Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Cụm Liên Kết Ngành
“Tôi là chủ một cơ sở sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở Hội An. Gần đây, tôi nghe nói về "cụm liên kết ngành" và thấy nó có vẻ là hướng đi tốt để chúng tôi, những người làm nghề thủ công nhỏ lẻ, có thể cùng nhau phát triển. Tôi muốn biết cụ thể cụm liên kết ngành là gì, cơ sở của tôi có thể hưởng lợi như thế nào và có những hỗ trợ nào từ phía Nhà nước để chúng tôi có thể tham gia, đặc biệt là trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt như hiện nay?”
Lạm dụng vị trí thống lĩnh thị trường và biện pháp xử lý
“Chị Hạnh ở Đà Nẵng mở một chuỗi cửa hàng tiện lợi nhỏ. Gần đây, một tập đoàn lớn mở siêu thị ngay cạnh, liên tục bán phá giá dưới cả giá nhập, khiến cửa hàng của chị và nhiều hộ kinh doanh nhỏ khác đứng bên bờ vực phá sản. Chị không biết liệu hành vi này có phải là vi phạm cạnh tranh không và chị có thể làm gì để bảo vệ mình.”
Kinh doanh vận tải đa phương thức quốc tế
“Tôi là anh Q.V.P, giám đốc một công ty logistics nhỏ ở Hải Phòng. Công ty tôi đang muốn mở rộng sang mảng vận tải đa phương thức quốc tế để cạnh tranh tốt hơn, nhưng tôi không rõ về các điều kiện pháp lý cần thiết để kinh doanh dịch vụ này, đặc biệt là về giấy phép và tài sản tối thiểu. Liệu công ty tôi có đủ điều kiện không và cần chuẩn bị những gì?”
Doanh nghiệp nhà nước
“Chào luật sư, tôi đang có dự định mở công ty sản xuất vật liệu xây dựng ở Bình Dương. Nghe nói có nhiều doanh nghiệp nhà nước cũng hoạt động trong ngành này và được ưu ái nhiều chính sách. Tôi muốn hỏi là doanh nghiệp nhà nước được định nghĩa thế nào, liệu có phải tất cả đều do Nhà nước nắm giữ 100% vốn không, và quyền lợi, nghĩa vụ của họ có khác gì so với doanh nghiệp tư nhân chúng tôi không? Tôi hơi lo lắng về sự cạnh tranh không công bằng.”
Kiểu dáng công nghiệp và chứng minh quyền sở hữu
“Tôi ở Quận 1, TP.HCM, là chủ một xưởng sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ. Gần đây, tôi phát hiện một đối thủ cạnh tranh đang sao chép y hệt mẫu ghế do tôi thiết kế. Tôi muốn biết làm thế nào để chứng minh kiểu dáng công nghiệp của mẫu ghế này là của tôi để có thể bảo vệ quyền lợi hợp pháp.”
Nguyên tắc chống khóa công nghệ trong phát triển đô thị thông minh
“Tôi là ông N.V.H, giám đốc một công ty phần mềm nhỏ ở quận Cầu Giấy, Hà Nội. Công ty tôi đang rất muốn tham gia vào các dự án phát triển đô thị thông minh của thành phố nhưng tôi lo ngại các yêu cầu kỹ thuật sẽ bị ràng buộc vào một vài nhà cung cấp lớn, khiến các doanh nghiệp nhỏ như chúng tôi khó cạnh tranh hoặc bị phụ thuộc. Liệu có quy định nào để đảm bảo tính mở và chống 'khóa công nghệ' trong các dự án này không?”
Biện pháp tự vệ khi nhập khẩu hàng hóa quá mức
“Tôi là chị H.T.L, chủ một xưởng sản xuất gốm sứ nhỏ tại Bát Tràng, Hà Nội. Gần đây, sản phẩm gốm sứ từ một nước láng giềng đang tràn vào thị trường Việt Nam với số lượng lớn và giá rất rẻ, khiến chúng tôi khó cạnh tranh. Doanh thu giảm sút nghiêm trọng, tôi lo lắng sẽ phải cắt giảm nhân công. Không biết có quy định pháp luật nào bảo vệ các doanh nghiệp sản xuất trong nước như chúng tôi khỏi tình trạng nhập khẩu hàng hóa quá mức như vậy không?”
Thuế chống trợ cấp
“Chị N.T.H, chủ một xưởng may nhỏ ở Quận 12, TP. Hồ Chí Minh, đang rất lo lắng. Gần đây, hàng loạt quần áo nhập khẩu từ một nước láng giềng tràn vào thị trường với giá rẻ bất ngờ, khiến sản phẩm của chị khó cạnh tranh. Chị nghe nói có loại 'thuế chống trợ cấp' gì đó có thể giúp bảo vệ doanh nghiệp trong nước. Chị muốn biết loại thuế này là gì và làm thế nào để nó có thể được áp dụng để bảo vệ xưởng may của chị?”
Lựa chọn nhà đầu tư trong dự án PPP
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở quận Ngũ Hành Sơn, Đà Nẵng. Tôi nghe nói sắp có dự án cầu đường mới theo hình thức đối tác công tư (PPP) mà thành phố đang kêu gọi. Tôi rất muốn tham gia nhưng không rõ quy trình lựa chọn nhà đầu tư diễn ra như thế nào, liệu có công bằng không và công ty tôi có cơ hội không? Tôi lo lắng các dự án lớn thường chỉ dành cho các 'ông lớn'.”
Bảo hộ thành quả đầu tư dưới dạng bí mật kinh doanh theo Nghị định 54/2000/NĐ-CP
“Chào luật sư, tôi là giám đốc một startup công nghệ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi vừa phát triển thành công một thuật toán xử lý dữ liệu rất độc đáo, giúp tăng hiệu suất lên gấp đôi. Chúng tôi đã đầu tư rất nhiều thời gian và tiền bạc vào nó. Tôi muốn hỏi, liệu cái thuật toán này của chúng tôi có được pháp luật bảo vệ không, và nếu có thì nó thuộc loại thành quả đầu tư nào, làm sao để bảo vệ nó khỏi bị đối thủ cạnh tranh sao chép?”
Thị phần kết hợp trong tập trung kinh tế
“Chào chuyên gia, công ty tôi đang là nhà sản xuất đồ gia dụng lớn ở TP. Hồ Chí Minh. Sắp tới, chúng tôi có kế hoạch mua lại một công ty nhỏ hơn trong cùng lĩnh vực. Tôi nghe nói có quy định về 'thị phần kết hợp' khi sáp nhập doanh nghiệp. Chuyên gia cho tôi hỏi, 'thị phần kết hợp' là gì và công ty tôi cần lưu ý gì để không vi phạm Luật Cạnh tranh?”
Bảo vệ bí mật kinh doanh
“Chào luật sư, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Tôi vừa nghiên cứu ra một công thức pha chế cà phê đặc biệt, thu hút rất nhiều khách. Tôi lo lắng công thức này có thể bị nhân viên hoặc đối thủ cạnh tranh sao chép. Làm sao để bảo vệ 'bí mật kinh doanh' này theo pháp luật Việt Nam?”
Phát triển Trung tâm nghề cá lớn và chính sách hỗ trợ của Nhà nước
“Chào luật sư, tôi là chủ một hợp tác xã thủy sản ở huyện Đầm Dơi, Cà Mau. Chúng tôi đang muốn mở rộng quy mô, xây dựng một khu vực tập trung các hoạt động khai thác, chế biến và dịch vụ hậu cần nghề cá để tăng sức cạnh tranh. Tôi nghe nói có chính sách hỗ trợ cho việc xây dựng Trung tâm nghề cá lớn, không biết thông tin này có đúng không và chúng tôi cần làm gì để được hưởng hỗ trợ?”
Phương tiện thiết yếu trong hoạt động viễn thông
“Công ty em là một nhà cung cấp dịch vụ Internet nhỏ ở Tỉnh Hòa Bình, đang gặp khó khăn trong việc kết nối mạng với một nhà mạng lớn. Họ đưa ra mức giá rất cao và quy trình phức tạp, khiến công ty em không thể cạnh tranh được. Em nghi ngờ họ đang lạm dụng vị thế là doanh nghiệp nắm giữ 'phương tiện thiết yếu'. Tuvannhanh.com có thể giải thích rõ hơn về khái niệm này và công ty em cần làm gì để bảo vệ quyền lợi không ạ?”
Biện pháp chống trợ cấp đối với hàng hóa nhập khẩu
“Chào luật sư, tôi là chủ một cửa hàng kinh doanh đồ gia dụng nhập khẩu ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi thấy một số đối thủ cạnh tranh nhập hàng từ nước ngoài về bán với giá rẻ bất ngờ, thấp hơn cả giá thành sản xuất mà tôi ước tính. Tôi nghi ngờ họ đang được hưởng một dạng trợ cấp nào đó từ chính phủ nước xuất khẩu, điều này khiến tôi rất khó cạnh tranh. Liệu có biện pháp nào để bảo vệ doanh nghiệp của tôi không?”
Hồ sơ yêu cầu trong hoạt động đấu thầu
“Chào Tuvannhanh.com, công ty tôi là một công ty xây dựng nhỏ ở TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, chúng tôi có tham gia một số gói thầu nhỏ theo hình thức chào hàng cạnh tranh và chỉ định thầu. Tôi thấy trong các thông báo, họ thường nhắc đến 'hồ sơ yêu cầu'. Tôi không rõ 'hồ sơ yêu cầu' này khác gì so với 'hồ sơ mời thầu' mà chúng tôi thường gặp, và công ty tôi cần chuẩn bị những gì dựa trên nó. Mong được tư vấn.”
Thiệt hại đáng kể trong chống trợ cấp và chống bán phá giá
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.A, chủ một xưởng dệt ở Hưng Yên. Gần đây, hàng hóa nhập khẩu từ nước ngoài, đặc biệt là vải vóc, tràn vào thị trường với giá rất rẻ, khiến sản phẩm của chúng tôi khó cạnh tranh. Doanh thu giảm sút nghiêm trọng, nhiều công nhân phải nghỉ việc. Tôi nghe nói có thể kiện về việc hàng hóa nhập khẩu gây 'thiệt hại đáng kể', nhưng tôi không rõ định nghĩa và làm sao để chứng minh được điều này để bảo vệ ngành sản xuất trong nước ạ?”
Xác định thiệt hại đáng kể trong chống bán phá giá
“Chào luật sư, xưởng gốm sứ của tôi ở Bát Tràng, Hà Nội đang gặp khó khăn lớn. Gần đây, hàng gốm sứ nhập khẩu từ Trung Quốc tràn vào thị trường với giá rất rẻ, khiến sản phẩm của chúng tôi khó cạnh tranh. Sản lượng bán ra giảm mạnh, lợi nhuận sụt giảm và chúng tôi đang phải cân nhắc cắt giảm nhân công. Tình trạng này có được coi là 'thiệt hại đáng kể' để nhà nước có thể áp dụng các biện pháp chống bán phá giá không?”
Dự án đầu tư mở rộng
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.K, chủ một doanh nghiệp sản xuất tại Hải Phòng. Hiện tại, tôi đang có kế hoạch mở rộng quy mô nhà máy, nâng cao công suất và đổi mới công nghệ để tăng năng lực cạnh tranh. Tôi nghe nói có các chính sách ưu đãi thuế cho 'dự án đầu tư mở rộng'. Vậy dự án của tôi có thuộc diện này không và tôi có thể nhận được những ưu đãi gì?”
Phương tiện thiết yếu trong hoạt động viễn thông
“Tôi là Anh Hùng, chủ một doanh nghiệp viễn thông nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên cung cấp dịch vụ internet cáp quang. Hiện tại, tôi đang gặp rất nhiều khó khăn trong việc mở rộng dịch vụ vì không thể đấu nối vào hạ tầng cáp quang của một nhà mạng lớn trong khu vực. Họ liên tục đưa ra các điều kiện khó khăn, thậm chí từ chối hợp tác với lý do chung chung là 'đang nâng cấp hệ thống'. Tôi nghe nói về khái niệm 'phương tiện thiết yếu' trong ngành viễn thông và muốn hỏi liệu có quy định pháp luật nào buộc nhà mạng lớn này phải hợp tác hay không, và làm thế nào để tôi có thể bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp mình?”
Xâm phạm quyền thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn
“Chào luật sư, tôi là chị N.T.H, chủ một công ty khởi nghiệp ở TP. Thủ Đức chuyên về chip bán dẫn. Gần đây, tôi phát hiện một đối thủ cạnh tranh đang bán sản phẩm có vẻ như đã sao chép **thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn** của chúng tôi. Tôi rất lo lắng không biết liệu đây có phải là hành vi xâm phạm quyền hay không và tôi cần làm gì để bảo vệ thành quả của mình?”
Lựa chọn nhà đầu tư trong dự án PPP
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Công ty tôi đang muốn tham gia vào các dự án đầu tư công theo hình thức PPP, đặc biệt là các dự án về hạ tầng giao thông. Tôi nghe nói về quy trình 'lựa chọn nhà đầu tư' nhưng không rõ cụ thể là gì và làm sao để công ty tôi có thể đáp ứng các tiêu chí để được chọn. Liệu có cơ hội nào cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ như chúng tôi không, hay chỉ dành cho các "ông lớn" thôi?”
Lựa chọn nhà đầu tư dự án PPP
“Tôi là chủ một doanh nghiệp xây dựng nhỏ ở Hà Nội, đang rất muốn tham gia vào các dự án đối tác công tư (PPP) của thành phố. Tôi nghe nói quá trình lựa chọn nhà đầu tư rất phức tạp và không phải lúc nào cũng minh bạch. Liệu doanh nghiệp của tôi có cơ hội cạnh tranh công bằng không, và pháp luật có quy định gì để đảm bảo điều này?”
Hành vi cạnh tranh không lành mạnh và quyền tự bảo vệ doanh nghiệp
“Chào luật sư, tôi có một cửa hàng bán đồ thủ công mỹ nghệ ở quận Hoàn Kiếm, Hà Nội. Gần đây, có một cửa hàng đối thủ ở gần đó liên tục tung tin đồn thất thiệt về chất lượng sản phẩm của tôi, thậm chí còn sao chép một số mẫu mã độc quyền của tôi. Tôi rất lo lắng vì việc này ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh thu và uy tín. Tôi có thể làm gì để bảo vệ quyền lợi của mình?”