Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quy hoạch không gian biển quốc gia
“Tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp nuôi trồng thủy sản ở huyện đảo Phú Quý, Bình Thuận. Gần đây, tôi nghe nói nhà nước đang triển khai 'Quy hoạch không gian biển quốc gia', không biết quy hoạch này có ảnh hưởng gì đến vùng biển mà tôi đang thuê để nuôi tôm, cá không? Liệu tôi có cần phải điều chỉnh kế hoạch sản xuất hay đầu tư gì không?”
Hoạt động can thiệp thị trường của Ngân hàng Nhà nước
“Tôi là chủ một doanh nghiệp nhập khẩu ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tỷ giá ngoại tệ biến động mạnh quá, làm ảnh hưởng lớn đến chi phí nhập hàng của tôi. Tôi nghe nói Ngân hàng Nhà nước có thể 'can thiệp thị trường' để ổn định tỷ giá. Không biết họ làm thế nào và có đúng là họ có quyền đó không? Việc này có giúp ổn định giá vàng không, vì tôi cũng có đầu tư vàng để giữ tài sản?”
Hệ thống thông tin quốc gia về đất đai và quyền lợi người dân
“Chào luật sư, tôi là nông dân ở huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Mấy bữa nay nghe mấy cán bộ xã nói về cái 'hệ thống thông tin đất đai' gì đó của nhà nước. Tôi không rành công nghệ lắm, nhưng không biết cái hệ thống này có giúp ích gì cho việc quản lý sổ đỏ, hay tra cứu thông tin đất đai của mình không? Liệu tôi có thể tự mình tìm hiểu thông tin đất nhà tôi trên đó được không?”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế và quyền lợi cá nhân
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị H.T.L, năm nay 32 tuổi, đang sống ở Quận 1, TP.HCM, làm nhân viên văn phòng. Vợ chồng tôi mới kết hôn và đang tính chuyện sinh con. Gần đây tôi nghe nói nhiều về 'mức sinh thay thế' và các chính sách khuyến khích sinh con. Tôi không rõ liệu chính sách này có ảnh hưởng trực tiếp đến chúng tôi không, và liệu có hỗ trợ gì cho các cặp vợ chồng trẻ muốn sinh con để đạt được 'mức sinh thay thế' mà nhà nước mong muốn không?”
Hoạt động Kiểm tra tổng thể đầu tư
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một xưởng sản xuất ở Hải Phòng, vừa rồi có đầu tư mở rộng thêm dây chuyền mới. Nghe nói sắp tới có đợt kiểm tra tổng thể đầu tư của nhà nước. Tôi hơi lo lắng không biết họ sẽ kiểm tra những gì và mình cần chuẩn bị ra sao để không bị phạt. Mong được tư vấn ạ.”
Định nghĩa Lãnh đạo Đảng, Nhà nước theo Nghị định 145/2013/NĐ-CP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Hạnh, đang làm tổ chức sự kiện tại TP.HCM. Sắp tới công ty tôi có tổ chức một buổi lễ kỷ niệm rất quan trọng và có mời các vị lãnh đạo cấp cao. Tôi muốn hỏi chính xác những ai được coi là 'Lãnh đạo Đảng, Nhà nước' theo quy định pháp luật để tôi có thể sắp xếp chỗ ngồi, nghi thức đón tiếp cho thật trang trọng và đúng quy cách, tránh sai sót ạ.”
Quy chuẩn kỹ thuật môi trường và nghĩa vụ của doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói nhà nước siết chặt các quy định về môi trường, đặc biệt là về nước thải và khí thải. Tôi không rõ 'Quy chuẩn kỹ thuật môi trường' là gì, có áp dụng cho xưởng của tôi không và nếu không tuân thủ thì sẽ bị xử lý thế nào? Tôi muốn làm đúng luật nhưng thông tin nhiều quá, mong luật sư tư vấn giúp.”
Quy định về tiền sử dụng đất
“Tôi là anh Hùng, chủ một xưởng sản xuất nhỏ ở huyện Bình Chánh, TP.HCM. Vừa rồi tôi được Nhà nước giao thêm một mảnh đất để mở rộng xưởng, nhưng lại thấy trong quyết định có yêu cầu nộp một khoản 'tiền sử dụng đất'. Tôi không rõ khoản tiền này là gì, có phải là thuế đất hàng năm không, và tại sao tôi phải nộp khoản này khi đã có giấy tờ đầy đủ rồi?”
