Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Chính sách duy trì mức sinh thay thế và hỗ trợ sinh sản
“Chào luật sư, vợ chồng tôi ở TP.HCM, cả hai đều làm văn phòng. Chúng tôi đã có một bé trai, giờ đang phân vân có nên sinh thêm bé thứ hai không vì chi phí nuôi con ở thành phố quá cao, lại sợ ảnh hưởng công việc của vợ. Tôi nghe nói Nhà nước đang khuyến khích sinh đủ con để đạt 'mức sinh thay thế' gì đó. Vậy có chính sách hỗ trợ cụ thể nào cho những gia đình như chúng tôi để khuyến khích sinh con không ạ? Đặc biệt là ở các thành phố lớn như TP.HCM.”
Chỉ giới đường đỏ trong quy hoạch xây dựng đô thị
“Gia đình tôi ở quận Bình Thạnh, TP.HCM, có mảnh đất mặt tiền đang muốn xây lại nhà cấp 4 thành nhà 3 tầng. Hàng xóm bảo phải xem 'chỉ giới đường đỏ' nhưng tôi không hiểu lắm. Vậy 'chỉ giới đường đỏ' là gì và nó ảnh hưởng thế nào đến việc tôi được xây dựng trên đất của mình, đặc biệt là phần mặt tiền?”
Khái niệm và quyền của hộ gia đình sử dụng đất
“Chào luật sư, gia đình tôi ở huyện Bình Chánh, TP.HCM có một mảnh đất nông nghiệp được cấp sổ đỏ từ năm 1995 đứng tên 'Hộ ông Nguyễn Văn A'. Hiện tại, bố tôi (ông A) đã mất, các anh chị em tôi đều đã lập gia đình và sống riêng. Giờ chúng tôi muốn bán đất nhưng không biết ai là thành viên của hộ gia đình sử dụng đất để ký giấy tờ. Liệu các con của tôi, hay các cháu của bố tôi có được tính vào hộ gia đình không ạ? Mong luật sư tư vấn giúp.”
Chương trình đầu tư công và thẩm quyền quyết định
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Cần Giờ, TP.HCM. Tôi nghe nói sắp có một chương trình đầu tư công lớn về thủy lợi ở khu vực của tôi. Tôi không rõ chương trình này là gì, ai sẽ quyết định nó và liệu nó có ảnh hưởng đến đất đai của gia đình tôi không? Tôi lo lắng quá.”
Áp giải trong tố tụng hình sự
“Cháu tôi ở Quận 1, TP.HCM, là sinh viên, bị công an áp giải đi sau một vụ xô xát. Gia đình tôi rất hoang mang không biết 'áp giải' là gì, có đúng luật không và cháu tôi sẽ bị đưa đi đâu, có được gặp luật sư không?”
Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh ở cộng đồng
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là trưởng thôn ở một xã vùng nông thôn của tỉnh Bắc Giang. Gần đây, tôi nhận thấy có tình trạng nhiều gia đình trong thôn cố gắng sinh con trai, thậm chí có tin đồn về việc một số người đi siêu âm để chọn giới tính. Tỷ lệ bé trai sinh ra cao hơn bé gái rõ rệt. Tôi muốn hỏi, với vai trò trưởng thôn, tôi có thể làm gì để giảm thiểu tình trạng **mất cân bằng giới tính khi sinh** này ở địa phương mình theo quy định pháp luật?”
Quy định pháp luật về danh lam thắng cảnh và quyền sử dụng đất
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một homestay nhỏ ở gần khu vực Vịnh Bái Tử Long, Quảng Ninh. Gần đây, có thông tin khu vực này được công nhận là **danh lam thắng cảnh** cấp quốc gia. Tôi lo lắng không biết việc này có ảnh hưởng gì đến quyền sử dụng đất của gia đình tôi không, và liệu tôi có được tiếp tục kinh doanh homestay hay không? Có quy định nào về việc khai thác du lịch ở những nơi như vậy không?”
Quy định về việc Nhà nước thu hồi đất và xác định giá trị bồi thường
“Chào luật sư, gia đình tôi ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM có miếng đất nông nghiệp được Nhà nước giao có thu tiền sử dụng đất từ năm 2005. Nay có thông báo Nhà nước sẽ thu hồi đất để làm dự án đường cao tốc. Tôi muốn hỏi là khi Nhà nước thu hồi đất, tiền bồi thường cho gia đình tôi sẽ được tính như thế nào, đặc biệt là khoản tiền sử dụng đất mà gia đình tôi đã nộp trước đây có được xem xét không?”
Tìm hiểu về Kế hoạch sử dụng đất
“Gia đình tôi có mảnh đất trồng lúa ở ven biển tỉnh B. Mấy hôm nay nghe nói xã sắp có **kế hoạch sử dụng đất** mới để phát triển du lịch, có thể thu hồi đất của dân. Tôi không biết kế hoạch này là gì, có ảnh hưởng thế nào đến đất nhà tôi và làm sao để biết thông tin chính xác ạ?”
Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt trong rừng đặc dụng
“Anh H.V.T sống ở xã Đạ Sar, huyện Lạc Dương, tỉnh Lâm Đồng. Gia đình anh đã canh tác trên mảnh đất này từ đời ông cha. Gần đây, anh nghe nói khu vực đất của gia đình anh nằm trong "phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của rừng đặc dụng" và có thể sẽ bị di dời. Anh rất lo lắng không biết liệu gia đình anh có bị buộc phải di dời không và nếu có thì quyền lợi của gia đình anh sẽ được giải quyết như thế nào?”
Quy định về chăn nuôi gia cầm tại hộ gia đình
“Tôi là Anh N.V.T, một nông dân ở Huyện Bình Chánh, TP.HCM, có nuôi đàn gà, vịt nhỏ trong vườn nhà để cải thiện thu nhập. Gần đây, một số hàng xóm phàn nàn về mùi hôi và tiếng ồn từ chuồng trại của tôi. Tôi muốn biết pháp luật hiện hành quy định thế nào về việc chăn nuôi gia cầm ở quy mô hộ gia đình để tôi có thể điều chỉnh cho đúng, tránh gây phiền hà cho mọi người.”
Quyền sở hữu hợp pháp gỗ và định nghĩa tổ chức trong hoạt động lâm nghiệp
“Chào luật sư, tôi là chủ một xưởng gỗ nhỏ ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Mấy hôm nay tôi đang làm hồ sơ xin phép khai thác gỗ rừng trồng của gia đình, nhưng cán bộ kiểm lâm cứ hỏi về 'quyền sở hữu hợp pháp đối với gỗ' và yêu cầu tôi phải là một 'tổ chức' theo quy định. Tôi không hiểu rõ lắm, liệu xưởng gỗ của tôi có được coi là 'tổ chức' để làm các thủ tục này không, và làm sao để chứng minh quyền sở hữu gỗ hợp pháp?”
Hồ sơ Chỉ bản trong thi hành án hình sự
“Chào Tuvannhanh.com, tôi có người thân đang chấp hành án tù ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, gia đình tôi nghe nói có việc cơ quan chức năng làm 'chỉ bản' cho người chấp hành án. Tôi không rõ 'chỉ bản' là gì và nó có vai trò như thế nào trong quá trình thi hành án. Liệu thông tin này có ảnh hưởng gì đến quyền lợi của người thân tôi sau này không? Mong được tư vấn cụ thể ạ.”
Giá trị pháp lý và thẩm quyền chứng thực văn bản
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là anh Ba, một nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Sắp tới tôi muốn bán mảnh đất của gia đình để lo cho con cái. Bên mua yêu cầu tôi phải nộp các giấy tờ đã được 'chứng thực'. Tôi không rõ 'văn bản chứng thực' là gì, có giá trị ra sao và tôi phải đến đâu để làm các giấy tờ này cho đúng pháp luật?”
Dự án cải tạo, xây dựng lại khu chung cư
“Chào chuyên gia, tôi đang sống ở một khu tập thể cũ tại quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, có thông tin về việc chính quyền sắp có kế hoạch cải tạo, xây dựng lại khu chung cư của chúng tôi. Tôi nghe nói đây là một dự án đầu tư cải tạo, xây dựng lại khu chung cư nhưng không rõ nó cụ thể là gì và liệu quyền lợi của gia đình tôi có được đảm bảo không. Liệu chúng tôi có phải di dời không và quy trình này diễn ra như thế nào?”
Khái niệm Nhà ở và mục đích sử dụng hỗn hợp
“Tôi là Hạnh, năm nay 38 tuổi, đang kinh doanh quần áo online tại Quận 1, TP.HCM. Tôi có một căn nhà riêng và muốn tận dụng tầng trệt để làm không gian trưng bày sản phẩm kiêm kho hàng, còn các tầng trên vẫn để gia đình sinh hoạt. Tôi nghe nói có khái niệm 'nhà ở có mục đích sử dụng hỗn hợp' nhưng không rõ liệu trường hợp của tôi có được phép không và cần lưu ý gì về mặt pháp lý.”
