Vốn đối ứng trong chương trình mục tiêu quốc gia
“Chào luật sư, tôi là cán bộ xã ở huyện miền núi tỉnh Hà Giang. Hiện xã chúng tôi đang triển khai một số dự án thuộc chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo. Tôi đang thắc mắc về khoản 'vốn đối ứng' mà xã phải bố trí. Cụ thể, vốn này là gì, và xã tôi cần chuẩn bị nguồn này như thế nào trong kế hoạch tài chính của mình để đảm bảo dự án được thực hiện đúng tiến độ?”
Trả lời
Vốn đối ứng là gì và tầm quan trọng của nó?
Kính gửi Anh N.V.T,
Vốn đối ứng thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia là phần ngân sách địa phương được bố trí và cân đối trong các kế hoạch tài chính, kế hoạch đầu tư công trung hạn 5 năm cũng như dự toán ngân sách nhà nước và kế hoạch đầu tư công hằng năm. Mục đích của nguồn vốn này là để trực tiếp thực hiện các nội dung, hoạt động thuộc các chương trình mục tiêu quốc gia tại địa phương. Hiểu đơn giản, đây là nguồn lực tài chính mà địa phương của Anh (cụ thể là xã của Anh) phải tự chuẩn bị và đóng góp để cùng với nguồn vốn từ ngân sách trung ương, đảm bảo các dự án, hoạt động của chương trình mục tiêu quốc gia được triển khai hiệu quả và đúng tiến độ.
Quy định về vốn đối ứng trong chương trình mục tiêu quốc gia
Cơ chế quản lý, tổ chức thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, bao gồm cả việc huy động và sử dụng nguồn vốn, được quy định chi tiết tại Nghị định sửa đổi Nghị định số 27/2022/NĐ-CP (VBHN)
[1]. Văn bản này áp dụng cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan trong quản lý, tổ chức thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia [2].Theo quy định, việc lập kế hoạch chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 5 năm sẽ bao gồm cả việc xác định nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách trung ương và tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia. Các quy định này sẽ do Thủ tướng Chính phủ ban hành
[4]. Điều này có nghĩa là, tỷ lệ vốn đối ứng cụ thể mà xã của Anh cần đóng góp sẽ được quy định rõ ràng sau khi có quyết định của Thủ tướng Chính phủ.Cách thức bố trí và cân đối vốn đối ứng tại địa phương
Để chuẩn bị nguồn vốn đối ứng này, xã của Anh cần chủ động thực hiện việc bố trí, cân đối trong các kế hoạch tài chính của mình. Cụ thể là: * Kế hoạch tài chính trung hạn và kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 5 năm: Đây là các kế hoạch dài hạn, nơi xã cần dự kiến và phân bổ nguồn vốn đối ứng cho toàn bộ giai đoạn chương trình. * Dự toán ngân sách nhà nước hằng năm và kế hoạch đầu tư công hằng năm: Dựa trên kế hoạch trung hạn và tỷ lệ vốn đối ứng được quy định, xã cần cụ thể hóa nguồn vốn này vào dự toán ngân sách và kế hoạch đầu tư công của từng năm.
Việc này đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt của chính quyền địa phương, đặc biệt là cấp cơ sở như xã của Anh, trong việc quản lý và tổ chức thực hiện các chương trình. Nguyên tắc chung là phải phù hợp với quy định của pháp luật về quản lý đầu tư công, ngân sách nhà nước và các quy định pháp luật có liên quan
[3]. Đồng thời, cần phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong quá trình lập kế hoạch, tổ chức thực hiện và giám sát các chương trình mục tiêu quốc gia để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả.