Tàng thư Hỏi & Đáp
Kho kiến thức được biên soạn bởi chuyên gia, trích dẫn nguồn chính xác và cập nhật
Quản lý vốn nhà nước đầu tư vào doanh nghiệp khác
“Chào chuyên gia, công ty tôi ở TP.HCM là công ty cổ phần, trong đó có một phần vốn góp của Nhà nước do một cơ quan nhà nước làm đại diện chủ sở hữu. Gần đây, chúng tôi đang có kế hoạch tái cơ cấu một số tài sản, đặc biệt là đất đai đang sử dụng. Tôi không rõ việc có vốn nhà nước như vậy thì việc sắp xếp, xử lý nhà đất có gì khác biệt so với các công ty tư nhân không? Liệu có phải tuân thủ quy định đặc thù nào không?”
Xác định Bên chuyển giao doanh nghiệp nhà nước
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Anh T.V.K, chủ một doanh nghiệp tư nhân ở TP. Hồ Chí Minh. Tôi đang rất quan tâm đến việc mua lại một công ty nhà nước nhỏ trên địa bàn tỉnh để mở rộng hoạt động. Tuy nhiên, tôi đang băn khoăn không biết chính xác mình cần liên hệ với cơ quan nào để tìm hiểu thủ tục và đàm phán, vì nghe nói có nhiều cấp quản lý khác nhau, từ Bộ đến UBND tỉnh, có thể là 'bên chuyển giao'. Tôi sợ liên hệ sai người sẽ mất nhiều thời gian và công sức.”
Người được bảo hiểm trong bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới
“Anh Hùng ở quận 10, TP.HCM, là tài xế taxi công nghệ. Anh ấy mới mua một chiếc xe cũ để chạy dịch vụ nhưng chưa kịp sang tên. Giờ xe vẫn đứng tên chủ cũ. Anh ấy thắc mắc nếu lỡ có va chạm giao thông thì ai sẽ là người được bảo hiểm theo hợp đồng bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của xe, anh hay chủ cũ?”
Kinh doanh vận chuyển hàng không
“Chào chuyên gia, tôi là anh Hưng, hiện đang làm quản lý logistics cho một công ty ở Hà Nội. Tôi đang ấp ủ dự định thành lập một hãng hàng không nhỏ chuyên vận chuyển hàng hóa nội địa và có thể là một vài tuyến bay quốc tế trong tương lai. Tôi muốn hỏi về các quy định pháp luật liên quan đến việc **kinh doanh vận chuyển hàng không** tại Việt Nam, đặc biệt là những điều kiện cần thiết và phạm vi hoạt động. Liệu có phải chỉ cần có máy bay là có thể bay không?”
Đánh giá tác động môi trường trong dự án đầu tư
“Tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Bình Dương, đang có dự định xây dựng một nhà máy sản xuất bao bì thân thiện môi trường. Tuy nhiên, tôi nghe nói phải làm 'Đánh giá tác động môi trường' gì đó mà không rõ là gì, có cần thiết không và thủ tục ra sao. Liệu dự án của tôi có phải thực hiện việc này không, và nếu có thì ai sẽ làm?”
Xác định Địa chỉ Thường Trú cho Hồ sơ Doanh nghiệp
“Tôi là anh Hùng, làm kỹ sư điện cho một công ty xây dựng công trình điện ở Bình Dương. Công ty yêu cầu tôi cung cấp 'địa chỉ thường trú' để làm hồ sơ nội bộ, nhưng tôi lại hay đi công trình, có khi ở trọ vài tháng, có khi về nhà bố mẹ ở Đồng Nai. Vậy tôi nên ghi địa chỉ nào để đúng quy định mà không gặp rắc rối sau này?”
Chủ đầu tư trong dự án đầu tư công
“Chào chuyên gia, tôi là An, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Quận 1, TP.HCM. Công ty tôi đang thi công một dự án cầu đường cho thành phố. Tôi nghe nói nhiều về Chủ đầu tư nhưng không rõ chính xác họ là ai và có vai trò gì trong dự án này, đặc biệt là về việc cung cấp hồ sơ và thanh toán. Liệu có phải cơ quan nhà nước nào cũng là Chủ đầu tư không?”
Người thuê vận tải: Quyền và nghĩa vụ
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Cần Thơ chuyên kinh doanh nông sản. Gần đây, tôi đang tìm đối tác vận chuyển hàng hóa bằng đường thủy nội địa cho các chuyến hàng đi các tỉnh miền Tây. Khi làm việc với các công ty vận tải, họ thường nhắc đến vai trò của 'người thuê vận tải' và các trách nhiệm liên quan. Tôi muốn hỏi cụ thể 'người thuê vận tải' là ai và tôi cần lưu ý những gì về quyền và nghĩa vụ của mình khi ký hợp đồng vận chuyển?”
Trách nhiệm pháp lý khi xảy ra sự cố môi trường trong vận chuyển
“Anh N.V.H, chủ doanh nghiệp vận tải ở Đồng Nai, vừa qua có một xe chở hàng bị rò rỉ chất lỏng ra đường, gây mùi khó chịu và làm đổi màu đất. May mắn không có thiệt hại về người nhưng chính quyền địa phương đang yêu cầu giải trình. Anh lo lắng không biết sự việc này có bị coi là "sự cố môi trường" không và trách nhiệm của công ty anh sẽ như thế nào.”
Chủ nợ trong Luật Phá sản
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một quán cà phê nhỏ ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây việc kinh doanh rất khó khăn, tôi đang tính đến việc nộp đơn xin phá sản. Tôi có nợ tiền nguyên liệu của mấy nhà cung cấp và cũng có vay ngân hàng một khoản. Tôi muốn hỏi, trong trường hợp phá sản thì những ai sẽ được coi là **chủ nợ** của tôi theo luật pháp Việt Nam?”
Cơ quan bảo lãnh trong quá cảnh hàng hóa ASEAN
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một công ty logistics nhỏ ở Quận 7, TP.HCM. Công ty tôi đang tìm hiểu về việc vận chuyển hàng hóa quá cảnh qua Hệ thống ACTS. Tôi thấy có nhắc đến 'Cơ quan bảo lãnh' nhưng không rõ chính xác cơ quan nào ở Việt Nam đảm nhiệm vai trò này và họ có trách nhiệm gì. Mong được tư vấn.”
Quy tắc xuất xứ ưu đãi hàng hóa
“Chào luật sư, tôi là Mai, chủ một cửa hàng nhỏ chuyên nhập khẩu hàng thủ công mỹ nghệ từ các nước ASEAN về bán ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây, tôi nghe nói có 'quy tắc xuất xứ ưu đãi' gì đó giúp giảm thuế nhập khẩu nhưng tôi không hiểu rõ lắm. Hàng của tôi có được áp dụng quy tắc này không và tôi cần tìm hiểu ở đâu để được hưởng ưu đãi thuế?”
Hồ sơ mời sơ tuyển và vai trò trong đấu thầu
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một công ty xây dựng nhỏ ở Hà Nội. Công ty tôi đang muốn tham gia đấu thầu một dự án hạ tầng lớn nhưng bên mời thầu yêu cầu nộp 'hồ sơ mời sơ tuyển'. Tôi không rõ đây là loại hồ sơ gì, nó khác gì hồ sơ dự thầu thông thường và công ty tôi cần chuẩn bị những gì để vượt qua vòng này. Liệu có quy định pháp luật nào nói rõ về loại hồ sơ này không ạ?”
Nút giao khác mức trong quy định pháp luật về đường sắt
“Chào luật sư, tôi là chủ một nhà máy sản xuất vật liệu xây dựng ở huyện Long Thành, Đồng Nai. Nhà máy tôi có một đường sắt chuyên dùng để vận chuyển hàng hóa ra cảng. Gần đây, có dự án mở rộng đường sắt quốc gia đi qua khu vực này, và bên dự án yêu cầu nhà máy tôi phải đầu tư xây dựng **nút giao khác mức** giữa đường sắt chuyên dùng của nhà máy và đường sắt quốc gia. Tôi không rõ quy định pháp luật về việc này như thế nào, trách nhiệm của các bên ra sao và chi phí ai chịu. Mong luật sư tư vấn giúp tôi.”
Khái niệm Lâm nghiệp và hoạt động chế biến lâm sản
“Chào luật sư, tôi là Anh N.V.T, chủ một xưởng chế biến gỗ nhỏ ở huyện Cẩm Mỹ, Đồng Nai. Gần đây, tôi nghe nói có luật mới về lâm nghiệp, và tôi đang thắc mắc không biết chính xác thì **lâm nghiệp** bao gồm những hoạt động gì? Liệu xưởng chế biến gỗ của tôi có thuộc phạm vi điều chỉnh của luật này không, và tôi cần lưu ý gì?”
Thẩm quyền ký kết giao dịch tài chính của người đứng đầu đơn vị kế toán trong Hợp tác xã
“Chào chuyên gia, tôi là Chị H.T.M, một thành viên của hợp tác xã nông nghiệp ở Hà Nội. Gần đây tôi thấy có nhiều người ký các giấy tờ tài chính của hợp tác xã, lúc thì Giám đốc, lúc thì Kế toán trưởng. Tôi không rõ chính xác ai là người có thẩm quyền cao nhất để ký các giao dịch quan trọng của hợp tác xã mình?”
Thị trường tiền tệ và vai trò quản lý của Ngân hàng Nhà nước
“Chị M.T.L ở TP.HCM có một khoản tiền nhàn rỗi trong ngắn hạn từ việc kinh doanh quần áo và muốn tìm kênh đầu tư an toàn, sinh lời tốt trong vài tháng. Chị nghe nói về "thị trường tiền tệ" nhưng không rõ đây là gì và liệu có phải là nơi để chị đầu tư không. Chị cũng thắc mắc Ngân hàng Nhà nước có vai trò gì trong việc quản lý thị trường này để đảm bảo an toàn cho các nhà đầu tư nhỏ lẻ như chị.”
Bảo hộ Tên thương mại trong kinh doanh
“Chào Tuvannhanh.com, tôi đang kinh doanh quán ăn nhỏ tên 'Bún Đậu Mắm Tôm Cô Ba' ở Quận 3, TP.HCM được 5 năm rồi. Gần đây tôi thấy có một quán khác ở quận bên cũng mở ra tên gần giống, làm khách hàng hay nhầm lẫn. Tôi muốn hỏi 'tên thương mại' của quán tôi có được pháp luật bảo vệ không và tôi có cần đăng ký gì để không ai được dùng tên này nữa không? Tôi nghe nói có tên công ty, nhãn hiệu, rồi tên thương mại, rối quá.”
Quyền và nghĩa vụ của Bên mua bảo hiểm
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là Hùng, có mua bảo hiểm sức khỏe cho mẹ tôi (70 tuổi) cách đây 2 năm. Vừa rồi mẹ tôi không may qua đời. Khi tôi làm thủ tục yêu cầu bồi thường thì công ty bảo hiểm lại từ chối, họ nói do tôi là bên mua bảo hiểm đã có hành vi cố ý gây ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ tôi. Tôi rất hoang mang, không hiểu 'bên mua bảo hiểm' có vai trò gì mà lại ảnh hưởng đến quyền lợi của người được bảo hiểm như vậy? Tôi ở TP.HCM.”
Phân biệt hoạt động kinh doanh bảo hiểm
“Chào chuyên gia, tôi là chủ một cửa hàng điện tử ở Quận 1, TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi có triển khai dịch vụ bảo hành mở rộng cho các sản phẩm điện tử bán ra, khách hàng đóng một khoản phí nhỏ hàng năm và nếu sản phẩm hỏng hóc sau thời gian bảo hành chính hãng thì cửa hàng sẽ sửa chữa hoặc đổi mới. Tuy nhiên, một số cơ quan chức năng lại nói hoạt động này của tôi không phải là kinh doanh bảo hiểm. Tôi thấy nó cũng giống bảo hiểm lắm, thu tiền rồi bồi thường mà. Chuyên gia có thể giải thích rõ hơn không?”
Quyền tác giả và phân chia tiền bản quyền đối với tác phẩm
“Chị là họa sĩ tự do ở Quận 3, TP.HCM. Chị và một người bạn cùng nhau vẽ một bộ tranh minh họa cho một cuốn sách thiếu nhi. Bây giờ cuốn sách bán rất chạy và nhà xuất bản muốn trả tiền bản quyền. Chị và bạn đang tranh cãi về việc chia tiền thế nào vì ban đầu chỉ thỏa thuận miệng. Chị muốn biết pháp luật quy định thế nào về tác phẩm và việc phân chia tiền bản quyền trong trường hợp này, đặc biệt khi cả hai đều đóng góp công sức.”
Thành lập và vận hành Ngân hàng mô: Quy định pháp luật và trang thiết bị
“Chào luật sư, tôi là một bác sĩ ở Bệnh viện Đa khoa tỉnh Đồng Nai. Chúng tôi đang có ý định thành lập một **ngân hàng mô** để phục vụ cho việc cấy ghép, nhưng tôi không rõ về các quy định pháp luật liên quan, đặc biệt là danh mục trang thiết bị cần thiết. Luật sư có thể tư vấn giúp tôi không ạ?”
Phân loại hàng hóa xuất nhập khẩu
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chị Mai, chủ một cửa hàng kinh doanh đồ handmade ở Quận 1, TP.HCM. Gần đây tôi có nhập một số nguyên liệu đặc biệt từ nước ngoài về để làm sản phẩm. Hải quan yêu cầu tôi phải 'phân loại hàng hóa' và nói là sẽ ảnh hưởng đến thuế và các thủ tục khác. Tôi không rõ 'phân loại hàng hóa' là gì và tại sao lại quan trọng như vậy. Liệu có cách nào để tôi tự tìm hiểu và chuẩn bị cho đúng không?”
Xác định Cơ quan có thẩm quyền trong lựa chọn nhà đầu tư
“Chào luật sư, tôi là anh Hùng, chủ một doanh nghiệp xây dựng ở TP.HCM. Công ty tôi đang muốn tham gia đấu thầu một dự án khu đô thị mới ở Bình Dương. Hồ sơ mời thầu có nhắc đến vai trò của Cơ quan có thẩm quyền, nhưng tôi không chắc chính xác đó là cơ quan nào trong trường hợp dự án lớn như thế này, đặc biệt khi có thể liên quan đến cả Quốc hội hoặc Thủ tướng. Luật sư có thể giải thích giúp tôi không?”