá tải, nhưng người mượn xe lại nói họ chỉ chở đồ cá nhân. Tôi rất lo lắng không biết mình có phải chịu trách nhiệm gì không khi xe bị người khác sử dụng để vi phạm như vậy.”
Công chứng viên và quy định về văn bản công chứng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Hoa, ở Hà Nội. Tôi đang làm thủ tục mua bán nhà đất ở quận Cầu Giấy thì phát hiện văn bản công chứng hợp đồng mua bán trước đó của bên bán có vẻ không hợp lệ, vì thông tin trên giấy tờ gốc và bản công chứng có sự sai lệch nhỏ. Tôi lo lắng không biết nếu có vấn đề gì thì trách nhiệm của công chứng viên sẽ thế nào, và tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình không?”
Quy định về hoạt động và điều kiện kinh doanh vận tải đa phương thức quốc tế
“Chị L.T.M ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một công ty nhập khẩu hàng hóa. Chị đang gặp khó khăn trong việc hiểu rõ quy trình và trách nhiệm của bên vận chuyển khi **giao trả hàng** cho lô hàng đa phương thức từ nước ngoài về Việt Nam. Chị muốn biết liệu có quy định nào về việc ai được phép thực hiện việc này và thủ tục hải quan có ảnh hưởng gì đến thời gian nhận hàng không.”
Trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Tôi có nộp hồ sơ xin cấp phép kinh doanh từ tháng trước nhưng đến nay vẫn chưa nhận được kết quả, cũng không có thông báo gì về lý do chậm trễ. Tôi muốn hỏi liệu tôi có quyền yêu cầu cơ quan cấp phép giải thích rõ ràng về tình trạng hồ sơ của tôi không và họ có bắt buộc phải trả lời tôi không?”
Chức danh Thuyền trưởng trên đường thủy nội địa
“Tôi là Anh Hùng ở Cần Thơ, có một chiếc ghe lớn chuyên chở trái cây từ vườn ra chợ đầu mối. Ghe của tôi có trọng tải khoảng 20 tấn. Gần đây tôi nghe nói rằng với ghe lớn như vậy thì phải có một người giữ chức danh "Thuyền trưởng" và người này cần có bằng cấp theo quy định. Tôi đang băn khoăn không biết trường hợp của mình có cần phải có Thuyền trưởng theo luật không và nếu có thì trách nhiệm của Thuyền trưởng là gì?”
Định nghĩa và trách nhiệm của người quản lý, sử dụng công trình
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Hùng, đang quản lý một chung cư cũ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây có một số sự cố về hệ thống PCCC và cư dân yêu cầu tôi phải chịu trách nhiệm chính. Tôi không rõ liệu mình có được coi là 'người quản lý, sử dụng công trình' theo luật để phải chịu trách nhiệm pháp lý cho các vấn đề này không, hay trách nhiệm thuộc về chủ đầu tư?”
Quy định pháp luật về thoái hóa đất
“Tôi là anh Hùng, nông dân ở huyện Châu Thành, Bến Tre, chuyên canh bưởi da xanh. Mấy năm nay đất vườn nhà tôi có dấu hiệu bạc màu, cây kém phát triển, năng suất giảm rõ rệt. Tôi nghe nói đây là tình trạng 'thoái hóa đất' và muốn hỏi luật sư về định nghĩa pháp lý cũng như trách nhiệm của người sử dụng đất trong việc bảo vệ đất đai theo Luật Đất đai mới.”
Nhập ngũ và Nghĩa vụ quân sự
“Chào luật sư, tôi là T.V.K, 23 tuổi, đang làm thiết kế đồ họa tự do ở Hà Nội. Mấy hôm nay tôi hơi lo lắng vì bạn tôi vừa nhận được giấy gọi khám nghĩa vụ quân sự. Tôi không rõ 'nhập ngũ' cụ thể là gì và liệu tôi có phải đi không. Gia đình tôi có trách nhiệm gì trong việc này không, và nếu có vấn đề gì thì công an có can thiệp không ạ?”
Trách nhiệm của người bị khiếu nại
“Chào chuyên gia, tôi là công nhân ở Bình Dương. Tôi vừa nhận được quyết định giải quyết khiếu nại từ cơ quan chức năng về việc công ty cũ sa thải tôi trái pháp luật. Quyết định yêu cầu công ty phải bồi thường và nhận tôi trở lại làm việc. Tôi muốn hỏi, phía công ty (người bị khiếu nại) sẽ phải làm gì tiếp theo để thực hiện quyết định này ạ?”
Người kinh doanh dịch vụ quảng cáo và trách nhiệm pháp lý
“Tôi là chủ một công ty quảng cáo nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi có ký hợp đồng quảng cáo cho một nhãn hàng lớn nhưng họ lại yêu cầu tôi phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về nội dung quảng cáo, kể cả khi nội dung đó do họ cung cấp. Tôi cũng đang cân nhắc hợp tác với một nền tảng nước ngoài để chạy quảng cáo xuyên biên giới. Tôi không rõ mình có phải là 'người kinh doanh dịch vụ quảng cáo' theo luật không và trách nhiệm của tôi đến đâu?”
Chi nhánh doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ nước ngoài: Trách nhiệm và hoạt động
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Lan, chủ một cửa hàng tạp hóa ở Quận 1, TP.HCM. Tôi đang cân nhắc mua bảo hiểm cháy nổ cho cửa hàng từ một công ty bảo hiểm nước ngoài có chi nhánh ở Việt Nam. Tôi nghe nói chi nhánh này không có tư cách pháp nhân. Tôi lo lắng nếu có sự cố, liệu chi nhánh này có đủ khả năng bồi thường không, hay ai sẽ chịu trách nhiệm cuối cùng?”
Quyền và trách nhiệm khi sáng tác tác phẩm nhiếp ảnh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là một nhiếp ảnh gia tự do ở TP.HCM. Tôi thường xuyên chụp ảnh phong cảnh, chân dung và đăng lên mạng xã hội để quảng bá. Gần đây tôi thấy có nhiều trường hợp ảnh bị người khác tự ý sử dụng, thậm chí chỉnh sửa sai lệch nội dung mà không xin phép. Tôi muốn hỏi là pháp luật có quy định gì về quyền của tôi đối với những tác phẩm nhiếp ảnh này không, và tôi cần lưu ý những trách nhiệm gì khi sáng tác và chia sẻ ảnh?”
Thông tin môi trường và trách nhiệm của doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.A, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở khu công nghiệp Bình Dương. Gần đây, tôi nhận được thông báo về việc phải cung cấp 'thông tin môi trường' định kỳ. Tôi không rõ chính xác 'thông tin môi trường' là gì, bao gồm những loại dữ liệu nào và việc cung cấp này có ý nghĩa gì đối với xưởng của tôi. Liệu có phải tôi cần đầu tư nhiều vào hệ thống thu thập dữ liệu không?”
Người sử dụng lao động và trách nhiệm khi chấm dứt hợp đồng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Hằng, chủ một quán ăn nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Tôi có thuê 3 nhân viên phục vụ và 1 đầu bếp theo hợp đồng lao động ngắn hạn. Gần đây, do tình hình kinh tế khó khăn, tôi đang tính giảm bớt nhân sự. Tôi không biết liệu mình có được coi là **người sử dụng lao động** theo luật không và có những nghĩa vụ gì nếu muốn cho nhân viên nghỉ việc, đặc biệt là về trợ cấp?”
An toàn lao động và trách nhiệm của người sử dụng lao động
“Chào chuyên gia, tôi là công nhân ở một nhà máy sản xuất linh kiện điện tử tại Thuận An, Bình Dương. Tuần trước, tôi suýt bị kẹt tay vào máy dập do máy bị lỗi kỹ thuật, may mà phản ứng kịp. Tôi rất lo lắng về sự an toàn của mình và đồng nghiệp. Công ty có vẻ không quan tâm lắm. Chuyên gia cho tôi hỏi, an toàn lao động là gì và công ty có trách nhiệm gì trong việc đảm bảo an toàn cho chúng tôi không?”
Phạm vi và Trách nhiệm tham gia Bảo hiểm xã hội
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ ăn vặt ở Quận 1, TP.HCM. Cửa hàng tôi có 3 nhân viên làm bán thời gian. Tôi đang băn khoăn không biết liệu cửa hàng nhỏ như của tôi có bắt buộc phải đóng bảo hiểm xã hội cho nhân viên hay không, và trách nhiệm của tôi là gì. Mong luật sư tư vấn giúp.”
Quy định về Người vận chuyển trong vận tải đa phương thức
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh T.V.K, chủ một công ty logistics nhỏ ở Hải Phòng, chuyên nhận vận chuyển hàng hóa quốc tế. Gần đây, tôi có ký hợp đồng vận chuyển đa phương thức cho một lô hàng từ Việt Nam sang Châu Âu, trong đó công ty tôi chỉ đảm nhận chặng đường biển, còn chặng bộ và đường sắt thì thuê các đối tác khác. Tôi đang băn khoăn không biết trong trường hợp này, công ty tôi có được coi là 'Người vận chuyển' theo quy định pháp luật Việt Nam hay không, và trách nhiệm của tôi sẽ đến đâu khi có sự cố xảy ra ở các chặng do đối tác thực hiện?”
Sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động và trách nhiệm pháp lý
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng cơ khí nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Tuần trước, một máy cắt kim loại cũ của xưởng tôi bị hỏng đột ngột trong lúc hoạt động, làm văng mảnh kim loại suýt trúng một công nhân. May mắn là không ai bị thương nặng, nhưng máy thì hư hỏng nặng. Tôi lo lắng không biết sự việc này có bị coi là 'sự cố kỹ thuật gây mất an toàn, vệ sinh lao động' không và tôi phải làm gì để tránh bị phạt?”
Thời hạn lưu kho hàng dự trữ quốc gia
“Tôi là chủ một kho hàng ở Quận 7, TP.HCM, chuyên nhận lưu giữ hàng dự trữ quốc gia. Gần đây, tôi thấy có một số lô hàng đã ở trong kho khá lâu, gần hết thời hạn ghi trên hợp đồng. Tôi lo không biết nếu quá thời hạn này mà hàng chưa được xuất đi thì bên tôi có bị phạt hay có trách nhiệm gì không? Việc xác định thời hạn này do ai quyết định và có thể gia hạn được không?”
Trách nhiệm báo cáo trong giám sát dịch tễ học HIV/AIDS
“Chào luật sư, tôi là chủ một phòng khám tư nhân ở Quận 7, TP.HCM, chuyên về xét nghiệm và tư vấn sức khỏe. Gần đây, chúng tôi có tham gia vào một chương trình giám sát dịch tễ học HIV/AIDS của thành phố, yêu cầu báo cáo định kỳ các trường hợp xét nghiệm dương tính và các chỉ số liên quan. Tuy nhiên, một số nhân viên lo ngại về việc báo cáo có thể làm lộ thông tin bệnh nhân hoặc bị xử phạt nếu số liệu không chính xác hoàn toàn. Tôi muốn hỏi liệu có quy định nào về việc này không và trách nhiệm của phòng khám chúng tôi là gì khi tham gia hoạt động giám sát này?”
Báo hiệu hàng hải và quy định pháp luật liên quan
“Chào luật sư, tôi là thuyền trưởng tàu chở hàng, thường xuyên đi lại trên tuyến biển từ Hải Phòng vào Vũng Tàu. Mấy hôm trước, khi tàu tôi đang vào luồng hàng hải gần cảng Hải Phòng thì gặp phải một báo hiệu hàng hải bị hỏng, đèn không sáng. Tình huống này khá nguy hiểm, suýt chút nữa là gây ra sự cố. Tôi muốn hỏi là những báo hiệu hàng hải này có quy định pháp luật nào điều chỉnh không, và nếu có sự cố thì trách nhiệm thuộc về ai?”
Kế hoạch tiến hành thanh tra và trách nhiệm của đoàn thanh tra
“Chào luật sư, công ty tôi ở Quận 1, TP.HCM vừa nhận được quyết định thanh tra từ Sở Kế hoạch và Đầu tư. Tôi nghe nói sẽ có một cái gọi là 'Kế hoạch tiến hành thanh tra' nhưng không rõ nó là gì và tôi cần lưu ý gì khi có nó. Liệu tôi có được biết trước nội dung thanh tra không?”
Chủ thể di sản văn hóa phi vật thể và vai trò của họ
“Tôi là ông Sáu, ở làng gốm Bát Tràng, Hà Nội. Tôi đã dành cả đời để giữ gìn và truyền dạy nghề làm gốm truyền thống của cha ông. Gần đây, có nhiều người đến học và muốn đưa sản phẩm của làng ra nước ngoài. Tôi muốn biết, với tư cách là người nắm giữ di sản này, tôi có quyền lợi và trách nhiệm gì để bảo vệ và phát huy giá trị của nó theo pháp luật không?”
Quản lý và Kiểm toán Hoạt động liên quan đến Vật liệu Phóng xạ
“Anh Hùng ở TP.HCM, chủ một cơ sở tái chế phế liệu, vừa mua lại một lô máy móc cũ từ một nhà máy đóng cửa. Gần đây, có tin đồn trong ngành là một số thiết bị trong lô hàng này có thể chứa **đồng vị phóng xạ** đã qua sử dụng. Anh rất lo lắng không biết liệu cơ sở của mình có bị kiểm toán đặc biệt hay phải chịu trách nhiệm pháp lý gì không, và liệu các quy định về kiểm toán độc lập có áp dụng cho trường hợp này không.”