Phòng, chống tác hại của rượu, bia
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là giáo viên ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi rất lo lắng về tình trạng con trai tôi (16 tuổi) và các bạn của cháu có vẻ tò mò về rượu, bia. Tôi cũng thấy nhiều trường hợp người lớn uống rượu say gây mất trật tự ở khu phố. Tôi muốn biết pháp luật quy định thế nào về các tác hại của rượu, bia và Nhà nước có biện pháp gì để phòng chống những điều này, đặc biệt là với trẻ vị thành niên?”
Chính sách thu hẹp khoảng cách số trong công nghệ thông tin
“Chào luật sư, tôi là chủ một tiệm tạp hóa nhỏ ở huyện miền núi Mèo Vạc, Hà Giang. Gần đây, tôi thấy các cửa hàng khác ở thành phố họ bán hàng online, dùng máy tính để quản lý kho rất hiệu quả. Tôi muốn học hỏi nhưng ở đây internet chập chờn, máy tính cũng không có, mà tôi cũng không biết dùng. Có chính sách nào của nhà nước giúp những người như tôi tiếp cận công nghệ để không bị lạc hậu không ạ?”
Quy định về giá dịch vụ truyền tải điện
“Tôi là chủ một nhà máy thủy điện nhỏ ở huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng. Hiện tại, tôi đang muốn đấu nối điện lên lưới truyền tải quốc gia nhưng chưa rõ về các quy định liên quan đến giá dịch vụ truyền tải điện. Liệu nhà nước có quy định cụ thể về mức giá này không, và ai là người có quyền xây dựng, trình duyệt giá này?”
Danh sách ngắn trong hoạt động đấu thầu
“Chào luật sư, công ty em ở Quận 1, TP.HCM chuyên về cung cấp thiết bị văn phòng. Vừa rồi em có nộp hồ sơ tham gia gói thầu lớn của một cơ quan nhà nước, tưởng chừng có cơ hội nhưng lại không được mời tham dự vòng tiếp theo. Em nghe nói có cái 'danh sách ngắn' gì đó, không biết là gì mà công ty em lại không có tên trong đó. Luật sư giải thích giúp em với ạ.”
Đồng tác giả trong xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là họa sĩ ở Hà Nội. Gần đây, nhóm chúng tôi gồm 3 người vừa hoàn thành một công trình sắp đặt nghệ thuật rất lớn, đã được trưng bày và nhận nhiều phản hồi tích cực. Chúng tôi đang muốn làm hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật nhưng không rõ liệu công trình của chúng tôi có được coi là **đồng tác giả** hay không, và việc này có ảnh hưởng gì đến quá trình xét duyệt không? Mong được tư vấn ạ.”
Quy định pháp luật về Chất lượng Dân số
“Chào luật sư, tôi là giáo viên mầm non ở Đống Đa. Gần đây tôi đọc báo thấy nhắc nhiều đến việc nâng cao chất lượng dân số. Tôi băn khoăn không biết pháp luật Việt Nam định nghĩa 'chất lượng dân số' là gì và nhà nước mình có những quy định cụ thể nào để thực hiện việc này không? Đặc biệt là trong bối cảnh hiện nay, việc này có ý nghĩa như thế nào với thế hệ trẻ?”
Quy định pháp luật về Tấn công mạng và trách nhiệm của cơ quan nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng bán đồ gia dụng online ở Quận 1, TP.HCM. Mấy hôm trước, website của tôi bỗng dưng không truy cập được, sau đó thì phát hiện toàn bộ dữ liệu khách hàng bị xóa và có thông báo đòi tiền chuộc. Tôi không biết phải làm gì, liệu có luật nào bảo vệ tôi trong trường hợp này không và tôi cần liên hệ ai để được hỗ trợ?”
Điều chỉnh cơ cấu dân số và tác động đến doanh nghiệp
“Tôi là chủ xưởng may ở Bình Dương, thấy khu công nghiệp mình đang mở rộng nhiều, công nhân từ các tỉnh về đông lắm. Tôi nghe nói Nhà nước có chính sách điều chỉnh cơ cấu dân số gì đó. Không biết chính sách này có ảnh hưởng gì đến việc tuyển dụng lao động hay ổn định xã hội ở chỗ tôi không? Liệu có phải họ sẽ hạn chế người nhập cư hay khuyến khích người dân địa phương sinh thêm con không?”
Cơ chế Hiệp thương giá
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp kinh doanh vật liệu xây dựng ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, công ty tôi có trúng thầu một dự án lớn cung cấp vật liệu cho một công trình của nhà nước. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện, bên mua và chúng tôi không thể thống nhất được mức giá cho một số hạng mục phát sinh. Tôi nghe nói có cơ chế 'hiệp thương giá' để giải quyết những trường hợp như vậy. Tôi muốn hỏi liệu trường hợp của tôi có thể áp dụng được không và cần phải làm những thủ tục gì để yêu cầu hiệp thương giá?”
Quy định về Công bố mở dữ liệu của cơ quan nhà nước
“Tôi là anh H.V.A, chủ một công ty công nghệ nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang muốn phát triển ứng dụng dựa trên dữ liệu giao thông công cộng do Sở Giao thông vận tải công bố. Tôi nghe nói có 'công bố mở' nhưng không rõ là văn bản gì và tôi cần tuân thủ những quy định nào để khai thác dữ liệu này một cách hợp pháp?”
Sử dụng Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trong giao dịch
“Tôi là chủ một cửa hàng bán lẻ ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy nhiều cơ quan nhà nước yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân của khách hàng để phục vụ các thủ tục hành chính, ví dụ như đăng ký khuyến mãi hay bảo hành. Tôi cũng nghe nói về Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Liệu tôi có thể sử dụng thông tin từ cơ sở dữ liệu này để xác minh danh tính khách hàng khi họ mua hàng hoặc khi tôi cần làm các thủ tục liên quan đến hóa đơn, chứng từ cho cơ quan thuế không? Tôi lo lắng về việc thu thập và sử dụng thông tin cá nhân của khách hàng.”
Nhiệm vụ cần thiết khác trong chi ngân sách nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là trưởng phòng ở một cơ quan cấp quận tại Hà Nội. Hiện tại, chúng tôi đang gặp một tình huống khẩn cấp cần phải xử lý ngay trong năm nay, nhưng lại chưa có trong kế hoạch ngân sách đã được duyệt. Cụ thể là cần nâng cấp gấp một số thiết bị y tế đã cũ hỏng để phục vụ công tác khám chữa bệnh cho người dân, nếu không sẽ ảnh hưởng lớn. Tôi nghe nói có khái niệm 'nhiệm vụ cần thiết khác' để giải quyết các trường hợp này, vậy làm sao để cơ quan tôi có thể xin được kinh phí cho nhiệm vụ này một cách hợp lệ theo quy định pháp luật?”
Dịch vụ phi tư vấn là gì và các ví dụ điển hình
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cơ sở in ấn nhỏ ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có tìm hiểu để đấu thầu một gói dịch vụ in ấn cho cơ quan nhà nước, nhưng trong hồ sơ mời thầu lại thấy nhắc đến khái niệm 'dịch vụ phi tư vấn'. Tôi không rõ in ấn của tôi có thuộc loại dịch vụ này không và việc phân loại này có ảnh hưởng gì đến quy trình đấu thầu của tôi không ạ?”
Nhà ở phục vụ tái định cư
“Gia đình tôi ở Quận 7, TP.HCM, bị thu hồi đất để làm dự án cầu đường. Chúng tôi được Nhà nước bố trí cho một căn hộ tái định cư. Tôi nghe nói nhà tái định cư có những quy định riêng về quyền sở hữu và giao dịch. Tôi muốn hỏi liệu tôi có thể bán căn hộ này ngay sau khi nhận không, hay phải chờ đợi bao lâu? Tôi là một công nhân viên chức, muốn ổn định cuộc sống sớm.”
Hỗ trợ sử dụng dịch vụ viễn thông công ích
“Tôi là chị H.T.L, một nông dân ở vùng núi Tây Bắc, cụ thể là ở một xã thuộc tỉnh Lai Châu. Xã tôi sóng điện thoại rất yếu, còn internet thì hầu như không có. Tôi nghe nói Nhà nước có chương trình hỗ trợ dịch vụ viễn thông công ích cho bà con ở vùng khó khăn. Gia đình tôi có được hỗ trợ để lắp đặt internet hoặc sử dụng điện thoại với chi phí thấp hơn không? Tôi muốn biết mình có thuộc diện được hỗ trợ không và cần làm gì để đăng ký?”
Điều tra thống kê tiền tệ và nghĩa vụ cung cấp thông tin
“Chào luật sư, tôi là chủ một công ty tư vấn tài chính nhỏ ở quận 1, TP.HCM, chuyên về tư vấn đầu tư và quản lý tài sản cho khách hàng cá nhân. Gần đây, tôi có nghe nói về việc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) có thể yêu cầu các tổ chức như công ty của tôi cung cấp thông tin để phục vụ điều tra thống kê tiền tệ. Tôi không rõ liệu công ty của tôi có thuộc diện phải cung cấp thông tin hay không, và nếu có thì cần cung cấp những loại thông tin gì? Tôi lo lắng về việc này có thể ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và bảo mật thông tin khách hàng.”