Chính sách duy trì mức sinh thay thế
“Chào luật sư, tôi là vợ chồng trẻ ở Hà Nội, cả hai đều làm văn phòng. Chúng tôi đang tính sinh bé thứ hai nhưng nghe nói có nhiều chính sách khuyến khích sinh con để duy trì 'mức sinh thay thế' gì đó. Không biết những chính sách này cụ thể là gì và gia đình tôi có được hưởng không ạ?”
Tranh chấp đất đai
“Gia đình tôi ở huyện Củ Chi, TP.HCM có mảnh đất nông nghiệp đã sử dụng từ đời ông bà, nhưng chưa có sổ đỏ. Mấy tháng nay, ông hàng xóm tự ý rào chắn một phần đất của tôi, nói là đất của ông ấy. Tôi là nông dân, không rành pháp luật, giờ không biết phải làm sao để đòi lại đất của mình. Liệu đây có phải là tranh chấp đất đai không và tôi cần làm gì?”
Xác lập quyền đối với giống cây trồng mới
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở Huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi đã bỏ công sức rất nhiều để lai tạo thành công một giống xoài mới có năng suất cao và vị ngọt đặc trưng. Tôi muốn hỏi làm sao để bảo vệ giống xoài này khỏi bị người khác sao chép, liệu có cần đăng ký gì không?”
Quyền và trách nhiệm trong Kế hoạch hóa gia đình
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là H.T.L, 28 tuổi, nhân viên văn phòng ở TP.HCM. Tôi vừa kết hôn được 6 tháng. Vợ chồng tôi muốn đợi thêm 2-3 năm nữa mới sinh con để ổn định tài chính và chuẩn bị tốt hơn. Tuy nhiên, gia đình chồng tôi lại muốn có cháu sớm và thường xuyên giục giã, gây áp lực. Tôi muốn biết pháp luật quy định thế nào về quyền tự quyết trong việc sinh con và liệu có sự hỗ trợ nào cho các cặp vợ chồng trẻ như chúng tôi không?”
Chính sách Bảo hiểm y tế toàn dân
“Chào luật sư, tôi là một người làm nghề tự do ở Quận 1, TP.HCM. Tôi nghe nói về chính sách Bảo hiểm y tế toàn dân nhưng tôi không rõ liệu mình có bắt buộc phải tham gia không, hay chỉ những người làm công ăn lương mới phải đóng? Gia đình tôi có 2 con nhỏ, nếu tham gia thì quyền lợi của các cháu có được đảm bảo không?”
Bảo hộ giống cây trồng
“Chào luật sư, tôi là một nông dân ở huyện Đơn Dương, Lâm Đồng, chuyên trồng hoa cẩm tú cầu. Gần đây tôi nghe nói nhiều về việc bảo hộ giống cây trồng và thấy có vẻ quan trọng. Tôi muốn hỏi, chính xác thì cái gì được gọi là 'giống cây trồng' theo pháp luật để được bảo hộ vậy luật sư? Liệu giống hoa mà gia đình tôi đang phát triển có được coi là 'giống cây trồng' theo quy định không?”
Xác định hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp để hưởng ưu đãi đất đai
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là nông dân ở huyện Củ Chi, TP.HCM. Gia đình tôi đã canh tác trên mảnh đất này hơn 20 năm rồi, có sổ đỏ đầy đủ và thu nhập chính là từ việc trồng rau sạch. Gần đây, tôi nghe nói có chính sách ưu tiên giao đất cho hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp để mở rộng quy mô. Vậy trường hợp của gia đình tôi có được xem là đối tượng này không, và tôi cần những điều kiện gì để được hưởng ưu đãi đó?”
Đường cơ bản và quản lý khu vực kho đạn dược
“Tôi là anh N.V.H, làm nông ở huyện X, tỉnh Y. Gần đất nhà tôi có một khu vực quân sự lớn, tôi nghe nói là kho đạn dược. Gần đây thấy họ cắm mốc gì đó quanh các nhà kho ngoài cùng, tôi không biết cái đó là cái gì và có ảnh hưởng gì đến việc canh tác, sử dụng đất đai của gia đình tôi không?”